08/26/2026
ත්රිපිටක ධර්මය සුරක්ෂිත කිරීම සඳහා සියලු දෙනා දැඩි උත්සාහයකින් කටයුතු කළ යුතුය.
පෙරදිග රටවල බෞද්ධ වෙස් මුහුණු දමාගත් ශාසනද්රෝහීන් පමණක් නොව, සඳකැන් පාෂාණ කැටයම් කළ නොහැකි ගල් කැට මෙන් සලකන මලදූවරුන් මෙන්, ධර්මයේ සැබෑ රසය හඳුනා නොගත් බටහිර විචාරකයෝ ද භාෂාවේ මතුපිට ස්වරූපය අල්ලාගෙන ත්රිපිටකය විවේචනය කරන්නට පටන් ගත්හ. ඔවුන් මුතු කැට යැයි පෙන්වන බෙලිකටු අගය කොට වැළඳගන්නා අන්ධ බාලයන් මෙන්, ශ්රද්ධාව බිඳී ගිය, ලෞකික ආශාවන් පසුපස හඹා යන බෞද්ධයන් පවා එම පරදේශිකයන්ගේ අදහස් උත්කර්ෂයට නංවමින් පිළිගන්නා ආකාරය අද දැකගත හැකිය. පිටස්තර පුද්ගලයන් බුදුසසුනට කෙතරම් නින්දා කළ ද ඉන් ශාසනයට වන විශාල හානියක් නැත. එහෙත් ශාසනයට පැමිණ, එහිම රැඳෙමින්, ශාසනයෙන්ම යැපෙන්නන් තමන් වැරදියට වටහාගත් ධර්ම කරුණු ජනතාව හමුවේ ඉදිරිපත් කිරීම ශාසනයේ විනාශයට ප්රධාන හේතුවක් වේ. "මේ ශාසනය විනාශ වන්නේ මෙහිම උපන් අයගෙන්මය" යන බුද්ධ වචනය මෙහිදී මෙනෙහි කළ යුතුය.
බුදුන් වහන්සේ වැඩසිටි කාලයේදී පවා උන්වහන්සේ සමඟ වාද විවාද ඇති කළ, බුදුදහමේ දෝෂ සෙවූ පිරිස අතර බාහිර අන්යදෘෂ්ටිකයන් පමණක් නොව අරිට්ඨ වැනි ශාසනගත භික්ෂූහු ද වූහ. බුදුරදුන් පිරිනිවන් පෑ පසුව ද ධර්මය සම්බන්ධයෙන් ඇති වූ විවිධ මතභේදයන් සහ වාදයන්, ශාසනභාරධාරී මහා තෙරවරුන් විසින් විසඳා ත්රිපිටක ධර්මයේ සුරක්ෂිතභාවය තහවුරු කළ ආකාරය ශාසන ඉතිහාසයෙන් පැහැදිලි වේ. වර්තමානයේ විවේචනය කලාවක් කරගත් බාහිර උගතුන්, විවේචනය මුල් කරගනිමින් ත්රිපිටකයේ අඩුපාඩු සොයන්නට පෙලඹී සිටින බව පැහැදිලිය. පාලි භාෂාව පිළිබඳ අල්ප දැනුමක් පමණක් ලබාගෙන, ශබ්දකෝෂ උපයෝගී කරගනිමින් පාලි පාඨවලට අර්ථ දැක්වීමට උත්සාහ කරන නූතන පිරිසට ත්රිපිටක ධර්මය විනෝදාත්මක කෙළිබිමක් වී ඇති ආකාරයක් ද පෙනෙන්නට තිබේ.
විමුක්තියේ සුවය ම මුල් කරගත්, රාගය දුරු කිරීම පිණිසත්, මත්වීම් පහ කිරීම පිණිසත් දේශනා කළ මෙවන් දහමක් ලෞකික ආකල්පවල පිහිටා විවේචනය කිරීමට ලක් කිරීම කිසිසේත්ම නොගැළපේ. බුදුදහමේ චිරස්තිථිය නොඉවසන විෂමාචාර පුද්ගලයන් ගමන් කරන මාවත දැන් පැහැදිලිය: එනම් බුදුරදුන් වදාළ ධර්ම කොටස් බුද්ධ භාෂිතයන් (බුදුන් වදාළ දේ) නොවන බව පෙන්වීමට උත්සාහ කිරීමයි. ත්රිපිටක භාෂාව පැරණි සහ නූතන වශයෙන් බෙදීමත්, ඛුද්දක නිකායේ ඇතැම් ග්රන්ථ පසුකාලීනව එකතු කරන ලද බව පැවසීමත් ඔවුන්ගේ වැරදි සහගත දුර්මත ලෙස සැලකිය යුතුය. යම් ධර්ම පාඨයක් පසුකාලීනව සකස් කළ එකක් යැයි හෝ සංගායනාවලට ඇතුළත් නොවූවක් යැයි පවසන විට, සැබවින්ම කියවෙන්නේ 'එය බුදුන් වදාළ ධර්මයක් නොවේ' යන්නයි. "තථාගතයන් වහන්සේ දෙසූ දෙය නොදෙසූ බවත්, නොදෙසූ දෙය දෙසූ බවත් දක්වයි" යනුවෙන් සඟසසුන බිඳ දැමීමට හේතු වන භේදකර කරුණු මේ තුළ ගැබ්ව පවතී. එබැවින් බෞද්ධයන්, විශේෂයෙන්ම සිංහල භික්ෂූන් වහන්සේලා මෙවන් විකෘති වාදයන්ට හසු නොවී ත්රිපිටක ධර්ම පර්යාප්තිය රැකගැනීම පිණිස කැපවීමෙන් කටයුතු කළ යුතුය.
• අපවත්වී වදාළ, මහා විහාර වංශික ස්යාමෝපාලි මහා නිකායේ කෝට්ටේ කල්යාණි සාමග්රී ධර්ම මහා සංඝ සභාවේ මහානායක ධුරය හෙබවූ, මොල්ලිගොඩ ප්රවචනෝදය පිරිවෙන් විහාරාධිපති, රාජකීය පණ්ඩිත, ත්රිපිටක වාගීශ්වරාචාර්ය, ප්රවචන විශාරද, ශ්රී මහා විහාර වංශාලංකාර විමලකීර්ති ශ්රී අතිගෞරවාර්හ ලබුගම ලංකානන්ද මහානායක මාහිමිපාණන් වහන්සේ
