10/27/2026
🇬🇷Thank you to everyone who joined us for Doxology in honour of the 28th of October! ☦️
Μήνυμα Υφυπουργού Εξωτερικών
κ. Iωάννη Μ. Λοβέρδου προς τον Απόδημο Ελληνισμό
για τον εορτασμό της εθνικής επετείου της 28ης Οκτωβρίου.
Ελληνίδες και Έλληνες,
Αγαπητές συμπατριώτισσες και συμπατριώτες,
Πριν από 86 χρόνια, ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου 1940, η Ελλάδα κλήθηκε να απαντήσει στο τελεσίγραφο του Μουσολίνι, που ζητούσε την άμεση παράδοση και ουδετερότητά της.
Η απάντηση ήταν «Όχι». Μια λέξη μικρή, της οποίας το ιστορικό βάρος συνεχίζει να κάνει υπερήφανους όλους τους Έλληνες. Η λέξη αυτή συμπυκνώνει την απόφαση ενός ολόκληρου λαού να υπερασπιστεί την ελευθερία και την αξιοπρέπειά του, γνωρίζοντας ότι η επιλογή αυτή θα είχε βαρύ τίμημα.
Το «Όχι» γράφτηκε στα βουνά της Πίνδου με το αίμα των στρατιωτών μας. Η Ελλάδα απάντησε με «Φωτιά στην άνομη φωτιά», όπως έγραψε ο σπουδαίος ποιητής μας Οδυσσέας Ελύτης, στο «Άσμα ηρωικό και πένθιμο για τον χαμένο ανθυπολοχαγό της Αλβανίας».
Γράφτηκε όμως και στα σπίτια και τις καρδιές των ανθρώπων, στις γυναίκες που μέσα στις δύσκολες συνθήκες του πολέμου μετέφεραν εφόδια στο μέτωπο, στις οικογένειες που έζησαν την αγωνία, την απουσία και την απώλεια.
Το «Όχι» έγινε άνεμος δυνατός, που πέρασε τα σύνορα και έκανε τις καρδιές των Ελλήνων στο εξωτερικό να ριγήσουν, προκαλώντας αισθήματα εθνικής περηφάνειας και αφύπνισης του εθνικού φρονήματος.
Το μέτωπο της Πίνδου έφτασε στα ελληνικά σπίτια της Αμερικής, της Αυστραλίας, της Αιγύπτου, της Νότιας Αφρικής και όπου αλλού υπήρχαν ελληνικές κοινότητες.
Έλληνες που ζούσαν χρόνια μακριά από την πατρίδα προσέφεραν από το υστέρημά τους. Κάποιοι έδωσαν χρήματα, άλλοι εργάστηκαν εθελοντικά και άλλοι επέστρεψαν ή προσφέρθηκαν να υπηρετήσουν την πατρίδα των γονέων και των προγόνων τους.
Η κινητοποίηση των απόδημων Ελλήνων το ’40 αποτελεί απόδειξη ότι ο Ελληνισμός δεν εξαντλείται στα γεωγραφικά σύνορα της Ελλάδας. Η πατρίδα δεν είναι μόνο ένας γεωγραφικός τόπος. Είναι μνήμη, γλώσσα, οικογένεια και η εθνική ευθύνη.
Η Ελλάδα ζει όπου υπάρχουν άνθρωποι που κρατούν ζωντανή τη γλώσσα, την ιστορία, τον πολιτισμό και τη συλλογική μνήμη. Ζει μέσα στις οικογένειες, στις κοινότητες, στα σχολεία και στις εκκλησίες της ομογένειας. Και, πάνω απ’ όλα, ζει μέσα από την κληρονομιά των αξιών και των ιδεών που μεταφέρεται από τη μία γενιά στην άλλη.
Η μεγαλύτερη ευθύνη μας είναι να παραδώσουμε αυτή τη μνήμη στις επόμενες γενιές. Αποτελεί χρέος να μάθουν τα παιδιά μας όχι μόνο τι συνέβη το 1940, αλλά και γιατί εξακολουθεί να έχει σημασία. Να μάθουν ότι πίσω από το «Όχι» υπήρξαν άνθρωποι που δεν υπέκυψαν σε τελεσίγραφα και επέλεξαν την ελευθερία, έχοντας επίγνωση του σκληρού τιμήματός της.
Δεκαετίες αργότερα, σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από πολεμικές συγκρούσεις, οικονομικές και ενεργειακές κρίσεις, η ιστορική παρακαταθήκη της 28ης Οκτωβρίου υπενθυμίζει ότι η ελευθερία, η αξιοπρέπεια και η πίστη στις αξίες μας δεν είναι αυτονόητες. Απαιτούν εγρήγορση, υπευθυνότητα και, πάνω απ’ όλα, ενότητα.
Αγαπητές συμπατριώτισσες, αγαπητοί συμπατριώτες,
Σήμερα τιμούμε εκείνους που αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν για την ελευθερία.
Ας μεταφέρουμε αυτό το μήνυμα στα παιδιά μας.
Ας κρατήσουμε ζωντανή τη μνήμη ως ευθύνη για το μέλλον.
Χρόνια πολλά σε όλες τις Ελληνίδες και όλους τους Έλληνες, όπου γης.
Ζήτω η 28η Οκτωβρίου!
Ζήτω η Ελλάδα!
________________________________________________
Message from the Deputy Minister of Foreign Affairs,
Mr. Ioannis M. Loverdos, to the Greek Diaspora
on the occasion of the national anniversary of October 28th.
Fellow Greeks,
Dear compatriots,
Eighty-six years ago, in the early hours of October 28, 1940, Greece was called upon to respond to an ultimatum from Mussolini, which demanded its immediate surrender and neutrality.
The answer was "No." A short word, yet one whose historical weight continues to be a source of pride for all Greeks. This word encapsulates the decision of an entire nation to defend its freedom and dignity, fully aware that this choice would come at a heavy price.
The "No" was written in the mountains of Pindus with the blood of our soldiers. Greece responded with "Fire against the lawless fire"—as our great poet Odysseas Elytis wrote in his *Heroic and Mournful Song for the Second Lieutenant Lost in Albania*.
Yet, it was also written in people’s homes and hearts: by the women who, amidst the arduous conditions of war, transported supplies to the front, and by the families who endured the anguish, the absence, and the loss.
The "No" became a powerful wind that crossed borders, stirring the hearts of Greeks abroad and igniting a sense of national pride and a reawakening of the national spirit.
The front in the Pindus Mountains reached Greek households in America, Australia, Egypt, South Africa, and wherever else Greek communities existed.
Greeks who had lived far from their homeland for years contributed from their own meager means. Some gave money, others volunteered their labor, and still others returned—or offered to return—to serve the homeland of their parents and ancestors.
The mobilization of the Greek diaspora in 1940 serves as proof that Hellenism is not confined to the geographical borders of Greece. The homeland is not merely a geographical place; it is memory, language, family, and a sense of national responsibility.
Greece lives on wherever there are people who keep its language, history, culture, and collective memory alive. It lives within the families, communities, schools, and churches of the Greek diaspora. And, above all, it lives on through the legacy of values and ideas passed down from one generation to the next.
Our greatest responsibility is to pass this memory on to future generations. It is our duty to ensure that our children learn not only what happened in 1940, but also why it remains significant today. They must learn that behind the "Ohi" ("No") stood people who refused to bow to ultimatums and chose freedom—fully aware of the heavy price it would exact.
Decades later, in a world tested by armed conflicts, as well as economic and energy crises, the historical legacy of October 28th serves as a reminder that freedom, dignity, and faith in our values cannot be taken for granted. They require vigilance, a sense of responsibility, and, above all, unity.
Dear fellow citizens,
Today, we honor those who fought and sacrificed themselves for freedom.
Let us pass this message on to our children.
Let us keep the memory alive as a responsibility toward the future.
Best wishes to all Greeks, wherever they may be in the world.
Long live October 28th!
Long live Greece!
