14/12/2025
Mijn Grote kleine vriend Poker is heengegaan - een in memoriam.
WOORD VOORAF
Het is een heel uitvoerige nagedachtenis geworden in de vorm van een biografie van mijn geliefde trouwe metgezel , waarin de relatie tussen mens en dier centraal staat met vele aspecten die je als mens in relatie tot een (huis)dier tegen kunt komen.
EEN ONBREEKBARE SCHAKEL VAN GENEGENHEID
Poker (ik sprak hem aan op z'n portugees met 'Poque', met de o van zon), je was een kleine dappere podengo en Groot omdat je zoals bij het Poker kaartspel vele harten wist te veroveren.
Toen je al 12 jaar was en in 2023 naar Canedo kwam, kwam je ook in míj́n hart.
Je woonde bij een Spaanse familie en toen deze familie verhuisde bleef jij met enkele andere honden achter in hun huis bij Lissabon (waar je was geboren).
Je had dus nog wél een huis, maar niet langer een thuis, hoewel de familie met omwonenden had afgesproken dat ze op jou en de andere honden zouden passen.
Er ontstond tussen jou en mij een verbintenis voor het leven.
Je liet duidelijk merken dat ik er voor jou moest zijn en jij voor mij, met je trouw, eerlijkheid, dankbaarheid en onvoorwaardelijke liefde.
Er was echter een moment dat het bijna mis was gegaan.
Toen je naar Canedo zou komen was het de bedoeling dat je geadopteerd zou worden.
Al heel snel werd een echtpaar bereid gevonden je te adopteren en we gingen dan ook spoedig op weg om je voor te stellen en om te zien of het zou klikken.
Een vrouw die het contact had gelegd reed voorop. Zij kende het echtpaar en wist de weg, dachten we, maar ze reed verkeerd en we kwamen ook nog eens in een lange file terecht.
Het werd dus een lange rit.
Maar niet voor jou Poque.
Jij lag genoeglijk al die tijd op mijn schoot.
Totdat ....ik bij aankomst het autoraam aan mijn kant opendeed en je het hoofd zag van de vrouw die voor ons had gereden.
Je schoot van mijn schoot op de bestuurders plaats en toen ik je oppakte en je voor het open raam toonde schoot je naar voren en beet de vrouw in haar lip, die ook nog eens een Botoxlip was.
Dat werd dus een bloedbad(je) en.... Einde adoptie!
Zo had ik je nog nooit gezien. Jij gaf overduidelijk aan bij mij te willen blijven, wat ik trouwens ook zelf steeds meer in de gaten kreeg.
Toen heb ík jou geadopteerd en werden we een onafscheidelijke eenheid.
Maar ook dat werd getrotseerd.
POKER EN IK MOESTEN ONDERDUIKEN
Op 15 augustus 2024 vond een actie plaats tegen ons als vrijwilligers die honden opvingen op en rondom een prive terrein in de bergen bij Canedo.
Van eind 2015 tot februari 2021 in een grote shelter voor zo'n 100 honden en daarbij ook volop actief met het laten steriliseren van zwerfhonden en zwerf-katten alsmede van huishonden en - katten van financieel armlastige mensen of gemeenschappen.
Daarna werd het een minimale tijdelijke opvang voor honden en ook een aantal katten, in samenwerking met en op verzoek van andere shelters,
en kwam het accent te liggen op een project genaamd "Steriliseren van (zwerf)dieren met vrijheid in verbondenheid".
Na sterilisatie gingen de huisdieren terug naar hun huis en de zwerfhonden en katten naar waar ze vandaan kwamen als daar voor hen werd gezorgd. Anders bleven ze bij ons in de buurt en verzorgden wij ze met voer en water uit onze waterbron of ze gingen drinken uit de nabije rivier.
Helaas waren er in het een eind verderop gelegen gehucht Inha enkele buren, die vanaf het begin al faliekant tegen de shelter waren, maar nu tegen de vrije honden, die geen mens kwaad deden en van hun verzorgde vrijheid genoten.
De buren gedroegen zich zelfs crimineel door de honden met stokken te slaan, met stenen te gooien en vlak voor de honden in de lucht te schieten om ze weg te jagen.
Ze haalden ook voer weg dat voor de honden was neergelegd en gaven het dan aan hun eigen honden of gooiden het in de rivier.
Deze groep buren spanden samen met een groep fanatici onder leiding van twee vrouwen die zich als de 'opperredsters' voordeden en veel aanhangers hadden.
Toen één van hen in 2019 werd beschuldigd smaad en laster te verspreiden over een andere shelter, die het moeilijk had, in plaats van deze te helpen, ontstond er een persoonlijke oorlog.
Er was eigenlijk sprake van een volksgericht. Al eerder had een tegenstandster uit Inha haar vuist geheven met de woorden "O poder pertence ao povo." (De macht is aan het volk).
Op 15 augustus kwam er een gezamenlijk actie van de buren en de groep fanatiekelingen, waar tot opperste verbazing ook de Portugese partij voor mensen, dieren en natuur aan deel nam onder het mom van dat ze wel even een sociaal probleem zouden oplossen.
Maar op de achtergrond om propaganda te maken om stemmen terug te winnen na hun teruggang naar slechts één zetel in het nationale parlement.
Aan het echte sociale probleem gingen ze echyer voorbij, te weten het gebrek aan bewustwording van de absolute noodzaak van steriliseren.
Notabene vanuit de overheid en politiek mogen de officiële instanties alleen zwerfhonden en -katten steriliseren als er een gemeentelijke opvang zou zijn m.u.v. katten die in kolonies leven.
En die opvang was nogal beperkt.
Er was van te voren rondgebazuind dat onze zwerfhonden slecht werden verzorgd. Ze zouden lijden aan honger en dorst en aan parasieten.
De laatste waren voornamelijk teken die in de zomer een ware plaag voor honden en ook andere dieren zijn.
Dus ook op 15 augustus.
Honger en dorst hebben was duidelijk een valse beschuldiging waarmee ze mensen wilden motiveren om te komen met voer en water.
Een dertigtal auto's kwam naar de actie, maar de honden niet want die hadden zoals gebruikelijk gegeten en gedronken en lagen rustig in de schaduw.
Toen ik zag dat één van de deelnemers een zwart hondje met koud water verkoeling wilde geven, riep ik "Don't do that. He may die".
Maar ze reageerde niet (sprak blijkbaar geen Engels of negeerde het gewoon).
Ik vroeg een agent (de politie was ook aanwezig en was van beide kanten, dus ook de onze, gebeld) om in te grijpen, maar die reageerde ook al niet. Vermoedelijk was hij bang voor confrontatie, want hij hield me gelijk tegen om naar het hondje te gaan.
En de combinatie van politie en dierenliefde is in Portugal trouwens moeilijk te vinden
Gelukkig liep het goed af.
Aangezien de politie dus ook aanwezig was konden de actievoerders geen honden meenemen,. Dat zou diefstal zijn, waarbij je de dieven tegelijk kunt oppakken.
Ze zijn toen weggegaan en kwamen gluiperig in de nacht terug om een zevental honden mee te nemen.
En tóén ging er door mij heen dat mijn hondje, die ook af en toe buiten liep, ook meegenomen zou kunnen worden.
Dus zijn Poker en ik ondergedoken in een klein huisje in de buurt van Albergaria.
Poker vond het fantastisch, want vlakbij was een landweggetje waar hij naar hartelust (aan de lijn) kon lopen en snuffelen en binnen was hij volledig vrij en mocht bij mij op het bed slapen.
Hij had alleen in het begin wat moeite met de 6 katten die er ook waren.
Als ze te dichtbij kwamen hapte hij naar ze (hij heeft ze overigens nooit gebeten). En dan was het Hap weg (was de kat).
Binnen een maand was er vrede en sliepen ze bij elkaar. De katten mochten zelfs uit zijn etensbak eten, terwijl hij zelf ook aan het eten was.
Over Vrede gesproken.
Helaas is dat niet altijd het geval bij vrijwilligers, die dieren willen helpen.
Kritiek hebben is geen probleem, maar dan wel vergezeld van een goed advies of een helpende hand.
Even tussendoor:
Een advies aan iedereen bij wie happen in het begin gebeurt.
Tenzij er teveel agressiviteit is, wees geduldig.
Het hoort normaal gesprokrn bij het gewennings proces.
Poker genoot (zie video) volop (en ik ook).
https://youtube.com/shorts/7-hMhH3P2t0?si=2hgCEl59UP29ZXGB
Maar na ruim een jaar werd hij tot groot verdriet ziek.
DE LAATSTE MAANDEN
Poker had al eerder wat lichte gezondheids problemen maar een paar maanden geleden verscheen een tumor onder zijn kaak met, wat de dierenarts constateerde, uitzaaiingen.
Opereren is dan zinloos, geeft onnodig lijden en dat in zijn laatste levensperiode met ook een groot risico dat hij er niet uit zou komen.
Ik zei tegen de dierenarts:
" Zolang Poker nog eet en drinkt en geen ondraaglijke pijn heeft en al het overige nog wil en kan doen (dus hond zijn) laat ik hem niet euthaniseren) ",
waar zij het volledig mee eens was.
Tot bijna op het einde van zijn leven was hij steeds nog blij om uitgelaten te worden en te snuffelen, at en dronk als vanouds en had alleen wat pijn als de tumor ergens op drukte. Het was een agressieve tumor, waardoor er in korte tijd meerdere tumoren onder zijn kaak bijkwamen.
Ondanks het vele eten werd hij steeds magerder.
Logisch eigenlijk, want tumoren worden als eerste gevoed.
Hij verloor ook langzaamaan wat kracht. Hij had ook al artrose. waarvoor hij pilletjes kreeg, maar zijn krachten werden toch minder.
Het waren maanden van toenemende palliatieve zorg, wat geen enkele opoffering was, maar een dankbaar gevoel gaf dat ik bij hem kon zijn en kon helpen.
Hij sliep van begin af aan naast me, meestal tegen me aan. Door pilletjes, die hij kreeg om de tumor zoveel mogelijk in bedwang te houden moest hij veel plassen ook in de nacht.
Soms meerdere keren.
Maar dan maakte hij me wakker! Geen ene keer heeft hij in bed geplast en daar heb ik nog steeds geen woorden voor.
Ik vond het aandoenlijk en was geen moment geïrriteerd.
Mijn steevaste reactie was dan: Kom, ik ga je helpen.
Want hij kon zelf niet meer het bed af en op. Als ik dat zei wachtte hij dan ook om opgetild te worden.
De vloer was van stenen tegels dus even zwabberen en de vloer was weer schoon.
Als hij weer op het bed wilde ging hij zacht piepen en dan tilde ik hem op.
Het gebeurde echter steeds meer dat het piepen van andere plekken dan vlak voor het bed kwam.
Dan was hij de weg kwijt (hij werd ook wat dement) en dan vond ik hem in een hoek of achter de tafel en wist hij niet hoe eruit te komen
Ik moest hem overigens steeds meer beschermen tegen de katten die met zo'n vieren tegelijk aan of op tegen hun grote vriend wilden gaan liggen om te slapen.
Ik moest dan ingrijpen als ik merkte (Poker begon dan te kreunen) dat de tumor op het bed werd gedrukt. Soms draaide ik hem zelfs op zijn andere zij om de druk te verlichten.
Een dag voordat hij overleed liep ik nog even buiten met hem en ook toen zoals elke keer werd hij, als ik met hem binnenstapte, direct bij de deur warm onthaald door 2 katten.
Eenmaal binnen constateerde ik die dag dat zijn kaakje vast was gaan zitten door de tumoren. Met een pipet gaf ik nog water, maar ik hoopte toen dat het voor hem snel voorbij zou zijn, wat de volgende nacht gebeurde toen hij in coma raakte en vredig heenging.
EEN LAATSTE GROET
Het was een intense relatie en als je het leven deelt zoals in mijn geval met mijn hond wordt het ook een deel van je eigen leven.
Als in zo'n situatie iemand of een dier overlijdt voelt het alsof je een deel van jezelf verliest en moet je proberen weer een eigen nieuw leven te vinden.
Dat vergt nogal wat van je
Het is alsof ik mijn lieve trouwe Poker nog de hele dag bij me zie, met constant droge tranen
Ik mis je vragende blik Pôque, als je wilde eten en je blijheid en dankbaarheid als het in je bakje lag.
Maar ook je bedelen om een stukje van mijn appel of peer te krijgen of als ik een maaltijd voorbereidde plakjes van een courgette of chuchu (shushu). Daar was je gek op.
Maar Ik mis ook dat je pal naast me ging zitten als ik aan de keukentafel zat te werken aan publicaties.
Je ging niet in je mandje of op een kleedje, maar bleef dichtbij mijn voeten en soms viel je al zittende in slaap (zie het korte filmpje waar je als je goed kijkt ziet dat hij dommelt).
https://youtube.com/shorts/axXkojfAHqA?si=4B37dka6py7V00bg
Als ik laat nog aan het werken was gebeurde het dat hij met zijn voorpootjes mijn been omklemde om aan te geven dat ik moest gaan slapen, want dan kon hij ook slapen en tegen me aan liggen.
Als ik vuilniszakken weg bracht in 3 etappes kwam je me drie keer enthousiast begroeten ook al bleef ik hooguit 10 minuten weg.
Een paar keer heb ik tegen je gezegd: Je lijkt wel een kameel.
Want je ging als ik mijn schoenen aandeed om je uit te laten eerst snel wat eten en drinken. En het waren korte wandelingen van 20 minuten (3 tot 4 keer per dag), want je was niet de jongste meer.
In de eerste 8 maanden op het onderduikadres gedroeg je je als een jonge hond. Als je wist dat je naar buiten mocht rende je de kamer heen en weer onder het slaken van de bekende hoge Podenco vreugde kreten.
En je wist heel goed als ik zei:
"ik kom straks weer terug" dat ik de deur uitging.
Je ging dan naar achteren en keek me met een ietwat teleurgestelde blik aan.
NAWOORD
Voor mij is het heengaan van een dier het verliezen van een dierbare.
Het raakt je diep en in mijn geval misschien wel voor altijd.
Het was dan ook een heel intensief samenzijn tussen mens en dier.
Te vergelijken met wat mensen elkaar beloven bij het aangaan van een hechte verbintenis om elkaar liefde, trouw en steun te geven tot het leven eindigt.
Tussen mensen wordt dat niet altijd waargemaakt, maar tussen mens en dier heel vaak wel.
Zoals bij Poker naar mij toe, en omgekeerd was ik me ten volle ervan bewust ook hetzelfde aan Poker te willen geven.
Daaraan toegevoegd een wederzijdse dankbaarheid.
Persoonlijk geloof ik dat de dood niet het einde is en dat, in tegenstelling tot het lichaam de persoonlijke energie dan wel geest van Poker en de mijne niet met de dood verdwijnt (er wordt ook gezegd; hij(of zij) heeft de geest gegeven, en niet:de geest heeft het begeven).
Ik hoop, Pôque, dat we elkaar op een plek of in een andere dimensie, die niemand in het leven ooit zal weten te vinden, geestelijk zullen ontmoeten.
Soms denk ik dat dieren die plek al kennen, omdat ze het innerlijk van een mens kunnen voelen.
Tenslotte
Wat is er mooier tussen mens en dier als zij met elkaar in vrede en liefde leven en gelijkwaardig zijn.
Daarbij in gedachten het onderstaande credo van Albert Schweitzer, die door sommige tijdgenoten is vergeleken met Franciscus van Assisi, wat hij niet tegensprak.
Ik ben leven dat leven wil, te midden van leven dat leven wil.
En, mensen met dieren, blijf, tenzij er sprake is van overmacht, je dier trouw bij ziekte, ouderdom of sterven.
Je dier heeft jou nooit in de steek gelaten dus laat je emoties je niet doen wegvluchten, maar wees bij je dier (een dier zoals een zwerfdier, dat misschien al een keer in de steek is gelaten of zelfs gedumpt) op de momenten dat hij je extra nodig heeft.
En, beste mensen zonder dieren, heb respect voor een dier en verdiep je in hun wezen.
Je zult versteld staan waar dieren toe in staat zijn. Soms meer dan een mens ooit zal kunnen.
Kijk naar dieren als ze eten en drinken en daarbij naar hun dankbare reacties.
En wordt bewust dat dieren naast de mensen, dus ook in een centrale positie, staan.
Er is niet alleen een onderlinge afhankelijkheid, maar ook een verbondenheid als het gaat om de toenemende bedreigingen voor het leven op aarde.
Rust in Vrede mijn lieve Grote kleine vriend!
