Slow Food Macedonia

05/06/2026

ИВАНА СИМЈАНОВСКА ПРОГЛАСЕНА ЗА НАЈДОБРА ВИНСКА ЛИЧНОСТ НА БАЛКАНОТ

🎖Македонската винска сцена доби уште едно значајно меѓународно признание. Нашата Ивана Симјановска, автор на Slow Wine Водич, реномиран интернационален вински судија и долгогодишен промотор на винската култура, е добитничка на престижната награда „Best Wine Personality in the Balkans“ за 2026 година, која ја доделува Balkans International Wine Competition and Festival (BIWC).

🍷Ова високо признание им се доделува на професионалците кои дале исклучителен придонес во афирмацијата и унапредувањето на угледот на балканските вина на светската винска сцена.
Со својата посветеност, стручност и активна работа низ бројни меѓународни вински натпревари, дегустации и едукативни настани, Симјановска со години е еден од најистакнатите амбасадори на винската сцена и воопшто на вината од Балканот, а особено на македонскиот нектар.

🗣„Навистина сум почестена и исклучително среќна што оваа награда доаѓа како признание за мојата долгогодишна работа и љубов кон виното. Ова не е само лично признание, туку и признание за сите луѓе со кои соработував низ годините, како и за целиот балкански вински регион. Денес можеме со гордост да кажеме дека балканските вина го имаат местото што го заслужуваат на светската винска мапа“, изјави Симјановска.

👏Наградата, која патем на Ивана и беше доделена во Хвар, еден од најубавите хрватски острови, претставува уште една потврда за растечкиот углед на балканските вина и на професионалците кои секојдневно работат на нивната промоција и меѓународна афирмација.

🥂Честитки Ивана, те чекаме во Slow Food Macedonia да ги кренеме чашите!

#награда #промотер #македонскивина

04/06/2026

"Македонија: Охрид, Преспа, Мариово, имаат автентичен и препознатлив вкус..., тука се чуствуваат различни влијанија што ги има и во музиката... - вели Филип Ондрушек во интервјуто за nulta.mk

ФИЛИП ОНДРУШЕК И ВЕЧЕРТА КОГА МАКЕДОНИЈА СЕ ВИДЕ СО ОЧИТЕ НА СВЕТОТпишува Љубица АнгелковаЉОбјавено 4.06.2026

04/06/2026

Кога домаќинот го разбира духот на вечерта — тоа се чувствува.

Благодариме на Utopia за топлото домаќинство и за убавите зборови. 🙏

„Најголемиот луксуз понекогаш не доаѓа од далеку. Туку расте токму тука, дома."

Токму така. 🐌

03/06/2026

СТОЈАН МАНОЛЕВ – НАУКАТА ВО СЛУЖБА НА ЛОКАЛНОТО ЗЕМЈОДЕЛСТВО

‼️Стојан Манолев, долгогодишен член на Slow Food - Valandovo и пензиониран професор по физика, преку својата работа покажува дека науката и земјоделството можат успешно да се надополнуваат. Производител е на сушени јапонски јаболка, а ја постави и метеоролошка станица чии податоци им помагаат на земјоделците подобро да ги разберат климатските промени и нивното влијание врз производството на храна.

🍊Приказната со јапонските јаболка почна случајно- од глетка на необрани плодови, "лампиони" покрај патот, што кај Стојан родија идеја која е денес препознатлив семеен производ. При враќање од работа, тој забележал нива полна со осамени јапонски јаболка и се запрашал како може да се искористат.

💡 Идејата да ги суши се родила во разговор со семејството, а првите обиди биле направени во мала домашна сушара. Сушените плодови им се допаднале на пријателите, па семејството почнало да ги пакува и подарува. Охрабрени од позитивните реакции, изработиле сопствен поголем дехидратор кој ги зачувува хранливите својства на плодот. Денес сушат околу 500 до 600 килограми јапонски јаболка годишно, настапуваат на настаните на Slow Food Macedonia, а нивниот производ стигнал и до други континенти.
Стојан засадил насад од пет декари, кој бара многу грижа, но му носи големо задоволство.

🗣„Како пензионер, ова ми стана повеќе од хоби. Иако одгледувањето на јапонските јаболка носи предизвици, секое парче сушено овошје ме потсетува зошто вреди трудот: затоа што станува збор за вкусна, хранлива и природна храна што ги воодушевува луѓето.“

⛈️☀️Креативен и вреден, Манолев не застанал тука: почнал да ги следи локалните климатски промени. Како долгогодишен едукатор и љубител на природните науки, забележал дека временските услови во регионот стануваат се понепредвидливи – од појава на доцни пролетни мразови до многу топли лета и благи зими.

🌡За подобро да ги разбере овие процеси, Манолев поставил автоматска метеоролошка станица која континуирано собира податоци за температурата, врнежите, влажноста на воздухот, атмосферскиот притисок, како и за брзината и насоката на ветерот.
Собраните податоци ги објавува јавно и ги прави достапни за граѓаните, земјоделците и истражувачите.

💧Неговата главна цел е да утврди како климатските промени влијаат врз локалните услови за производство на храна, особено преку следење на количината на врнежи и нивното влијание врз почвата и растенијата.
Ваквите информации можат да им помогнат на земјоделците навремено да ги приспособат своите производствени практики и да изберат култури што подобро одговараат на новите климатски услови.

🐌Работата на Манолев е во согласност со принципите на Slow Food, што се залага за зачувување на локалното производство на храна, биолошката разновидност и одржливото земјоделство. Со својата посветеност на следење на природните процеси и поддршка на локалните производители, тој придонесува за создавање поотпорни заедници и за зачувување на традиционалните земјоделски практики во услови на најразлични климатски промени.

📚Неговиот пример покажува како науката и локалното знаење можат заедно да придонесат за поквалитетна, поодржлива и локално произведена храна за идните генерации.

🎯Ова е причината зошто НИЕ сме Слоу Фуд.
Ние НЕ консумираме.
Ние избираме.
Ние сме Слоу Фуд
Сите заедно, можеме да го ПРОМЕНИМЕ светот почнувајќи од храната.
Придружи ни се!
Биди и ТИ дел од Слоу Фуд

https://shorturl.at/umRpg

✅️Слоу Фуд има вредни и инспиративни луѓе кои посветено ја прикажуваат големината на човекот преку културата на храна.

31/05/2026

⭐️ Финалната Slow Food вечера во Utopia Private Members Club, маестрално осмислена од Мишелин ѕвездата- Filip Ondrušek, беше вистинско гастрономско патување низ највредните вкусови на Македонија.
Преку внимателно избрани производи од македонските Слоу Фуд президиуми и Арката на вкусови, секое јадење раскажуваше приказна за наследството, тероарот и идентитетот на нашата земја, интерпретирани со префинетост достојна за Michelin сцената.

🍽На чиниите се испреплетоа раскошни ароми, неочекувани нијанси и автентични вкусови, што ја славеа различноста и богатството на македонската гастрономија.
Вечер која освен по вкусови, ќе ја паметиме и по чувството дека традицијата и современата кулинарска уметност совршено се сретнаа во еден незаборавен миг, кој ете, сеуште трае.

29/05/2026

ИЗЛЕЗЕ ШЕСТИОТ БРОЈ НА „ПОЛЖАВЧЕ“ – СПИСАНИЕ ЗА СЛОУ ФУД ЕДУКАЦИЈА

🗞Излезе шестиот број на „Полжавче“, списание на Slow Food Macedonia, наменет за деца ама и за родителите, наставниците, кој низ инспиративни приказни, едукативни содржини и практични совети ја доближува природата, здравата исхрана и вистинските вредности до најмладите.

💪Лајтмотивот на ова издание е: вистинските херои не се недостижни личности, туку луѓето од нашето секојдневие. Оние кои со љубов се грижат за природата, храната и заедницата.
🗣„Сакавме децата да почувствуваат дека и тие можат да бидат мали херои во светот околу себе“- вели уредничката на "Полжавче ", Јасна Ѓоргиевска.

📑Во ова издание читателите ќе пронајдат содржини посветени на училишните градини и нивната улога во развојот на децата, приказни за животот во допир со природата, како и текстови што поттикнуваат одговорно користење на храната и создавање здрави навики уште од најраната возраст.

🍎Посебен дел е посветен на здравата исхрана, со совети и рецепти подготвени од нутриционисти, како и текстови што ја објаснуваат важноста на храната како нешто што поврзува, како грижа и љубов, а не само како секојдневна потреба.

🌳Во „Полжавче“ се обработуваат и теми за едукација за одржлива иднина, преку кои децата се охрабруваат да развиваат поголема свесност, грижа и почит кон природата и светот околу себе.
🗣„Едукација за одржлива иднина“ се роди од нашето долгогодишно искуство, љубов и верба дека децата заслужуваат поинакво образование – образование што ќе ги поврзе со природата, со храната и со вистинскиот живот. Тоа е можност децата не само да учат, туку и да почувствуваат дека се дел од светот што треба да го чуваат и сакаат- заклучува Ѓоргиевска.

💡Весникот содржи и инспиративни насоки за родители и наставници, со цел заеднички да се создадаат навики што носат повеќе блискост со природата, мир и вистински животни вредности.

‼️На крај информација за сите што би сакале да го имаат ова „Полжавче“: списанието наскоро ќе биде достапно онлајн и дистрибуирано до училиштата ширум земјата.

#УчилишниГрадини #Полжавче

27/05/2026

ФИЛИП ОНДРУШЕК СЕ ВЉУБИ ВО ВКУСОВИТЕ НА МАКЕДОНИЈА

🧑‍🍳Светски познатиот готвач Филип Ондрушек, како гостин на Slow Food Macedonia ја продолжи својата мисија во Битола, Преспа и Мариово, откривајќи ги локалните вкусови, традиции и раскошна палета на домашни производи.

🐌Едноставен, љубезен ама неуморен кога е во прашање неговата работа, Филип со голема љубопитност и посветеност ја следеше агендата подготвена од Слоу Фуд Македонија.

Првата станица: Преспа, и можност да се запознае со традиционалното ѓомлезе, што посветено, прецизно и со многу искуство го правеше Маре, од Рурални Жени од Преспа.
А Ондрушек, не само што внимателно го следеше процесот, туку и самиот учествуваше во подготовката, покажувајќи умешност и при сечењето на овој стар преспански специјалитет..

🍇Следната станица беше Винарија Алесто во селото Арвати. Топло пречекан од Александар и неговото семејство, Филип уживаше во вината, го коментираше вкусот а особено го воодушевија спарувањата со маџунот од јаболко и домашниот ајвар.
🗣„Концептот на Slow Wine, вткаен во оваа убава винарија, ми долови чувство на квалитет и уникатност“ - сподели Филип.

🍎 Патувањето и истражувањето понатаму продолжи кај Ана и Виолета во Spirit of Prespa, во Царев Двор. Таму го вкуси ѓомлезето и беше искрено воодушевен од неговиот богат и домашен вкус. Макало од суви пиперки, домашното сирење, ликерите од дуња и вишна, и се разбира, во царството на јаболката : колач со јаболка. Сето тоа уште еднаш го инспирира да ни каже дека нашата мала ама плодна земја поседува огромен гастрономски потенцијал. Ама и дека луѓето се топли, гостопримливи и секаде го дочекуваат со раширени раце.

🌶 Набрзо потоа, патувачката "експедиција" на Слоу Фуд, го прошета гостинот до Буково, село препознатливо по прочуената буковска пипер- Президиум Буково / Bukovo Presidium.
Кај семејството Мандаровски, каде Даниела со многу љубов ја подготвува буковската пипер, Филип откри сосема нов свет на вкусови. Сувите пиперки, тавче гравче, макалата и салатите беа вистинско откритие за него, а „љубов на прв залак“ доживеа со свири пиле – специјалитет што се обиде и самиот да го подготви.
🗣"Имате најдобар домат, ама пиперките во Македонија се заштитен знак – никаде не се толку вкусни“- со воодушевување резимираше Филип.

🏡Денот заврши во Вила Дихово - Villa Dihovo каде домаќинот Пеце Цветковски го запозна Филип со убавините на селото, локалната гастрономија и силниот идентитет што го носи овој крај.

🍲Вториот ден во Пелагонија беше предвиден за Битола и Мариово.
Во Food Republic.mk , ресторан кој работи со локални производи и негува автентичен македонски гастрономски пристап, Филип се запозна со Президиумите и Арката на вкусови на Slow Food Macedonia. Преку дегустација на традиционални производи и разговори за локалните рецепти и техники на подготовка, му беше доближена филозофијата на СФМК.
Со особено внимание го следеше објаснувањето за слаткото од дива смоква, начинот на варењето, ја дегустираше кцаната сол и се запозна со концептот на Slow Food фармите.
За време на посетата се сретна со младите готвачи од мрежата на Slow Food Macedonia, со кои разговараше за современата гастрономија и македонска кујна.

🚗 Повторно во автомобил и патувањето продолжува низ Мариово, регион познат по својата недопрена природа, автентична архитектура и богата гастрономска традиција.
Ги овековечивме убавите моменти со фотографии и тргнавме кон селото Зовиќ, во прочуениот Етно Ресторан и Апартмани с.Зовиќ/Etno Restoran i Apartmani s.Zovik.
Филип го гледаше процесот на производство на сирење, ја проба јагнешката чорба и тазе јагнешко месо. Всушност, овие два дена Ондрушек собираше идеи за завршната вечер, каде брилјираше во fine dining со нашите автентични производи, што го комбинираше на свој начин.
А на трпезата во Етно куќа богато, шарено, домаќински: пинџур, комат, питулици подготвени под вршник, салати, домашен леб.... Муабетот со домаќините, вкусовите на Мариово оставија силен впечаток кај него, бидејќи токму во малите места се чуваат најавтентичните гастрономски приказни.

🇲🇰 Патувањето низ Македонија и за Филип Ондрушек и за нас од Слоу Фуд Македонија беше драгоцено. За него поради откривањето на нови гастрономски хоризонти, а за нас поради сознанието дека македонската автентична храна, рецепти извадени од тефтерите на нашите баби значат вкус, наследство, идентитет, приказна и богатство што заслужува да биде препознаено и почитувано и надвор од границите на "убавата наша".

Организатори: Slow Food Macedonia, Slow Food Bitola, Slow Food Ohrid, Slow Food Алијанса на готвачи.
Поддржувачи: Општина Охрид, Food Republic.mk.

Vanja Todorovska

27/05/2026

🖥Во втората емисија "Знање имање" во продукцијата на РТС1 реализирана со поддршка на Слоу Фуд Македонија, се зборува за лозјата, вината и пчелите во Македонија.

🍷Александар Димовски од винаријата "Алесто" со семејството го враќа лозарството и винарството во селото Крани, Преспа.

🍇Христо Казаџински од винаријата „Сарика“ кај Прилеп – кажуваат за своето производство, квалитетот на грозјето, виното и секако наградите.

🍯Нацо Јовчевски- пчеларник БН во Дихово, Битола од Слоу Фуд президиумот Макби - македонска медоносна пчела, зборува како Македонија ја заштитува својата автохтона пчела и кои се придобивките од неа.

Svaka regija ima svoje specifičnosti, bilo da govorimo o mikrolokacijama, vinskim putevima ili svetskim poljoprivrednim oblastima. Svaka zemlja ima svoj DNK ...

26/05/2026

ФИНАЛНАТА СЛОУ ФУД ВЕЧЕРА СО ФИЛИП ОНДРУШЕК — ВКУСОВИТЕ НА ПРЕСПА, ПЕЛАГОНИЈА И МАРИОВО ВО ЕДНА БИТОЛСКА НОЌ

🌜Во магичната атмосфера на Utopia Private Members Club, под битолското небо и во ритамот на совршено усогласени гангови, Мишелин ѕвездата Филип Ондрушек ја претстави финалната Слоу Фуд вечера — магично гастрономско патување низ автентичните вкусови на Македонија.

🐌Менито беше со потпис на производите од Пелагонија, Преспа и Мариово, на богатството зачувано во Президиумите и Арката на вкусови на Слоу Фуд Македонија.
Секоја чинија раскажуваше приказна за земјата, за планините, миризбите и луѓето кои со генерации ги чуваат традиционалните вкусови и ги претвораат во живо наследство.

🍽⭐️Во шест ганга, со совршен Мишелин концепт се испреплетоа буковската пипер, маџун, циронки, јагнешко, свири пиле..., — се она што деновиве го фасцинираше популарниот готвач, и му ја откри Македонија преку вкус, мирис и емоција.

🐟Вечерата започна со префинета комбинација од циронки со зелени јагоди, краставица, копар, кисело млеко и буковска пипер – президиум на СФ, дискретно заокружена со цветчиња од бозел. Свежината и нежната арома создадоа совршен вовед во гастрономската приказна што траеше до долго во ноќта. Сервирано "како за сликање", овој гастрономски вовед предизвика интересни реакции кај гостите.

🌶Следниот чекор беше печена црвена пиперка искомбинирана со овчо сирење и кашкавал од СФ Президиуми, збогатена со ронка млад грашок, диво нане и лешник — неколку фенси залчиња што во себе ја имаа топлината на домашната трпеза и елеганцијата на современата кујна.

🫒Особено внимание привлече венецот со слатко од дива смоква – (уште еден наш Президиум), преспанско јаболко, орев, лешник, ракија, анасон и маџун — слоевита композиција од сладост и арома, каде секое залче отвораше нов слој на вкусови.

🍷Како што одминуваше ноќта, така вкусовите стануваа подлабоки и поинтензивни. Голтка вино, залче од уметноста, пресни чувства и музика што тивко се лепи за душа.... Атмосвера достојна за создавање гурмански спомени бидејќи следуваше "ѕвездата" на менито.
За јагнешко од Мариово, кое патем беше превкусно, Филип беше инспириран од посетата на селото Зовиќ. Тоа ја зазеде централната позиција на чинија а друштво му правеа запечена млада зелка, кромид, тарана сплотена со компир, неколку немирни цреши и мајчина душичка. Ова јадење ја долови дивата убавина, суровата природа и силниот карактер на мариовските предели.Вкусно, сочно, раскошно, и нетипично за квантитетот на чиниите на Филип- обемно.

👏Аплаузи, воздишки и насмевки се мешаа со миризбите од кујната, додека исчекување на следниот ганг носеше нова енергија и можност да се откриваат вкусови со затворени очи, да се гледаат реакциите на тие околу вас.
Па да, не секој ден е ваков посебен: привилегијата да готви Филип Ондрушек е голема, особено затоа што тој го сака автентичното, локалното, слоуфудашкото.

🍓За крај, „луд“ десерт со јаготки, буковска пипер, мед –( уште еден Президиум на СФМК), ореви и диво нане, и таа комбинација на вкусови, со дресинг од кефир, донесе вистинска благодет на непцето. Лесно, лелеаво родено како инспирација од патешествието на Ондрушек.

🧑‍🍳„Во Македонија открив и одлични производи и душа во храната. Многу работи пробав за првпат, откривав нови хоризонти што доаѓат од планините, сонцето, тревките и луѓето кои со љубов ја создаваат. Секој производ ми ја раскажа својата приказна, а токму тоа е суштината на вистинската гастрономија“- размислува Филип, искрено воодушевен од богатството на топлиот југ.

🇲🇰Филип Одрушек од нашата земја си замина полн со разбудени емоции, нови сознанија и полни едра радост. Дека навистина уживал како гостин на СФ Македонија потврдува и ветувањето дека ќе се врати за уште вкусови, приказни и нови уникатни вечери.

#СлоуФудВечера
#ФилипОндрушек
#ВкусовиНаМакедонија

Организатори: Slow Food Macedonia, Slow Food Bitola, Slow Food Ohrid, Slow Food Алијанса на готвачи
Поддржувачи: Општина Охрид, Food Republic.mk, Utopia Private Members Club

Vanja Todorovska