15/10/2026
𝕋𝕠𝕔𝕙 𝕖𝕖𝕟 𝕥𝕖𝕘𝕖𝕞𝕠𝕖𝕥𝕜𝕠𝕞𝕚𝕟𝕘 𝕚𝕟 𝕕𝕖 𝕧𝕖𝕣𝕙𝕦𝕚𝕤𝕜𝕠𝕤𝕥𝕖𝕟!
In artikel 3 van het Verplaatsingskostenbesluit defensie (hierna: VKBD) is de tegemoetkoming in de verhuiskosten zonder verhuisplicht opgenomen. Een van de voorwaarden is dat de defensieambtenaar verhuist ‘naar het woongebied van zijn nieuwe standplaats’. Volgens artikel 1 lid 1 van het VKBD wordt daaronder verstaan: ‘een zodanig gebied waarbij de afstand van de woning naar de plaats van tewerkstelling niet meer bedraagt dan 25 kilometer, vast te stellen bij gebruik van ander vervoer dan openbaar vervoer, alsmede een bij ministeriële regeling goedgekeurde plaats van vestiging.’ Maar wat als het door de oververhitte woningmarkt niet lukt om binnen de 25 kilometer-grens of in een goedgekeurde vestigingsplaats een woning te vinden? Bestaat er dan nooit aanspraak op een tegemoetkoming in de verhuiskosten?
Deze vragen stonden centraal in een bezwaarzaak van een militair die was geplaatst op een functie met een standplaats in Brabant. Omdat de afstand tot haar woonplaats in het noorden van Nederland meer dan 200 kilometer bedroeg, is ze met haar partner gaan zoeken naar een huurwoning in de buurt van haar nieuwe standplaats. De militair stelde geen hoge eisen aan een nieuwe huurwoning en reageerde op veel woningen binnen de 25 kilometer-grens en in goedgekeurde vestigingsplaatsen. Desondanks lukte het niet om een huurwoning te bemachtigen omdat de concurrentie erg groot was en de verhuurder vaak koos voor degene die het meest verdiende. Omdat het vinden van een woning op eigen kracht niet lukte, nam de militair een aankoopmakelaar in de arm. Ook toen liep ze nog tegen dezelfde problemen aan als gevolg van de oververhitte woningmarkt maar uiteindelijk lukte het om een woning te vinden. Deze lag echter op 32 kilometer van de nieuwe standplaats en de plaats stond ook niet op de lijst van goedgekeurde vestigingsplaatsen. Daarom werd haar verzoek om een tegemoetkoming in de verhuiskosten afgewezen.
In de bezwaarprocedure is verwezen naar een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep waarin is overwogen:
“In of bij de lijst is niet vermeld op grond van welke criteria een plaats in aanmerking komt voor goedkeuring als vestigingsplaats. De staatssecretaris heeft toegelicht dat het bij de op de lijst vermelde plaatsen gaat om groeikernen waar veel woningen zijn gebouwd. De lijst is evenwel al jaren niet geactualiseerd, zo is ter zitting namens de staatssecretaris bevestigd. Dat in de groeikernen van jaren geleden nu nog (veel) beschikbare woningen zijn, is niet gebleken. Dat in de periode van belang sprake was – en overigens ook nu nog steeds sprake is – van een oververhitte woningmarkt, met als gevolg een nijpend woningtekort in de omgeving van de standplaats van appellant, is niet bestreden. Appellant heeft nader toegelicht dat hij hierdoor bij het zoeken naar woonruimte veel problemen heeft ondervonden en dat het hem uiteindelijk gelukt is om via via een woning in [woonplaats] te kopen, nog voor de woning op de reguliere markt kwam. Gezien voornoemde omstandigheden en rekening houdend met de onder 4.3 omschreven belangen waarop de regeling ziet, te weten het bieden van een reële mogelijkheid tot het verkrijgen van een woning, het belang om te wonen op goed bereisbare afstand en het terugdringen van de automobiliteit, is de Raad van oordeel dat het onverkort vasthouden aan de genoemde lijst in dit geval tot een onbillijkheid van overwegende aard leidt. Daarbij is ook van belang dat de afstand van [woonplaats] tot de standplaats van appellant minder ver is dan sommige wel op die lijst voorkomende vestigingsplaatsen. Een en ander leidt tot de conclusie dat de staatssecretaris bij het bestreden besluit in redelijkheid niet heeft kunnen weigeren om toepassing te geven aan de hardheidsclausule.”
In navolging van deze uitspraak heeft Defensie de militair op grond van de hardheidsclausule een tegemoetkoming in de verhuiskosten gegeven. Daarbij werd overwogen dat de militair haar woon-werkverkeer door de verhuizing met meer dan zestig procent had verminderd en dat er goedgekeurde vestigingsplaatsen zijn die een stuk verder van de standplaats liggen dan de nieuwe woonplaats van de militair.
Overigens heeft Defensie in een brief aan de werkgroep Algemene Financiële Rechtspositie voorgesteld om de 25 kilometer-grens te verruimen naar 40 kilometer. Daarover vindt op dit moment nog overleg plaats.
