08/30/2025
ဘာ့ကြောင့် ESS လိုအပ်သလဲ ?
---------------------
ESS = Emergency Special Session ( အရေးပေါ်အထူးအစည်းအဝေး ) ကို ပြောချင်တာပါ ။
ရိုဟင်ဂျာအပါအဝင် သွေးသံရဲရဲ ဒုက္ခရောက်နေရတဲ့ မြန်မာပြည်သူပြည်သားတွေအတွက် ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေညီလာခံကနေ အရေးပေါ်အထူးအစည်းအဝေးတရပ် ကျင်းပပေးဖို့ မရှိမဖြစ်လိုအပ်လာပါပီ ။
အစုလိုက်အပြုံလိုက်မျိုးဖြုတ်သုတ်သင်ခြင်းခံရအပီး ၁၀ နှစ်နီးပါးရှိလာသည့်တိုင်အောင် ရိုဟင်ဂျာအရေးမှာ ထူးခြားတဲ့ရှေ့တိုးဖြေရှင်းမှု မရှိသလောက်ဖြစ်နေပါပီ ။ ICC နဲ့ ICJ တို့မှာ အမှုဖွင့်ဆောင်ရွက်နေတာ ထက်ပိုပီး နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းဟာ ရှေ့တိုးဆောင်ရွက်ပေးရပါမယ် ။
လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုအပါအဝင် အရပ်သားထိခိုက်စေဆုံးမှုတွေရှိနေတဲ့ မြန်မာပြည်တွင်းက အခြေအနေတွေကိုလည်း နိုင်ငံတကာက လျစ်လျူရှု့နေတာများနေပါပီ ။
ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီဟာ ဒီလို ထိခိုက်နစ်နာရမှုတွေကို ဖြေရှင်းဖို့ဖွဲ့စည်းထားတာပါ ။ ဒါပေမဲ့ ဗီတိုကြောင့် ရှေ့ဆက်မတိုးတော့တာတွေလည်း အများအသိပါ ။
ဒါဆို လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ ပိတ်ဆို့သွားတာနဲ့တင် ဒီကိစ္စတွေကို ကမ္ဘာဆုံးတိုင် သွေးစိမ်းရှင်ရှင်ထွက်နေစေတော့ ပစ်ထားရမလား ?
လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်တဲ့နိုင်ငံတွေဟာ ဗီတိုအကာအကွယ် နဲ့ ထာဝရလူမိုက်လုပ်လို့ရရောလား ?
မဟုတ်ပါဘူး !
လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ ပိတ်ဆို့နေရင် အထွေထွေညီလာခံက တဆင့် ဆောင်ရွက်လို့ရတဲ့လမ်းကြောင်းက ကုလသမဂ္ဂဖွဲ့စည်းစဉ်ကတည်းက ရှိပါတယ် ။
ဒီလမ်းကြောင်းက Emergency Special Session ပါပဲ ။ ကိုရီးယားပြည်တွင်းစစ် ဆူးအက်တူးမြောင်းပြဿနာ လိုမျိုး ကြီးမားတဲ့ ကိစ္စတွေကနေ နောက်ဆုံးယူကရိန်းစစ်ပွဲ အထိ ဒီ ESS နဲ့ ကိုင်တွယ်နေပါတယ် ။
ESS နဲ့ ဖြေရှင်းလို့ တချီတည်းပီးပြတ်သွားတာရှိသလို မတရားပြုကျင့်ခံနေရသူတွေ သက်သာရာသက်သာကြောင်းဖြစ်သွားတာလည်း ရှိပါတယ် ။ လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ ပိတ်ဆို့နေလို့ ငုပ်တုပ်ထိုင်နေတာထက်တော့ အများကြီးသာပါတယ် ။
ICJ ရှိလည်း ESS လိုအပ်ပါသလား ?
-------------------------
ပိုမိုလိုအပ်ပါတယ် ။ ကိုယ့်ကိစ္စက ICJ မှာအမှုပေါက်ပီး လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ ပိတ်ဆို့နေရင် ESS က မရှိမဖြစ်လိုအပ်ပါတယ် ။
ဥပမာ _ ဘော့စ်နီးယားဂျင်နိုဆိုဒ်တုန်းက ICJ ရဲ့ နောက်ဆုံးအပြီးသတ်အမိန့်ဟာ ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှ ထွက်လာတာပါ ။ ဘော့စ်နီးယားစစ်ပွဲက ၁၉၉၅ ကတည်းက ပီးဆုံးခဲ့ပီး သတ်တာဖြတ်တာတွေ မရှိတော့တာ ၁၂ နှစ် လောက်ကြာမှ ICJ အမိန့်ထွက်လာတာပါ ။
ဘော့စ်နီးယားကေ့စ်မှာတော့ လုံခြုံရေးကောင်စီဘက်က အတော်အလုပ်လုပ်နိုင်ခဲ့တာမို့ ESS မလိုခဲ့ပေမဲ့ ကျနော်တို့ကေ့စ်မှာတော့ လိုအပ်ပါလိမ့်မယ် ။
ရိုဟင်ဂျာတွေအတွက် လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ တရုတ် ရုရှားဖိအားကြီးချက်က resolution ဆုံးဖြတ်ချက်တောင် တင်သွင်းခွင့်မရတဲ့ အခြေအနေပါ ။ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဗီတိုသုံးမယ် မသုံးဘူးဆိုတဲ့အဆင့်တောင်မရောက်နိုင်ဖြစ်နေပါတယ် ။ 2022 မှာထွက်ခဲ့တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်မှာလည်း ရိုဟင်ဂျာအရေးက အဓိက မဟုတ်ခဲ့ ။
လုံခြုံရေးကောင်စီရဲ့ အလုပ်မဖြစ်မှုဟာ သိသာထင်ရှားလွန်းနေပါတယ် ။
ဗီတိုနဲ့ပိတ်မှ ဝိုက်တက်ခွင့်ရှိတာမဟုတ်
-------------------------
လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ ဗီတိုနဲ့အပိတ်ခံရပီးမှ ESS ကို ခေါ်ခွင့်ရှိတယ်ဆိုတဲ့ ပုံသေသတ်မှတ်ချက်မရှိပါဘူး ။ လုံခြုံရေးကောင်စီဟာ အရေးယူဆောင်ရွက်ဖို့သိသာထင်ရှားစွာ ပျက်ကွက်နေကြောင်း ထင်ရှားပေါ်ပေါက်ပါက အထွေထွေညီလာခံတွင်အရေးပါ်အထူးအစည်းအဝေးခေါ်ယူရန် စတင်နိုင်သည် ဆိုတဲ့ မူဝါဒပဲရှိပါတယ် ။ ဗီတိုဆိုတာ လုံခြုံရေးကောင်စီရဲ့ပျက်ကွက်မှုကို ပြဆိုတဲ့ သငေ်္ကတွေထဲကတခုသာဖြစ်ပါတယ် ။ ရိုဟင်ဂျာကိစ္စမှာ လုံခြုံရေးကောင်စီရဲ့ ပျက်ကွက်မှုဟာ သိသာထင်ရှားနေပါပီ ။ တချိန်တည်းမှာပဲ မြန်မာပြည်တွင်း အရပ်သားထိခိုက်နစ်နာနေရမှုတွေအတွက် လုံခြုံရေးကောင်စီရဲ့ပျက်ကွက်မှုဟာ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ထင်ရှားနေပါတယ် ။
ဒါ့ကြောင့် ရိုဟင်ဂျာအပါအဝင်မြန်မာပြည်သူတွေအတွက် အထွေထွေညီလာခံရဲ့ အရေးပေါ်အထူးအစည်းအဝေးတရပ် မရှိမဖြစ်လိုအပ်နေပါတယ် ။
ဒါဆို လိုအပ်နေတဲ့ ESS ခေါ်ဖို့ တခြားနည်းလမ်းရှိလားဆိုရင် အခိုင်အမာရှိပါတယ် ။ လက်တွေ့လှုပ်ရှားရမဲ့လမ်းကြောင်းမို့ လိုင်းပေါ်မှာ လောလောဆယ် တင်ရေးဖို့ သည်းခံရပါမယ် ။ တအားကြီး လျှို့ဝှက်နေတဲ့အရာမဟုတ်ပေမဲ့ နည်းဗျူဟာအရ လျှိုထားသင့်တယ်လို့ ယူဆပါတယ် ။
အားရင်စိတ်ဓါတ်ကျမဲ့မာမူတွေအဖို့
------------------------
ပါလက်စတိုင်းအရေးနဲ့ပတ်သတ်ပီး ESS ခေါ်ထားတာ ၁၉၈၀ ကတည်းက ရှိပေမဲ့ အခုထိ သွေးထွက်သံယိုဖြစ်နေတာတွေကို ကြည့်ပီး စိတ်ဓါတ်ကျပြမဲ့ မာမူတွေအတွက်ပါ ။
ESS ခေါ်အပီး ယာဆာအာရာဖသ် အထွေထွေညီလာခံမှာ မိန့်ခွန်းပြောခွင့်ရအပီး အစ္ဇရေး-ပါလက်စတိုင်း ဆွေးနွေးပွဲတွေ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ကာ ပါလက်စတိုင်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရမြို့ပေါင်း ၂၀ ကျော်အထိ ပြန်ဖြစ်လာခဲ့တာ ၁၉၈၀ - ၉၀ ခေတ်သမိုင်းကို သိမှီသူတွေရှိပါတယ် ။
တော်လှန်ရေးမှာ ကိုယ်မှန်ကန်တာနဲ့တင် အနိုင်ရတာမဟုတ် / လိမ္မာပါးနပ်ဖို့လည်းလိုအပ်ပါတယ် _ အာရာဖသ်ဟာ ပါးနပ်မှုမရှိ ။ ပင်လယ်ကွေ့အာရဗ်နိုင်ငံတွေနဲ့ ဆက်ဒမ်ဟူစိန်နဲ့ စစ်ဖြစ်နေတဲ့အချိန် ဆက်ဒမ်နဲ့ သွားပလူးပြခဲ့တဲ့နောက်ပိုင်း ဟ သွားတဲ့ အက်ကြောင်းအတိုင်း အစ္ဇရေးက ထိုးခွင်းပီး ကစားသွားနိုင်ခဲ့လို့ ဒီနေ့ သွေးထွက်သံယိုတွေ မြင်မကောင်းဖြစ်နေရတာ ။
ဒါတောင် ESS ကနေ အစပြုလိုက်တဲ့အရွေ့ကြောင့် ပါလက်စတိုင်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရမြို့တွေ ဒီနေ့ထိဆက်ရှိနေဆဲပဲ ။
ဘာမှ လေ့လာမှုမရှိပဲ ဝင်ဆဲဖို့ပဲတတ်တဲ့မာမူတွေကို ပြောချင်တာက ဒီပို့စ်သည် ရိုဟင်ဂျာအပါအဝင်မြန်မာပြည်သူတွေအတွက် နိုင်ငံတကာအရေးလှုပ်ရှားမှုတရပ် လက်တွေ့ပြုလုပ်ဖို့ရေးတာဖြစ်တယ် / လက်ဘက်ရည်ဆိုင်မှာထိုင်ပီး အာရိုက်ဖို့ရေးတာမဟုတ်ဘူး ။ ပါလက်စတိုင်းကိစ္စကို ထည့်ရေးရတာက ရန်သူ့ဘက်က တန်ပြန်ဝါဒဖြန့်လာမှာကို ကြိုကာတဲ့သဘောနဲ့ထည့်ထားရတာ ။ ရန်သူဘက်ကလည်းတန်ပြန်ဝါဒဖြန့်တာတွေလုပ်လာမှာ_ " ပါလက်စတိုင်းအတွက်လည်း ESS ခေါ်တာပဲ / ဘာထူးလို့လဲ " ဆိုတာမျိုး လာကိုလာမှာ ။
အရေးကြီးတာက မြန်မာနိုင်ငံက ဂျင်နိုဆိုဒ်ရာဇဝတ်ကောင်များသည် အစ္ဇရေးလို စစ်ရေးအင်အား လော်ဘီအင်အား တောင့်တင်းသူများမဟုတ် ဆိုတာကို ခေါင်းထဲထည့်ထားဖို့ပဲ ။
ESS က ဘာလုပ်နိုင်လဲ ?
-----------------
ကုလသမဂ္ဂတပ်ဖွဲ့ကို ဖြန့်ကျက်နေရာချထားခွင့်ရှိတယ် ။ ဟုတ်တယ် ! ESS က ဦးထုတ်ပြာတပ်ဖွဲ့ချထားပီး safe zone သတ်မှတ်ခွင့်ရှိတယ် ။ အဲ့လိုလုပ်ခဲ့တဲ့ သမိုင်းလည်း အကြိမ်ကြိမ်ရှိတယ် ။ လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ တရုတ်ရုရှား ဗီတိုနဲ့ကာပေးနေသရွေ့ ကုလသမဂ္ဂတပ်ဖွဲ့မလာအောင်လုပ်ထားလို့ရတယ်ဆိုတဲ့ အတွေးနဲ့ကြည်နူးနေတဲ့ ရာဇဝတ်ကောင်တွေအတွက်ပါ ။
နောက်တမျိုးဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိတာကတော့ ကမ္ဘာ့ဘဏ္ဍာရေးစီးကြောင်းတွေကနေ လုံးဝဖယ်ထုတ်တာမျိုးလုပ်ခွင့်ရှိတယ် ။ စူးအက်တူးမြောင်းအရေးအခင်းမှာ အင်္ဂလိပ်နဲ့ပြင်သစ်ကို ဒီနည်းနဲ့ ESS က ကိုင်တွယ်ခဲ့ပီး လက်ရှိအချိန် ရုရှားကို လုံးဝပလစ်ထုတ်ထားတာလည်း ဒါနဲ့ပဲ ။ နယ်မြေကျယ်ဝန်းပီး သံယံဇာတကြွယ်ဝကာ စက်မှုထိပ်သီးနိုင်ငံဖြစ်နေလို့သာ ရုရှားဟာ တောင့်ခံနိုင်နေတာ ။ မြန်မာပြည်ရဲ့ရာဇဝတ်ကောင်များကတော့ တောင့်ခံနိုင်စရာမရှိ ။
ကုန်သွယ်ရေးပိတ်ဆို့ဒဏ်ခတ်မှုအပါအဝင် အထွေထွေသောအရေးယူဆောင်ရွက်မှုတွေကို ESS က ချမှတ်ခွင့်ရှိပါတယ် ။
ESS ဟာ တကြိမ်သာလျှင်စည်းဝေးတဲ့ ညီလာခံမျိုးမဟုတ်ပဲ လိုအပ်ရင်လိုအပ်သလို အကြိမ်ကြိမ် ချိန်းဆိုစည်းဝေးခွင့်ရှိတာမို့ အချိန်ကာလအကန့်အသတ်မရှိသော သံခင်းတမန်ခင်းဖိအားတခုလည်းဖြစ်တယ် ။
တရုတ်ရုရှား ဗီတိုအားကိုးနဲ့ မိုက်လုံးကြီးနေတဲ့ သူတွေကို ဆုံးမဖို့ မြန်မာပြည်အတွက် အထွေထွေညီလာခံအရေးပေါ်အထူးအစည်းအဝေးတရပ် ဖွင့်လှစ်ထားရှိဖို့ မဖြစ်မနေလိုအပ်တယ် ။ အထူးသဖြင့် လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်ခံနေရတဲ့ရိုဟင်ဂျာတွေအတွက် ပိုမိုလိုအပ်ပါတယ် ။
ဒါကြောင့် အသင်းအဖွဲ့ မတူညီမှု အစွဲတွေကို ဖျောက်ဖျက်ပီး သံတမန်တော်လှန်ရေးရဲ့ ဘုံသဘောတူညီမှု အနေနဲ့ ESS အသက်ဝင်လာရေး အတွက် ဝိုင်းဝန်း သယ်ပိုးကြဖို့ ကျွန်တော်တို့ CRM က အားလုံးကို မေတ္တာရပ်ခံပါတယ် ။
kyawhlaoo
ဘာ့ေႀကာင့္ ESS လိုအပ္သလဲ ?
---------------------
ESS = Emergency Special Session ( အေရးေပၚအထူးအစည္းအေဝး ) ကို ေျပာခ်င္တာပါ ။
ရိုဟင္ဂ်ာအပါအဝင္ ေသြးသံရဲရဲ ဒုကၡေရာက္ေနရတဲ႕ ျမန္မာျပည္သူျပည္သားေတြအတြက္ ကုလသမဂၢအေထြေထြညီလာခံကေန အေရးေပၚအထူးအစည္းအေဝးတရပ္ က်င္းပေပးဖို႕ မရွိမျဖစ္လိုအပ္လာပါပီ ။
အစုလိုက္အျပံဳလိုက္မ်ိဳးျဖဳတ္သုတ္သင္ျခင္းခံရအပီး ၁၀ နွစ္နီးပါးရွိလာသည့္တိုင္ေအာင္ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးမွာ ထူးျခားတဲ႕ေရွ႕တိုးေျဖရွင္းမႈ မရွိသေလာက္ျဖစ္ေနပါပီ ။ ICC နဲ႕ ICJ တို႕မွာ အမႈဖြင့္ေဆာင္ရြက္ေနတာ ထက္ပိုပီး နိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းဟာ ေရွ႕တိုးေဆာင္ရြက္ေပးရပါမယ္ ။
ေလေႀကာင္းတိုက္ခိုက္မႈအပါအဝင္ အရပ္သားထိခိုက္ေစဆံုးမႈေတြရွိေနတဲ႕ ျမန္မာျပည္တြင္းက အေျခအေနေတြကိုလည္း နိုင္ငံတကာက လ်စ္လ်ဴရႈ႕ေနတာမ်ားေနပါပီ ။
ကုလသမဂၢလံုျခံဳေရးေကာင္စီဟာ ဒီလို ထိခိုက္နစ္နာရမႈေတြကို ေျဖရွင္းဖို႕ဖြဲဲ႕စည္းထားတာပါ ။ ဒါေပမဲ႕ ဗီတိုေႀကာင့္ ေရွ႕ဆက္မတိုးေတာ့တာေတြလည္း အမ်ားအသိပါ ။
ဒါဆို လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ ပိတ္ဆို႕သြားတာနဲ႕တင္ ဒီကိစၥေတြကို ကမၻာဆံုးတိုင္ ေသြးစိမ္းရွင္ရွင္ထြက္ေနေစေတာ့ ပစ္ထားရမလား ?
လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္တဲ႕နိုင္ငံေတြဟာ ဗီတိုအကာအကြယ္ နဲ႕ ထာဝရလူမိုက္လုပ္လို႕ရေရာလား ?
မဟုတ္ပါဘူး !
လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ ပိတ္ဆို႕ေနရင္ အေထြေထြညီလာခံက တဆင့္ ေဆာင္ရြက္လို႕ရတဲ႕လမ္းေႀကာင္းက ကုလသမဂၢဖြဲ႕စည္းစဥ္ကတည္းက ရွိပါတယ္ ။
ဒီလမ္းေႀကာင္းက Emergency Special Session ပါပဲ ။ ကိုရီးယားျပည္တြင္းစစ္ ဆူးအက္တူးေျမာင္းျပႆနာ လိုမ်ိဳး ႀကီးမားတဲ႕ ကိစၥေတြကေန ေနာက္ဆံုးယူကရိန္းစစ္ပြဲ အထိ ဒီ ESS နဲ႕ ကိုင္တြယ္ေနပါတယ္ ။
ESS နဲ႕ ေျဖရွင္းလို႕ တခ်ီတည္းပီးျပတ္သြားတာရွိသလို မတရားျပဳက်င့္ခံေနရသူေတြ သက္သာရာသက္သာေႀကာင္းျဖစ္သြားတာလည္း ရွိပါတယ္ ။ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ ပိတ္ဆို႕ေနလို႕ ငုပ္တုပ္ထိုင္ေနတာထက္ေတာ့ အမ်ားႀကီးသာပါတယ္ ။
ICJ ရွိလည္း ESS လိုအပ္ပါသလား ?
-------------------------
ပိုမိုလိုအပ္ပါတယ္ ။ ကိုယ့္ကိစၥက ICJ မွာအမႈေပါက္ပီး လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ ပိတ္ဆို႕ေနရင္ ESS က မရွိမျဖစ္လိုအပ္ပါတယ္ ။
ဥပမာ _ ေဘာ့စ္နီးယားဂ်င္နိုဆိုဒ္တုန္းက ICJ ရဲ႕ ေနာက္ဆံုးအျပီးသတ္အမိန္႕ဟာ ၂၀၀၇ ခုနွစ္မွ ထြက္လာတာပါ ။ ေဘာ့စ္နီးယားစစ္ပြဲက ၁၉၉၅ ကတည္းက ပီးဆံုးခဲ႕ပီး သတ္တာျဖတ္တာေတြ မရွိေတာ့တာ ၁၂ နွစ္ ေလာက္ႀကာမွ ICJ အမိန္႕ထြက္လာတာပါ ။
ေဘာ့စ္နီးယားေက့စ္မွာေတာ့ လံုျခံဳေရးေကာင္စီဘက္က အေတာ္အလုပ္လုပ္နိုင္ခဲ႕တာမို႕ ESS မလိုခဲ႕ေပမဲ႕ က်ေနာ္တို႕ေက့စ္မွာေတာ့ လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္ ။
ရိုဟင္ဂ်ာေတြအတြက္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ တရုတ္ ရုရွားဖိအားႀကီးခ်က္က resolution ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတာင္ တင္သြင္းခြင့္မရတဲ႕ အေျခအေနပါ ။ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ဗီတိုသံုးမယ္ မသံုးဘူးဆိုတဲ႕အဆင့္ေတာင္မေရာက္နိုင္ျဖစ္ေနပါတယ္ ။ 2022 မွာထြက္ခဲ႕တဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာလည္း ရိုဟင္ဂ်ာအေရးက အဓိက မဟုတ္ခဲ႕ ။
လံုျခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ အလုပ္မျဖစ္မႈဟာ သိသာထင္ရွားလြန္းေနပါတယ္ ။
ဗီတိုနဲ႕ပိတ္မွ ဝိုက္တက္ခြင့္ရွိတာမဟုတ္
-------------------------
လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ ဗီတိုနဲ႕အပိတ္ခံရပီးမွ ESS ကို ေခၚခြင့္ရွိတယ္ဆိုတဲ႕ ပံုေသသတ္မွတ္ခ်က္မရွိပါဘူး ။ လံုျခံဳေရးေကာင္စီဟာ အေရးယူေဆာင္ရြက္ဖို႕သိသာထင္ရွားစြာ ပ်က္ကြက္ေနေႀကာင္း ထင္ရွားေပၚေပါက္ပါက အေထြေထြညီလာခံတြင္အေရးပၚအထူးအစည္းအေဝးေခၚယူရန္ စတင္နိုင္သည္ ဆိုတဲ႕ မူဝါဒပဲရွိပါတယ္ ။ ဗီတိုဆိုတာ လံုျခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ပ်က္ကြက္မႈကို ျပဆိုတဲ႕ သေကၤေတြထဲကတခုသာျဖစ္ပါတယ္ ။ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥမွာ လံုျခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ ပ်က္ကြက္မႈဟာ သိသာထင္ရွားေနပါပီ ။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ျမန္မာျပည္တြင္း အရပ္သားထိခိုက္နစ္နာေနရမႈေတြအတြက္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ပ်က္ကြက္မႈဟာ ေန႕စဥ္နဲ႕အမွ် ထင္ရွားေနပါတယ္ ။
ဒါ့ေႀကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာအပါအဝင္ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ အေထြေထြညီလာခံရဲ႕ အေရးေပၚအထူးအစည္းအေဝးတရပ္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေနပါတယ္ ။
ဒါဆို လိုအပ္ေနတဲ႕ ESS ေခၚဖို႕ တျခားနည္းလမ္းရွိလားဆိုရင္ အခိုင္အမာရွိပါတယ္ ။ လက္ေတြ႕လႈပ္ရွားရမဲ႕လမ္းေႀကာင္းမို႕ လိုင္းေပၚမွာ ေလာေလာဆယ္ တင္ေရးဖို႕ သည္းခံရပါမယ္ ။ တအားႀကီး လွ်ိဳ႕ဝွက္ေနတဲ႕အရာမဟုတ္ေပမဲ႕ နည္းဗ်ဴဟာအရ လွ်ိဳထားသင့္တယ္လို႕ ယူဆပါတယ္ ။
အားရင္စိတ္ဓါတ္က်မဲ႕မာမူေတြအဖို႕
------------------------
ပါလက္စတိုင္းအေရးနဲ႕ပတ္သတ္ပီး ESS ေခၚထားတာ ၁၉၈၀ ကတည္းက ရွိေပမဲ႕ အခုထိ ေသြးထြက္သံယိုျဖစ္ေနတာေတြကို ႀကည့္ပီး စိတ္ဓါတ္က်ျပမဲ႕ မာမူေတြအတြက္ပါ ။
ESS ေခၚအပီး ယာဆာအာရာဖသ္ အေထြေထြညီလာခံမွာ မိန္႕ခြန္းေျပာခြင့္ရအပီး အစၨေရး-ပါလက္စတိုင္း ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ေပၚေပါက္လာခဲ႕ကာ ပါလက္စတိုင္းကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရျမိဳ႕ေပါင္း ၂၀ ေက်ာ္အထိ ျပန္ျဖစ္လာခဲ႕တာ ၁၉၈၀ - ၉၀ ေခတ္သမိုင္းကို သိမွီသူေတြရွိပါတယ္ ။
ေတာ္လွန္ေရးမွာ ကိုယ္မွန္ကန္တာနဲ႕တင္ အနိုင္ရတာမဟုတ္ / လိမၼာပါးနပ္ဖို႕လည္းလိုအပ္ပါတယ္ _ အာရာဖသ္ဟာ ပါးနပ္မႈမရွိ ။ ပင္လယ္ေကြ႕အာရဗ္နိုင္ငံေတြနဲ႕ ဆက္ဒမ္ဟူစိန္နဲ႕ စစ္ျဖစ္ေနတဲ႕အခ်ိန္ ဆက္ဒမ္နဲ႕ သြားပလူးျပခဲ႕တဲ႕ေနာက္ပိုင္း ဟ သြားတဲ႕ အက္ေႀကာင္းအတိုင္း အစၨေရးက ထိုးခြင္းပီး ကစားသြားနိုင္ခဲ႕လို႕ ဒီေန႕ ေသြးထြက္သံယိုေတြ ျမင္မေကာင္းျဖစ္ေနရတာ ။
ဒါေတာင္ ESS ကေန အစျပဳလိုက္တဲ႕အေရြ႕ေႀကာင့္ ပါလက္စတိုင္းကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရျမိဳ႕ေတြ ဒီေန႕ထိဆက္ရွိေနဆဲပဲ ။
ဘာမွ ေလ့လာမႈမရွိပဲ ဝင္ဆဲဖို႕ပဲတတ္တဲ႕မာမူေတြကို ေျပာခ်င္တာက ဒီပို႕စ္သည္ ရိုဟင္ဂ်ာအပါအဝင္ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ နိုင္ငံတကာအေရးလႈပ္ရွားမႈတရပ္ လက္ေတြ႕ျပဳလုပ္ဖို႕ေရးတာျဖစ္တယ္ / လက္ဘက္ရည္ဆိုင္မွာထိုင္ပီး အာရိုက္ဖို႕ေရးတာမဟုတ္ဘူး ။ ပါလက္စတိုင္းကိစၥကို ထည့္ေရးရတာက ရန္သူ႕ဘက္က တန္ျပန္ဝါဒျဖန္႕လာမွာကို ႀကိဳကာတဲ႕သေဘာနဲ႕ထည့္ထားရတာ ။ ရန္သူဘက္ကလည္းတန္ျပန္ဝါဒျဖန္႕တာေတြလုပ္လာမွာ_ " ပါလက္စတိုင္းအတြက္လည္း ESS ေခၚတာပဲ / ဘာထူးလို႕လဲ " ဆိုတာမ်ိဳး လာကိုလာမွာ ။
အေရးႀကီးတာက ျမန္မာနိုင္ငံက ဂ်င္နိုဆိုဒ္ရာဇဝတ္ေကာင္မ်ားသည္ အစၨေရးလို စစ္ေရးအင္အား ေလာ္ဘီအင္အား ေတာင့္တင္းသူမ်ားမဟုတ္ ဆိုတာကို ေခါင္းထဲထည့္ထားဖို႕ပဲ ။
ESS က ဘာလုပ္နိုင္လဲ ?
-----------------
ကုလသမဂၢတပ္ဖြဲ႕ကို ျဖန္႕က်က္ေနရာခ်ထားခြင့္ရွိတယ္ ။ ဟုတ္တယ္ ! ESS က ဦးထုတ္ျပာတပ္ဖြဲ႕ခ်ထားပီး safe zone သတ္မွတ္ခြင့္ရွိတယ္ ။ အဲ႕လိုလုပ္ခဲ႕တဲ႕ သမိုင္းလည္း အႀကိမ္ႀကိမ္ရွိတယ္ ။ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ တရုတ္ရုရွား ဗီတိုနဲ႕ကာေပးေနသေရြ႕ ကုလသမဂၢတပ္ဖြဲ႕မလာေအာင္လုပ္ထားလို႕ရတယ္ဆိုတဲ႕ အေတြးနဲ႕ႀကည္ႏူးေနတဲ႕ ရာဇဝတ္ေကာင္ေတြအတြက္ပါ ။
ေနာက္တမ်ိဳးေဆာင္ရြက္ခြင့္ရွိတာကေတာ့ ကမၻာ့ဘ႑ာေရးစီးေႀကာင္းေတြကေန လံုးဝဖယ္ထုတ္တာမ်ိဳးလုပ္ခြင့္ရွိတယ္ ။ စူးအက္တူးေျမာင္းအေရးအခင္းမွာ အဂၤလိပ္နဲ႕ျပင္သစ္ကို ဒီနည္းနဲ႕ ESS က ကိုင္တြယ္ခဲ႕ပီး လက္ရွိအခ်ိန္ ရုရွားကို လံုးဝပလစ္ထုတ္ထားတာလည္း ဒါနဲ႕ပဲ ။ နယ္ေျမက်ယ္ဝန္းပီး သံယံဇာတႀကြယ္ဝကာ စက္မႈထိပ္သီးနိုင္ငံျဖစ္ေနလို႕သာ ရုရွားဟာ ေတာင့္ခံနိုင္ေနတာ ။ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ရာဇဝတ္ေကာင္မ်ားကေတာ့ ေတာင့္ခံနိုင္စရာမရွိ ။
ကုန္သြယ္ေရးပိတ္ဆို႕ဒဏ္ခတ္မႈအပါအဝင္ အေထြေထြေသာအေရးယူေဆာင္ရြက္မႈေတြကို ESS က ခ်မွတ္ခြင့္ရွိပါတယ္ ။
ESS ဟာ တႀကိမ္သာလွ်င္စည္းေဝးတဲ႕ ညီလာခံမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ လိုအပ္ရင္လိုအပ္သလို အႀကိမ္ႀကိမ္ ခ်ိန္းဆိုစည္းေဝးခြင့္ရွိတာမို႕ အခ်ိန္ကာလအကန္႕အသတ္မရွိေသာ သံခင္းတမန္ခင္းဖိအားတခုလည္းျဖစ္တယ္ ။
တရုတ္ရုရွား ဗီတိုအားကိုးနဲ႕ မိုက္လံုးႀကီးေနတဲ႕ သူေတြကို ဆံုးမဖို႕ ျမန္မာျပည္အတြက္ အေထြေထြညီလာခံအေရးေပၚအထူးအစည္းအေဝးတရပ္ ဖြင့္လွစ္ထားရွိဖို႕ မျဖစ္မေနလိုအပ္တယ္ ။ အထူးသျဖင့္ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္ခံေနရတဲ႕ရိုဟင္ဂ်ာေတြအတြက္ ပိုမိုလိုအပ္ပါတယ္ ။
ဒါေၾကာင့္ အသင္းအဖြဲ႕ မတူညီမႈ အစြဲေတြကို ေဖ်ာက္ဖ်က္ပီး သံတမန္ေတာ္လွန္ေရးရဲ႕ ဘုံသေဘာတူညီမႈ အေနနဲ႕ ESS အသက္ဝင္လာေရး အတြက္ ဝိုင္းဝန္း သယ္ပိုးၾကဖို႕ ကြၽန္ေတာ္တို႔ CRM က အားလုံးကို ေမတၱာရပ္ခံပါတယ္ ။
kyawhlaoo
