14/02/2026
Tết đến, nhiều người bắt đầu “dọn tủ”. Quần áo mặc không vừa, lỗi mốt, cũ kỹ… được gom lại, cho vào túi, gửi đi từ thiện. Ai cũng nghĩ vừa gọn nhà, vừa làm điều tốt. Nhưng nếu không làm đúng cách, chúng ta chỉ đang chuyển rác từ nhà mình sang nơi khác.
Ngành thời trang mỗi năm thải ra khoảng 92 triệu tấn rác. Một phần trong đó đến từ thói quen mua nhanh, mặc ít, bỏ sớm.
Thực tế, các điểm tiếp nhận từ thiện không phải bãi chứa vô hạn. Họ chỉ có thể giữ lại những món còn sạch, còn tốt, còn sử dụng được. Quần áo rách, ố màu, mùi hôi, bai dão… vẫn phải đem đi xử lý như rác. Thậm chí đơn vị tiếp nhận còn tốn thêm chi phí.
Quần áo từ thiện cần được giặt sạch, phơi khô, gấp gọn. Ưu tiên đồ thiết yếu, chất lượng còn tốt như: áo khoác, quần jeans, giày thể thao, túi xách... Chọn lọc kỹ giúp nơi tiếp nhận đỡ quá tải.
Nếu món đồ còn mới, bạn còn có thể bán lại hoặc ký gửi. Một chiếc áo chỉ được mặc vài lần rồi bỏ đi là sự lãng phí tài nguyên và công sức sản xuất. Mặc lâu hơn, dùng nhiều lần hơn là cách giảm rác hiệu quả nhất.
Một hướng khác ít người nghĩ tới là sửa chữa. Thay khóa, lên lai, bóp eo, vá rách… có khi chỉ tốn vài chục nghìn nhưng kéo dài thêm cả năm sử dụng. Hoặc biến đổi công năng, váy cũ thành áo, quần dài thành quần short, áo sơ mi thành tạp dề bếp.
Thực tế, rất ít sợi vải được tái sinh thành sợi mới. Phần lớn vẫn bị đốt hoặc chôn lấp. Đặc biệt là vải polyester, kim sa, chất liệu pha nhựa, gần như không phân hủy trong tự nhiên. Vì vậy, quan trọng nhất, giảm mua. Có những món đồ chúng ta mua vì giảm giá, vì trào lưu, vì “mặc một lần chụp hình”. Mua ít lại, chọn kỹ hơn, ưu tiên chất liệu bền, mặc tới khi thật sự không thể mặc nữa.
Dọn tủ dịp Tết là dịp nhìn lại cách chúng ta tiêu dùng suốt một năm qua. Giữ lại thứ xứng đáng, gửi đi thứ tử tế và học cách nói “không” trước những món đồ không cần thiết.
Kha Không Rác
