04/10/2026
O pasado 30 de setembro presentouse a edición facsimilar da revista Alborada. No acto, celebrado na Fundación Eugenio Granell (Santiago de Compostela), participaron Emilio Crespo, da Fundación 10 de Marzo, e Jacobo Bermejo, de Andavira Editora. Tomaron a palabra María Lopo, alma mater da inciativa, e Co**ha Lago, militante antifranquista que foi unha das persoas responsables da creación do Movemento Democrático de Mulleres de Galicia en Vigo.
A importancia de Alborada resulta historicamente excepcional, posto que se trata, case con toda probabilidade, da primeira publicación clandestina de mulleres feita en Galicia baixo a ditadura franquista. Máis aló disto, os dous números que puideron ver a luz antes da caída da súa rede clandestina reveláronse dunha calidade e unha modernidade extraordinarias.
Por todo isto, a Fundación 10 de Marzo, en continuidade co seu labor editorial de 2020 no que se rescatou a figura de Palmyre Ros, decidiu realizar a presente edición facsimilar de Alborada, en conmemoración do seu 60 aniversario. Débese honrar e difundir o seu traballo pioneiro para poder tecer novas redes solidarias que recuperen esta filiación feminina, raíz de feminismos, xurdida do encontro irredento de persoas libres, comprometidas e antifranquistas no Vigo de 1966 porque, como escribiu a resistente antifascista Lucie Aubrac nunha cita moi querida por Palmyre Ros, «O verbo resistir sempre debe conxugarse en presente».
O libro presentado inclúe, un traballo, de María Lopo (“A revista viguesa Alborada. Un proxecto pioneirode prensa clandestina de mulleres”) e outro de Víctor Manuel Santidrián Arias (“Da «cuestión da muller» á «liberación da muller»”), da Fundación 10 de Marzo.
A publicación presentada reproduce de forma facsimilar os dous exemplares que se publicaron e que están depositados no Archivo Histórico do PCE (Madrid), os índices da revista e a transcrición dos artigos.