07/10/2026
Hiệu quả từ mô hình nuôi dúi, mở hướng phát triển kinh tế mới ở Quang Đồng
Từ 40 con dúi giống ban đầu, sau 6 năm kiên trì gây dựng, mô hình nuôi dúi thương phẩm và dúi sinh sản của anh Chu Văn Thái, xóm Kim Liên, xã Quang Đồng đã phát triển lên hàng trăm con, mang lại nguồn thu nhập ổn định. Mô hình không chỉ cho thấy hiệu quả của việc mạnh dạn chuyển đổi vật nuôi mà còn mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế hộ ở địa phương.
Mạnh dạn tìm hướng đi mới
Trong điều kiện sản xuất nông nghiệp truyền thống ngày càng chịu nhiều tác động về giá cả, thị trường và chi phí đầu vào, việc lựa chọn những vật nuôi mới, phù hợp với điều kiện thực tế và có giá trị kinh tế cao đang được nhiều nông dân quan tâm.
Với suy nghĩ đó, đầu năm 2020, sau thời gian tìm hiểu nhiều mô hình chăn nuôi trên internet và các phương tiện thông tin đại chúng, anh Chu Văn Thái nhận thấy dúi là vật nuôi có nhiều triển vọng. Dúi có sức đề kháng tương đối tốt, nguồn thức ăn dễ tìm, chi phí đầu tư không quá lớn và có thể tận dụng diện tích nhỏ để xây dựng chuồng trại.
Từ đó, anh mạnh dạn đầu tư chuồng nuôi và mua 40 con dúi giống về nuôi thử nghiệm.
Những ngày đầu không hề dễ dàng. Là một trong những hộ tiên phong nuôi dúi tại địa phương, anh Thái gần như phải tự tìm tòi từ những kiến thức cơ bản nhất. Từ cách thiết kế chuồng, lựa chọn thức ăn, chăm sóc đến theo dõi quá trình sinh sản của dúi, anh đều vừa làm vừa rút kinh nghiệm.
Không có nhiều mô hình để tham khảo trực tiếp, anh chủ động tìm hiểu qua sách báo, internet, đồng thời trao đổi kinh nghiệm với những người đã nuôi dúi ở các địa phương khác. Qua từng lứa nuôi, anh dần nắm được tập tính của vật nuôi, điều chỉnh cách chăm sóc phù hợp và từng bước nâng cao hiệu quả chăn nuôi.
Chăm sóc đúng kỹ thuật, giảm chi phí đầu vào
Theo anh Chu Văn Thái, dúi có tập tính sống trong hang, thích môi trường yên tĩnh, ít ánh sáng và không chịu được nhiệt độ cao. Vì vậy, khâu thiết kế chuồng nuôi có vai trò rất quan trọng.
Gia đình anh sử dụng gạch men để ghép thành từng ô chuồng, mỗi ô khoảng 60 x 60 cm, bố trí liền kề nhau. Cách làm này vừa chắc chắn, thuận tiện vệ sinh, vừa hạn chế tình trạng dúi đào hang, cắn phá hoặc thoát ra ngoài.
Không gian chuồng nuôi được bố trí ở nơi yên tĩnh, hạn chế ánh sáng trực tiếp. Đặc biệt, vào những ngày thời tiết nắng nóng, gia đình chủ động làm mát chuồng bằng các biện pháp như phun sương, sử dụng quạt nhằm duy trì nhiệt độ phù hợp cho đàn dúi.
Một lợi thế khác của mô hình là thức ăn khá đơn giản. Tre, mía, ngô, khoai lang... những loại thức ăn sẵn có ở địa phương đều có thể sử dụng để nuôi dúi. Nhờ vậy, chi phí thức ăn được tiết giảm đáng kể so với nhiều vật nuôi khác.
Tuy nhiên, theo anh Thái, thức ăn phải đảm bảo sạch, khô ráo, không ẩm mốc, ôi thiu. Đây là yếu tố quan trọng để hạn chế các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, giúp dúi sinh trưởng ổn định.
Từ 40 con giống đến đàn dúi hàng trăm con
Sau khoảng 8 tháng nuôi, dúi bắt đầu bước vào giai đoạn sinh sản. Mỗi năm dúi có thể sinh sản từ 2-3 lứa, mỗi lứa từ 1-4 con. Dúi con sau khoảng 1,5 tháng có thể tách nuôi riêng; khoảng 3 tháng tuổi, khi đạt trọng lượng từ 300-400 gram, có thể xuất bán làm con giống.
Đặc biệt, trong giai đoạn dúi mẹ sinh sản và nuôi con, người nuôi cần hạn chế tác động từ bên ngoài. Theo kinh nghiệm của anh Thái, khu vực chuồng nuôi cần được giữ yên tĩnh, hạn chế người lạ tiếp xúc, bởi dúi mẹ có thể bị ảnh hưởng bởi mùi lạ và dẫn đến hiện tượng cắn con.
Nhờ kiên trì áp dụng đúng kỹ thuật, đàn dúi của gia đình anh Thái ngày càng phát triển. Từ 40 con giống ban đầu, đến nay tổng đàn đã lên khoảng 400 con, trong đó duy trì trên 100 cặp dúi bố mẹ để sinh sản.
Hiệu quả kinh tế cũng từng bước được khẳng định. Dúi con hiện được gia đình bán với giá khoảng 1,2-1,5 triệu đồng/cặp; dúi hậu bị từ 1,8-2 triệu đồng/cặp; dúi thương phẩm có giá khoảng 550 nghìn đồng/kg.
Với quy mô hiện nay, mô hình đã mang lại nguồn thu nhập khá và ổn định cho gia đình anh Thái, đồng thời cho thấy tiềm năng của một vật nuôi mới trong cơ cấu chăn nuôi tại địa phương.
Không chỉ làm giàu cho gia đình
Điều đáng ghi nhận ở mô hình của anh Chu Văn Thái không chỉ nằm ở hiệu quả kinh tế mà còn ở tinh thần dám nghĩ, dám làm, mạnh dạn tìm hướng đi mới trong sản xuất.
Từ một mô hình ban đầu còn nhiều bỡ ngỡ, đến nay nuôi dúi đã trở thành hướng sản xuất được một số người dân quan tâm, tìm hiểu. Anh Thái cũng sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, hướng dẫn kỹ thuật cho những hộ có nhu cầu, từ cách làm chuồng, chọn con giống đến chăm sóc và phòng bệnh.
Chia sẻ về định hướng thời gian tới, anh Thái cho biết sẽ tiếp tục duy trì và mở rộng quy mô đàn dúi, đồng thời mong muốn có thêm nhiều hộ dân cùng tham gia để từng bước hình thành mô hình chăn nuôi có sự liên kết.
“Nếu được đầu tư bài bản, chăm sóc đúng kỹ thuật và có sự liên kết trong sản xuất, tiêu thụ, nuôi dúi hoàn toàn có thể trở thành một hướng phát triển kinh tế phù hợp với nhiều hộ gia đình”, anh Thái chia sẻ.
Hướng tới hình thành chuỗi liên kết
Qua khảo sát thực tế mô hình, đồng chí Phan Thị Tuyết, Chủ tịch Hội Nông dân xã Quang Đồng, đánh giá mô hình nuôi dúi của gia đình anh Chu Văn Thái bước đầu mang lại hiệu quả thiết thực.
Theo đồng chí Phan Thị Tuyết, đây là mô hình có khả năng tận dụng diện tích chăn nuôi không lớn, nguồn thức ăn dễ kiếm, phù hợp với điều kiện của nhiều hộ dân. Quan trọng hơn, mô hình đã tạo thêm một lựa chọn để người dân đa dạng hóa vật nuôi, giảm sự phụ thuộc vào một số vật nuôi truyền thống.
“Thành công bước đầu từ mô hình nuôi dúi của anh Chu Văn Thái không chỉ mang lại thu nhập cho gia đình mà còn mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế nông hộ. Thời gian tới, Hội Nông dân xã sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động, tạo điều kiện để người dân có nhu cầu được tìm hiểu, học hỏi và phát triển mô hình phù hợp”, đồng chí Phan Thị Tuyết cho biết.
Trên cơ sở mô hình thực tế, Hội Nông dân xã Quang Đồng cũng định hướng nghiên cứu việc liên kết các hộ chăn nuôi, từng bước hình thành chuỗi từ sản xuất, chăn nuôi đến tiêu thụ sản phẩm; chú trọng xây dựng đầu ra ổn định, nâng cao giá trị sản phẩm và hướng tới xây dựng thương hiệu dúi đặc trưng của địa phương.
Từ những con dúi đầu tiên được đưa về nuôi thử nghiệm năm 2020, đến đàn dúi hàng trăm con hôm nay là cả một quá trình mạnh dạn thử sức, kiên trì học hỏi và tích lũy kinh nghiệm của người nông dân. Nếu tiếp tục được quan tâm, định hướng và tổ chức liên kết phù hợp, mô hình nuôi dúi có thể trở thành một trong những mô hình chăn nuôi mới, góp phần đa dạng hóa sản xuất, nâng cao thu nhập và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn ở Quang Đồng.