10/11/2026
📢НИШТО ЗА НАС БЕЗ НАС!“ – КОАЛИЦИЈАТА „МЕНУВАМЕ“ БАРА ИНСТИТУЦИОНАЛНО ПРЕИСПИТУВАЊЕ НА РАКОВОДЕЊЕТО СО ИНТЕРПАРТИСКАТА ПАРЛАМЕНТАРНА ГРУПА ЗА ПРАВАТА НА ЛИЦАТА СО ПОПРЕЧЕНОСТ
Кога се застапуваат правата на лицата со попреченост, нивниот глас не смее да биде само формално присутен – тој мора да биде слушнат, почитуван и вклучен во донесувањето одлуки!
Коалицијата за застапување на правата на лицата со хендикеп „Менуваме“ достави официјална иницијатива до Собранието на Република Северна Македонија, до претседателот Африм Гаши и до координаторот и членовите на Интерпартиската парламентарна група за правата на лицата со попреченост (ИППГ), со барање за отворање институционална расправа и преиспитување на актуелното раководење со ова парламентарно тело.
Повод за нашата иницијатива е прашањето за политичкиот ангажман на Елена Кочочевска, за која, според информациите со кои располага Коалицијата „Менуваме“, се наведува дека е членка на Извршниот одбор на Унијата на жени на ВМРО-ДПМНЕ.
Нашата намера не е да го оспоруваме правото на кој било поединец на политичко здружување. Тоа е демократско право. Но, сметаме дека кога станува збор за парламентарно тело чија цел е унапредување на правата на лицата со попреченост, мора да постојат јасни гаранции за надпартиски пристап, транспарентност, инклузивност и еднаков третман на сите организации што ја претставуваат оваа заедница.
Прашањето што го поставуваме е суштинско: Како да се обезбеди доверба во едно интерпартиско парламентарно тело доколку не се гарантираат доволна политичка непристрасност, отвореност и рамноправно учество на организациите на лицата со попреченост?
Правата на лицата со попреченост не се сопственост на ниту една политичка партија. Тие се универзални човекови права и не смеат да бидат сведени на политичко претставување, декларативна поддршка или институционален протокол.
📢ШТО БАРАМЕ ОД СОБРАНИЕТО?
Со иницијативата бараме:
• Официјално разгледување на иницијативата од страна на надлежните собраниски органи.
• Отворање расправа за раководењето, транспарентноста, политичката непристрасност и функционирањето на ИППГ.
• Институционално преиспитување на актуелното претседавање на Елена Кочочевска, имајќи ги предвид прашањата за надпартискиот карактер и довербата на организациите на лицата со попреченост.
• Разгледување на предлогот Суарет Алишан, координатор на Коалицијата „Менуваме“, да ја преземе функцијата претседавач, доколку тоа го дозволуваат актите и правилата на Собранието.
• Доколку претседавачот мора да биде пратеник, бараме да се разгледа можноста за обезбедување соодветна формална улога на Суарет Алишан во координацијата, раководењето и утврдувањето на приоритетите на ИППГ, во согласност со применливите правила.
• Обезбедување непосредно, рамноправно и суштинско учество на репрезентативните организации на лицата со попреченост во работата на ова парламентарно тело.
• Доставување писмен и образложен одговор за правната основа, надлежностите и постапката за избор и промена на претседавачот.
📢ПРАВАТА НЕ СЕ РЕШАВААТ БЕЗ ОНИЕ НА КОИ ИМ ПРИПАЃААТ!
Нашата иницијатива се повикува на Конвенцијата на Обединетите нации за правата на лицата со попреченост, особено на член 4 став 3, член 29 и член 33 став 3, кои го нагласуваат значењето на консултациите, политичкото учество и вклученоста на лицата со попреченост и нивните репрезентативни организации во процесите што ги засегаат.
Овие принципи не смеат да останат само запишани во меѓународни документи. Тие мора да се применуваат во секојдневното институционално работење.
Социолошки гледано, исклучувањето на луѓето од процесите во кои се одлучува за нивните права создава нееднаквост, недоверба и дистанца меѓу институциите и граѓаните. Суштинската демократија не се мери само според тоа колку луѓе се претставени во институциите, туку и според тоа колку реално можат да влијаат врз одлуките што го определуваат нивниот живот.
Не е доволно лицата со попреченост да бидат поканети на состаноци, да бидат споменати во документи или да послужат како аргумент во политички говори. Потребно е да бидат рамноправни партнери во креирањето, спроведувањето и следењето на политиките.
📢НАШАТА ПОРАКА ДО СОБРАНИЕТО
Почитувани пратеници,
Не бараме политичка привилегија. Не бараме ничие право да биде ограничено. Бараме институциите да ги применуваат принципите на еднаквост, отчетност, транспарентност и демократско учество.
Не бараме промена заради промена. Бараме институционален процес во кој ќе се преиспитаат постојните механизми и ќе се создадат услови за вистинско партнерство со организациите на лицата со попреченост.
Собранието треба да биде место каде што се слушаат и најчесто занемаруваните гласови, а не простор во кој нивното учество се сведува на формалност.
Дали лицата со попреченост ќе бидат вистински учесници во одлучувањето или повторно ќе останат само тема за институционални расправи?
Одговорот на ова прашање ќе покаже колку навистина сме посветени на инклузивна демократија и еднакво општество.
Нашиот став е јасен:
📢НИШТО ЗА НАС БЕЗ НАС!
МОБИЛНОСТА, ДОСТОИНСТВОТО, ЕДНАКВОСТА И УЧЕСТВОТО СЕ ПРАВА, А НЕ ПОЛИТИЧКИ ПРИВИЛЕГИИ!
Коалиција за застапување на правата на лицата со хендикеп „Менуваме“