18/06/2026
“Lá chắn” tư tưởng trên mặt trận không gian mạng
Trong dòng chảy của lịch sử và đời sống xã hội, “sự thật” luôn là nền tảng tối cao quyết định nhận thức, dẫn dắt niềm tin và định hình hành động của quần chúng nhân dân. Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên mà sự bùng nổ thông tin đang bị các thế lực đen tối lợi dụng để làm mờ ranh giới giữa cái thật và cái giả.
Khi sự thật bị bóp méo, nó không còn là câu chuyện của những con chữ vô thưởng vô phạt, mà đã trở thành thứ vũ khí độc hại đe dọa trực tiếp đến an ninh quốc gia, trật tự xã hội. Chính vì vậy, nhận diện, bảo vệ và lan tỏa sự thật khách quan đang là một cuộc chiến tư tưởng khốc liệt, không có tiếng súng nhưng đầy cam go trên không gian mạng.
Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư mang lại những tiện ích vượt bậc, nhưng mặt trái của internet, mạng xã hội (Facebook, Zalo, X, YouTube…) và trí tuệ nhân tạo (AI) cũng vô tình biến không gian mạng thành mảnh đất màu mỡ cho các loại virus thông tin độc hại phát tán với tốc độ chưa từng có. Nhiều cá nhân, tổ chức chỉ vì trục lợi tầm thường hoặc mưu đồ bất chính đã sẵn sàng bóp méo sự thật, dùng thủ thuật giật gân, tiêu đề câu khách để thao túng dư luận.
Nguy hại hơn, không gian mạng đang bị các thế lực thù địch lợi dụng triệt để như một công cụ để thực hiện chiến lược “Diễn biến hòa bình”; tấn công vào các chủ trương, chính sách lớn của Nhà nước, gieo rắc sự hoang mang, nghi ngờ, làm xói mòn lòng tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân; kích động bạo lực, thổi bùng các vấn đề nhạy cảm như dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo nhằm lôi kéo người dân tụ tập, biểu tình trái phép, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Những thông tin giả được nhào nặn tinh vi, lặp đi lặp lại hòng làm thay đổi nhận thức của thế hệ trẻ, tiêm nhiễm các giá trị lệch lạc, kích động sự tự diễn biến, tự chuyển hóa ngay từ bên trong. Hệ lụy các tin đồn thất thiệt liên quan doanh nghiệp lớn trong thời gian qua đã ảnh hưởng giá cổ phiếu, gây thiệt hại kinh tế nghiêm trọng.
Để bảo vệ sự thật và làm sạch môi trường mạng, cần chủ động xây dựng “lá chắn tâm lý” và công nghệ bảo vệ sự thật. Trước hết, đề cao thượng tôn pháp luật và siết chặt kỷ cương. Theo đó, cần rà soát, hoàn thiện và thực thi nghiêm minh các chế tài pháp luật, xử lý kịp thời những hành vi tung tin giả, bôi nhọ, xuyên tạc.
Thứ hai, cần có chiến lược “phủ xanh” thông tin tích cực, trong đó, phát huy vai trò của hệ thống thông tin, báo chí đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước. Nhất là, các kênh thông tin chính thống phải đi tiên phong, đổi mới tư duy, đẩy mạnh truyền thông đa phương tiện (infographic, short video,…), nhằm giúp mọi tầng lớp nhân dân tiếp cận thông tin nhanh chóng, chính xác.
Thứ ba, dùng công nghệ để chế ngự công nghệ: Trước sự tinh vi của các thế lực phản động, việc ứng dụng AI (Deep Learning, xử lý ngôn ngữ tự nhiên - NLP) là bắt buộc để chủ động quét, phát hiện, phân tích và lọc tự động các nguồn tin độc hại dựa trên dữ liệu lớn. Khi cần thiết, phải áp dụng các biện pháp nghiệp vụ kỹ thuật chuyên biệt để gỡ bỏ, vô hiệu hóa ngay lập tức các trung tâm phát tán tin giả quy mô lớn.
Bên cạnh các biện pháp kỹ thuật và pháp lý của cơ quan chức năng, mỗi người dân, mỗi cán bộ, đảng viên cần phải tự trang bị cho mình một “bộ lọc” tư duy sắc bén, một “sức đề kháng” vững vàng để phân biệt đúng-sai trước khi ấn nút chia sẻ. Xây dựng một “thế trận lòng dân” vững chắc trên không gian mạng chính là cách tốt nhất để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững ổn định chính trị và đưa đất nước vững vàng tiến bước vào kỷ nguyên mới.
NGUYỄN VĂN TOÀN
Phó cục trưởng Chính trị-Tổ chức, Ban Cơ yếu Chính phủ
Báo Nhân dân
