26/04/2025
CÁC HÌNH THỨC THI
Hiện nay có khá nhiều hình thức thi chứng chỉ. Để dễ phân loại và theo dõi, mình tạm chia làm 4 hình thức dưới đây.
Miễn phí
Đây là cách thức dễ nhất và không mất quá nhiều thời gian. Những chứng chỉ này thường là dạng sơ cấp, được các hãng/tổ chức đưa ra với mục đích giới thiệu các dịch vụ của họ. Cách thức đạt được chứng chỉ khá đơn giản, chỉ cần đăng ký tài khoản, tham gia khóa học online (thường là xem hết các video) và vượt qua bài kiểm tra.
Ví dụ:
Chứng chỉ Lakehouse Associate của Dremio.
Loạt chứng chỉ Accreditations của Databricks như Lakehouse Platform Fundamentals, Generative AI Fundamentals...
Các chứng chỉ trên Coursera cũng có thể xếp vào loại này, vì ngoài việc học thì tất cả các bài kiểm tra sẽ diễn ra online. Bạn hoàn toàn có thể thi phần lớn các chứng chỉ ở đây miễn phí nếu hoàn thành khóa học trong thời gian quy định.
Thi Online
Đa số các chứng chỉ đều hỗ trợ hình thức thi online vì tính tiện dụng. Cách thức đăng ký thi khá đơn giản, bạn chỉ cần vào trang chứng chỉ của hãng và đăng ký thi ngay tại đó.
Ví dụ Chứng chỉ Power BI của Microsoft
Sau khi chọn hình thức online, chọn ngày thi và thanh toán lệ phí, bạn chỉ cần chuẩn bị ôn tập thật tốt. Sẽ có một số điểm cần lưu ý với hình thức thi này:
Chuẩn bị các giấy tờ tùy thân đầy đủ, thường là hộ chiếu để xác thực trước khi tham gia làm bài.
Nếu môn thi có giám thị (proctor), họ sẽ yêu cầu bạn quay camera (trên laptop) để chắc chắn rằng trong phòng, ngăn kéo, bàn... không có bất kỳ thiết bị điện tử, tài liệu và người nào khác.
Phòng cần được khóa, cách âm cẩn thận. Trong quá trình làm bài nếu có người khác vào phòng hay có âm thanh lạ thì giám thị có quyền hủy bài thi và coi như bạn sẽ mất trắng tiền và công sức.
Cũng chính vì vậy, nhiều người ưa thích hình thức thi online tại văn phòng vì điều kiện phòng ốc và internet đảm bảo. Hoặc hình thức thi offline tại các trung tâm ủy quyền (thường là Pearson VUE).
Thi Offline
Với hình thức này, bạn sẽ đăng ký thi tại các trung tâm được hãng ủy quyền. Không có sự khác biệt về lệ phí thi hay độ khó so với thi online. Bạn sẽ đến thi ở trung tâm, nơi cung cấp phòng thi và giám sát trực tiếp quá trình làm bài. Lợi thế là bạn không phải lo lắng về chất lượng phòng hay các vấn đề phát sinh như mất điện, mất mạng Internet... vì trung tâm sẽ chịu trách nhiệm bảo lưu hoặc xử lý giúp bạn.
Nhược điểm là không phải nơi nào cũng có các trung tâm ủy quyền. Ở Việt Nam, các trung tâm này thường nằm ở các thành phố lớn như Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng...
Ngoài ra, cần chú ý các điểm sau:
Chuẩn bị giấy tờ tùy thân. Thường là CCCD, hộ chiếu, giấy phép lái xe, thẻ ATM/Credit...
Một số hãng yêu cầu nhiều hơn một loại giấy tờ. Ví dụ, khi mình thi chứng chỉ của AWS, họ yêu cầu ít nhất 2 loại giấy tờ.
Một số hãng không có hình thức thi offline, ví dụ như DAMA, Databricks, dbt, Astronomer... Bạn bắt buộc phải lựa chọn hình thức thi online.
Bootcamp / Contributor
Chứng chỉ dạng này khá đặc biệt vì chi phí khá tốn kém và đòi hỏi rất nhiều kinh nghiệm. Thực tế, khi cần đến những chứng chỉ này, bạn đã là một chuyên gia “có số má” trong ngành, nên việc có những chứng chỉ này không còn quá quan trọng nữa. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, việc sở hữu chúng cũng mang lại nhiều lợi ích vì số lượng người đạt được chúng ở Việt Nam và cả thế giới là không nhiều.
Ví dụ:
Chứng chỉ Oracle OCM Khoảng 15 năm trước, để đạt được chứng chỉ này, bạn bắt buộc phải sang Singapore để làm lab và vượt qua bài test, nên số lượng OCM tại thời điểm đó ở Việt Nam chỉ có khoảng 1-2 người.
Chứng chỉ Data Vault Khoảng 5-6 năm trước, bạn phải đóng tiền để tham gia các bootcamp ở một số nước nhất định (không có châu Á). Trong khoảng thời gian đó, bạn sẽ chỉ tập trung học và làm đủ loại lab, và nếu vượt qua bài test cuối cùng thì mới đạt được chứng chỉ.
Hiện tại, đa số các chứng chỉ như trên đã bắt đầu cung cấp các khóa học online nên chi phí giảm bớt rất nhiều. Nhưng để nghĩ đến chuyện chinh phục chúng, hãy chắc chắn rằng bạn đã có từ 5-10 năm kinh nghiệm làm việc trực tiếp với các công nghệ này.
Ngoài ra, một số chứng chỉ sẽ có yêu cầu khá đặc biệt, khi bắt buộc bạn phải có kiến thức và số năm kinh nghiệm tương ứng, có đóng góp cụ thể cho sản phẩm của họ. Ví dụ, chứng chỉ CDMP® Fellow sẽ có các yêu cầu sau:
Kinh nghiệm trong ngành: Trên 25 năm.
Được công nhận và tôn trọng toàn cầu về tư duy lãnh đạo.
Đóng góp đáng kể cho nghề quản lý dữ liệu.
Đóng góp cho CDMP® & DMBOK.
Đã có chứng chỉ CDMP® Master.
Được đề cử.