04/12/2025
NGUYÊN LIỆU ĐAN LÁT TỰ NHIÊN TRÊN THẾ GIỚI
Các sản phẩm đan lát chiếm tỷ trọng khá lớn trong ngành thủ công mỹ nghệ, mỗi quốc gia có những thế mạnh riêng về hàng đan lát trên cơ sở sử dụng các loại nguyên liệu tự nhiên khác nhau. Các nguyên liệu tự nhiên cơ bản là các nguyên liệu bền vững khi có sự quản lý tốt về khai thác và chế biến. Sau đây là một số nguyên liệu tự nhiên để sản xuất hàng đan lát cơ bản:
Mây: Indonesia là nước có trữ lượng lớn nhất, tiếp theo là Malaysia, Việt Nam, Phlippinnes, Lào, Myanmar, một số nước Châu Phi và Châu Âu (Ba Lan, Nga). Bàn ghế mây là lợi thế của Indonesia nhưng đan lát Việt Nam đang chiếm ưu thế
Tre: Trung Quốc là nước có diện tích tre lớn nhất phân bố ở Triết Giang, Tứ Xuyên… tiếp đến là Ấn Độ, Việt Nam… Việt Nam có lợi thế về sản xuất hàng tre đan lát trong khi Trung Quốc có thế mạnh về tre công nghiệp
Cói: Phân bố ở Trung Quốc, Việt Nam, Bangladesh, Campuchia (Uzu), Nhật và một số nước Châu Phi. Trung Quốc đang nhập khẩu nhiều cói từ Việt Nam Lục bình: Phổ biến tại Việt Nam, Indonesia và một số nước châu Mỹ La Tinh - trong đó Việt Nam đang chiếm ưu thế Năn tượng: Phổ biến ở vùng ven biển các nước Châu Phi, Châu Úc…
Năn tượng ở Việt Nam phân bố nhiều ở Cà Mau, Kiên Giang và một số tỉnh đồng bằng sông Cửu Long
Bồn Bồn: Tương tự như Năn tượng, bồn bồn được phân bố và bắt đầu được sử dụng để đan lát ở một số tỉnh đồng bằng sông Cửu Long của Việt Nam. Bồn bồn cũng được sử dụng ở Châu Mỹ.
Bẹ chuối: Được sử dụng đan lát ở Việt Nam, Indonesia. Vùng nguyên liệu rất sẵn có tại các nước Nam Mỹ nhưng nghề đan lát khu vực này chưa phát triển mạnh.
Lá buông: Ai Cập là nước có rất nhiều lá buông và đang tìm các nhà đầu tư để phát triển hàng đan lát. Ngoài ra lá buông còn có ở Indonesia, Philippines, Campuchia, các nước Nam Mỹ. Đay: Bangladesh, Ấn Độ và Trung Quốc có diện tích đay lớn nhất trên thế giới
Rơm lúa: Đan lát từ sợi rơm đang ngày càng được quan tâm để hạn chế phát thải do đốt rơm. Ikea đã kết hợp với Ấn Độ phát triển các sản phẩm đan lát từ rơm để phát triển thị trường (ảnh bên). Khách hàng Nhật Bản sử dụng nhiều sản phẩm lễ hội từ sợi rơm và thân lúa non.
Raffia: Raffia được trồng nhiều ở các nước Châu Phi dùng để đan lát và dệt trong đó phải kể đến Madagascar. Sisal: Kenya, Brazil, Trung Quốc là các nước có nguyên liệu sisal phong phú tạo nên các sản phẩm đan lát và dệt (thảm) đa dạng.
Cỏ tranh và cỏ ngọt: Cỏ tranh phân bố ở Châu Á (trong đó có Việt Nam) trong khi cỏ ngọt (sweetgrass) phân bố nhiều ở Châu Mỹ. Cỏ được sử dụng để đan lát (ví dụ các loại chuồng thú cưng) và các loại rổ, túi…
Guột: Guột (còn gọi là cỏ tế) được phân bố nhiều ở Lào, Việt Nam. Guột rất phù hợp làm các sản phẩm đan lát nhưng nguồn nguyên liệu ngày càng khan hiếm.
Liễu: Liễu là nguyên liệu đan lát sử dụng nhiều ở Trung Quốc và một số nước Châu Âu (Pháp, Anh, Thuỵ Điển…) Lá dứa: Lá dứa là nguyên liệu đan lát được dùng ở Philippines, Indonesia, chủ yếu đan chiếu. Một số dân tộc ở Việt Nam sử dụng chiếu đan lá dứa như Mnông, Cơ Tu…
Lá dừa: Các nước vùng đảo Châu Đại Dương sử dụng lá dừa để đan nhưng quy mô còn bé Vỏ cây dương/hồ đào:
Vỏ cây dương và hồ đào tước nhỏ để đan được sử dụng phổ biến ở các nước Châu Âu
Dây rừng: Các nước Châu Phi và Nam Mỹ sử dụng nhiều loại dây leo trong rừng để đan hoặc làm các vòng trang trí dịp giáng sinh
Ngoài các loại sợi tự nhiên trên, một số loại sợi khác cũng sử dụng trong đan lát, dệt với quy mô nhỏ hơn gồm sợi g*i xanh, sợi lanh, sợi bông, sợi vải, sợi giấy…
Bài viết được hỗ trợ bởi Chương trình Hỗ trợ Đổi mới và Cạnh tranh thuộc Dự án Chính sách Thương mại và Xúc tiến xuất khẩu Việt Nam do do Chính phủ Thụy Sỹ tài trợ. Nội dung bài viết không thể hiện quan điểm của nhà tài trợ