30/10/2026
🏺 İLK YERLEŞİM VE ESKİÇAĞ
📌 Kalkolitik Çağ – Roma Dönemi: Kent merkezindeki ilk yerleşme olan İstasyon Höyük’te yerleşim kesintisiz sürer.
📌 Arzava, Hitit ve Frig hâkimiyeti.
📌 MÖ VII. yüzyıl: Lidya hâkimiyeti.
📌 MÖ 546: Pers hâkimiyeti.
📌 MÖ 333: Büyük İskender’in hâkimiyeti.
📌 MÖ 183: Pergamon Krallığı’na, ardından Roma’ya bağlanır.
📌 Bizans Dönemi: Şehir Polydorion adıyla anılır; Buldur/Burdur adının bu sözcüğün kısaltılmasıyla oluştuğu kuvvetle muhtemeldir.
🕌 TÜRK HÂKİMİYETİ VE HAMİTOĞULLARI
📌 1075: Malazgirt Savaşı’nın hemen ardından Burdur Türk hâkimiyetine girer.
📌 Türkmenler önce Hamam Bendi’ne yerleşir, Alanpazarı’nı pazar alanı yapar; ilk mahalleler (Karasenir, Hacı Ahmed, Divanbaba, Yenice) kurulur.
📌 1300–1301: Hamitoğlu Dündar Bey Ulu Cami’yi yaptırır; kent merkezi 1935’e kadar Ulu Cami çevresidir.
📌 1332: İbn-i Batuta Burdur’a uğrar ve kenti “etrafı çaylarla, bahçelerle çevrili ufak bir şehir” olarak tarif eder.
📌 1334–1335: Necmüddin İshak Bey Muzafferiye Medresesi’ni yaptırır.
📌 1360–1361: Ulu Cami’ye minare eklenir.
🏰 OSMANLI DÖNEMİ: XIV.–XVIII. YÜZYILLAR
📌 1391: Yıldırım Bayezid, Hamitoğulları Beyliği’ni alarak Burdur’u Osmanlı topraklarına katar.
📌 1402: Ankara Savaşı’ndan sonra kent bir süre Osmanlıların elinden çıkar; kısa süre sonra Osmanlı hâkimiyeti yeniden kurulur.
📌 1478: Hamid Livası’na bağlı kaza merkezi; 4 mahalle, toplam 126 kişi.
📌 1511: Şahkulu İsyanı Burdur’da da etkili olur; kent harap olur ama kısa sürede toparlanır.
📌 1522: Müslüman nüfus 216 hanede 369 kişi. Pazar vergisi 6.290 akçe.
📌 1568: Mahalle sayısı 17’ye çıkar; Müslümanlar 339 hanede 702, Hıristiyanlar 40 hanede 71 kişi. Pazar vergisi 9.900 akçeye yükselir.
📌 6 Kasım 1706: Seyyah Paul Lucas Burdur’a gelir.
📌 1749: Harabeye dönen Ulu Cami Çelik Mehmed Paşa tarafından yeniden yaptırılır.
📌 1785–1790: Burdur’da çeşitli mahallelerde kütüphaneler yaptırılır; kent eğitim şehri kimliği kazanır.
XIX. YÜZYIL
📌 22 Mart 1800: Leake Burdur’a gelir; kenti özellikle deri sanayisi gelişmiş, bakımlı bir yer olarak anlatır.
📌 1826: Arundell’e göre Burdur’da 150 Rum, 30 Ermeni ve 4.000 Müslüman hanesi vardır.
📌 1831: İlk Osmanlı nüfus sayımı: şehir merkezinde 9.188 kişi (8.505 Müslüman, 683 gayrimüslim).
📌 1836: William J. Hamilton Burdur’a gelir.
📌 1839: Burdur Konya Vilayeti, Hamit Sancağı’na bağlı kaza olur. Aynı yıl Fetaret Olayı: Yenice Mahalle halkı Çiloğlu Konağı’nı basar, çok sayıda kişi ölür.
📌 1842: Can kaybı olmayan, ancak halkı ürküten bir deprem.
📌 1851: Burdur mutasarrıflık statüsüne yükseltilir.
📌 1867–1872: Burdur önce Isparta’ya, 1872’de tekrar Konya Vilayeti’ne bağlanır.
📌 1869: Konya Salnamesi’ne göre kentte 19 minareli cami, 16 mescit, 23 medrese ve toplam 537 işletme vardır.
📌 1870: Konya Valisi Burdurlu Ahmet Tevfik Paşa, Ulu Cami yanına 25 m yüksekliğinde saat kulesi yaptırır.
📌 1886: Art arda iki büyük yangın; Ulu Cami çevresi büyük zarar görür.
📌 1891: Müfettiş Cemal Bey, Burdur’a demiryolu getirilmesini ilk önerenlerden biri olur (öneri kabul görmez).
📌 23 Ağustos 1892: Can kaybına yol açmayan ancak köprü, minare ve evlerde hasar bırakan deprem.
📌 Yüzyıl sonu: Kent 4–5000 haneye ulaşır; yerleşme Yeşil Tepe ve Susamlık Tepesi yamaçlarından Burdur Çayı vadisine uzanır.
🇹🇷 ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ (1914–1938)
📌 4 Ekim 1914: 7 şiddetindeki deprem Burdur’u enkaza çevirir; 2000 ev yıkılır, 1500 kişi hayatını kaybeder. Ulu Cami ve saat kulesi de yıkılır.
📌 1919: Ulu Cami halk–hükümet işbirliğiyle yeniden yapılır.
📌 18 Haziran 1920: Burdur, Isparta ile birlikte müstakil liva olur.
📌 1923: Sancakların kaldırılmasıyla Burdur il olur.
📌 28 Ağustos 1924: Çıkan yangında 250 mağaza, 3–4 han ve kahvehane yanar.
📌 1926: Cami-i Kebir Mahallesi’nin adı Pazar Mahallesi olarak değiştirilir.
📌 1935: Havuzlu Cumhuriyet Meydanı düzenlenir ve 29 Ekim 1935’te açılır.
📌 1936: Gümüşgün–Burdur demiryolu hattı tamamlanır ve tren kent merkezine ulaşır; İstasyon Bulvarı ve Belediye Parkı yapılır; göl kenarında plaj düzenlenir.
📌 1936–1937: Hacı Rıza, yıkılan saat kulesini Ulu Cami’nin kuzeyinde 40 m yükseklikte yeniden yaptırır.
📌 1938: Asri Mezarlık alanı kamulaştırılarak halkın kullanımına sunulur.
İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NDAN PLANLI DÖNEME (1939–1971)
📌 13 Mart 1939: Can kaybı olmayan, ancak paniğe yol açan deprem.
📌 1940–1941: Modern hastane binası hizmete girer.
📌 1942–1943: Orta Sanat Okulu (sonradan Sanat Enstitüsü) açılır; şehir batıya doğru gelişir.
📌 1947–1949: Hükümet Konağı yapılır; idarî merkez Cumhuriyet Meydanı çevresine kayar.
📌 26 Haziran 1948: İmar planı onaylanır; Burdur’da planlı kentleşme başlar.
📌 1954: Köprübaşı’nda ateşli sanatlar çarşısı kurulur.
📌 7 Eylül 1955: Burdur Şeker Fabrikası hizmete girer. Aynı yıl 58. Piyade Eğitim Alayı şehirde konuşlanır ve yapı kooperatifleri kurulmaya başlar.
📌 1958: Gazi Caddesi genişletilir; ticaret Otobüs Garajı–Şeker Fabrikası yönüne kaymaya başlar.
📌 1963: Cumhuriyet Meydanı’na Atatürk Heykeli dikilir (10 Kasım); postane ve belediye binası hizmete açılır; bugünkü pazar yeri kamulaştırılır.
📌 1964: Otobüs Garajı hizmete açılır (2013’e kadar hizmet verir).
📌 1965–1966: Burdur Kız Öğretmen Okulu öğretime başlar.
📌 1967: Çendik Otel ve çevresindeki mesire yerleri yapılır.
📌 12 Mayıs 1971: 6,2 büyüklüğünde deprem; 57 kişi ölür, 1.389 bina hasar görür. Birçok Burdurlu şehri terk eder.
🏙️ 1972’DEN BUGÜNE
📌 1972: 3 Temmuz’da yeni imar planı yürürlüğe girer; kent bugünkü şeklini alır. Deprem evleri dağıtılır, Bozkurt Mahallesi kurulur (Burdur’un 25. mahallesi).
📌 1973: Cumhuriyet’in 50. yılında bir dizi yatırım yapılır; İl Özel İdare Binası yapılır.
📌 1975: Oto sanayi ve EBK Burdur Kombinası faaliyete geçer.
📌 1979: Japon Ishıbura traktör fabrikası yapımı biter (1985’te kapanır).
📌 1982: Eğitim ve Meslek Yüksekokulları Akdeniz Üniversitesi’ne bağlanır.
📌 1986: Kanalizasyon şebekesi yapımına başlanır.
📌 1987–1989: Yeni imar planı onaylanır; 1989’da Çayboyu trafiğe açılır.
📌 1991: 400 yataklı yeni hastane hizmete girer.
📌 1992: Ulu Cami ve Saat Kulesi çevresi sit alanı ilan edilir; Süleyman Demirel Üniversitesi’ne bağlanma.
📌 2005: TOKİ, Depremevleri ve Buryem yanında konut yapar.
📌 17 Mart 2006: Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi kurulur.
📌 2012: Merkez İlave ve Revizyon İmar Planı onaylanır (3 Ekim).
📌 2013: Yeni otogar hizmete açılır; Karasenir, Tepe, Sinan ve Bozkurt Mahalleleri riskli alan ilan edilir.
📌 2019: Eski Depremevleri sahasında kentsel dönüşüm ihalesi (655 konut, 41 ticarethane).
📌 2020: Burdur 35 mahalleden oluşmaktadır.
📌 2025 (projeksiyon): Kent merkezinde 125–127.000 kişinin ikamet etmesi beklenmektedir.
Kaynak: Bu kronoloji, Prof. Dr. Zafer Gölen’in “Burdur Kent Tarihi” adlı çalışmasından yararlanılarak hazırlanmıştır.
