Gower NT/YG Gŵyr

25/06/2026

Rhoi lle i'r ceffylau | Giving the horses space

Wrth i'r tywydd gynhesu yn Rhosili, bydd y comin lle mae’r anifeiliaid yn pori yn dod yn fwyfwy prysur gydag ymwelwyr. Gofynnwn i bawb sy'n ymweld roi digon o le i'r holl dda byw yma, gan gynnwys y ceffylau a'u hebolion.

Nid ein ceffylau, gwartheg a defaid ni mo’r rhain – maen nhw’n eiddo i ffermwyr lleol sy'n gyfrifol am ofalu amdanynt. Peidiwch â mynd atynt a chadwch gŵn ar dennyn byr wrth grwydro Rhosili.
****
As the weather heats up at Rhosili, the common where animals graze will get increasingly busy with visitors. We wanted to ask everyone who visits to give all the livestock here, including the horses and their foals, plenty of space.

The horses, cows and sheep here do not belong to us, they are owned by local farmers who are responsible for their care. Please do not approach them and keep dogs on short leads when exploring Rhosili.

16/06/2026

Dolydd Dedwydd! | Marvelous Meadows!

’Drychwch ar y tegeirianau’r gors deheuol anhygoel hyn! Maen nhw’n ffynnu mewn gwlyptiroedd, sydd yn aml yn gartref i ystod amrywiol o rywogaethau o blanhigion ac anifeiliaid, felly mae’r ffaith eu bod nhw’n gwneud cystal yn yr ardal hon yn arwydd gwych fod y tir yma’n gwneud gwahaniaeth cadarnhaol i fioamrywiaeth yr ardal.
****
Look at these phenomenal southern marsh orchids! They thrive in wetland environments, often home to a diverse range of plant and animal species, so them thriving in this area is a great sign of this land making a positive difference in the biodiversity of the area.

09/06/2026

Adar sy'n nythu ar y ddaear | Ground nesting birds

Pa mor hyfryd yw’r rhain? Diolch i’n gwirfoddolwr, David, a dynnodd y lluniau hyn.

Mae gylfinirod ac adar môr amrywiol yn adeiladu eu nythod ar y tir; dyma rai awgrymiadau ar sut y gallwch chi eu helpu i fagu eu cywion bach:

Cadwch gŵn ar dennyn bob amser. Rydyn ni'n gwybod bod cŵn wrth eu bodd yn rhedeg o gwmpas, ond gallan nhw ddod ar draws nythod neu darfu ar ardaloedd nythu heb wybod. Mae cadw cŵn ar dennyn yn sicrhau diogelwch adar, cŵn, ŵyn ac ebolion.

Cadwch at lwybrau dynodedig. Cadwch at lwybrau sydd wedi'u marcio i osgoi sathru ar nythod sy’n cuddio yn yr isdyfiant, glaswellt tal neu lwyni.

Peidiwch â gwneud gormod o sŵn. Gall synau uchel ddychryn adar sy’n nythu ac achosi iddyn nhw adael eu nythod.

Diolch am helpu adar môr i ffynnu ym Mhenrhyn Gŵyr.
****
Look at these beauties! Thanks to volunteer, David, who took these photos.

Curlews and various seabirds build their nests on the land; here are some tips on how you can help them raise their young:

Keep dogs on leads at all times. We know dogs love a good run around, but they can unknowingly stumble upon nests or disturb nesting areas. Keeping dogs on a lead ensures the safety of birds, pups, lambs, and foals.

Stay on designated paths. Stick to marked trails to avoid accidentally trampling on nests hidden in the undergrowth, tall grass or shrubbery.

Minimize noise. Loud noises can startle nesting birds and cause them to abandon their nests.

Thank you for helping seabirds thrive on Gower.

04/06/2026

02/06/2026

Rhowch le i forloi

Pwy sydd ddim yn cyffroi o weld morlo?! Ond mae'n bwysig parchu'r creaduriaid hyfryd hyn, ar y tir ac yn y môr.

Awgrymiadau ar gyfer cadw morloi yn ddiogel:
• Cadwch yn bell i ffwrdd – defnyddiwch eich camera neu finocwlars i gael golwg dda, yn hytrach na symud yn agosach.
• Allan o'r golwg, allan o'r meddwl – gall presenoldeb dynol ddychryn morloi felly ceisiwch aros yn dawel ac allan o'r golwg os byddwch chi'n dod ar draws un, ceisiwch aros un, ceisiwch aros gyda’r gwynt fel na fyddan nhw’n gallu eich arogl.
• Cŵn – cadwch nhw dan reolaeth ac ar dennyn. Bob amser.
• Sbwriel – ewch ag ef adre, mae'n achosi mwy o ddifrod nag y gwyddoch.
• Byth bythoedd – peidiwch byth â cheisio bwydo morloi gwyllt, hedfan dronau yn agos atynt, ceisio eu dychryn yn ôl i'r môr neu geisio cael hunlun gyda morloi.

Diolch am gadw'r morloi hardd sy'n ymweld â’r Gŵyr yn ddiogel ac yn hapus.
****
Who doesn’t get excited about seeing a seal?! But it’s important to respect these lovely creatures of land and sea.

Tips for keeping seals safe:
• Stay well away – use your camera or binoculars to get a good look, instead of moving closer.
• Out of sight, out of mind – human presence can disturb and scare seals so try and stay quiet and out of sight if you come upon any, also try to stay downwind so they can’t pick up on your scent.
• Dogs – keep them under control and on leads. At all times.
• Litter – please take it home, it causes more damage than you know.
• Big no nos – never try to feed wild seals, fly drones near them, purposefully attempt to scare them back into the sea or try to get a seal selfie.

Thanks for keeping the beautiful seals who visit Gower safe and happy.

26/05/2026

Taith Gerdded Tegeirianau a Blodau Gwyllt yn Nhwyni Whitffordd | Orchids and Wildflower Walk around Whiteford Burrows

Ymunwch â ni am daith dywys o amgylch Twyni Whitffordd ar 13 Mehefin. Byddwn ni’n chwilio am Degeirianau’r Wenynen, Tegeirianau’r Gors Cynnar, Tegeirianau Bera, y Tegeirian Fign Galchog prin a mwy.

Tocynnau’n £4 y pen, dim ond 10 lle sydd ar gael.
****
Join us for a guided walk around Whiteford Burrows on 13 June. We’ll be searching for Bee Orchids, Early Marsh Orchids, Pyramidal Orchids, the rare Fen Orchid and more.

Tickets are £4 per person; there are only 10 spots available.

Ewch i'r wefan isod i archebu eich un chi: | Head to the website to book yours: https://www.nationaltrust.org.uk/visit/wales/whiteford-and-north-gower/events/89107c74-399a-4c10-aaad-3a7aba87f3a3

18/05/2026

Dydyn ni ddim yn hoffi swnian ond... | We hate to be nag, but…

Gall Penrhyn Gŵyr fod yn brysur dros hanner tymor Mai a Gŵyl y Banc, felly mae'n amser da i atgoffa pawb am y Cod Cefn Gwlad. Cofiwch drin cefn gwlad fel eich cartref eich hun - wedi'r cyfan, mae'n gartref i gymaint o greaduriaid bach.
Peidiwch â gadael sbwriel ar lawr – defnyddiwch y biniau neu ewch â’ch sbwriel adref gyda chi os ydyn nhw'n llawn.
Peidiwch â chynnau tân –fyddech chi ddim yn cynnau tân ar eich carped eich hun neu’n cael barbeciw yn eich ystafell fyw, felly peidiwch â chynnau tanau neu farbeciw ar laswellt chwaith.
Peidiwch â gadael i gŵn redeg yn wyllt – cadwch nhw ar dennyn a glanhewch ar eu hôl.
Parchwch yr amgylchedd rydych chi ynddo.
Diolch am ein helpu i gadw’r Gŵyr yn ddiogel a dedwydd.
****
What with May half term and Bank Holiday, Gower can get quite busy so it’s a good time to remind everybody about the Countryside Code. Basically, treat the countryside like it’s your own house – after all, it’s home to so many.
Don’t leave litter lying about – use the bins provided or take it with you if they’re full.
Don’t light fires – you wouldn’t light a fire on your own rug or a BBQ in your living room, don’t light fires or BBQs on grass either.
Don’t let dogs run amok – keep them on leads and clean up after them.
Treat the environment you’re in with care and respect.
Thank you for helping us keep Gower safe and thriving.

15/05/2026

Clychau'r Gog ar Gefnen Rhosili | Bluebells on Rhosili Down

Edrychwch ar draws o'r tu allan i siop yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol, ac fe welwch fod y Gefnen wedi'i gorchuddio ag ardaloedd o las. Mae'n hyfryd!
****
If you look across from outside the National Trust shop the Down is covered in patches of blue, it’s just lovely!

12/05/2026

Wythnos Ymwybyddiaeth Iechyd Meddwl | Mental Health Awareness Week

Rydyn ni’n credu'n gryf ym mhŵer treulio amser ym myd natur i helpu gydag iechyd meddwl. Rydyn ni’n cynnal teithiau cerdded lles tywys misol sydd wedi'u cynllunio'n benodol i helpu pobl i fynd allan i fyd natur a dod o hyd i gwmni a sgwrs.

Mae ein taith gerdded lles nesaf ddydd Iau 14 Mai, 11am-12pm. Bydden ni wrth ein bodd yn eich gweld chi.
****
We firmly believe in the power of spending time in nature to help with mental health. We have monthly guided well-being walks which are specifically designed to help people get out and about in nature and find company and conversation.

Our next well-being walk is on Thursday 14 May, 11am-12pm. We’d love it if you could join us.

Mae’r holl wybodaeth yma: | Find out all the info here: https://www.nationaltrust.org.uk/visit/wales/rhosili-and-south-gower-coast/events/6f261354-13cb-4fff-801d-3b491b453d31

09/05/2026

Pen-blwydd Hapus yn 70! | Happy 70th Birthday!

Mae cyrraedd 70 mlynedd fel tirwedd warchodedig yn garreg filltir hynod arwyddocaol i Benrhyn Gŵyr. O fod yr Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol gyntaf yn y DU, rydyn ni nawr yn Dirwedd Genedlaethol, sy’n gydnabyddiaeth hirsefydlog fod hwn yn lle o harddwch naturiol, treftadaeth ddiwylliannol a hunaniaeth gymunedol eithriadol. Mae hefyd yn ein hatgoffa nad yw amddiffyniad yn digwydd ar hap, ond o ganlyniad i ddegawdau o ofal gan gymunedau lleol, rheolwyr tir, gwirfoddolwyr a sefydliadau partner yn gweithio gyda'i gilydd i ofalu am y lle arbennig hwn.

Dyma i'r 70 mlynedd nesaf!
****
Reaching 70 years as a protected landscape is a hugely significant milestone for Gower. Being the UK’s first Area of Outstanding Natural Beauty, now known as a National Landscape, reflects the long standing recognition that this is a place of exceptional natural beauty, cultural heritage and strong community identity. It also reminds us that protection doesn’t happen by chance it’s the result of decades of care by local communities, land managers, volunteers and partner organisations working together to look after this special place.

Here’s to the next 70 years!