31/08/2026
SERIES HỌC CÙNG DAF #18
CỤC MÁU ĐÔNG - NGƯỜI HÙNG THẦM LẶNG
🩸 Vai trò của cục máu đông sau nhổ răng
Trong những giờ đầu sau nhổ, cục máu đông hình thành tại ổ răng, giúp kiểm soát chảy máu, bảo vệ vùng tổn thương và trở thành điểm khởi đầu của quá trình lành thương.
Về cơ bản, cục máu đông gồm hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu được giữ trong một mạng lưới fibrin.
Không chỉ đơn thuần giúp cầm máu, cục máu đông còn hoạt động như một “giá đỡ sinh học”, tạo nền tảng để các tế bào tham gia sửa chữa mô bám vào và hoạt động.
Đồng thời, tiểu cầu hoạt hóa, tế bào nội mô và bạch cầu giải phóng nhiều cytokine và yếu tố tăng trưởng, góp phần điều hòa phản ứng viêm và thúc đẩy các giai đoạn tiếp theo của quá trình lành thương ổ răng.
🩸Nếu cục máu đông bị phân hủy sớm có thể ảnh hưởng như thế nào?
- Tăng nguy cơ viêm ổ răng khô.
Ổ răng có thể trở thành một hốc xương trống hoặc chỉ còn một phần cục máu đông, làm xương ổ răng bị lộ ra môi trường miệng. Đây là đặc điểm điển hình của viêm ổ răng là biến chứng gây chậm lành thương nhưng không liên quan nhiễm trùng.
Tình trạng này thường biểu hiện bằng triệu chứng đau vào ngày thứ ba hoặc thứ tư sau nhổ với mức độ thay đổi, thường rất dữ dội theo kiểu mạch đập, không kèm sốt, có thể kèm hôi miệng.
Khi thăm khám có thể thấy một hốc xương rỗng còn một phần hoặc không còn cục máu đông, với xương ổ răng bị lộ ra. Xương bị lộ cực kỳ nhạy cảm và là nguồn gốc của đau.
- Làm chậm quá trình lành thương.
🛡️ Những điều cần làm để chăm sóc vết thương và cục máu đông sau nhổ:
1. Chăm sóc vết mổ
🩸 Cắn chặt gạc 30 phút ngay sau nhổ răng - tiểu phẫu (vừa cắn vừa nuốt nước bọt). Cắn gạc giúp ngăn nước bọt xâm nhập vào lỗ chân răng, bảo vệ vết thương, làm ngưng chảy máu nhờ tạo áp lực lên vết thương và hỗ trợ cục máu đông hình thành.
🤗 Sau khi bỏ gạc ra:
+ Hạn chế khạc nhổ trong thời gian đầu sau nhổ.
+ Không súc miệng mạnh, không súc miệng bằng nước muối
+ Không bỏ muối hay vật lạ vào ổ răng
+ Không sử dụng thức ăn, đồ uống quá nóng
+ Không đưa lưỡi vào ổ răng hoặc lấy tăm soi vào ổ răng
+ Tránh dùng ống hút hoặc tạo lực hút mạnh trong miệng
+ Tránh vận động gắng sức và làm việc nặng trong khoảng 12–24 giờ đầu.
+ Không hút thuốc lá
- Chườm lạnh ngoài mặt tích cực 24h đầu sau mổ, 4-6 lần/ngày, mỗi lần 15 phút
- Chườm ấm (40 độ) ngoài mặt từ ngày thứ 2-5 sau mổ, 4-6 lần/ngày, mỗi lần 15 phút
- Uống thuốc theo toa bác sĩ, tái khám theo lịch hẹn
- Nếu thấy có vấn đề gì bất thường như: Chảy máu, đau nhức, sưng lan dưới cằm và xuống cổ vào bệnh viên tái khám
- Vệ sinh răng miệng (chải răng/đánh răng) sạch với kem đánh răng và súc miệng nhẹ nhàng với nước mát
2. Dinh dưỡng sau mổ: Người bệnh cần duy trì chế độ ăn uống phù hợp
- Trong 02 ngày đầu sau nhổ răng: ăn thức ăn mềm, lỏng, nguội.
- Từ ngày thứ 03 sau mổ: Ăn thức ăn mềm, tránh các loại dai, giòn, chua, cay.
- Sau mổ 07 ngày: Ăn uống bình thường.
_____________________________________
Tài liệu tham khảo:
Davies J.E., Hosseini M.M. Histodynamics of Endosseous Wound Healing. In: Davies J.E., editor. Bone Engineering. EM Squared Inc.; Toronto, ON, Canada: 2000. pp. 1–14.
de Sousa Gomes P., Daugela P., Poskevicius L., Mariano L., Fernandes M.H. Molecular and Cellular Aspects of Socket Healing in the Absence and Presence of Graft Materials and Autologous Platelet Concentrates: A Focused Review. J. Oral Maxillofac. Res. 2019;10:e2. doi: 10.5037/jomr.2019.10302.
Lê Đức Lánh, chủ biên. Phẫu thuật miệng: Gây tê-Nhổ răng. Tập 1. Nhà xuất bản Y học; 2016.
_____________________________________
Caption: Nhã Thi
Design: Nhã Thi
_____________________________________
Mọi ý kiến đóng góp xin vui lòng liên hệ qua:
Fanpage: Câu Lạc Bộ Học Thuật Răng Hàm Mặt PNTU - DAF
Email: [email protected]
