23/09/2026
23/9 – NGÀY QUỐC TẾ NGÔN NGỮ KÝ HIỆU 🤟✨
Khẳng định quyền con người của người Điếc
Năm 2026 đánh dấu hai cột mốc quan trọng: 20 năm Công ước của Liên Hợp Quốc về Quyền của Người khuyết tật (CRPD) và 75 năm thành lập Liên đoàn Người Điếc Thế giới (WFD).
Chủ đề năm nay – “Khẳng định quyền con người của người Điếc” – là lời kêu gọi thúc đẩy mạnh mẽ: Đưa những cam kết pháp lý trở thành hiện thực trong đời sống hằng ngày.
Thực tế phát triển cho thấy, sự im lặng chưa bao giờ là khiếm khuyết. Rào cản không nằm ở khả năng nghe của mỗi cá nhân, mà nằm ở sự thiếu vắng môi trường tiếp cận và phương tiện giao tiếp phù hợp. Ngôn ngữ ký hiệu là ngôn ngữ tự nhiên trọn vẹn, có cấu trúc độc lập và giá trị pháp lý bình đẳng với ngôn ngữ nói.
Việc đảm bảo tiếp cận ngôn ngữ ký hiệu không phải là sự ưu ái hay biện pháp tình thế, mà là điều kiện tiên quyết để bảo đảm các quyền con người cơ bản:
👍🏽Quyền tiếp cận giáo dục bằng ngôn ngữ ký hiệu từ sớm: Bảo đảm trẻ em Điếc được phát triển ngôn ngữ, tư duy và nhận thức toàn diện ngay từ những năm tháng đầu đời.
👍🏽Quyền tiếp cận bình đẳng các dịch vụ thiết yếu: Được cung cấp thông tin và hỗ trợ phiên dịch chuyên nghiệp trong y tế, hành chính công, pháp lý và đời sống xã hội.
👍🏽Quyền việc làm và sinh kế bền vững: Môi trường lao động đánh giá công bằng dựa trên năng lực chuyên môn và kỹ năng thực chất, không định kiến qua rào cản nghe – nói.
Xã hội những năm gần đây đã ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực: nhận thức cộng đồng cởi mở hơn; nhiều bạn trẻ chủ động học ngôn ngữ ký hiệu; các mô hình sinh kế và doanh nghiệp do người Điếc làm chủ hay tham gia vận hành đang chứng minh năng lực tự chủ; công nghệ hỗ trợ cũng từng bước thu hẹp khoảng cách tiếp cận.
Tuy nhiên, thách thức vẫn còn rất lớn. Sau hai thập kỷ CRPD, câu hỏi cốt lõi đặt ra là: Làm thế nào để những quyền ấy thực sự hiện diện đồng bộ trong lớp học, cơ sở y tế, nơi làm việc và trong nếp nghĩ của toàn xã hội?
Nguyên tắc "Không có gì về chúng tôi mà không có chúng tôi" khẳng định rõ: Cộng đồng người Điếc không cần sự bảo bọc thụ động, mà cần cơ hội bình đẳng để tự chủ, tham gia ra quyết định và cống hiến. Không thể có quyền con người trọn vẹn nếu thiếu đi sự thừa nhận và bảo đảm quyền về ngôn ngữ ký hiệu.
Nhân ngày 23/9, Trung tâm IDEA xin gửi lời chào trân trọng và sự đồng hành đến cộng đồng người Điếc cùng tất cả những cá nhân, tổ chức đang nỗ lực thúc đẩy một xã hội hòa nhập, không rào cản.