Avrasya İncelemeleri Merkezi AVİM

11/09/2026

Dinî dayanışma nerede sona erer, siyasi müdahale nerede başlar? İstanbul Ermeni Patrikhanesi’nin Ermenistan’daki Kilise-hükümet geriliminde aldığı tutum, bu soruyu Türkiye-Ermenistan ilişkileri açısından da gündeme getiriyor. ⛪🧭 📘 ERMENİSTAN’DA KİLİSE-HÜKÜMET GERİLİMİ VE İSTANBUL ERMENİ PATRİKHANESİ’NİN TUTUMU ✍️ Yazar: Mehmet Oğuzhan TULUN 🔗 https://shorturl.at/iuceL Yorum, Türkiye Ermenileri Patriği II. Sahak Maşalyan ve İstanbul Ermeni Patrikhanesi’nin Eçmiadzin Katolikosluğu ile Paşinyan hükümeti arasındaki gerilim karşısındaki yaklaşımını değerlendiriyor. Çalışmada, İstanbul ve Eçmiadzin’in Ermeni Apostolik Kilisesi bünyesinde bağımsız idari merkezler olduğu hatırlatılırken, İstanbul Patrikhanesi’nin Türkiye’deki kurumsal konumu ile Ermenistan’ın iç siyasi tartışmalarına yönelik tutumu arasındaki ilişki sorgulanıyor. Konu, devam eden Türkiye-Ermenistan normalleşme süreci açısından da önem taşıyor. ⚖️ Dinî kurumların uluslararası nitelik taşıyan siyasi tartışmalardaki konumu nasıl belirlenmeli?

11/09/2026

Bir toplum geçmişteki şiddet aktörlerini nasıl hatırlamalıdır? Sinema ve popüler kültür tarihsel belleği aktarırken, seçici bir “kahramanlaştırma” siyaseti bölgesel normalleşmeyi nasıl etkileyebilir? 🎬🧭 📘 KAHRAMANLAŞTIRMA SİYASETİNİN İKİNCİ PERDESİ: MONTE MELKONİAN, “MONTE” FİLMİ VE DEVLET BELLEĞİNİN BÖLÜNMESİ ✍️ Yazar: Hazel ÇAĞAN ELBİR 🔗 https://avim.org.tr/tr/Analiz/KAHRAMANLASTIRMA-SIYASETININ-IKINCI-PERDESI-MONTE-MELKONIAN-MONTE-FILMI-VE-DEVLET-BELLEGININ-BOLUNMESI Analiz, Kasım 2026’da gösterime girmesi planlanan “Monte” filmi üzerinden Monte Melkonian’ın Ermenistan’daki kamusal temsilini ve tarihsel belleğin siyasal kullanımını inceliyor. Çalışma özellikle Melkonian’ın ASALA bağlantısı, 1986’daki Paris mahkûmiyeti ve geçmişindeki şiddet eylemlerinin “kahramanlık” anlatısının dışında bırakılmasını sorguluyor. Ermenistan’daki farklı kamu kurumlarının filme yönelik farklı tutumları da devlet belleğindeki ayrışmanın göstergesi olarak değerlendiriliyor. Analizin daha geniş sorusu ise bölgesel barışla ilgili: Türkiye–Ermenistan normalleşmesi ve Ermenistan–Azerbaycan barış süreci ilerlerken, geçmişteki siyasi şiddetin kültürel araçlarla yüceltilmesi bu süreçleri nasıl etkileyebilir? ⚖️ Tarihsel bellek, geçmişi hatırlamak ile şiddeti meşrulaştırmak arasındaki sınırı nasıl korumalıdır?

KAHRAMANLAŞTIRMA SİYASETİNİN İKİNCİ PERDESİ: MONTE MELKONİAN, “MONTE” FİLMİ VE DEVLET BELLEĞİNİN BÖLÜNMESİ

11/09/2026

Kritik mineraller artık yalnızca madencilik politikalarının değil; ekonomik güvenlik, teknolojik rekabet ve tedarik zincirlerinin geleceğinin de önemli bir parçası. Peki Türkiye sahip olduğu kaynakları işleme ve yüksek katma değerli üretime dönüştürerek bu rekabette nasıl bir konum edinebilir? ⛏️🌍 📘 NADİR TOPRAK ELEMENTLERİ (KRİTİK MİNERALLER) VE TÜRKİYE ✍️ Yazar: Özge Emine ÖZÇELİK 🔗 https://avim.org.tr/tr/Analiz/NADIR-TOPRAK-ELEMENTLERI-KRITIK-MINERALLER-VE-TURKIYE Analiz, Beylikova’daki nadir toprak elementlerinden Türkiye’nin kritik ve stratejik maden politikasına uzanan gelişmeleri değerlendiriyor. Türkiye’nin hedefinin yalnızca kaynak çıkarmakla sınırlı olmadığı; rafinaj, işleme ve ileri sanayi ürünlerinin üretimine uzanan bir değer zinciri oluşturmayı amaçladığı vurgulanıyor. Türkiye’nin sanayi altyapısı, Avrupa ile ekonomik bağlantıları, Türk Cumhuriyetleriyle gelişen iş birlikleri ve Orta Koridor’daki konumu bu süreçte tamamlayıcı unsurlar olarak öne çıkıyor. 🧭 Türkiye, Avrupa ile Orta Asya arasında kritik mineral tedarik zincirlerinin güvenilir üretim ve işleme merkezlerinden biri olabilir mi?

NADİR TOPRAK ELEMENTLERİ (KRİTİK MİNERALLER) VE TÜRKİYE

11/09/2026

Soykırım gibi ağır bir uluslararası suçun hukuki anlamı, güncel siyasi ilişkilerden ve tarafların kimliğinden bağımsız biçimde korunabilir mi? ⚖️🌍 📘 SOYKIRIM KAVRAMININ SİYASALLAŞTIRILMASI VE LEMKİN MİRASI ✍️ Yazar: Tuğçe TECİMER 🔗 https://avim.org.tr/tr/Yorum/SOYKIRIM-KAVRAMININ-SIYASALLASTIRILMASI-VE-LEMKIN-MIRASI Yorum, Raphael Lemkin’in mirası etrafında ortaya çıkan güncel tartışmadan hareketle “soykırım” kavramının evrensel bir hukuk standardı ile siyasi söylem arasındaki konumunu inceliyor. Çalışma, hukuki ölçütlerin mağdurun veya failin kimliğine, devletler arasındaki ilişkilere ve siyasi çıkarlara göre değişmemesi gerektiğinin altını çiziyor. Bu bağlamda, 1915 olaylarına ilişkin iddiaların Türkiye’ye karşı farklı dönemlerde siyasi baskı aracı olarak kullanılmasını ve Türkiye-İsrail ilişkilerindeki gerilimlerle bağlantılı olarak İsrail siyasetinde gündeme getirilmesini de siyasallaşma sorunu çerçevesinde değerlendiriyor. 🧭 Soykırım kavramının hukuki ağırlığını korumanın temel koşulu, benzer iddialara aynı hukuki ölçütlerin uygulanması olabilir mi?

11/09/2026

Ermenistan’da hükümet ile Apostolik Kilise arasındaki gerilim, yalnızca güncel bir siyasi anlaşmazlık mı, yoksa ülkenin anayasal düzenindeki daha temel bir tartışmanın göstergesi mi? ⚖️⛪ 📘 ERMENİSTAN’DA KİLİSE YÖNETİMİ VE HÜKÜMET ARASINDAKİ LAİKLİK GERİLİMİ ✍️ Yazar: Selenay Erva YALÇIN 🔗 https://avim.org.tr/tr/Yorum/ERMENISTAN-DA-KILISE-YONETIMI-VE-HUKUMET-ARASINDAKI-LAIKLIK-GERILIMI Analiz, Ermenistan Anayasası ve ilgili mevzuat çerçevesinde Apostolik Kilise’nin hukuki konumunu, Kilise’ye tanınan ayrıcalıkları ve Katolikos Karekin II’nin giderek belirginleşen siyasi rolünü inceliyor. Kilise’nin iç işlerinde bağımsız olması ile devletin hukuk düzeninin dışında hareket edebilmesi arasındaki farkın altını çizen çalışma, mevcut tartışmanın Ermenistan’ın laiklik anlayışı açısından ortaya çıkardığı çelişkilere de dikkat çekiyor. 🧭 Kilise-devlet ilişkilerindeki bu gerilim, Ermenistan’da yeni anayasa veya anayasa değişikliği tartışmalarını nasıl etkileyebilir?

11/09/2026

Kalkınma Yolu Projesi, Türkiye-Irak ilişkilerini güvenlik ağırlıklı bir çerçevenin ötesine taşıyarak ulaşım, enerji, ticaret ve kurumsal iş birliği üzerinden yeniden şekillendirebilir mi? 🛤️🌍 📘 KALKINMA YOLU PROJESİ’NDE SOMUT ADIMLAR ATILDI ✍️ Yazar: Bora ODABAŞ 🔗 Analizin tamamı: https://avim.org.tr/tr/Analiz/KALKINMA-YOLU-PROJESI-NDE-SOMUT-ADIMLAR-ATILDI Analiz, 28 Temmuz Türkiye-Irak Zirvesi’nde atılan somut adımları Kalkınma Yolu Projesi açısından değerlendiriyor. Ovaköy-Fişhabur güzergâhının resmileştirilmesi, doğal kaynak karşılığı finansman modelinin oluşturulması, enerji alanındaki yeni iş birlikleri ve güvenlik kurumları arasındaki mutabakatlar projenin uygulanabilirliğini güçlendiren gelişmeler olarak ele alınıyor. Projenin Basra’dan Türkiye üzerinden Avrupa’ya uzanan bağlantısallık açısından taşıdığı önem, Türkiye’nin bölgesel lojistik ve enerji ağlarındaki konumunu da güçlendirebilir. 🧭 Kalkınma Yolu, Türkiye-Irak ilişkilerinde kalıcı bir ekonomik ve stratejik ortaklığın temelini oluşturabilir mi?

24/07/2026

LOZAN BARIŞ ANTLAŞMASI

Avrasya İncelemeleri Merkezi (AVİM), Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuna giden yolu açan Lozan Barış Antlaşması'nın 103. yıl dönümünü kutlar.

24/07/2026

Ermenistan’ın dış politikasındaki yön arayışı, ekonomik bağımlılıkların sınırlarını da görünür hale getiriyor. Rusya’nın balık, tarım, süt ürünleri ve diğer önemli ticaret kalemlerine getirdiği kısıtlamalar karşısında AB desteği ne ölçüde alternatif oluşturabilir? Bölgesel barış ve komşularla gelişen ticaret ise daha sürdürülebilir bir seçenek sunabilir mi? 📘 ERMENİSTAN’A YÖNELİK TİCARET KISITLAMALARI VE BARIŞ EKONOMİSİ ✍️ Selenay Erva YALÇIN 🔗 https://avim.org.tr/tr/Yorum/ERMENISTAN-A-YONELIK-TICARET-KISITLAMALARI-VE-BARIS-EKONOMISI Analiz, Ermenistan’ın Rusya ile ekonomik ilişkilerindeki gerilemeyi, AB’nin destek girişimlerini ve Azerbaycan’la barış sürecinin yaratabileceği ekonomik fırsatları birlikte değerlendiriyor. Türkiye dâhil bölge ülkeleriyle gelişen bağlantıların, Güney Kafkasya’da kalıcı bir “barış ekonomisi” için önem taşıdığına dikkat çekiliyor. 🌍🤝

ERMENİSTAN’A YÖNELİK TİCARET KISITLAMALARI VE BARIŞ EKONOMİSİ

24/07/2026

Kıbrıs meselesinde enerji ve altyapı projeleri giderek daha belirleyici bir stratejik boyut kazanıyor. Türkiye ile KKTC arasında gündeme gelen doğal gaz hattı; su temini ve elektrik enterkonneksiyonu gibi önceki girişimlerle birlikte değerlendirildiğinde, uzun vadeli bir altyapı iş birliğine işaret ediyor. Çift yönlü planlanan doğal gaz hattı Doğu Akdeniz’in gelecekteki enerji bağlantıları açısından ne anlama gelebilir? 📘 TÜRKİYE-KKTC STRATEJİK İŞBİRLİĞİ ✍️ Özge Emine ÖZÇELİK 🔗 https://avim.org.tr/tr/Analiz/TURKIYE-KKTC-STRATEJIK-ISBIRLIGI Analiz, Türkiye-KKTC ilişkilerindeki gelişmeleri enerji güvenliği, altyapı diplomasisi ve Doğu Akdeniz jeopolitiği çerçevesinde değerlendiriyor. ⚡🌍

TÜRKİYE-KKTC STRATEJİK İŞBİRLİĞİ