06/02/2026
Prawda czy fałsz jak to jest
Czy naprawdę trzeba najpierw być rodziną zastępczą niezawodową, żeby zostać zawodową?
Częste pytanie - niby odpowiedź jest oczywista ale od czego mamy organizatorów :)
Jak jest naprawdę - zgodnie z ustawą?
Ustawa tego nie wymaga. W ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej nie ma przepisu, który nakazywałby wcześniejsze pełnienie funkcji rodziny niezawodowej jako warunku zostania rodziną zawodową.
Art. 54. 1. Z rodziną zastępczą niezawodową spełniającą warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, posiadającą opinię koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej oraz co najmniej 3-letnie doświadczenie jako rodzina zastępcza, prowadzący rodzinny dom dziecka lub pełniący funkcję dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego, starosta zawiera, na wniosek tej rodziny, umowę o pełnienie funkcji rodziny zastępczej zawodowej.
Art. 54.1 mówi o sytuacji, gdy rodzina niezawodowa spełniająca określone warunki może zawrzeć umowę na rodzinę zawodową.
To jest jedna z możliwych dróg, a nie obowiązek.
Art. 55. 1. Z kandydatami spełniającymi warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka, na ich wniosek, starosta może zawierać umowy o utworzeniu rodziny zastępczej zawodowej lub rodzinnego domu dziecka
Art. 55 ust. 1 mówi wprost o kandydatach spełniających warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej i daje podstawę do zawarcia umowy bez wcześniejszego bycia rodziną niezawodową.
Rodzina niezawodowa i zawodowa to dwie odrębne formy pieczy, a nie etapy „awansu”. Jeśli ktoś twierdzi inaczej, powinien wskazać konkretny przepis ustawy.
Zwyczaj, praktyka PCPR czy „tak było zawsze” nie są źródłem prawa.
Co więcej:
Warto też wiedzieć, że zgodnie z art. 55.1b ustawy, jeżeli starosta powiatu, do którego złożono wniosek, nie zawrze umowy w terminie miesiąca, kandydat może złożyć wniosek do starosty innego powiatu.
Ustawa nie przywiązuje kandydata na stałe do „rodzimego” powiatu i daje realne narzędzie działania w przypadku bezczynności lub odmowy.