20/11/2025
Ba chiến lược bố mẹ có thể dạy con về AN TOÀN CƠ THỂ và ĐỒNG THUẬN
Khi nào thì nên dạy trẻ điều này?
Hầu hết mọi người đều ngạc nhiên khi nghe tôi nói rằng chúng ta có thể bắt đầu dạy con về an toàn cơ thể và sự đồng thuận ngay từ khi chúng còn nhỏ. Tôi luôn chia sẻ một số mẹo cụ thể với các phụ huynh về những gì phù hợp với từng độ tuổi khác nhau – nhưng đây chỉ là hướng dẫn, mỗi đứa trẻ đều khác nhau, và bạn là người hiểu con mình nhất! Ở độ tuổi nhỏ, điều quan trọng là chúng ta phải làm quen với những cuộc trò chuyện này.
🐣Điều chúng ta có thể làm với trẻ sơ sinh
Điều đầu tiên chúng ta có thể làm với trẻ sơ sinh là sử dụng những cái tên chính xác về mặt giải phẫu. Nếu bạn cảm thấy không thoải mái với những từ này, việc luyện tập đọc to chúng cho bé nghe có thể rất hữu ích. Khi bé lớn hơn, bé sẽ biết tên các bộ phận cơ thể của mình, và bé sẽ không còn cảm thấy xấu hổ khi nói chuyện với bạn về điều đó nữa.
Một điều khác chúng ta có thể làm với trẻ sơ sinh là cho bé tham gia vào quá trình thay tã. Kể lại những gì bạn đang làm giúp bé thể hiện sự tôn trọng đối với cơ thể mình ngay từ nhỏ. Hãy cho bé biết bạn đang làm gì và ghi nhận cảm xúc của bé về việc này.
“Này con yêu, mẹ chỉ cần lau mông cho con thôi. Mẹ thấy con không muốn mẹ làm việc này, nhưng mẹ cần phải vệ sinh cho con để con khỏe mạnh. Mẹ sắp xong rồi đây!”
Ở độ tuổi này, việc xử lý cảm xúc của bạn cũng rất quan trọng. Việc dạy cho trẻ về cơ thể của chúng có thể là một thách thức và khó khăn đối với nhiều bậc phụ huynh. Hãy tự cho mình sự khoan dung và giải quyết những lo lắng hoặc do dự của bạn về việc dạy trẻ về cơ thể của chúng.
🐥Điều chúng ta có thể làm với trẻ mới biết đi
Với trẻ mới biết đi, chúng ta muốn làm gương bằng cách tôn trọng câu trả lời "không" của trẻ. Dạy trẻ rằng "không nghĩa là không" bắt đầu bằng việc lắng nghe câu trả lời "không" của trẻ. Nếu trẻ không muốn ôm, đừng ép. Nếu trẻ bảo đừng cù nữa, hãy dừng lại.
Ngoài việc tôn trọng lời từ chối của con, chúng ta có thể cho con quyền tự chủ trong việc ôm ai đó. Chúng ta muốn con cái biết rằng chúng là chủ nhân của cơ thể mình, và chúng không phải ôm bất kỳ ai chúng không muốn.
Việc nói "Ôm bà một cái trước khi chúng ta đi nhé!" gần như trở thành một câu nói tự động, và đây là điều mà tôi đã thấy mình nói nhiều lần. Khi chúng ta nói với con rằng chúng luôn cần được ôm, chúng sẽ khó học được rằng chúng có quyền lựa chọn khi người khác chạm vào mình, và đôi khi nói "không" nếu chúng không muốn được ôm cũng không sao.
Thay vì nói: “Hãy ôm bà trước khi chúng ta đi nhé!”
Hãy hỏi: "Con có muốn ôm bà không?" Hãy tôn trọng câu trả lời của bé nếu bé trả lời là không.
Ở độ tuổi này, chúng ta cũng có thể gọi tên bộ phận sinh dục và các vùng kín khác, chẳng hạn như miệng. Chúng ta cần đảm bảo trẻ hiểu rằng không ai được phép chạm vào vùng kín của trẻ, ngoại trừ cha mẹ khi thay tã/tắm cho trẻ, và đôi khi là bác sĩ khi cha mẹ ở gần.
🐤 Điều chúng ta có thể làm với trẻ trong độ tuổi đi học
Chúng tôi muốn tiếp tục thực hành tất cả các công cụ đã đề cập dành cho trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi với trẻ mẫu giáo, đồng thời khuyến khích các em đặt câu hỏi. Chúng tôi muốn khuyến khích các con đặt câu hỏi về an toàn cơ thể và đưa ra những câu trả lời thực tế! Trẻ em ở độ tuổi mẫu giáo có trí tò mò nhất. Khi chúng ta trò chuyện với các con, các con sẽ có những câu hỏi, và chúng tôi muốn trả lời các em một cách tích cực để các em cảm thấy thoải mái khi đến với chúng tôi bất cứ khi nào các em có thêm thắc mắc.
Một điều khác chúng ta có thể làm với trẻ mẫu giáo là khuyến khích các con vệ sinh vùng kín trong khi tắm. Điều này giúp các con làm chủ cơ thể mình, và nếu chúng ta giúp các con làm điều này, chúng ta nên xin phép các con trước khi vệ sinh những vùng đó nhé.
Ở độ tuổi này, chúng ta muốn bắt đầu dạy các bé về những người lớn đáng tin cậy. Đây là những người mà các bé biết mình có thể tìm đến bất cứ lúc nào. Nếu các con cảm thấy không thoải mái, lo lắng, sợ hãi hoặc bị tổn thương, các con có thể thoải mái nói chuyện với bất kỳ người lớn đáng tin cậy nào trong số này và biết rằng họ sẽ giúp đỡ các con bất kể chuyện gì xảy ra!
Một trong những điều quan trọng nhất chúng ta muốn thực hiện là xây dựng một ngôi nhà "không bí mật". Chúng ta muốn con cái mình biết rằng không ai được phép bắt chúng giữ bí mật và chúng luôn có thể tìm đến chúng ta nếu có bất cứ điều gì xảy ra khiến chúng cảm thấy khó chịu, lo lắng hoặc sợ hãi.
Cuối cùng, chúng ta muốn dạy trẻ cách xin phép trước khi chạm vào bạn chơi. Chúng ta muốn con hiểu rằng sự đồng ý cần có sự đồng thuận từ cả hai phía. Chúng ta có thể bắt đầu bằng cách kể lại thành tiếng những gì đã xảy ra.
💥 Dạy tên chính xác về mặt giải phẫu
Nhiều bậc cha mẹ cảm thấy không thoải mái khi nói những từ như "dương vật" và "âm đạo", vì vậy họ sẽ gọi bộ phận sinh dục của con mình bằng những từ như "bạn nhỏ", hoặc đơn giản là không nói gì về chúng. Có rất nhiều lý do tại sao cha mẹ cần vượt qua sự ngượng ngùng khi nói những từ này và dạy con cái gọi đúng tên các bộ phận cơ thể của chúng. Sau đây chỉ là một vài cách để bảo vệ trẻ em.
✅ Loại bỏ sự xấu hổ: Dạy trẻ em gọi tên chính xác về mặt giải phẫu cho thấy rằng không có gì phải xấu hổ khi nói về các bộ phận cơ thể của mình. Điều này khiến trẻ dễ dàng tìm đến chúng ta hơn khi gặp bất cứ vấn đề gì, từ các vấn đề sức khỏe đến lạm dụng. Chúng ta đang nói với trẻ rằng việc sử dụng đúng tên gọi cho các bộ phận cơ thể không có gì đáng xấu hổ. Nếu chúng ta tránh nói về các bộ phận cơ thể và dùng những từ ngữ ngớ ngẩn, con cái chúng ta có thể bắt đầu cảm thấy việc nói về các bộ phận cơ thể là không ổn và sợ nói chuyện với chúng ta nếu có chuyện gì đó liên quan đến bộ phận sinh dục của chúng.
✅Giảm thiểu nguy cơ bị lạm dụng: Các nghiên cứu cho thấy trẻ em biết tên các bộ phận cơ thể của mình có nguy cơ bị xâm hại thấp hơn. Điều này có thể xảy ra vì một số lý do, bao gồm việc kẻ xâm hại biết rằng trẻ có khả năng báo cáo những gì đang xảy ra và sẽ được hiểu nếu trẻ báo cáo về vụ xâm hại. Trẻ em biết tên chính xác các bộ phận cơ thể của mình có thể mô tả những gì đã xảy ra, điều này có thể giúp đảm bảo kẻ xâm hại bị buộc tội đúng.
✅ Đặt ra ranh giới rõ ràng cho những phần riêng tư: Khi dạy trẻ em tên gọi chính xác về mặt giải phẫu của các bộ phận cơ thể, chúng ta cũng muốn dạy các em rằng những bộ phận này là riêng tư và không ai được phép chạm vào chúng. Khi thiết lập những ranh giới này, chúng ta có thể giải thích rằng không ai khác được phép chạm vào các bộ phận riêng tư của các em, ngoại trừ cha mẹ đang thay tã hoặc tắm cho các em, và đôi khi là bác sĩ nếu có cha mẹ ở đó!
💥Sử dụng kể chuyện để giúp trẻ hiểu
Lời khuyên cuối cùng tôi muốn chia sẻ với bạn là hãy sử dụng kể chuyện để giúp trẻ tin tưởng vào bản năng bên trong của mình về sự an toàn cơ thể. Kể chuyện rất hiệu quả, và nó là một trong những công cụ yêu thích của tôi để dạy trẻ. Công cụ này hiệu quả đến vậy bởi vì hầu hết trẻ em đều dễ dàng đồng cảm với những câu chuyện. Chúng ta có thể sử dụng kể chuyện để giúp trẻ học cách tin tưởng vào bản năng bên trong và cảm thấy mình đang làm chủ cơ thể mình.
Nguồn: Paige Shiels. (8/2021). Teaching Body Safety to Children: 3 Essential Strategies for Parents. Nurtured First.