Dadgar Cultural Publication

Directions Website

Dadgar Cultural Publication A Persian Journal of Iranian Studies
Founder and Editor-in-Chief: Abraham Moravej Editor in chief: Ebrahim Moraveji

Dadgar seasonal publication

A digital magazine for history, art and culture of Iran

This publication does not represent any political view.

ما دو گونه وطن داریم. یکی آن‌که میان دریای مازندران و خلیج فارس قرار دارد. وطن دوم ما وطنی است که در آفاق ذهن ما خانه دا...
05/19/2026

ما دو گونه وطن داریم. یکی آن‌که میان دریای مازندران و خلیج فارس قرار دارد. وطن دوم ما وطنی است که در آفاق ذهن ما خانه دارد.

وطن خاکی ما پیوسته در معرض آفات است و وطن معنوی ما بر عکس، از گزند باد و باران و و دستبرد ویرانگر حوادث در امان است.»

دکتر ‏⁧ احسان یارشاطر⁩

آشنایی من با بانو «فهیمه اکبر»، خواننده و موسیقی دانِ فقید ایران، به سال‌هایی بازمی‌گردد که در رشت، جوانی بیست‌وچند ساله...
12/23/2025

آشنایی من با بانو «فهیمه اکبر»، خواننده و موسیقی دانِ فقید ایران، به سال‌هایی بازمی‌گردد که در رشت، جوانی بیست‌وچند ساله بودم و مشغول گردآوری کتاب پیشگامان فرهنگ گیلان.

در آن روزها، گاهکاهی که پای صحبت کهنسالان فرهنگ‌دوست و فرهیخته‌ی گیلان می‌نشستم، نام فهیمه‌خانم اکبر با احترام و مهر تکرار می‌شد؛ نام بانویی که عمرش را در مسیر خدمت، انسانیت و یاری‌رساندن به دیگران گذرانده بود.

همان‌جا بود که دانستم با شخصیتی روبه‌رو هستم که اثر حضور هنری و اجتماعی اش، فراتر از زمان، هنوز در دل مردم زنده است.

سال‌ها بعد، با انتشار نخستین شماره‌های مجله‌ی دادگر، فرصتی دست داد تا از نزدیک با زنده‌یاد منوچهر خان اکبر آشنا شوم؛ نوه‌ی سپهدار اعظم رشتی و برادرزاده‌ی مهندس محسن خان اکبر، همسر فهیمه‌خانم.

در آن دوره، ما در تحریریه‌ی دادگر هر بار که می‌توانستیم، نام و یاد «فهیمه خانوم» را زنده نگاه می‌داشتیم.

منوچهر خان با دقتی ستودنی، نقل می‌کرد که چگونه فهیمه‌خانم و محسن‌خان سال‌ها در عمارت باشکوهی زندگی کردند که بعدها، همان عمارت از سوی ایشان، به مردم رشت هدیه شد و امروز با نام «موزه ی ‌ رشت» می‌شناسیمش.

خانم لاله اکبر نیز با نوشته‌های شیوا و پرمهر خود در مجله ی دادگر، گوشه‌هایی از خدمات ارزشمند این بانو را برای همیشه ثبت کرد.
و من نیز گاهگاهی درباره فهیمه خانم عزیز اخبار و گزارش هایی را قلمی می کردم.

اما یکی از خاطراتی که برای من، رنگ و بوی دیگری دارد، گفت‌وگوی تلفنی با فهیمه‌خانم در واپسین سال‌های زندگانی ایشان است؛ گفت‌وگویی که به همت بانو ستاره ی شاهین (قاجار)، نوه‌ی مرحومه شرافت اکبر، جاریِ فهیمه خانوم، فراهم شد.

در آن مکالمه، فهیمه‌خانم با صدایی مهربان و آمیخته به دلتنگی، از رشت و باران‌هایش سخن گفت. و جمله‌ای را بر زبان آورد که هرگز فراموش نمی‌کنم:
«آرزو دارم که پژواک صدایم در آینده، در میان کوچه‌پس‌کوچه‌های رشت به گوش برسد؛ حتی برای نسل‌هایی که مرا ندیده‌اند!»

***

سالیانی پس از آن گفت و‌گو، با مهاجرتم به آمریکا و اقامتم در واشنگتن دی‌سی، هر زمان فرصتی دست داد، به دیدار سه فرزند گرامی فهیمه‌خانم رفته‌ام؛ و شنیدن روایت‌های آنان از این هنرمند فقید، دریچه‌ای تازه پیش رویم گشود؛ دریچه‌ای رو به درکی ژرف‌تر از بزرگی، فروتنی و صداقت فهیمه‌خانم.

و اکنون، در صدوهشتمین زادسالِ بانو فهیمه اکبر، بیش از هر زمان دیگر، به خوبی درمی‌یابیم که آرزوی دیرینِ او ــ یعنی‌ امتداد طنن صدایش در دل نسل‌هایی که او را ندیده‌اند ــ به حققت پیوسته و نام و یادش همچنان در حافظه‌ی مرد ما زنده و روشن مانده است؛

ابراهیم مروّجی
۱۴۰۴ خورشیدی

Address

Washington D.C., DC

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Dadgar Cultural Publication posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Sponsored

Share