Fundacja na rzecz Dobrych Praktyk w Ochronie Zdrowia

18/03/2026

Polecamy ten post!

Temat właściwego zarządzania ludźmi i procesami w medycynie wciąż jeszcze (zbyt) rzadko jest poruszany w dyskursie publicznym i zawodowym. Medycy uczeni są wprawdzie metod skutecznej komunikacji - z pacjentem czy między sobą, niemniej do managerów ochrony zdrowia ta wiedza często nie dociera w wystarczającym stopniu.

Warto od czasu do czasu zatrzymać się i zadać jedno z pytań:
"Czy zachęcam swój zespół do analizy działania i proponowania zmian?"
"Jak reaguję na pojawiające się błędy?"
"Czy gdy ja popełnię błąd - przyznaję się do niego czy staram obwiniać innych?"

Dobre działanie w każdym zespole opiera się na komunikacji, ale również na umiejętnym zarządzaniu 💪

CRM PRO TIP: Perfekcja nie istnieje. Dlaczego Twój zespół ukrywa przed Tobą błędy? ✈️🚑

​W książce "Potrzeba przywództwa" Dave Berke (pilot myśliwców i instruktor elitarnej szkoły TOPGUN) uderza w jeden z największych mitów zarządzania: Perfekcję.

​Wielu Liderów (również kierowników w ZRM) uważa, że musi wymagać od swojego zespołu absolutnej, bezbłędnej perfekcji na każdym dyżurze. Brzmi jak standard dla profesjonalistów, prawda?
Dave Berke ostrzega: To najszybsza droga do katastrofy.

​Jeśli jako Lider ZRM nie akceptujesz żadnych potknięć i reagujesz krzykiem na każdy błąd, nie sprawisz, że ratownicy przestaną się mylić. Sprawisz, że zaczną te błędy ukrywać. Spadnie morale, zaufanie zniknie, a w zespole zapanuje strach.
Owszem – musimy wymagać od siebie 100% zaangażowania, ale musimy też zaakceptować, że w chaosie błędy są nieuniknione.

​✈️ Nie ma idealnych lądowań
W lotnictwie z definicji zakłada się, że nie ma idealnego podejścia do lądowania. Tak samo w ratownictwie medycznym – nie ma idealnych akcji.

​Najgorszym z możliwych wniosków z debriefingu po trudnym wyjeździe jest stwierdzenie zespołu: "Wszystko poszło dobrze, nie ma o czym gadać".

Stwierdzenie "jest dobrze" to zabójca postępu. Kiedy uznajecie, że byliście idealni, Wasz rozwój się zatrzymuje. Zawsze – absolutnie zawsze – jest coś, co można było zrobić o 15 sekund szybciej, skomunikować jaśniej do partnera, ułożyć mądrzej sprzęt, czy po prostu lepiej zarządzić własnym stresem.

​🚑 Jak to wygląda w praktyce (Just Culture)?
Zamiast szukać winnych ("Kto znowu źle poskładał sprzęt w torbie@?!").

Prawdziwy Lider przy kawie po akcji mówi: "Słuchajcie, przy tym NZK na początku straciłem obraz sytuacji i opóźniłem podaż leków. Mój błąd. Co jeszcze zrobiliśmy nie tak i jak to poprawiamy?".

​Kiedy Lider pierwszy uderza się w pierś, zdejmuje presję z zespołu. Daje sygnał: Jesteśmy tu po to, żeby być coraz lepszymi, a nie udawać nieomylnych bogów. Błąd jednego staje się darmową lekcją dla całej reszty. Otwarta dyskusja o małych błędach to najskuteczniejsza szczepionka zapobiegająca błędom tragicznym.

​Perfekcja nie istnieje. Istnieje tylko wyciąganie wniosków.

​A jak to wygląda u Was? Zdarzyło Wam się odbyć po dyżurze debriefing, który realnie zmienił Wasze procedury, czy u Was po akcji zawsze "wszystko idzie dobrze"? 👇

​

17/03/2026

Bardzo trafny głos odnośnie codziennej pracy - wykorzystujmy codzienne sytuacji do nauki procedur potrzebnych w stanach pilnych 💪

Kiedy zaczynałem pracę jako anestezjolog, obawiałem się, że będę musiał zmienić specjalizację, bo nie będę w stanie nauczyć się intubować. Na szczęście szybko okazało się, że nauczyć można się wszystkiego. Ba, intubacji było tyle, że trudności były ekstremalnie rzadkie. Po kilku latach ja i wszyscy moi koledzy intubowaliśmy, jakby to było wiązanie sznurowadeł.

I tu właśnie jest pułapka.

Kiedy coś ważnego nie udaje Ci się raz w tygodniu, szybko zaczynasz szukać rozwiązania. Kiedy coś nie udaje Ci się raz w roku, nie jest łatwo wypracować plan na taki wypadek.

Ostatnio w Polsce była gołoledź i ludzie dosłownie łamali ręce i nogi. Gdyby gołoledź była całą zimę, zaczęliśmy jeździć do pracy na łyżwach.

W szpitalu mieliśmy bronchofiberoskop do trudnych intubacji. Wydawało mi się, że kamera rozwiązuje wszystkie problemy. Wkładasz i widzisz.

Nic bardziej mylnego.

Bronchofiberoskop to narzędzie jak każde, którego się trzeba nauczyć zanim będzie prawdziwą pomocą. Jak łyżwy na lodzie. Nie wystarczy założyć i jechać.

Niestety, mając mało trudnych intubacji, mieliśmy mało okazji do używania narzędzi wspomagających, jak fiberoskop czy wideolaryngoskop. A zapewniam Was, że w stresie wszystko jest trzy razy trudniejsze.

Zrozumieliśmy, że trzeba ćwiczyć używanie tych narzędzi na spokojnie, przy normalnych, planowych, łatwych intubacjach, żeby nabrać wprawy na okoliczność tych trudnych sytuacji.

Tak samo jest z kaniulacją naczyń pod USG.

Nie wątpię, że są ludzie z naturalną smykałką, którzy kłują z zamkniętymi oczami. Ale to właśnie Ci ludzie są najbardziej narażeni na “pułapkę mistrzostwa”. Ich instynkt i naturalne zdolności docierają do ściany, którą z łatwością można przebić technologią.

Jakie z tego wnioski?

Nie brońcie się przed technologią, tylko naturalnie wprowadzajcie ją do swojej praktyki.

Czy to Was od niej uzależni i zmniejszy Wasze umiejętności “bez prądu”?

Tak.

Ale nikt nie zrezygnuje teraz z tomografii komputerowej, żeby lekarze umieli lepiej badać brzuch.
Bo najważniejsze jest dobro pacjenta tu i teraz.

Pytanie czy walczymy o nie czy o swoje ego.

13/03/2026

Serdecznie polecamy! Warto naśladować rozsądne, oparte na ebm, zmiany w procesach i procedurach medycznych 💪

❓ Jak zmieniliśmy leczenie bólu na pediatrycznym SOR?

Kilka lat temu rozpoczęliśmy pracę na nowym oddziale ratunkowym. Tym razem był to oddział pediatryczny, gdzie trafiały głównie dzieci. Już po krótkim czasie mieliśmy wrażenie, że pacjenci nie otrzymują właściwie szybko leczenia przeciwbólowego.

To, co szybko zwróciło naszą uwagę, to m.in. księga rejestru leków narkotycznych – zapisów było bardzo mało, co sugerowało, że leki takie jak morfina są stosowane niezwykle rzadko. Dodatkowo na oddziale funkcjonowały zasady, które wielu osobom w medycynie są dobrze znane:

👉 „Nie podajemy leków przeciwbólowych w bólu brzucha, żeby nie zaciemniać obrazu”.
👉 Unikamy opioidów u dzieci
👉 „Nie możemy podawać leków doustnych, jeśli jest szansa na znieczulenie”.
👉 „Ratownik medyczny / pielęgniarka musi czekać na zlecenie lekarza, żeby podać lek przeciwbólowy”.

Proste problemy skutkowały niewłaściwą opieką nad bólem. Warto było to zmienić.

Zaczęliśmy od uczciwego przeglądu obowiązujących procedur i zadaliśmy sobie kilka pytań:
❓ Co tak naprawdę stoi na przeszkodzie, żeby dzieci szybko dostawały skuteczne leczenie przeciwbólowe?
❓ Czy obawy są zgodne z aktualną wiedzą medyczną, czy raczej oparte na przyzwyczajeniach?

Okazało się, że wiele zasad funkcjonowało bardziej z przyzwyczajenia niż z dowodów naukowych. Utarte schematy i przeświadczenia rzutowały na codzienną praktykę.

Spojrzeliśmy na najważniejsze problemy, dyskutując je z całym zespołem i wprowadziliśmy kilka zmian:

✅ odrzuciliśmy lęk przed opioidami, które w silnym bólu są lekiem z wyboru, zgodnie z aktualnymi wytycznymi i realną oceną natężenia bólu,

✅ zrezygnowaliśmy z automatycznego zakazu leczenia bólu brzucha, zastępując go rozsądną, indywidualną oceną kliniczną,

✅ usystematyzowaliśmy dawki i rodzaje stosowanych leków, zadbaliśmy, by każdy z personelu posiadał wiedzę ile i jakich leków może podać u pacjenta,

✅ zlikwidowaliśmy zbędne bariery formalne, które opóźniały podanie leku – tam, gdzie to możliwe, ratownicy i pielęgniarki mogą inicjować leczenie przeciwbólowe według ustalonych protokołów, bez każdorazowego „czy mogę podać paracetamol?”.

Oprócz zmiany samej filozofii leczenia bólu, wprowadziliśmy także dodatkowe narzędzia, które zmniejszają stres pacjentów. Jednym z nich jest sedacja podtlenkiem azotu. Dzięki niej możemy w dużo bardziej komfortowych warunkach zakładać wkłucia dożylne u dzieci.

Aktualnie schemat postępowania wygląda tak:

📌 jeśli pacjent trafia do nas z silnym bólem, już na poziomie triażu ratownik lub pielęgniarka może skierować go na salę obserwacyjną i zdecydować o leczeniu bólu,

📌 tam dziecko może otrzymać podtlenek azotu, co ułatwia założenie wkłucia,

📌 następnie podajemy lek przeciwbólowy adekwatny do natężenia bólu – przy bardzo silnym bólu najczęściej jest to morfina w dawce 0,1 mg/kg masy ciała.

To proste i oczywiste decyzje, ale mogące spowodować dużą różnicę. Wiele zależy od naszej motywacji i zaangażowania całego zespołu. Kluczowe jest także, jak triażujemy ból jako objaw. Warto, aby silny ból od razu dawał kategorię pomarańczową, nawet jeśli powodująca go choroba nie jest okaleczająca. Dobrym przykładem jest kolka nerkowa - choroba, która choć nie powoduje zagrożenia dla życia pacjenta, to niesie ze sobą nieadekwatnie duże cierpienie. Taki pacjent powinien zostać triażowany na kolor pomarańczowy, uzyskać szybko leczenie bólu, a po złagodzeniu cierpienia, jeśli mamy dużo pracy może zostać retriażowany do niższego priorytetu i oczekiwać na dalszą pomoc.

Zapamiętaj na Twój Dyżur:

👉 Silny ból wymaga silnej odpowiedzi.
Jeśli ból jest bardzo mocny, zasługuje na równie mocne i szybkie leczenie. Komfort pacjenta powinien być wdrażany tak szybko, jak to możliwe – ból sam w sobie jest problemem klinicznym, który wymaga działania.

👉 Zaufaj swojemu personelowi.
Pielęgniarki i ratownicy są wystarczająco kompetentni, żeby samodzielnie decydować, który pacjent może i powinien otrzymać leczenie przeciwbólowe według ustalonych protokołów.
Jeśli pozwolisz im podejmować te decyzje, czas do pierwszej dawki leku przeciwbólowego realnie się skróci.

👉 Silny ból to wskazanie do pilnego działania – nawet jeśli przyczyna nie jest „pilna”.

Chcesz dowiedzieć się więcej? Dołącz do naszego kursu!
👉 https://bit.ly/twoj-pierwszy-dyzur-kurs

05/03/2026

Zgodnie z Wytycznymi 2025 Europejskiej Rady Resuscytacji, zapewnienie komfortu i bezpieczeństwa pracownikom ochrony zdrowia stanowi ważny element prowadzącycho poprawy jakości opieki i wyników leczenia pacjentów w stanie zagrożenia życia.

Warto dostrzegać i propagować pozytywne przykłady realnego działania na rzecz bezpieczeństwa pracowników! 🥳

📣 Mamy to 💪. Kolejne dofinansowanie na rzecz zdrowia naszych pracowników 💵💪‼️.

⚠️ Zgodnie z Uchwałą Zarządu Województwa Śląskiego w sprawie zatwierdzenia naboru nr FESL.05.13-IZ.01-172/24 nasz projekt pt. „Zdrowy pracownik. Najlepszą inwestycją w Rejonowym Pogotowiu Ratunkowym w Sosnowcu” uzyskał wsparcie w ramach funduszy europejskich 🇪🇺💶.

Co to oznacza w praktyce dla naszych pracowników?

🏥Projekt skupia się na realnej poprawie komfortu pracy oraz profilaktyce zdrowotnej personelu medycznego. Zmiany odczują pracownicy stacji w Sosnowcu, Będzinie, Dąbrowie Górniczej, Zawierciu oraz Jaworznie 🚑.

Oto kluczowe filary projektu 👇

✅ Nowoczesny sprzęt odciążający kręgosłup: Zakupimy innowacyjne krzesła transportowe z napędem elektrycznym, które znacząco ułatwią transport pacjentów i poprawią ergonomię pracy.
✅ Profilaktyka i diagnostyka: 30% uczestników przejdzie kompleksowe badania w kierunku osteoporozy, obejmujące badania laboratoryjne, densytometrię kości oraz konsultacje lekarskie.
✅ Edukacja i warsztaty: Wszyscy uczestnicy projektu wezmą udział w szkoleniach z zakresu zapobiegania chorobom narządu ruchu oraz ergonomii pracy.

Wartość dofinansowania: Ponad 𝟳𝟬𝟬 𝟬𝟬𝟬 PLN 💪.
Całkowity koszt projektu: 𝟴𝟱𝟬 𝟬𝟬𝟬 PLN 💪.

Inwestycja w zdrowie i bezpieczeństwo naszych pracowników to najlepsza droga do zapewnienia najwyższej jakości opieki medycznej dla mieszkańców naszego regionu 💪🩺.

Wojciech Saługa - Marszałek Województwa Śląskiego
Leszek Pietraszek - Wicemarszałek Województwa Śląskiego
Rafał Adamczyk - Zawsze z Wami
Joanna Bojczuk - Członek Zarządu Województwa Śląskiego
Marek Wójcik
Mateusz Bochenek - Poseł na Sejm RP
Aldona Węgrzynowicz - Radna Sejmiku Województwa Śląskiego
Paweł Bańkowski
Aleksandra Poloczek - Radna Sejmiku Województwa Śląskiego
Śląskie. Pozytywna energia

16/02/2026

Brytyjski system ratownictwa od dłuższego czasu stawia na postępowanie oparte na wynikach. Zachęcamy do zapoznania się z wnioskami i zaleceniami z poniższego badania.

14/02/2026

Z okazji Święta Zakochanych, z przyjemnością przekazujemy dalej najnowszą publikację Polskie Towarzystwo Pielęgniarstwa Infuzyjnego, którą każdy przedstawiciel zawodu medycznego znać powinien! 🥰

Nowa dawka wiedzy już na Was czeka! ✨

Zapraszamy do lektury najnowszego artykułu w European Journal of Infusion Nursing 📖

A to nie wszystko! Sprawdźcie także stanowisko PTPI w sprawie dezynfekcji skóry - konkretnie, merytorycznie i zgodnie z aktualnymi rekomendacjami.
Czytaj, bądź na bieżąco i działaj zgodnie ze standardami 💙

🔗Linki do artykułów

https://evereth.pl/project/standard-klinicznego-postepowania-w-zakresie-antyseptyki-skory-u-pacjentow-z-dostepem-naczyniowym-stanowisko-polskiego-towarzystwa-pielegniarstwa-infuzyjnego/

https://evereth.pl/project/wytyczne-ava-2026-co-nowego-w-dobrych-praktykach-opartych-na-dowodach/

05/02/2026

Przekazujemy dalej - zdecydowanie warto wiedzieć 🦾

🚨 Nieoczekiwane trudne drogi oddechowe – wytyczne DAS, które powinien znać każdy!

TDO nie wybierają miejsca ani czasu. Trudna intubacja może wydarzyć się na bloku operacyjnym, w SOR, na OIT czy w karetce. Dlatego sama technika intubacji to za mało.

Potrzebna jest usystematyzowana wiedza, jasna strategia działania i znajomość algorytmów oraz checklist, które prowadzą zespół krok po kroku przez kolejne etapy postępowania.

Nowe wytyczne Difficult Airway Society 2025 to kompleksowa aktualizacja postępowania w nieoczekiwanej trudnej intubacji u dorosłych - od oceny dróg oddechowych, przez plan A-D, aż po eFONA.

🇵🇱 Co ważne, w procesie tworzenia ostatecznego kształtu wytycznych swój wkład mieli również polscy anestezjolodzy. W liście do British Journal of Anaesthesia zamieszczono komentarz dotyczący procedury eFONA - Barabasz A., Dudek S., Wróblewski Ł., Sadownik B., Zawadka M., Br J Anaesth. 2025; doi:10.1016/j.bja.2025.12.004.

📌 Jeśli intubujesz pacjentów – te wytyczne są dla Ciebie.
📌 Jeśli uczysz innych – musisz je znać.
📌 Jeśli chcesz zwiększyć bezpieczeństwo swoich pacjentów – poznaj algorytmy DAS 2025.

➡️ Sprawdź nasze opracowanie → link w komentarzu

04/02/2026

📍 Priorytety w Ochronie Zdrowia 2026 | Zamek Królewski w Warszawie

Za nami udział w jednym z najważniejszych wydarzeń otwierających nowy rok w ochronie zdrowia w Polsce. Konferencja Priorytety w Ochronie Zdrowia 2026 była przestrzenią do merytorycznej, wielopoziomowej dyskusji z udziałem wybitnych naukowców, ekspertów, decydentów oraz przedstawicieli kluczowych organizacji sektora zdrowotnego.

Szczególnie cieszy nas fakt, że jedna z członkiń naszego Zarządu - mgr Karolina Kosiacka - brała czynny udział w panelu dyskusyjnym:
🩺 „Systemowa odporność ochrony zdrowia - wyzwania i priorytety w reagowaniu na zdarzenia kryzysowe”.

Debata dotyczyła kluczowych wyzwań związanych z bezpieczeństwem systemu ochrony zdrowia, gotowością na sytuacje kryzysowe oraz koniecznością budowania realnej, systemowej odporności - tematów niezwykle istotnych z perspektywy ratownictwa medycznego i zdrowia publicznego.

Dziękujemy organizatorom oraz wszystkim uczestnikom za inspirujące rozmowy i możliwość wspólnego poszukiwania rozwiązań, które mogą realnie wpłynąć na przyszłość ochrony zdrowia w Polsce.

26/01/2026

📌 Dobre praktyki w ochronie zdrowia dzieci i młodzieży - przedstawiamy wzorcową Procedurę dla szkół!

Nagłe zagrożenia zdrowotne w szkołach to sytuacje, które wymagają natychmiastowej, uporządkowanej i zgodnej z prawem i najlepszymi praktykami, reakcji. Dlatego tak ważne są jasne, aktualne i skuteczne procedury, które realnie wspierają nauczycieli i pracowników szkoły w ratowaniu zdrowia i życia uczniów.

🔎 Dlaczego to tak istotne?
Według danych WHO oraz EuroSafe (European Association for Injury Prevention and Safety Promotion) urazy są główną przyczyną zgonów i niepełnosprawności wśród dzieci i młodzieży w Europie.
Szacuje się, że około 15-20% tych zdarzeń ma miejsce na terenie szkoły.

Ogromną rolę w zapobieganiu urazom odgrywają właściwe zasady bezpieczeństwa, jednak - jak pokazuje praktyka - nie zawsze wygrywają one z żywiołowością i spontanicznością najmłodszych. Dlatego kluczowe znaczenie ma szybka, właściwa i skoordynowana reakcja dorosłych.

📘 W odpowiedzi na te wyzwania przedstawiamy wzorcową „Procedurę postępowania w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego u uczniów”, która może stanowić model dobrych praktyk dla placówek oświatowych w całej Polsce.

🔹 Co wyróżnia to opracowanie?

✔️ Zachowuje ono zgodność z aktualnymi przepisami prawa, w tym m.in.:
• ustawą o opiece zdrowotnej nad uczniami,
• przepisami BHP dla szkół (z uwzględnieniem nowelizacji z 2024 r.),
• ustawą o Państwowym Ratownictwie Medycznym,
• art. 162 Kodeksu karnego (obowiązek udzielenia pomocy).

✔️ Posiada czytelną strukturę krok po kroku - od zabezpieczenia miejsca zdarzenia, przez ocenę stanu ucznia, wezwanie pomocy, udzielanie pierwszej pomocy, aż po działania powypadkowe i dokumentację.

✔️ Zawiera wyraźny podział odpowiedzialności, obejmujący:
• Rolę świadka zdarzenia,
• Obowiązki pracowników szkoły,
• Współpracę z dyspozytorem i ZRM,
• Zasady powiadamiania dyrekcji, rodziców i pielęgniarki szkolnej.

✔️ Opiera się na aktualnej wiedzy medycznej, m.in.:
• Istotności oceny przytomności i oddechu,
• Postępowania przy krwotokach, drgawkach i urazach,
• Zasad wykonywania resuscytacji krążeniowo - oddechowej wraz z użyciem AED,
• Wskazań do zastosowania pozycji bezpieczną oraz ochrony przed wychłodzeniem.

✔️ Określa oparty na praktyce standard wyposażenia przenośnej apteczki pierwszej pomocy - z jasno określonym minimalnym zestawem sprzętu ratującego życie oraz zasadami jego dostępności.

✔️ Akcentuje obowiązek regularnych szkoleń pracowników szkoły oraz edukacji uczniów z zakresu pierwszej pomocy - jako elementu systemowego podejścia do bezpieczeństwa zdrowotnego.

✔️ Zawiera gotowy wzór protokołu zdarzenia medycznego, ułatwiający dokumentowanie, analizę przyczyn i wdrażanie działań zapobiegawczych.

📥 Omawiana Procedura dostępna jest bezpłatnie do pobrania z naszej strony internetowej (link w komentarzu).

🤝 Procedurę opracowaliśmy w ramach Projektu edukacyjnego dla uczniów i nauczycieli szkół publicznych z terenu Powiatu Wołomińskiego, realizowanego w 2025 roku.

💙 W Fundacji na rzecz Dobrych Praktyk w Ochronie Zdrowia konsekwentnie promujemy standaryzację, rzetelność i praktyczność rozwiązań - zwłaszcza tam, gdzie stawką jest zdrowie i życie dzieci oraz młodzieży.

👉 Zachęcamy szkoły, samorządy i organizacje do wdrażania podobnych procedur i do traktowania pierwszej pomocy nie jako formalności, lecz jako kluczowego elementu systemu bezpieczeństwa.

25/01/2026

Serdecznie zachęcamy wszystkich członków personelu pielęgniarskiego i ratowniczego do wsparcia badania i wypełnienia formularza ankietowego na bardzo istotny temat właściwej kaniulacji, prowadzonego przez SHOCK ROOM - Fundacja Na Rzecz Rozwoju Medycyny - link w komentarzu.

12/01/2026

‼️Według wielu badań i raportów, najwięcej zdarzeń niepożądanych przy opiece nad pacjentem ma miejsce podczas przekazywania od jednego zespołu do innego - np. z karetki do szpitalnego oddziału ratunkowego, z izby przyjęć na oddział szpitalny, czy też z oddziału do zespołu transportu medycznego.

🚑Przypadek kliniczny—>

Wezwanie ZRM: Upadek w domu, uraz głowy.

Na miejscu zdarzenia ratownicy dowiadują się, że Pan Stanisław lat 74 około 20 min. wcześniej potknął się o dywan i uderzył głową o framugę.
Jest przytomny, w zachowanym kontakcie logicznym, GCS 15 pkt. Na czole ma jedynie niewielkiego guza.
Parametry: ciśnienie 130/80, tętno 92/min., saturacja 98%.
W wywiadzie medycznym (SAMPLE) ratownicy odnotowują w karcie: nadciśnienie, cukrzycę oraz migotanie przedsionków, leczone Warfaryną.
Pacjent żartuje z ratownikami, chce zostać w domu, ale żona nalega na badania. Zespół zabiera go „dla świętego spokoju”.

W izbie przyjęć najbliższego szpitala duży ruch, jak zwykle. Chwilę wcześniej przywieziono pacjenta w ciężkim stanie, poza tym obecny jest pacjent z rozpoznanym ostrym zespołem wieńcowym. Zespół wprowadza pacjenta na wózku siedzącym do obszaru triage.

Ratownik ZRM: „Cześć, przywieźliśmy Pana Stanisława, 74 lata. Potknął się w domu, uderzył w głowę. Nic się nie dzieje, parametry w normie, GCS 15. Transport taki bardziej socjalny, żona się martwiła. Papiery kładę na biurku.”
Pielęgniarka przejmująca: „Ok, dzięki. Posadźcie go na krześle w poczekalni, jak się tu obrobimy, to zlecimy. Panie Stanisławie, proszę czekać.”

Pan Stanisław siedzi w poczekalni już ponad godzinę. Traktowany jest jako pacjent „zielony”. Po 84 minutach pacjent zaczyna wymiotować. Po chwili traci przytomność. Personel podbiega. Źrenica lewa szeroka, brak reakcji na światło. GCS spada do 3.

Co poszło nie tak? Zespół przekazujący był zmęczony lub rozkojarzony „lekkością” urazu i nie padło kluczowe zdanie:
„Pacjent przyjmuje leki rozrzedzające krew”.
Informacja ta była ukryta w stosie papierów, które trafiły na biurko „na później”.

Diagnoza: Ostry krwiak podtwardówkowy.
Przez to, że pacjent brał Warfarynę, jego krew nie krzepła. Małe naczynie w mózgu sączyło krew przez 3 godziny, uciskając mózg, podczas gdy on siedział na krześle.
Gdyby personel wiedział o dodatkowym czynniku ryzyka, Pan Stanisław bez wątpienia trafiłby na niezbędną diagnostykę szybciej.

__________
📝Badania i praktyka pokazują, że moment przekazania pacjenta to jeden z najbardziej newralgicznych punktów w procesie leczenia. To właśnie wtedy najczęściej dochodzi do błędów medycznych. Dlaczego? Bo mózg w stresie lubi „skróty”, a informacje łatwo giną w zamęcie oddziałów ratunkowych.

Jak robić to dobrze?
Pomocne są procedury i akronimy, dają naszemu mózgowi gotowy schemat, dzięki któremu niczego nie pominie. Oto dwa najważniejsze, które warto znać:

⚠️ATMIST - standard w raportowaniu pacjenta urazowego lub w ciężkim stanie:
• A (Age/Sex) - wiek i płeć pacjenta
• T (Time) - czas zdarzenia
• M (Mechanism) - mechanizm urazu lub zachorowania (np. upadek z 3 metrów, ból w klatce piersiowej)
• I (Injuries) - obrażenia podejrzewane i widoczne
• S (Signs) - parametry życiowe (tętno, ciśnienie, saturacja, GCS, glikemia)
• T (Treatment) - co już zrobiliśmy? (leki, unieruchomienie, intubacja)

⚠️SBAR- dedykowany komunikacji wewnątrzszpitalnej:
• S (Situation) - co się dzieje teraz? (Kim jest pacjent, jaki ma główny problem)
• B (Background) - tło/wywiad (choroby przewlekłe, alergie, okoliczności przyjęcia)
• A (Assessment) - Twoja ocena (co zdiagnozowałeś? Jaki jest stan pacjenta teraz?)
• R (Recommendation) - czego oczekujesz? (przyjęcia na oddział, pilnej konsultacji, konkretnych badań)

Sam akronim to nie wszystko. Liczy się „kultura przekazania”:
• Zasada „Hands-off” - jeśli pacjent nie umiera w tej sekundzie, wstrzymujemy wszystkie działania na 30 sekund. Wszyscy stają i słuchają raportu. Nie przekładamy pacjenta w trakcie mówienia!
• Cisza w sali- lider zespołu przejmującego ucisza otoczenie.
• Kontakt wzrokowy - lider ZRM mówi do lidera zespołu przejmującego.
• Pętla zwrotna (Closed-loop) - zespół przejmujący powinien potwierdzić lub powtórzyć kluczowe informacje (np. „Rozumiem, podano 1 mg adrenaliny 5 minut temu”).

__________
Często słyszymy: „Po co mi te procedury, po co te skróty SBAR czy ATMIST? Przecież umiem mówić!”. Nauka ma na to brutalną odpowiedź.

1. 80% BŁĘDÓW TO KOMUNIKACJA
Według amerykańskiej The Joint Commission, błędy w komunikacji odpowiadają za blisko 80% najcięższych zdarzeń niepożądanych w szpitalach (zgonów, trwałego kalectwa). Nie brak wiedzy medycznej, nie brak sprzętu, ale brak porozumienia!
2. EFEKT SITA (30% DANYCH GINIE)
Badania w medycynie ratunkowej pokazują, że bez ustrukturyzowanego schematu (jak ATMIST), zespół przejmujący pacjenta „gubi” średnio 30% informacji w ciągu pierwszych minut. Zapomina się o alergiach, godzinie podania leków czy mechanizmie urazu.
3. PROCEDURY RATUJĄ ŻYCIE (DOSŁOWNIE)
Badanie z New England Journal of Medicine udowodniło, że wprowadzenie prostego schematu przekazywania pacjenta zredukowało liczbę błędów medycznych o 30%!

Z kolei wg raporta harvardzkiego ubezpieczyciela szpitali CRICO Strategies 2015 Annual Benchmarking Report:
1. Błędy w komunikacji były czynnikiem w 30% wszystkich pozwów o błędy medyczne (analizowano ponad 23 000 spraw).
2. Skutki śmiertelne: W badanej grupie błędy te doprowadziły do 1 744 zgonów (czyli prawie 2 tysiące osób zmarło, bo ktoś się nie dogadał).
3. Koszty: Łączne straty finansowe wyniosły 1,7 miliarda dolarów.

📉 Wniosek jest prosty:
Stosowanie akronimów to nie biurokracja. To szczepionka na błędy.
Jeśli Twój kolega z zespołu upiera się przy precyzyjnym raporcie - nie przewracaj oczami. On właśnie zmniejsza ryzyko błędu o 1/3.

Znacie te statystyki? A może czujecie je „na własnej skórze” w pracy?

04/12/2025

✔ Najnowsze Wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji akcentują znaczenie szybko podjętych i skutecznie prowadzonych czynności resuscytacyjnych. Jednocześnie algorytm ALS zakłada prowadzenie działań w zespole składającym się z co najmniej 4 osób, co jest w Polsce jest trudno osiągalne w warunkach przedszpitalnych, zwłaszcza na pierwszym (kluczowym!) etapie działań.

⌚ Jednocześnie aby umożliwić rzetelny debriefing i dalszą ewaluację wykonanych czynności, konieczne jest właściwe rejestrowanie wszystkich zdarzeń mających miejsce podczas udzielania pomocy.

👉 Tym większe znaczenie zyskują zatem metody ułatwiające członkom zespołu ratunkowego prowadzenie efektywnej resuscytacji, jak również rejestrujące wykonane czynności. Świetnym przykładem takie narzędzia jest, opracowana przez Stowarzyszenie Forum Intensywnej Terapii, bezpłatna aplikacja mobilna Resus Time - dostępna na urządzenia z Androidem oraz iOS.

🔥 Jedną z jej najważniejszych funkcjonalności jest timer ułatwiający kontrolę czasu w celu właściwego trzymania się wytycznych. Po oznaczeniu zaobserwowanego rytmu serca, aplikacja podpowiada również (z odpowiednim wyprzedzeniem!) kolejne krytyczne procedury do wykonania, jak ocenę rytmu czy defibrylację. W aplikacji dostępne są także rozbudowane listy kontrolne czynności do wykonania np. w nawrotowym VF/pVT, czy priorytetów po osiągnięciu ROSC, a także kryteria kwalifikacji do eCPR. Podczas działań można dodawać również własne notatki.

💡 Możliwe jest także włączenie metronomu ułatwiającego utrzymanie właściwego tempa uciśnięć klatki piersiowej.
Po zakończeniu czynności można łatwo odtworzyć przebieg poszczególnych zdarzeń, co ma znaczenie przy sporządzaniu dokumentacji medycznej.

💥 Aplikacja Resus Time jest więc niezwykle przydatnym narzędziem dla każdego zespołu ratunkowego - gorąco zachęcamy do korzystania z niej, jak również do zgłaszania kolejnych pomysłów dla rozwijania dostępnych funkcjonalności.

Jerzy Jaskuła
Intensywna.pl