05/11/2025
ĐỀ XUẤT PHƯƠNG ÁN CỨU HỘ TỐI ƯU triển khai như thế nào cho tàu chở 175.000 tấn quặng sắt mắc cạn ở Dung Quất trong điều kiện sắp có cơn bão số 13 đổ bộ.
Đây là vấn đề cực kỳ cấp thiết, bởi một tàu hàng 175.000 tấn quặng sắt gặp nạn ở vùng nước như Dung Quất không chỉ là rủi ro về kinh tế, mà là mối đe dọa môi trường biển cấp quốc gia.
Dưới đây là đề xuất phương án ứng phó – cứu hộ – bảo vệ môi trường trong điều kiện bão cấp 13–16 :
________________________________________
I. NGUY CƠ THỰC TẾ KHI BÃO SỐ 13 TIẾP CẬN
1. Thân tàu STAR BUENO đã yếu, có thể bị gãy đôi nếu sóng vượt 4–5 m.
2. Ba hầm hàng (1,5,7) ngập nước, làm tàu mất cân bằng, tâm trọng lực lệch → cực kỳ dễ “break apart” khi bị sóng đập ngang.
3. Nguy cơ tràn dầu và quặng sắt đổ ra biển: với sức gió giật 15–16, phao quây dầu thông thường sẽ bị xé toạc.
4. 22 thuyền viên (Philippines và Ukraine) đang đối mặt rủi ro sinh mạng nếu bão quét thẳng vào khu neo.
=> Do đó, mục tiêu không còn là “cứu tàu” trong ngắn hạn, mà là “bảo toàn người – bảo vệ môi trường – giữ hiện trường cho cứu hộ sau bão.”
________________________________________
II. PHƯƠNG ÁN TRIỂN KHAI TRƯỚC BÃO (TỪ NAY ĐẾN CHIỀU 6/11)
🔹 1. Sơ tán và bảo toàn con người
• Di tản toàn bộ 22 thuyền viên ngay trong hôm nay (4–5/11) bằng tàu của Biên phòng hoặc PTSC.
• Chỉ giữ lại nhóm kỹ thuật 3–4 người Việt Nam (có kinh nghiệm hàng hải) trên tàu cứu hộ ở khu vực cách xa 5 – 10 hải lý, sẵn sàng ứng cứu sau bão.
• Cấm tuyệt đối thuyền viên ở lại tàu trong thời điểm bão đổ bộ.
🔹 2. Cố định thân tàu và kiểm soát rò rỉ
• Thả neo phụ và neo sau (stern anchor) về phía nam để tránh bị sóng đánh trôi thêm.
• Dùng dây neo thép hoặc dây neo composite chịu lực 200 tấn, chằng từ tàu ra hai sà lan phụ để giữ ổn định.
• Bơm rỗng hầm hàng số 2, 4, 6 để tàu giảm tải ở giữa thân → tránh gãy khúc khi chịu sóng ngang.
• Nếu còn thời gian: đóng kín toàn bộ van dầu, van thông gió, ống xả để ngăn nước xâm nhập khoang máy.
🔹 3. Phòng chống tràn dầu cấp khẩn
• Thả hai vòng phao quây dầu loại chịu gió cấp 12–13 (loại khớp nối gia cố bằng thép không gỉ), cố định bằng neo cọc.
• Kéo tàu ứng cứu tràn dầu (VD: PTSC 03 hoặc VISAL 05) ra ngoài bán kính 3 hải lý, sẵn sàng quay lại sau bão.
• Tập kết vật tư thấm dầu, phao dự phòng, máy bơm công suất 500 m³/h tại cảng Dung Quất để triển khai ngay sau bão.
________________________________________
III. TRONG THỜI ĐIỂM BÃO (6–7/11)
• Dừng toàn bộ hoạt động cứu hộ trực tiếp.
• Khu vực bán kính 10 hải lý quanh tàu được phong tỏa tạm thời, cấm tàu dân sự qua lại.
• Lực lượng Hải quân Vùng 3 và Cảng vụ Hàng hải Quảng Ngãi theo dõi qua radar AIS và camera bờ để ghi nhận tình trạng tàu (vỡ, trôi, gãy).
________________________________________
IV. SAU BÃO (TỪ 8/11 TRỞ ĐI)
🔹 1. Đánh giá hiện trường
• Dùng thiết bị sonar quét đáy xác định vị trí thân tàu, độ nghiêng, vùng quặng sắt tràn ra.
• Nếu tàu vỡ đôi: lập hai khu vực bảo vệ riêng biệt, dùng phao quây dầu chuyên dụng chịu sóng lớn.
🔹 2. Triển khai “Chiến dịch Kéo nổi – Thu hồi dầu – Hút quặng”
1. Thu dầu nổi: dùng tàu chuyên dụng có thiết bị skimmer để thu gom lớp dầu trên mặt.
2. Hút quặng sắt rơi vãi: huy động tàu hút bùn công nghiệp (loại của Cảng Dung Quất dùng trong nạo vét) để gom và đưa lên sà lan.
3. Kéo phần thân tàu còn nổi ra xa khu dân cư biển (ít nhất 10 hải lý) để xử lý hoặc cắt dỡ.
________________________________________
V. CHỈ HUY – PHỐI HỢP LỰC LƯỢNG
Đề xuất Ban Chỉ huy cứu nạn tổng hợp cấp quốc gia (do Bộ GTVT nay là Bộ Xây dựng chỉ đạo trực tiếp), gồm:
• Cảng vụ Hàng hải Quảng Ngãi – chỉ huy hiện trường
• PTSC và VISAL – kỹ thuật cứu hộ
• Bộ đội Biên phòng & Hải quân Vùng 3 – an toàn hàng hải và cứu sinh
• Sở TN&MT Quảng Ngãi – giám sát môi trường, thu gom dầu sau bão
• Đại diện IMO Việt Nam & bảo hiểm P&I Club – giám định thiệt hại, hỗ trợ kỹ thuật quốc tế
________________________________________
Tổng kết :
“Trước bão – tập trung cứu người. Trong bão – giữ tàu an toàn. Sau bão – cứu môi trường.”
Với cơn bão số 13 có sức gió cấp 15–16, mọi nỗ lực kỹ thuật cứu tàu trực tiếp đều phải tạm dừng, chuyển trọng tâm sang bảo toàn sinh mạng, phòng ngừa tràn dầu, và chuẩn bị phương án hậu bão.
