09/05/2022
.ช่วงนี้เป็นฤดูกาลของ “อะโวคาโด” ไม้ผลต่างถิ่นจากทวีปอเมริกาที่ปลูกเลี้ยงกันมากในเมืองไทย ด้วยรสชาติหวานอ่อนๆ พร้อมให้ไขมันที่มีประโยชน์กับร่างกาย จึงกลายเป็นผลไม้ยอดกันในขณะนี้ มาทำความรู้จักและเรียนรู้วิธีขยายพันธุ์อะโวคาโดกันค่ะ
อะโวคาโด (Avocado) หรือ Alligator Pear เป็นพืชในวงศ์ Lauraceae มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Persea americana Mill. มีถิ่นกำเนิดในอเมริกากลาง เมื่อร้อยกว่าปีที่แล้ว มิชชันนารีชาวอเมริกันได้นำมาปลูกในเมืองไทยเป็นครั้งแรกที่จังหวัดน่านซึ่งสามารถเติบโตและผลิดอกออกผลได้ดี อะโวคาโด้เป็นไม้ยืนต้นไม่ผลัดใบ สูงถึง 18 เมตร เปลือกต้นสีน้ำตาลอ่อน ผิวขรุขระ ใบรูปรีถึงรูปใบหอก มีหลายแบบขึ้นอยู่กับสายพันธุ์ แผ่นใบหนาสีเขียวสด บางพันธุ์เมื่อขยี้ใบจะมีกลิ่นหอม ช่อดอกออกที่ปลายกิ่ง ดอกขนาดเล็กเป็นดอกสมบูรณ์เพศ สีเขียวอมเหลือง ผลขนาดใหญ่ รูปทรงคล้ายสาลี่ รูปไข่หรือรูปกลม ผลรูปทรงกลม แต่ละผลมี 1 เมล็ดที่นำไปเพาะได้ ที่ปลูกในบ้านเรามีหลายพันธุ์ เช่น พันธุ์แฮส (Hass) พันธุ์พิงเคอร์ตัน (Pinkerton) ที่มีทรงผลคล้ายรูปลูกแพร์ พันธุ์ปีเตอร์สัน (Peterson)
พันธุ์ปีเตอร์สัน เป็นพันธุ์ที่ปลูกเลี้ยงและให้ผลผลิตได้ดีในพื้นที่ๆมีอากาศร้อน จุดเด่นอยู่ที่ผลทรงกลม
หลังจากรู้จักพันธุ์อะโวคาโดกันแล้ว ลองเก็บเมล็ดมาเพาะกันค่ะ
วิธีเพาะเมล็ดอะโวคาโดอย่างง่าย
ล้างเมล็ดอะโวคาโดให้สะอาด ใช้ไม้จิ้มฟันปลายแหลม ปักสี่ด้านของเมล็ด ให้อยู่กึ่งกลางเมล็ดในแนวนอน
เตรียมแก้วปากแคบใส่น้ำ ให้สูงเกือบเต็มภาชนะมีส่วนที่เหลือของแก้วเท่าๆ กับความสูงที่ปักเมล็ด ดังภาพ
วางเมล็ดลงบนแก้ว ให้ด้านท้ายเมล็ดจุ่มลงในน้ำ ตั้งไว้ในครัวมีแสงส่องบ้าง
อีก 1 สัปดาห์จะเริ่มแตกราก รอจนแตกรากเต็มและผลิใบแล้ว จึงย้ายปลูกลงดินในกระถาง เมื่อต้นแข็งแรง จึงย้ายปลูกลงในสวน
การปลูกอะโวคาโด้ที่ได้จากการเพาะเมล็ด จะใช้เวลามากกว่า 5 ปี ต้นจึงเริ่มผลิดอกและติดผลให้เราเก็บกินได้ และอาจเกิดการกลายพันธุ์ ให้ผลผลิตไม่ดีนัก หลายคนจึงอยากได้อะโวคาโดที่ให้ผลผลิตเร็วขึ้น วิธีง่ายๆ คือ ต้องปลูกต้นที่ได้จากการการเสียบยอดจึงจะให้ผลผลิตได้เร็ว ซึ่งเราสามารถทำเองได้
ขั้นตอนการเสียบยอด
Step 1 เลือกต้นตอที่ได้จากการเพาะเมล็ดที่มีอยู่ มีอายุประมาณ 1 ปี และมีเส้นผ่านศูนย์กลางลำต้น 5-10 มิลลิเมตร แล้วตัดยอดต้นตอให้เหลือตอสูงประมาณ 10 เซนติเมตรจากดิน
Step 2 ผ่ากึ่งกลางต้นตอตามแนวดิ่งให้เป็นแผลยาว 2.5 เซนติเมตร
Step 3 เตรียมกิ่งพันธุ์ดีที่ต้องการเสียบ ลิดใบออกให้หมด ปาดโคนกิ่งพันธุ์ดีให้เป็น ปากฉลาม 2 ด้าน อย่าให้เนื้อเยื่อช้ำ
Step 4 เสียบกิ่งพันธุ์ดีลงบนกึ่งกลางต้นตอ กดเบา ๆ ให้เนื้อเยื่อประสานกัน
Step 5 พันด้วยแถบพลาสติกใสจากล่างขึ้นบนให้แน่น กิ่งไม่ขยับ
Step 6 ใส่ต้นที่เสียบยอดลงในถุงพลาสติกใส รัดปากถุงให้แน่น แขวนไว้ที่โคนต้นไม้ใหญ่ ที่มีแสงแดดรำไร
หลังเสียบยอด 1-2 สัปดาห์ ถ้ายอดยังเขียวสด แสดงว่าเนื้อเยื่อเริ่มเชื่อมติดกันแล้ว รอจนกว่าผลิใบใหม่จึงค่อยๆ เปิดถุงออกวันละนิด จนเปิดออกทั้งหมด นำไปวางในที่มีแสงรำไร เมื่อต้นแข็งแรงแตกกิ่งก้านมากขึ้นจึงนำไปปลูกต่อ
TIPS
ก่อนเสียบยอดควรงดให้น้ำต้นตอ และฉีดพ่นสารป้องกันกำจัดเชื้อราก่อน 3 – 5 วัน
ควรเลือกยอดพันธุ์ดีที่ไม่มีโรคเข้าทำลาย และมีขนาดใกล้เคียงกับขนาดต้นตอ
หลังเสียบยอดไม่ควรรดน้ำต้นตอ เพราะจะทำให้ต้นตอเน่าและต่อยอดไม่สำเร็จ
ระวังอย่าให้ถุงพลาสติกห่อตัวลงจนสัมผัสกับกิ่งพันธุ์ดี เพราะจะทำให้กิ่งพันธุ์ดีเน่าได้
