Залуу Хатагтай Ноёдын сургууль

22/08/2026

Өсвөр үеийнхэнд
🚩Leadership skills,
🚩Communication skills,
🚩EQ,
🚩SQ,
🚩Self-confidence гээд эх оронч, соёлтой, олон талт хүн болгох чадварт сургах үйл ажиллагааг 24 жилийн турш тасралтгүй явуулж, улсынхаа хөгжилд хувь нэмрээ оруулж яваа хамт олноороо бахархаж байна. Дэмжиж тусалж ирсэн эцэг эхчүүд, төрийн болон олон нийтийн байгууллагууд, хайрт хүүхдүүддээ сайн сайхан, хөгжил дэвшлийг хүсье!

Хичээлийн зорилго зорилтуудаас:
- Мэндэлж сурах (поздоровиться)
- Үдэж сурах (попрощаться)
- Талархаж сурах ( уметь благодарить)
- Баяр хүргэж сурах ( уметь поздравить)
- Уучлалт гуйж сурах (извиняться)
- Буруугаа хүлээж сурах ( уметь признаться)
- Зөвшөөрөл авч сурах (спросить разрешения)
- Хуваалцаж сурах ( уметь поделиться)
- Уучилж сурах (уметь простить)
- Ярилцаж сурах (общаться)
- Зөв цэгцтэй ярьж, өөрийгөө ойлгуулж сурах ( уметь правильно говорить, высказаться)
- Эмгэнэл илэрхийлж сурах ( уметь выразить соболезнования)

▪️Эцэг эхчүүдийн хүмүүжлийн арга:
- ном
- хөгжим
- спорт
- хүүхдийн театр, мультфильм
- агаар салхилалт, алхалт, байгаль орчноор
- харилцаа (хүүхэд бусадтай харилцах ёстой)
- амьтад
(муур нохой, хүүхэд өрөвч зөөлөн болдог)
- халамж хайр
- булан (буланд зогсоох бол шилдэг арга)
- эмх цэгц, цэвэрч байдал (хүүхэд өдөр бүр шүдээ угааж турсикээ солих ёстой)
- бие даах чадвар

▪️Хүүхдэд багаас нь хэлж ойлгуулдаг зүйлээс:
- үргэлж ээжийн зөв
- том хүний үг таслахгүй байх
- урдаас ирж яваа хүнд зам тавьж өгөх
- хүний юманд зөвшөөрөлгүй хүрэхгүй байх
- хэмнэх - ус тог гэх мэт
- хог ил хаяж болохгүй талаар
- амьтан, аалз алж болохгүй талаар
- ургамал ногоо тасдаж болохгүй талаар
- танихгүй хүнээс юу ч авч болохгүй, дагаж явж болохгүй талаар
- зөвшөөрөлгүй гэрээс гарч хол явж болохгүй талаар
- олон нийтийн газар биеэ зөв авч явах - чанга ярихгүй, утасны дуу хаах, хүний биед хүрэхгүй байх, хүний хажууд хий гаргахгүй байх (өрөөнөөс гарах)
- хүн болгонд өөрийн гэсэн үүрэг байдаг талаар
- өглөөний цайг заавал уух, өдөр бүр амттан идэж болохгүй талаар

▪️ Нийтийн унаанд хүний биенд хүрэхгүй… санамсаргүй хүрсэн бол уучлалт хүсэх.
Олон нийтийн газар чанга ярихгүй иргэдийн тав тух алдуулахгүй.
Орон сууцанд чанга ярихгүй бараг хүнгүй юм шиг нам гүм/өөрийн гэртээ болно /
Атаархах муухай гэж тогтмол хэлдэг юм бна.
▪️ Тоглоомын талбай дээр хичнээн том байсан ч хараа хяналттай эцэг эх нь дагаад тоглуулна . Айлын хүүхэдтэй маргалдвал хүүхдээ чи шийтгүүлсэн 3 хоног тоглохгүй гээд аваад орж байсан. #сору

21/08/2026

📞 УТСААР ЯРИХАД ХАМГИЙН ИХ ХЭРЭГЛЭГДДЭГ 30 ХЭЛЛЭГ

👋 1. Ярьж эхлэх үед

1️⃣ Is John there, please?
→ Жон байгаа юу?

2️⃣ Is John in?
→ Жон байна уу? / Жон гэртээ байна уу?

3️⃣ May I speak to John, please?
→ Жонтой ярьж болох уу?

4️⃣ This is Anna calling.
→ Анна байна.

5️⃣ This is Anna calling for John.
→ Анна байна. Жонтой яръя.

6️⃣ Could I speak to John, please?
→ Жонтой ярьж болох уу?

7️⃣ May I ask who’s calling, please?
→ Хэн залгаж байна вэ?

8️⃣ I’m calling to make a reservation.
→ Би захиалга өгөхөөр залгаж байна.

⸻

📱 2. Яриаг үргэлжлүүлэх үед

9️⃣ John speaking. How can I help you?
→ Жон байна. Танд юугаар туслах вэ?

🔟 Speaking.
→ Би байна.

1️⃣1️⃣ This is John.
→ Жон байна.

1️⃣2️⃣ One moment, please.
→ Түр хүлээгээрэй.

1️⃣3️⃣ Just a moment, please.
→ Жаахан хүлээгээрэй.

1️⃣4️⃣ Please hold.
→ Утсаа түр барьж байгаарай.

1️⃣5️⃣ Hang on a second. I’ll get John.
→ Түр хүлээгээрэй. Би Жоныг дуудъя.

1️⃣6️⃣ I’ll put you through to John.
→ Таныг Жонтой холбож өгье.

⸻

📝 3. Зурвас үлдээх үед

1️⃣7️⃣ Can you tell John that Anna called?
→ Жонд Анна залгасан гэж хэлж өгч болох уу?

1️⃣8️⃣ Could you ask John to call me back?
→ Жонд над руу буцааж залгаарай гэж хэлж болох уу?

1️⃣9️⃣ He can reach me at 333-33-33.
→ Тэр надтай 333-33-33 дугаараар холбогдож болно.

2️⃣0️⃣ Can you take a message?
→ Зурвас дамжуулж өгч болох уу?

2️⃣1️⃣ I’ll let him know you called.
→ Таны залгасныг түүнд хэлье.

2️⃣2️⃣ I’ll pass on the message.
→ Зурвасыг дамжуулъя.

⸻

👂 4. Ойлгохгүй байгаа үед

2️⃣3️⃣ Could you repeat that, please?
→ Дахиад хэлж өгнө үү?

2️⃣4️⃣ Could you speak a little louder, please?
→ Жаахан чанга ярьж өгнө үү?

2️⃣5️⃣ Could you speak more slowly, please?
→ Жаахан удаан ярьж өгнө үү?

2️⃣6️⃣ The line is very bad.
→ Сүлжээ маш муу байна.

2️⃣7️⃣ There’s a lot of background noise.
→ Ард их чимээ шуугиантай байна.

2️⃣8️⃣ Sorry, I didn’t catch that.
→ Уучлаарай, ойлгосонгүй / сонсож чадсангүй.

2️⃣9️⃣ I’m afraid I can’t hear you very well.
→ Уучлаарай, таныг сайн сонсож чадахгүй байна.

⸻

👋 5. Яриагаа дуусгах үед

3️⃣0️⃣ Okay. Take care. Bye!
→ За, биеэ бодоорой. Баяртай!

⭐ Нэмээд хамгийн хэрэгтэй 5 хэллэг:

* Can you hear me? → Намайг сонсож байна уу?
* Are you still there? → Та утсан дээрээ байна уу?
* The call got disconnected. → Дуудлага тасарчихлаа.
* I’ll call you back later. → Би дараа буцаад залгая.
* Thanks for calling. Goodbye! → Залгасанд баярлалаа. Баяртай! 📞😊

20/08/2026

ЭР ХҮН БОЛЖ ТӨРДӨГГҮЙ

Миний таньдаг нэг бизнесмэн ах надад олон жилийн өмнө болсон нэгэн түүх ярьж билээ.
Түүний дотны нэг эмэгтэй найз ганц хүүтэй байжээ. Хүү нь аавын нөмөргүй өссөн байна.Ээж нь ганц үрээ гэсэндээ хайрлаж болох бүхнээрээ хайрлажээ. Хамгаалж болох бүхнээс нь хамгаалжээ.
Даарчих вий гэж хувцаслана.
Өлсчих вий гэж хооллоно.
Алдчих вий гэж өмнөөс нь шийднэ.Гомдчих вий гэж аргадна.Ээж хүн ганц үрээ яаж хайрладгийг буруутгах аргагүй.
Гэхдээ заримдаа бид хүүхдээ зовлонгоос хамгаалж байна гэж бодсоор байгаад амьдралтай нүүр тулах чадвараас нь холдуулчихдаг ч юм билүү.
Хүү томорчээ.Бие нь томорсон ч сэтгэл нь амьдралын өмнө нялхаараа үлдсэн байв. Юм бүтэхгүй бол шантарна. Хэн нэгэн гомдоовол сүйрнэ.
Найз охин нь орхих тухай ярихад амьдрал нь тэр чигтээ дуусчих мэт хүлээж авна.
Сүүлдээ “үхчихмээр байnа” гэх үгийг амнаасаа салгахаа больжээ. Ээж нь нэг өдөр үнэхээр айсан байна. Хүүгээ үхэх вий гэж айсан. Бас өөр нэг зүйлээс айсан.Өөрийнхөө амьдралыг дааж явах чадваргүй хүн болгочихсон юм биш биз гэж.
Тэгээд өнөөх ах дээр иржээ.
Уйлж суусаар бүх учраа ярьсан гэдэг.
Ах нь удаан сонсож сууснаа:
— Хүүгээ энэ зун надад өгчих.
— Яах гэж?
— Хөдөө аваад явна.
— Чи яах юм?
Ах хэсэг дуугүй сууснаа:
— Би юу ч хийхгүй ээ. Амьдралтай нь жаахан уулзуулна гэжээ.
Ээж нь чимээгүй болов.
Ах үргэлжлүүлээд:
— Гурван сар надад даатга. Харин нэг болзолтой. Хүү чинь чам руу уйлаад ярьсан ч чи оролцож болохгүй. Гомдсон ч оролцож болохгүй. Намайг муулсан ч оролцож болохгүй.
Тэгээд:
— Чи хүүгээ хамгаалсаар ирсэн. Одоо өөрийгөө хамгаалж сургах хэрэгтэй байна гэжээ.
Газар дээрх ганц үрээ хүний гарт өгнө гэдэг ээж хүнд ямар хэцүү байсан бол. Гэсэн ч тэр зөвшөөрчээ. Удалгүй өнөөх ах өрөмдлөгийн хэдэн ажилчнаа дагуулан говь руу явахдаа хүүг авч явсан байна. Хот ард үлджээ.Зам улам холдов. Утасны сүлжээ тасрав. Интернет алга болов. Тэгээд хүүгийн мэддэг ертөнц дууслаа. Өмнө нь дэлхий гэдэг утасны дэлгэц, найз нөхөд, дуртай хоол, дулаахан ор байв. Мөн ээжийн бэлэн халамж байлаа.Одоо харин эргэн тойронд нь улаан шороо, салхи, халуун нар, хэдэн майхан, ажилдаа дарагдсан эрчүүд л байв.
Эхний хэдэн өдөр хүү тэссэнгүй.
— Энд интернет байхгүй юм уу?
— Байхгүй.
— Ядаж сүлжээ?
— Байхгүй.
— Тэгээд би энд юу хийх юм?
— Амьдарна.
Хүү уурлана.Майхны мухарт хэвтэнэ. Хоол голно.Уйдна. Хот явна гэж зүтгэнэ. Аягаа ч олигтой угааж мэдэхгүй. Харин тэнд нэг сонин зүйл байсан нь хэн ч түүнийг тойрч гүйсэнгүй. Хэн ч “яасан миний хүү” гэж асуусангүй.Хэн ч сэтгэл санааг нь засах гэж оролдсонгүй. Өглөө болоход хүмүүс босоод ажилдаа явна. Орой болоход хоолоо хийнэ. Тэгээд унтана. Маргааш нь дахиад ажиллана.
Амьдрал түүнийг хүлээсэнгүй.
Хэд хоногийн дараа хүү тэсэхээ байж:
— Би явлаа. Хот руу буцна гэжээ.
Ах нь хорьсонгүй.
— Тэг. Яв.
Нэг машины түлхүүр өгөөд:
— Гэхдээ зам урт шүү гэжээ.
Хүү тоос татуулан хөдөлсөн байна. Тэр үедээ магадгүй “Эндээс л гарч байвал боллоо” гэж бодсон байх. Гэвч говь хүний уур хилэнг тоодоггүй юм билээ.Нэг их холдоогүй байтал машин нь унтарчээ. Дахиж ассангүй. Хүү капотыг нь сөхөв. Юу ч ойлгосонгүй. Утсаа гаргав.Сүлжээ байсангүй. Эргэн тойрноо харав. Хүн байсангүй. Алсад зэрэглээ. Дээр нь тэнгэр. Доор нь халсан газар. Тэгээд өөрөө. Анх удаа үнэхээр ганцаараа.Эхний хэдэн цагт уурласан байх. Дараа нь хүлээсэн байх. Хэн нэгэн ирнэ гэж. Ээж рүүгээ ярьж чадна гэж.Нөгөө ах араас нь ирнэ гэж. Гэвч орой болов. Хэн ч ирсэнгүй. Шөнө говь хүйтэрчээ. Өглөө нь нар дахиад манджээ.
Ус нь багасав. Хоол байсангүй.
Тэр үед хүүгийн дотор нэг зүйл өөрчлөгдөж эхэлсэн байх.
Өмнө нь “үхчихмээр байна” гэж хэлэх амархан байж. Харин үхэл үнэхээр ойртож ирэхэд нэг үнэн мэдрэгддэг юм байна. Хүн амьдрахыг ямар их хүсдэг юм бэ. Хоёр дахь өдөр болоход уруул нь хатжээ. Бие нь суларчээ.
Хаашаа ч хараад хүнгүй. Тэр өргөн говийн дунд эвдэрсэн машины хажууд ганцаараа сууж байв.
Тэр үед найз охиноо ч бодоогүй байх. Интернетээ ч мартсан байх. Гомдлоо ч мартсан байх. Магадгүй ээжийгээ л бодсон байх. Гэрийнхээ хаалгыг.
Ээжийнхээ хийсэн хоолыг.
“Миний хүү” гэж дууддаг дууг нь.Амьд үлдэх юмсан гэж л бодсон байх.Тэгж байтал алсаас машины тоос харагджээ.Ах нь ирж байв.
Хүү түүнийг харангуутаа босох гэж оролдсон ч хөл нь даасангүй гэдэг.
— Ахаа…
Тэгээд хэсэг дуугүй зогссоноо:
— Би үхэхээ шахлаа.
Ах нь түүнд ус өгчээ.
Хүү хэд балгав.
Ах эвдэрсэн машины капотыг сөхөж хэсэг оролдсоноо:
— Харав уу. Амьдралд “намайг авраач” гэж хашхирах үе ирдэг юм.bТэгээд хүү рүү хараад:
— Гэхдээ тэр болгонд ээж чинь дэргэд чинь байхгүй. Би ч байхгүй. Найз нөхөд чинь ч байхгүй.Хүү дуугүй сонсож байжээ.
— Машин эвдэрнэ. Мөнгө дуусна. Хайртай хүн чинь явна. Ажил чинь бүтэлгүйтнэ. Чи өөрөө ч алдана.Ах хэсэг дуугүй болоод:
— Амьдрал чиний хүссэнээр байх албагүй.
Тэгээд: — Тэр болгонд үхнэ гэж хэвтэх юм уу? Хүү юу ч хэлсэнгүй. — Эсвэл учрыг нь олоод босож сурах юм уу? Удаан чимээгүй байсны эцэст хүү: — Би босож сурмаар байна гэжээ. Ах нь машиныг нүдэн дээр нь засаж асаав.
— Тэгвэл явъя. Одоо чамд сурах юм их байна. Тэр өдрөөс хойш хүү дахиж хот явна гэж ярьсангүй гэдэг.
Өглөө бусадтайгаа босно.
Өдөржин ажиллана.
Эхэндээ гар нь цэврүүтнэ.
Нуруу нь өвдөнө. Халуунд хална. Бороонд норно.
Заримдаа чадахгүй.
Заримдаа загнуулна.
Заримдаа майхныхаа ард ганцаараа сууж ээжийгээ санана. Гэхдээ маргааш өглөө нь босно. Дахиад ажилдаа гарна.nУдалгүй аягаа угааж сурчээ.Хоол хийж сурчээ. Хувцсаа өөрөө угаана.Багаж хэрэгслээ танина. Машины наад захын эвдрэлийг ойлгодог болно.Өмнө нь өөрт нь үйлчилдэг хүн хайдаг байсан хүү аажмаар бусдад хэрэгтэй хүн болж эхэлжээ.Нэг өглөө ах нь нэг зүйл анзаарсан гэдэг. Хүмүүсийг босоход хүү аль хэдийн сэрчихсэн байв.Гал дээр ус тавиад зогсож байжээ.Хэн ч түүнд тэг гэж хэлээгүй.
Тэр зүгээр л хийх ёстойг нь ойлгочихсон байлаа.Магадгүй тэр л өдөр хүүгийн дотор ямар нэгэн зүйл үнэхээр өөрчлөгдсөн байх.Эр хүн болно гэдэг нэг өглөө сэрээд гэнэт хүчтэй болчихдог зүйл биш аж.Хийх ёстойгоо хийсээр.Алдааныхаа хариуцлагыг өөрөө хүлээсээр.Ядарсан ч босож сурсаар.
Хэн ч хараагүй үед ч хийх ёстой зүйлээ хийсээр хүн аажмаар дотроосоо өөр болдог юм байна.Намар болжээ.Гурван сарын дараа тэд хотод буцаж ирэв.Ээж нь хүүгээ тосохоор ирсэн байна.Машинаас бууж ирсэн хүүгээ хараад хэсэг зог тусжээ.Хавар явуулсан цонхигор хүү нь биш байлаа.Наранд борлосон нүүртэй.Мөр нь тэнийсэн.Гар нь ажилд эвэршсэн.Бие нь чангарсан.Гэхдээ ээжийг хамгийн их хөдөлгөсөн зүйл нь тэр биш байсан байх.Хүүгийн харц өөр болсон байжээ.Ээж рүүгээ харахдаа урьдынх шигээ “намайг хамгаалаач” гэсэн хүүхдийн харц биш.
Харин “одоо би болно оо” гэж хэлэх шиг тайван харц.
Ээж нь хүүгээ тэврээд уйлжээ.
Ганц хүүгээ санасандаа ч уйлсан байх.Эсэн мэнд ирсэнд нь ч уйлсан байх.Гэхдээ магадгүй…явуулсан хүү нь буцаж ирээгүйд уйлсан байх.
Түүний оронд өөрийнхөө амьдралыг үүрч эхэлсэн залуу эр буцаж ирсэн байлаа.
Хүү ээждээ:
— Ээж ээ, би нэг юм ойлгосон.
— Юу ойлгосон юм, миний хүү?
— Эр хүн гэдэг миний бодож байснаас шал өөр юм байна.
Тэгээд:
— Би одоо өөрийнхөө амьдралыг өөрөө авч явна аа гэжээ.
Тэр цагаас хойш өнөөх ахыг хүү “Эцэг минь” гэж дууддаг болсон гэсэн.Төрсөн эцэг нь биш.Гэхдээ амьдралынх нь нэг хаалгыг нээж өгсөн хүн.Зав гарвал уулзана.Асуух зүйл гарвал зөвлөгөөг нь авна.Заримдаа зүгээр л хажууд нь сууж үгийг нь сонсоно.
Тэр ах энэ бүхнийг ярьж дуусаад хэсэг чимээгүй сууснаа:
— Эр хүн агуу төрдөггүй юм аа.
Тэгээд:
— Өсөж байж эр хүн болдог. Алдаж байж сурдаг. Зовж байж хатууждаг. Хөдөлмөрлөж байж нуруутай болдог. Хариуцлага үүрч байж хүн болдог юм гэж билээ.
Тэр үг санаанаас гардаггүй.
Ээж хүн хүүгээ төрүүлдэг.
Хайрлаж өсгөдөг.
Харин нэг л өдөр амьдрал түүнийг эхийнх нь гараас авч, өөрийнх нь хөл дээр зогсохыг шаарддаг байх.
Тэр сорилтоос хүн шархтай ч гарч болно.
Ядарсан ч гарч болно.
Гэхдээ өөрийнхөө амьдралыг өөрөө үүрч сурсан бол урьдын хүнээрээ буцаж ирдэггүй.
Тэр намар ч бас нэг хүү гэртээ буцаж ирээгүй юм.
Харин нэг өдөр ээждээ нөмөр болж чадах эр хүн буцаж иржээ.

20/08/2026

Д.Нацагдорж

Хуучин хүү

Хөдөөгийн байдал шалдар булдар, цагийн улирал ороо босоо, элстэй шанд, буттай цайдмыг дагаж хааяа нэг хар гэрээс утаа суунаглана.
Дөрвөн зүг цэв цэлийн уйтгартай, цагаан униар тунана. Зуны лүгхийм халуун эсгий гэрийг шарж, малчин хүний сэтгэлийг бухимдуулна.
Айлын хаяагаар үхрийн баас үргэлжилжээ. Yүгээр түүгээр хэдэн тугал оодогнон давхина.
Хөлд орохоос аваад, үс цайхыг хүртэл нэг голыг өгсөн уруудан нүүж, нэг худгийг эргэн тойрон нутагласаар, энэхүү ертөнцийг эцэслэнэ.
Гавж Жамбал хоймор сууж, бурхан ном гэж буруу зөв чалчих ба зайсан Намжил гаднаас ирж хууль ёс гэж худал үнэн ярихыг сонссоор өдөр сарыг улируулна.
Тэртээ уулыг өнгөрвөл айлгүй гэж бодож, тэнгэрийн хаяанаас цааш газаргүй гэж сэтгэсээр, түмэн хэргээс хоцорж, дэлхийн боловсролоос гээгдэнэ.
Гагцхүү өглөө бурханд залбирч, үдэж тэнгэрт мөргөсөөр нэг нас барна.
Хуучин хүү хул морин дээрээ хөндлөн сууж хатируулсаар хүрч ирэв. Цагаан даавуу алчуураар толгойгоо ороожээ. Ширэлдсэн хар гэзгийн сэрвийсэн хэдэн үс шанаа руу нь унжина. Урагдаж навтарсан хар ханцуйг сугалдаргалж, хиртэж сайртсан бор тохой гаргажээ.
Тав хийтэл мориноосоо буун, тас хийтэл жолоогоо сойгоод тоосонд дарагдсан урд хормойгоороо наранд шарагдсан нүүрнийхээ хөлсийг арчиж, нусаа хүр хийтэл нийгээд гэрт оров.
“Балдангийнх эсгийгээ хийж байна. Цэндийнх хонио хужирлаж байгаа.
Дамба морь эрэхээр явсан. Гомбо Хангай ороод ирсэн” гэх зэрэг хэв ерийн хэдэн үгийг ах зах хүмүүстээ сонин болгон ярьж, гавж гуай гэж доогуур харан, зайсан гуай гэж дорой дуугарсаар зуухны хажууд сууна.
Авгай хүүхдээс аяга тараг, хэсэг хусам олж идээд, тэндээс гарч, баян Балжирын унага татаж өгч айраг олж уугаад, нэг үдийг өнгөрүүлнэ.
Дэндэв тайжийнд хонь гаргаж өгч, гэдэс олж идэн нэг үдшийг дуусгана.
Хэдийгээр ухаан сэргэлэн боловч, зүүн хушууны захад хүрсэнгүй, баруун мөрний тэртээ гарсангүй, зөвхөн гурав дөрвөн өртөө эргэн тойрон газрын дотор оршин суусан тул юуг үзэж мэдэж, юуг сонсох ажээ.
Нас хэдийгээр залуу боловч үгээгүй ядуу, өнчин балчир тул нутаг сумын хэдэн айлд ээлжлэн зарагдсаар, олигтой аж амьдралын замыг нэгэнт алджээ.
Өвлийн хүйтнийг адуу манаж өнгөрүүлэн, зуны халууныг хонь хариулж гэтэлгэх бөгөөд намар ичиж, хавар гарагч тарваганаас зовлонтойгоор он жил нөхцүүлнэ.
Өтгөс, хуучид энэ хоёрын үгнээс бус үнэн юмгүй, өвөлжөө, зуслан, хаваржаа, намаржаа энэ дөрвөөс өөр явах газаргүй гэж санаж, хөмөрсөн тогооны доторхтой адил хөдөөгийн бүдүүлэг байдалд хүмүүжнэ.
Юутай гомдолтой зэрлэг амьдрал, юутай хайрлалтай залуу нас, юунд шинэ ертөнцийг үзэхийг үл хүснэ.
Хүмүүжил нь ийм гунихралтай байдлыг хуучин хүү өөрөө бас яахан мэднэ.
Хуучин феодал ба лам нарын гайг мөн хэрхэн танина. Дэмий л дадсан байдалд автагдаж, зовлон нь жаргал, зэрлэг нь цэнгэл болоод, нэг аймаг улсын ихэнх хуучин хүүгийн адил нүдээ аньж, чихээ бөглөн, ертөнц гэгч чухам юу болохыг үзэлгүй, мэдэлгүй хөндий талд хоосоор хоцроход тулжээ.
Хайран, хайран, хөөрхий, хөөрхий,
Гэтэл хуучин хүүгийн нэг нөхөр нь хувьсгалын бууг тавьсан өдрөөс эхлэн, хөмөрсөн тогооны дотор гэрэл тусч, нэг аймаг улс сэргэв.
Тэнгэрийн хаяанаас цааш газар байдгийг мэдэж, таван далай таван тивийг танин шинэ ертөнц дээр хамт явах замыг нээв.
Хөх монгол улаан монгол болов
Хуучин хүү шинэ хүү болов
Юутай завшаан, юутай баяр,
Д.Нацагдорж, 1930 он

20/08/2026

Этикет дүрмээс

1. Хэн нэгэн рүү хоёр удаа дараалан бүү залга.

Утсаа авахгүй байгаа бол ямар нэгэн чухал ажилтай байна гэсэн үг.

2. Хэн нэгэн чамайг хоолонд урьсан бол зоогийн газрын меню дээрх хамгийн үнэтэй хоолыг битгий захиал.

3. “Гэрлээгүй л байна уу?”, “Хүүхэдтэй болоогүй л байна уу?”, “Яагаад машин авдаггүй юм бэ?” гэх мэтийн хачин асуулт бүү асуу...

Чиний асуудал биш.

4. Ард яваа нэгэнд хаалгаа нээлттэй үлдээ.

Эрэгтэй, эмэгтэй, хөгшин, залуу хэн ч байлаа гэсэн.

Нийтийн дунд хүмүүст сайн хандлаа гээд чи доошоо орчихгүй.

5. Таксины төлбөрийг найз чинь төлбөл дараагийн удаа өөрөө төлөхийг хичээ.

6. Санаа бодлын олон өнгийг хүндэл.

Чамд 6 гэж харагдаж байхад эсрэг талын хүнд 9 гэж харагдана гэдгийг бүү март.

Хоёрдох бодол хувилбартай байхад дөхөм гэдгийг сана.

7. Хүний яриаг бүү тасал.

Бүгдийг сонс, бүгдийг филтерьд гэсэн үг байдаг.

8. Хэн нэгэн чамд тусалсан бол “баярлалаа” гэж заавал хэлж бай.

9. Хэн нэгнийг “явуулах”, егөөдөхөд нөгөө хүн дурамжхан байвал нэн даруй зогсоо.

10. Нийтийн дунд магт, хол аваачиж загна.

11. Хэн нэгний жингийн талаар хэзээ ч битгий коммент хэлж бай.

“Чи гайхалтай харагдаж байна” гэхэд л болно.

12. Хэн нэгэн утсан дээрх зургаа үзүүлвэл баруун эсвэл зүүн тийш битгий эргүүл.

Ямар ч зураг байгаа юм билээ!

13. Найз чинь эмчид үзүүлнэ гэвэл яагаад гэж бүү асуу.

Гайгүй байгаасай гэж л хэл.

14. Захиралтай харьцдаг шигээ цэвэрлэгчтэй харьц.

Өөрөөсөө доорх хүмүүстэй муухай харьцвал хүмүүс чамайг таалахгүй харин эсрэгээрээ, сайхан харьцвал хүндлэнэ.

15. Хүн чамтай ярьж байхад утсаараа оролдох нь бүдүүлэг зан.

16. Асуугаагүй байхад хэзээ ч битгий зөвлөгөө өг.

17. Хүмүүсийн нас, цалинг битгий асуу.

18. Хэн нэгэнтэй гудамжинд таарч ярьвал нарны шилээ авч ярь.

Энэ бол хүндлэл.

19. Ядуусын дунд баян тарганаа гайхуулж бүү ярь.

Үргүй хүмүүсийн дунд хүүхдүүдийнхээ тухай бүү ярь.

20. Сайхан мессеж хүлээж авсан бол баярлалаа гэж хариулж байхыг хичээ.

17/08/2026

17/08/2026

17/08/2026

Зохион байгуулагч Заяа овогтой Нэнбаяр. Тус байгууллага Лэди төв ХХК-д 2005 оноос үр бүтээлтэй ТАСРАЛТГҮЙ ажиллаж байна. Сургалтын төвийн өдөр тутмын үйл ажиллагаа, хичээлийн хуваарь, суралцагсдын аюулгүй байдал тав тухыг хангаж нийт багш ажилчид ялангуяа ЗХНС ийн хүүхдүүдийн ёстой ӨНДӨР ЭЭЖ болсон ажилтан билээ.
Хөдөлмөр эрхлэлтэд чиглэсэн бүх үйл ажиллагаанд хичээнгүйлэн зүтгэж яваа тэргүүний ажилтан билээ. Орон нутгийн ажил хайгч иргэд, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн ажилгүй иргэдэд зориулсан төслүүд, ХНХЯ-ы захиалгат "Би хөдөлмөрт бэлэн" дунд хугацааны төсөл, " Шилжин ирэгсэд бидэнтэй хамт" зорилтот хөтөлбөрийн анхан шатны судалгааны багийг зохион байгуулж өөрөө Чингэлтэй дүүргийн гэхэд 19 хороог явганаар туулж гүйцээсэн хүн юм. Нэнбаяр эгчдээ халуун баяр хүргэе!

15/08/2026

COP17 ЯМАР ҮГНИЙ ТОВЧЛОЛ ВЭ?

COP: Conference of the Parties буюу Талуудын бага хурал. Конвенцод элссэн улс орнуудын төлөөлөгчид цуглаж шийдвэр гаргадаг дээд хэмжээний уулзалт юм.

17: Уг хуралдааны ээлжит 17 дахь удаагийн чуулган гэдгийг илтгэнэ.

Бүтнээрээ COP17 гэдэг нь НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх тухай конвенц (UNCCD - United Nations Convention to Combat Desertification)-ийн Талуудын 17 дахь удаагийн бага хурал гэсэн үг юм.

17 дахь удаагийн бага хурал нь Цөлжилт, газрын доройтол, ган гачиг, бэлчээрийн менежмент болон экосистемийг нөхөн сэргээх асуудлыг хэлэлцэж, газрын доройтлын эсрэг дараагийн хоёр жилийн дэлхий нийтийн бодлого, хамтын ажиллагаа, санхүүжилтийн замын зураглалыг тодорхойлно.

14/08/2026

Өдрийн мэнд хүргэе! Аав ээж нарын анхааралд. Маргааш хичээлүүд ердийн хуваариар орно шүү. Хагас сайнд амрахгүй. Бүтэн сайнд амарна. Өнөөдөр Винсент Ван Гог -ийн "Одот шөнө" зургаар дамжуулан сонгодог уран зураг ойлгох талаар ярилцав. Уг зургийг дуурайж зурах аргаар төвлөрөх, бясалгах арга зүй, технологи гэдэг хичээл орлоо.