Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją

Wskazówki dojazdu

Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją


[Projekt realizowany w edycji 2025/26]

Cześć!

(1)

W ramach ogólnopolskiej olimpiady Zwolnieni z Teorii edukujemy, zaciekawiamy i pokazujemy piękno Kaszub oraz Kaszubszczyzny 🖤💛

Niech niesie się daaaaleko w świat. Wpłacajmy, pomagajmy ❤️‍🩹
25/04/2026

Niech niesie się daaaaleko w świat. Wpłacajmy, pomagajmy ❤️‍🩹

Słucham 9 dni dissu na raka żeby pomóc dzieciom z Fundacji Cancer Fighters. Każda złotówka zebrana na stream idzie na Fundacje Cancer Fighters

Kochani, to już oficjalne — zakończyłyśmy nasz projekt w ramach olimpiady z wyróżnieniem Brązowego Wilka. 🥉Dziękujemy ws...
25/04/2026

Kochani, to już oficjalne — zakończyłyśmy nasz projekt w ramach olimpiady z wyróżnieniem Brązowego Wilka. 🥉
Dziękujemy wszystkim, którzy byli z nami przez te miesiące, tym którzy byli od samego początku, i tym którzy dołączyli znacznie później. 💕 Jesteśmy absolutnie wzruszone tak pozytywnym odbiorem naszych materiałów, a przede wszystkim tym, jaki zasięg osiągnęły — dotarłyśmy do grona 178 766 udokumentowanych beneficjentów. Tak zgadza się! Prawie 180tys. osób poprzez nasze media społecznościowe (Facebook, TikTok, Instagram), a także inne inicjatywy zrealizowane w ramach projektu miało prawdziwą styczność z Kaszubszczyzną i kulturą Kaszub! Hewòle! 🥹

Jesteśmy niezmiernie dumne, że mogłyśmy odegrać jakąkolwiek rolę w rozwoju i promocji języka kaszubskiego oraz kultury regionu. I choć to nadal kropelka w morzu potrzeb, to my się nie poddajemy. 🖤💛

Kierujemy ogromne podziękowania do wszystkich naszych partnerów i patronów. Serdecznie dziękujemy naszym patronom honorowym: Klub Studencki Pomorania, Pani Starosta Iwona Kurowska; patronowi instytucjonalnemu: Stowarzyszeniu Przymierze Rodzin; naszej patronce merytorycznej: Pani Beata Jankowska, a także naszym partnerom: Katolickie Liceum C.K. Norwida w Garwolinie oraz wszystkim osobom prywatnym, które wsparły naszą inicjatywę. Dziękujemy za wiarę w nasze działania, udzielaną pomoc, poświęcony czas, wszystkie słowa wsparcia. Są Państwo niezastąpieni. ❤️
Pragniemy również ogromnie podziękować opiekunom naszego projektu Pani Anecie i Annie, a także Pani Agnieszce, które służyły nam pomocą o każdej godzinie dnia i nocy, codziennie motywowały nas do działania, były i wspierały, jak najlepiej tylko się da. 💓

[Edyt.] Z przyczyn osobistych niestety nie jesteśmy w stanie kontynuować projektu. Dziękujemy za ten wspaniały i owocny czas. Wierzymy, że nasze działania naprawdę wpłynęły na pojmowanie Kaszub i Kaszubszczyzny w Polsce, a także poza jej granicami. Liczymy, że w niedługim czasie wszyscy zobaczymy kolejne piękne inicjatywy promujące wyjątkowe dziedzictwo kulturowe Kaszub, budujące mosty i obalające mury. Bardzo przepraszamy.

🐺Jeśli czujecie ten dreszczyk emocji, to wszystko się zgadza - właśnie nadszedł moment, w którym prezentujemy zespoły, którym udało się zdobyć Brązowego Wilka 🥉

👏Ogromne brawa dla zwycięzców_czyń! Za Wami miesiące pełne planowania, zarządzania, kreatywności i działania - Wasze projekty to nie tylko realna, znacząca zmiana, ale też ogrom wartościowej nauki i doświadczenia.

💗Trzymamy za Was kciuki i życzymy powodzenia w kolejnych działaniach społecznych!

🤎 Basket Squad
🤎 INauka
🤎 ScreenOff
🤎 Memory Masters
🤎 Ludzie nie oceniają, zła w sercu nie mają
🤎 PERYSKOP
🤎 Konkurs Minecraft Rekonstrukcja Historycznych Dziejów
🤎 SpeakUp! - Sztuka Przemawiania
🤎 Nark0mania
🤎 Zwierzęca Przystań
🤎 Praktycznie-Fizycznie
🤎 (nie)SKOMUNIKOWANI
🤎 Superfoods
🤎 We CAN TOO!
🤎 Akademia Młodych Netrunnerów 2.0
🤎 BOHATEROWIE STRZEGOMSKICH SERC
🤎 EcoWave
🤎 CYBERDĄBKI - „Działaj dla innych, ucz się dla siebie”
🤎 Warszawski Festiwal Czytelniczy
🤎 Pokolenia w dialogu
🤎 FLIS
🤎 Animbulans 2.0
🤎 Charytatywny bieg "Na Fali Pomocy""
🤎 Bielsko- Biała MA Talent
🤎 Stress is out
🤎 Modeum
🤎 DRUGon
🤎 Latowicz pamięta
🤎 GoStudy Global
🤎 Lepiej Razem
🤎 Echo Pokoleń
🤎 Hallyu lokalnie
🤎 Nie hulaj swoim bezpieczeństwem
🤎 Cisza po hejcie trwa wiecznie;
🤎 Novus Mundus
🤎 mAIn problem
🤎 High School Basketball 3
🤎 Zrozum, zanim spróbujesz
🤎 Widzieć Niewidoczne
🤎 Odklej się od Kanapy
🤎 Pamięć'44
🤎 “Miłość a XXI wiek”
🤎 Antybiotyki z głową
🤎 Powstanie listopadowe
🤎 BoardPower
🤎 POZA.ZASIĘGIEM1.0
🤎 Sztuka Tolerancji
🤎 Mental Meal
🤎 Sztuka dla wszystkich
🤎 Skup się! I patrz szerzej
🤎 LeTE - Legnicki turniej e-sportowy
🤎 Ekonomicznie Mówiąc
🤎 get on track
🤎 Nie wypal się!
🤎 Wzór na sukces^2
🤎 Wybierz świadomie
🤎 O krok od słów
🤎 Biolog Henio
🤎 Bee Quest
🤎 Świadomi w Sobie
🤎 Fake Alert.
🤎 Akcja Pozoracja
🤎 Swoje poznajcie
🤎 The unposted letters
🤎 Future&Wealth
🤎 Czysty mózg
🤎 offlineowcy
🤎 Green Wardrobe 2.0
🤎 Dzieci przyszłością.
🤎 Znaj swój portfel! - budżet w praktyce
🤎 Biegniemy na Pomoc
🤎 Krzywe Lustro
🤎 NieSkupuj
🤎 Klub Przyjaciół Siebie
🤎 Break the Scroll
🤎 WAGA PROBLEMU
🤎 SOS: Save Our Sharks
🤎 Aktywni na całego
🤎 crash out
🤎 Teatr bez sceny
🤎 Szybcy i mądrzy
🤎 click.ping
🤎 BloomingHope
🤎 Sztuczna Rzeczywistość
🤎 Pi i Sigma
🤎 Oczy jak 5 złotych
🤎 Re-uszycie
🤎 Klub Małego Czytelnika
🤎 PinkCheck
🤎 Offline Generation
🤎 switch on_life
🤎 Siła Bez Nałogu
🤎 YourFuture
🤎 Klucz do szczęścia
🤎 ADHDziałamy
🤎 Brzmię sobą
🤎 Na Kocią Łapkę
🤎 "Akceptuj-nie oceniaj!"
🤎 Spell of memory II
🤎 Między nami wiek
🤎 Lekomania
🤎 Dance Break
🤎 Be SURreal
🤎 Akceptuj i Trenuj
🤎 Lekcje z Panem Pieniążkiem_3
🤎 zŁapąNaSercu
🤎 Pieskie życie- świadomy wybór
🤎 Cybertouch - warsztaty z cyberbezpieczeństwa
🤎 Łapserce
🤎 Książki4ever
🤎 Truskawkowy kod - tabu miesiączek
🤎 Jak zrozumieć zwierzę?
🤎 Trzeźwe jutro
🤎 MiędzyNami
🤎 Koniński Festiwal Mody
🤎 Eviva l’arte-niech żyje sztuka
🤎 NieDoPokonania
🤎 OutOfTheBox
🤎 Ochrona oceanów - SaveDaOcean
🤎 Trzymaj się Pasa
🤎 BezFiltrów
🤎 GraMY dla Laury
🤎 Laboratorium w akcji!
🤎 End The Silence 2.0
🤎 NOWA GENERACJA
🤎 Futrzana Przystań
🤎 E.A.R.T.H (Every Action Restores The Heart)
🤎 Krok ku zdrowiu
🤎 Seniorzy mówią Hello!
🤎 Iron People
🤎 Prezent dla uśmiechu
🤎 Serca Bez Wieku
🤎 Droga do aktywności
🤎 Wspólne Korzenie
🤎 Wspólnie Bez Granic
🤎 RecoverED
🤎 Dum spiro, spero
🤎 Okno na przyszłość
🤎 Cień Relacji
🤎 Fuel Up
🤎 Feminizm – prawo, nie wymysł
🤎 Dopóki oddycham. Mam nadzieję
🤎 Smak Zdrowia
🤎 Hidden Wings
🤎 Światło w sieci
🤎 (nie)ZAPOMNIANE ZAWODY
🤎 FALOCHRON
🤎 AegisAI & Privacy
🤎 HateOUT
🤎 SmartKasa
🤎 Fit. But make it real
🤎 Pewne Praktyki
🤎 Miejsca kiedyś i dziś
🤎 Zerwij etykietę
🤎 Aktywni Od Małego
🤎 TARgi TARnów III
🤎 UnlockLearning
🤎 DOBRE SŁOWO
🤎 Sportowe Koty
🤎 BOOKNIĘCI
🤎 Move your life
🤎 Eyes Breakers
🤎 Mundurowa Młodzież
🤎 WIDZĘ
🤎 Nowy Akt
🤎 Wired Minds
🤎 Razem dla Umysłu
🤎 Walka z nietolerancją - Edycja 2
🤎 Miaufera
🤎 Fala Rozsądku
🤎 Egzocation
🤎 Realizac(ja) 2.0
🤎 Digitonauts
🤎 Most przeszłości
🤎 Studdly.app - Ułatwiamy naukę polskich uczniów z AI.
🤎 ScreenAway
🤎 Jak się masz?
🤎 ekovogue
🤎 Mind Balance
🤎 Nieskonsumowani - Take Care of Your Future
🤎 Metamorfozy Pokoleń
🤎 endoMIT
🤎 NEXT LEVEL
🤎 Razem Bez Wieku
🤎 EkoSity
🤎 Jutrzejsi
🤎 MALaton
🤎 MindMatters
🤎 Exercitatio est salus
🤎 Otwórzmy się na słowa
🤎 PassionUP
🤎 Adopciaki
🤎 Healthy Mind
🤎 Jedz lepiej, żyj dłużej 2.0
🤎 Stronger together- budujmy mosty, nie mury
🤎
🤎 RECONNECT
🤎 Minuty życia
🤎 ZDROWIE to moja pasja
🤎 Poczta Nadziei 2.0
🤎 Mask off
🤎 (nie)MĘSKA SPRAWA
🤎 Wrażliwy Wymiar 3
🤎 4life
🤎 Neurorozwojowi
🤎 Jak żyć? WuDeŻety
🤎 OSWOIĆ ATOM
🤎 Wyoutowani
🤎 Kliknij prawdę
🤎 Nie daj się spalić
🤎 TheOfflineZone
🤎 Kręci nas ruch
🤎 III edycja konferencji biznesowo-naukowej MultiMatterMeeting
🤎 Pomocne krwinki
🤎 Charytatywni 4 LIFE - edycja II
🤎 No More Sweet Lies
🤎 Razem mimo różnic
🤎 Uniting Generations
🤎 Razem dla lepszego siebie
🤎 Akademia precyzji
🤎 Wielka Moc Nawyków
🤎 Dom Pełen Nadziei
🤎 Siła w pokoleniach
🤎 Rodrykalna Zmiana 2
🤎 DecydujMY!
🤎 Zdrowie ponad wszystko
🤎 Krok do przodu
🤎 Między ciałem a umysłem
🤎 Kanapka dnia
🤎 Zrzuć Maskę
🤎 Different2gether
🤎 mind_trap2345
🤎 Zacznij od siebie
🤎 Becoming enough
🤎 Healthy vibes
🤎 Szczek&Meow
🤎 Suwałki mówią o emocjach
🤎 Zasadźmy Przyszłość
🤎 NieZapominajMY
🤎 Dzień Jeża III
🤎 stop Surviving start Living
🤎 Forma to norma
🤎 Spokój ma cztery łapy
🤎 Echo Podlasia
🤎 Pokolenia Razem
🤎 AI Bez Tajemnic
🤎 ProZdrowotni
🤎 Razem po setkę
🤎 BrzmiMy
🤎 Sport Zone
🤎 W zdrowym chłopie zdrowy duch
🤎 FitForce
🤎 young for animals
🤎 FilmoTYka
🤎 SOUL- MÓW. GRAJ. BĄDŹ.
🤎 Power bez puszki
🤎 Fem_in_STEM
🤎 OgarnijTO
🤎 Równa Pomoc w Edukacji
🤎 ,,Serce w Paczce" - uczniowie ZS1 dla dzieci z Kazachstanu
🤎 Most tolerancji
🤎 Odetchnij pełną piersią
🤎 Balans na krawędzi
🤎 Key to Soul
🤎 NeuroAtyp
🤎 Solven
🤎 When I grow up
🤎 „Kliknij w książkę”
🤎 Nie Jesteśmy Obojętni
🤎 Connect Me
🤎 Kliknij z głową
🤎 W kobietach siła 2025/2026
🤎 Zdrowogłowi
🤎 EcoDrip
🤎 OswoićFAS
🤎 HealthTalk Science
🤎 Highway to health
🤎 Co tu się dzieje?
🤎 Siła odżywiania
🤎 DyskutujMY!
🤎 MindFocus 2.0
🤎 Złota Chwila Pokoleń - bezcenny czas, który łączy!
🤎 RUMMIKUBOWELOVE
🤎 CyberPrzewodnik - bezpieczni w sieci
🤎 Sound It Up
🤎 EndoWidzialna
🤎 Ptasia kawalerka
🤎 ECOtina
🤎 MediujMY
🤎 Uwolnić od SAMOTNOŚCI
🤎 Green Thread
🤎 Zatrzymaj się
🤎 Asystent Seniora
🤎 Cell Care
🤎 Racja czy Relacja
🤎 ZamoyTalks
🤎 Skrzydełka dla Małych motylków
🤎
🤎 Żyli długo i zdrowo
🤎 SocialStudy
🤎 Mały nastolatek w wielkim świecie
🤎 Take a breath
🤎 Powietrze do poprawki
🤎 Atak Inteligencji
🤎 OdWaga
🤎 ZZZ-Zapobiegaj, Zbadaj, Zareaguj
🤎 Pomag(AI)
🤎 Echo Emocji
🤎 Serce bez granic
🤎 Maluchy w Rytmie 2.0
🤎 Zaszczep się wiedzą-odporność zaczyna się w głowie
🤎 W skrócie
🤎 Behind the steeL waLL
🤎 Reaguj z Głową
🤎 Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją
🤎 Virus na zoomie
🤎 Przystępna Historia 2
🤎 Głośno o Ciszy
🤎 Młodzi Europy
🤎 Myśli pod lupą
🤎 Fit4Mind
🤎 ManyMindsOneVision
🤎 PrzEDlustrem
🤎 TakeBike
🤎 Złote minuty
🤎 Culture World of Gdańsk
🤎 Projekt Ja - pasja i samorozwój
🤎 Najciemniej pod latarnią
🤎 Re-use
🤎 Hulaj Z Głową
🤎 Praca nas kręci
🤎 Promienie dla świata... Opowiem Ci o Marii
🤎 Straylight Center
🤎 Głowy-Rozwoju-AI
🤎 Escape The V**e 2.0
🤎 FOMOlogiczni
🤎 Niezapisani
🤎 Rób to z głową
🤎 “Zielona Mapa”
🤎 Projekt MATURA 3
🤎 LearNOTcry
🤎 ArteTerra 2
🤎 E-motion
🤎 IKON - Interdyscyplinarna Konferencja Odrodzenia Naukowego
🤎 Festiwal Sztuk Niewidzialnych Edycja III
🤎
🤎 Projekt: Rzeczpospolita!
🤎 Healing_through_hope
🤎 ONA.
🤎 My Slavic Literature Adventure
🤎 Klimatyczni
🤎 Inny-NIEznaczygorszy
🤎 STOPKLATKA
🤎 Kapciowy Patrol
🤎 ReMind
🤎 Włącz Myślenie
🤎 Artystyczne Mosty Czasu
🤎 Papercut
🤎 Better self
🤎 Słodziaki_2.0
🤎 Dwa światy jedno serce
🤎 Go touch grass!
🤎 Zabieraj, nie wypieraj
🤎 SmileUp
🤎 Wielcy Mali
🤎 Ma(rak)ton Szczecin
🤎 EcoQuest
🤎 Spektrum Umysłów 2.0
🤎 Mikołajki dla Hani
🤎 Inter Morbi
🤎 DzielnicowaGaleria
🤎 NOT scarED
🤎 ArtPaths
🤎 glow season
🤎 Cztery Łapy Miłości
🤎 Projekt Reakcja
🤎 Idzie rak, nieborak… zatrzymaj strach, nie badanie
🤎 Do IT for YOU!
🤎 Jak dorosnę
🤎 Myśl pozytywnie
🤎 Za Dużo Niczego
🤎 (Nie)winnyBól

Witôjaż! Dzisiaj mamy dla Państwa nazwy ryb różnych różniastych, głównie tych, występujących na terenie Kaszub, jak i ca...
20/04/2026

Witôjaż! Dzisiaj mamy dla Państwa nazwy ryb różnych różniastych, głównie tych, występujących na terenie Kaszub, jak i całej Polski. 🐟
Chcemy zaznaczyć, że praktycznie każda z nich ma dodatkowo kilka/kilkanaście nazw używanych lokalnie!
Pòzdrówk dlô Waju!! Do ùzdrzeniô!🖤💛

Witôjtaż! Dzisiaj przychodzimy do Państwa z drugą już częścią wywiadu z Panią Beata Jankowska i stawiamy bardzo ważne py...
16/04/2026

Witôjtaż! Dzisiaj przychodzimy do Państwa z drugą już częścią wywiadu z Panią Beata Jankowska i stawiamy bardzo ważne pytanie: jak wygląda podejście młodych ludzi do języka kaszubskiego i kultury regionu? 🧐

B.J.: Na szczęście sytuacja wygląda coraz lepiej. Istnieją młode osoby, które potrafią „zarażać” innych kaszubszczyzną i skutecznie ją popularyzować. Dobrym przykładem jest Kaszubska Influencerka - Karolina Stankowska, która wykorzystuje media społecznościowe i muzykę, by docierać do młodszego pokolenia. Dzięki takim osobom język kaszubski przestaje być kojarzony wyłącznie z tradycją czy starszym pokoleniem, a zaczyna funkcjonować jako coś żywego, modnego i aktualnego. Połączenie kultury regionalnej z nowoczesnymi formami komunikacji, takimi jak TikTok, Instagram czy streaming muzyki, daje największą szansę na jego dalszy rozwój i popularyzację. W efekcie młodzi ludzie nie tylko się go uczą, ale także chętnie posługują się nim na co dzień. Do twórców współczesnej muzyki kaszubskiej należą między innymi Damroka Kwidzińska-Jankowska, Weronika Korthals oraz znana w całym kraju Natalia Szroeder. Wyróżnia się także Dawid Zły - kompozytor, r***r i autor tekstów tworzący w języku kaszubskim.
Scena kaszubska obejmuje również twórców kabaretowych i rozrywkowych. Przykładem jest Kabaret Kùńda, jeden z bardziej rozpoznawalnych kabaretów, który wykorzystuje język kaszubski i humor oparty na lokalnej kulturze. Młodzi ludzie angażują się także w działalność organizacyjną. Studenci zrzeszają się w Klub Studencki Pomorania działającym przy Zrzeszeniu Kaszubsko-Pomorskim. Duże znaczenie ma również nauka języka kaszubskiego w szkołach. Dzięki niej młodzi, zwłaszcza ci o zdolnościach artystycznych, wykorzystują swoją wiedzę i tworzą w tym języku. Przykładem jest zespół rockowy Zespół Demore działający przy I Liceum Ogólnokształcącym w Kościerzynie. Do młodego pokolenia dociera także Radio Kaszëbë, które promuje język kaszubski i emituje utwory w tym języku. To dodatkowo motywuje młodzież do działania i pokazuje, że znajomość kaszubszczyzny może być nie tylko pasją, ale również realną szansą na rozwój, a nawet źródłem dochodu.

🔵Kaszubszczyzna nadal jednak zajmuje niewielką przestrzeń w internecie, mediach społecznościowych. Czy to może właśnie cyfryzacja przeszkadza w jej rozwoju?

B.J.: Rzeczywiście, język kaszubski wciąż zajmuje niewielką przestrzeń w internecie, jednak sytuacja ta stopniowo się poprawia. Od pewnego czasu Jacek Słomion tworzy Internetowi Słowôrz Kaszëbsczégò Jãzëka dostępny na stronie sloworz.org, który stanowi cenne narzędzie dla osób uczących się języka. Również artyści coraz chętniej korzystają z tej formy promocji swojej twórczości. Działają ponadto portale informacyjne publikujące treści w języku kaszubskim, takie jak Mojestrone.com oraz Kaszëbë i swiat. Osoby zainteresowane językiem kaszubskim bez trudu znajdą w internecie potrzebne informacje i materiały. Uważam, że cyfryzacja z pewnością nie zaszkodzi kaszubszczyźnie, wręcz przeciwnie, już teraz jest skutecznie wykorzystywana do jej promowania. Co więcej, istnieje możliwość nauki języka kaszubskiego online. Z dostępnych informacji wynika, że w niektórych kursach uczestniczą nawet osoby spoza regionu Kaszub.

Witôjtaż! Dzisiaj przygotowałyśmy dla Państwa nazwy "robaków", i choć to pojęcie bardzo ogólne, ponieważ w zestawie znaj...
11/04/2026

Witôjtaż! Dzisiaj przygotowałyśmy dla Państwa nazwy "robaków", i choć to pojęcie bardzo ogólne, ponieważ w zestawie znajdują się zarówno owady, pajęczaki, płazińce, jak i inne tym podobne... to dobri robôk nie je złi 😎. Serdecznie pozdrawiamy i do ùzdrzeniô! 🪱

Witôjtaż! Dzisiaj mamy okazję przedstawić Państwu kogoś wyjątkowego - Panią Beata Jankowska, dr nauk humanistycznych, li...
07/04/2026

Witôjtaż! Dzisiaj mamy okazję przedstawić Państwu kogoś wyjątkowego - Panią Beata Jankowska, dr nauk humanistycznych, licencjonowaną przewodniczkę po województwie pomorskim, radną sejmiku województwa pomorskiego, nauczycielkę języka kaszubskiego, osobę głęboko zaangażowaną w losy regionu (i naszą patronkę merytoryczną!!). 🖤💛

Miałyśmy ogromną przyjemność przeprowadzić z Panią Beatą wywiad, a oto pierwsza jego część:

🟡 Pani Beato, jest Pani szczególnie oddana sprawie Kaszub – kulturze, językowi i historii. Gdzie można dopatrywać się źródła takiego zainteresowania i miłości wobec tego regionu?

B.J.: Zdecydowanie są to korzenie rodzinne. Urodziłam się na Kaszubach i ponad 20 lat temu zostałam przewodniczką terenową po województwie pomorskim. Podczas zdobywania wiedzy o kulturze, historii i tradycjach regionu, by móc przekazywać ją moim słuchaczom, naturalnie poczułam, że jestem stąd. Z czasem zaczęłam się także uczyć języka kaszubskiego i nie było już odwrotu. To jest głęboko we mnie zakorzenione. Kiedy przejeżdżam obok miejsc, w których się wychowałam, wracają wspomnienia z dzieciństwa. Dorastałam na wsi, pamiętam wiele tradycyjnych obrzędów i wiem, że nie może być inaczej, to moje życie.

🟡 W naszym projekcie zwracamy uwagę na dzisiejsze problemy Kaszubszczyzny i kultury kaszubskiej. W przeprowadzonej przez nas ankiecie na temat pojmowania Kaszub w naszych stronach, wynika niestety, iż wiedza o regionie i jego dziedzictwie jest naprawdę znikoma. Jak Pani ocenia stan takowej wiedzy w Pani otoczeniu, ale może przede wszystkim w styczności z osobami z innych części Polski?

B.J.: Muszę przyznać, że wśród osób z innych części Polski wiedza o Kaszubach rzeczywiście jest niewielka. Myślę, że wynika to ze skomplikowanej historii. Po II wojnie światowej o Kaszubach nie mówiono dobrze, wręcz przeciwnie. Wiele osób słyszało o „dziadkach w Wehrmachcie”, którzy byli siłą wcielani do armii niemieckiej, a wcześniej, pod zaborami, do pruskiej. Kaszubi przez długi czas byli postrzegani jako „gorsza” część Polski, a w edukacji historycznej temat ten był marginalizowany. Sami Kaszubi często wstydzili się swojego pochodzenia, a te dawne rany do dziś bywają rozdrapywane. Kiedy wracam myślami do dzieciństwa, widzę, że tradycje i kultura przetrwały głównie „pod strzechami”. Gdy poszłam do liceum w Kościerzynie, nawet mama mówiła mi: „Nie mów „jo”, bo będą się z ciebie śmiać”. Ten wstyd był głęboko zakorzeniony. Starałam się mówić poprawną polszczyzną, kontrolować sposób wypowiedzi, ale gdzieś wewnątrz ta kaszubskość we mnie siedziała. Podczas pracy przewodnickiej zdarzało się, że zwracano mi uwagę na specyficzny sposób mówienia, było słychać, że jestem stąd. Myślę, że brak wiedzy o Kaszubach wynika także z tego, że sami nie potrafiliśmy o sobie mówić na zewnątrz. Nie było historii Kaszubów, była tylko historia Polski. Nadal ubolewam nad tym, że nawet na Pomorzu w szkołach podstawowych na lekcjach historii nie mówi się o nas. Uczę języka kaszubskiego i wiem, że jedynie jako przedmiot dodatkowy w klasach 5 i 6 pojawia się historia i kultura Kaszubów. Jednak tylko uczniowie uczący się języka kaszubskiego mają dostęp do tej wiedzy. Tylko oni mogą ją poznać i wynieść coś dla siebie. Uważam jednak, że powoli sytuacja się poprawia. Coraz bardziej otwieramy się na świat. Sama również staram się edukować innych poprzez swoją stronę internetową i filmy o Kaszubach.

🟡 Koncentrując się jednak na języku – Jak Pani, jako nauczycielka kaszubskiego oraz jego codzienna użytkowniczka ocenia jego kondycję?

B.J.: Gdyby nie nasze zaangażowanie jako nauczycieli, to nie oceniam tej sytuacji dobrze. Zachęcamy uczniów do nauki języka kaszubskiego poprzez organizowanie wycieczek czy warsztatów regionalnych. Nauka języka kaszubskiego, to dodatkowe trzy godziny w tygodniu, a plany lekcji są już na tyle przeładowane, że uczniowie klas 7–8 oraz liceum rzadko decydują się na kolejne zajęcia, zwłaszcza że mają one charakter nieobowiązkowy. Staramy się wprowadzać różne formy motywacji, na przykład fakt, że ocena z języka kaszubskiego wlicza się do średniej. Uczniowie raczej niechętnie mówią w tym języku, częściej ograniczają się do czytania. Mimo to cieszy mnie, że nawet te nieliczne grupy poznają historię, słownictwo, tradycje i wiedzą, skąd pochodzą i kim są.

Nôlepszé żëczbë òd całégò karna Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją! 🖤💛
05/04/2026

Nôlepszé żëczbë òd całégò karna Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją! 🖤💛

Witôjtaż! Dzisiaj chciałybyśmy przybliżyć wam kaszubskie tradycje wielkanocne, zarówno te nadal kultywowane, jak i te ju...
02/04/2026

Witôjtaż! Dzisiaj chciałybyśmy przybliżyć wam kaszubskie tradycje wielkanocne, zarówno te nadal kultywowane, jak i te już powoli zapominane. Znacie lub podtrzymujecie którąś z nich? 🐇

Bardzo się cieszymy, że mogłyśmy pomóc! 😊
01/04/2026

Bardzo się cieszymy, że mogłyśmy pomóc! 😊

Choć dziś 1 kwietnia, to my na serio, z dumą i radością ogłaszamy wszem i wobec, że nowa 50 osobowa sauna, która powstaje w Saunowym Stawie będzie nosiła kaszubskie imię Dobri Dëch, po polsku Dobry Duch!

Nazwę wybraliście najpierw zgłaszając 57 propozycji, a następnie oddając 116 głosów na finałowe 7 nazw. Punktowaliśmy nazwy, które Wam się podobały i odejmowaliśmy punkty za nazwy, które podobały się mniej lub wcale :). Finalnie nazwa zaproponowana przez Kamil Poradziński zyskała 105 punktów. Druga na podium (Kaszëbsczi Rôj) uzyskała 58 pkt, a trzecia (Przëstôń) 37 pkt. Dziękujemy wszystkim autorom propozycji oraz głosującym saunowiczom za dobrą myśl, chwilę zastanowienia i świetne propozycje :). Dziękujemy również sąsiadom z Leśna oraz Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją


za kaszubskie konsultacje językowe :). Zgodnie z obietnicą, w ciągu 1-2 dni osoby, które oddały głosy, otrzymają na maila stosowne rabaty od Dobrego Ducha :), a Kamil obiecaną chwalę na wieki oraz bilet do Saunowego Stawu :).

Nową saunę planujemy otworzyć uroczyście 9 maja, ale już podczas biwaku majowego będziemy ja równie uroczyście i ochoczo testowali, także zapraszamy już teraz :).

Saunę buduje dla nas Ekipa z Ale sauna 💚😇

🟦 A co gdyby tak (na)uczyć się kaszubskiego (od podstaw do perfekcji) i związać z Kaszubami swoją przyszłość? Poznaj kie...
30/03/2026

🟦 A co gdyby tak (na)uczyć się kaszubskiego (od podstaw do perfekcji) i związać z Kaszubami swoją przyszłość?

Poznaj kierunek, który Ci to umożliwi - Etnofilologia kaszubska na Uniwersytecie Gdańskim, ścieżka, która łączy język, kulturę i prawdziwą pasję. 💙

To nie są „zwykłe studia filologiczne”. Tutaj nie tylko uczysz się języka kaszubskiego, ale też wchodzisz w świat historii, literatury i tradycji regionu. Zamiast tylko siedzieć nad książkami, bierzesz udział w warsztatach, projektach i wyjazdach w teren – poznajesz ludzi, miejsca i żywą kulturę Kaszub.

💡 Dlaczego warto?
– zdobywasz konkretne umiejętności: język, pisanie, analizę tekstów,
– możesz zostać nauczycielem języka kaszubskiego (i/lub polskiego). I to już po licencjacie!
– możesz pracować w szeroko rozumianych instytucjach kultury i mediach,
– uczysz się w małych grupach,
– działasz praktycznie: projekty, spotkania z twórcami, współpraca z instytucjami.

Idź na etno i stań się częścią tej historii ‼️

Adres

Staszica 11
Garwolin
08-400

Strona internetowa

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Czegò òczë nie widzą, czegò ùszë nie czëją opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.

Skróty

Udostępnij