16/10/2026
Monotypie Marii Jaremy zajmują wyjątkowe miejsce w jej twórczości i historii polskiej sztuki powojennej. Artystka sięgnęła po tę technikę pod koniec lat 40., traktując ją nie tylko jako eksperyment formalny, lecz także sposób poszerzania języka artystycznego.
Monotypia, łącząca grafikę i malarstwo, polega na tworzeniu obrazu na gładkiej powierzchni, najczęściej metalowej lub szklanej płycie, i jednorazowym odbiciu go na papierze. Każda praca jest unikatowa, a efekt końcowy częściowo nieprzewidywalny.
Dla Jaremy ta niepowtarzalność i brak pełnej kontroli miały kluczowe znaczenie. Proces wymagał szybkich decyzji i fizycznego zaangażowania. Artystka pracowała gestem, śladem i napięciem między plamą a linią, wydobywając światło z ciemnej materii obrazu także poprzez odejmowanie i zdrapywanie farby.
W drugiej połowie lat 50. twórczość Jaremianki, zwłaszcza monotypie, zyskała należne uznanie. Po prace dotąd przechowywane w szufladach lub rozdawane znajomym zaczęły zgłaszać się muzea. W kwietniu 1958 roku jej retrospektywa w warszawskiej Kordegardzie spotkała się z entuzjastycznym przyjęciem krytyków. Dwa miesiące później jej obrazy reprezentowały Polskę na 29. Biennale Sztuki w Wenecji, gdzie zdobyły nagrodę Towarzystwa Polsko-Włoskiego im. Francesco Nullo.
Na wystawie w Wenecji prezentujemy wyjątkowy wybór unikatowych monotypii Marii Jaremy z Starak Collection.
Wystawa „Tadeusz Kantor (1915–1990). Emballage, Cricotage and Madame Jarema” – Wydarzenie towarzyszące Biennale Arte 2026 – czynna do 22 listopada, Procuratie Vecchie, Piazza San Marco.
EN
Maria Jarema’s monotypes occupy a special place in her oeuvre and in the history of Polish postwar art. The artist took up this technique in the late 1940s, treating it not only as a formal experiment but also as a way of expanding her artistic language.
Monotype, which combines printmaking and painting, involves creating an image on a smooth surface, most often a metal or glass plate, and transferring it just once onto paper. Every work is unique, and the final effect is partly unpredictable.
For Jarema, this uniqueness and lack of complete control were of key importance. The process demanded quick decisions and physical engagement. The artist worked through gesture, trace, and the tension between patch and line, drawing light out of the dark matter of the image, also by subtracting and scraping away paint.
In the second half of the 1950s, Jarema’s work, especially her monotypes, gained its due recognition. Museums began to ask about works that had until then been kept in drawers or given away to friends. In April 1958, her retrospective at Kordegarda in Warsaw was met with critics’ enthusiastic acclaim. Two months later, her paintings represented Poland at the 29th Venice Biennale, where they won the Francesco Nullo Polish-Italian Society Prize.
At the exhibition in Venice, we present an exceptional selection of unique monotypes by Maria Jarema from the Starak Collection.
"Tadeusz Kantor (1915-1990). Emballage, Cricotage and Madame Jarema", collateral event of Biennale Arte 2026, open until 22 November, Procuratie Vecchie, St Mark's Square, Venice. From 1 October 2026, the exhibition is open from 10:00 am to 6:00 pm.
Supporter:
Participating institutions: ,
Media patronage: