26/05/2026
Dziś wspominamy jednego ze świętych Gnostyckiego Kościoła Katolickiego: Siddharthę.
Indyjski książę i mistyk. Znany równie z jako Siddhartha Gautama z rodu Śakjów lub Budda Siakjamuni. Założyciel buddyzmu. Aleister Crowley uważał go za Magusa należącego do A∴A∴, którego słowem było ANATTA, dosłownie „brak duszy” lub „brak ego”. „Dusza” i „ego” oznaczały w tym przypadku niezmienną substancję.
Siddhartha był księciem wywodzącym się z bogatego rodu zamieszkającego w północno – wschodnich Indiach (dzisiejszy Nepal). Od dzieciństwa wychowywał się na dworze, gdzie pilnowano go, żeby nie miał do czynienia z cierpieniami tego świata. Znudzony dworskim życiem wymknął się z pałacu do miasta, gdzie po raz pierwszy zetknął się z biedą, chorobą, starością i śmiercią. Głęboko go to poruszyło i zaniepokoiło.
Po powrocie do pałacu zaczął przewartościowywać swoje wierzenia i poglądy, w tym hinduizm, w którym wyrósł. Wspominał spotkanie z żebrzącym ascetą, który powiedział mu, że od kiedy odrzucił świat, a wraz z nim radości i smutki, osiągnął spokój. Pod wpływem tego spotkania Siddhartha ostatecznie sam zdecydował się zostać ascetą.
Opuścił więc pałac ojca, porzucając swą młodziutka żonę o imieniu Yasodharā i synka Rahula, udał się do pustelni, gdzie został przyjęty na ucznia przez braminów. Zmienił swe imię na Gautama. Następne lata spędził praktykując skrajną ascezę. Nadal jednak nie zyskał spokoju. Przenosił się z pustelni do pustelni w nadziei, że odnajdzie pokój i zrozumienie, ale wszędzie napotkał jedynie więcej cierpienia. Wreszcie, na wpół żywy, usiadł pod drzewem Bodhi (figowcem pagodowym) i przysiągł sam sobie, że nie ruszy się z miejsca dopóki nie posiądzie upragnionej wiedzy.
Mimo, że cały dzień kusił go demon Mara wraz ze swymi zmysłowymi córkami, pozostał nieporuszony i całkowicie skoncentrowany na kontemplacji ludzkiego cierpienia. Gdy zapadła noc osiągnął oświecenie. Wraz z nastaniem dnia osiągnął pełną wiedzę dotyczącą jego poprzednich wcieleń, uwarunkowań wszystkich żywych istot, natury cierpienia i sposobu, by je unicestwić. Pozostał pod drzewem Bodhi przez siedem kolejnych dni, następnie powstał i rozpoczął nauczanie nowej religii.
Siddhartha nigdy nie spisał swych nauk, buddyzm nie posiada jednej świętej księgi. Zamiast niej istnieje kanon pism, zawierający eseje, dialogi, wiersze i traktaty, z których większość spisano 6000 – 900 lat po śmierci Siddharthy.
Fundamentalna doktryna pierwotnego buddyzmu stanowiła, że przyczyną wszelkiego cierpienia jest pragnienie rozkoszy. By uniknąć cierpienia należało wyzbyć się pożądania. Najlepszym sposobem, by to uczynić było zarówno unikanie skrajnego hedonizmu, jak i skrajnego umartwienia, prowadzenie prostego życia polegającego na pielęgnowaniu czystości, umiarkowania i dobroczynności.
ANATTA, Słowo Magusa Siddharthy, jest jednym z trzech pojęć stanowiących fundament buddyzmu:
1. ANIKKA, nietrwałość;
2. DUKKHA, smutek;
3. ANATTA, brak duszy.
Nauki Siddharthy są zakorzenione w doktrynie, że wszystkie doświadczenia są iluzoryczne, nieczyste, zmienne i ulotne, a przez to czcze i pozbawione znaczenia.
Pierwotnie buddyzm odrzucał istnienie Boga, nieśmiertelność duszy i negował skuteczność wszelkich rytuałów, jednakże przyjął religijne koncepcje reinkarnacji i karmy. Przez 2400 lat istnienia buddyzm znacznie rozwinął i dopracował swoją doktrynę poprzez wzbogacenie jej (jak to miało miejsce w przypadku taoizmu) o wiele legend, opowieści o cudach, rytuałów, panteonów bóstw, aniołów i demonów. Ostatecznie w ramach buddyzmu wykształciło się wiele odłamów, które można z grubsza podzielić na trzy szkoły:
Theravāda (zwana inaczej hīnayāną) to pierwotny, monastyczny buddyzm, który dominuje na Sri Lance, Mjanmie, Laosie, Tajlandii i Kambodży.
Mahāyāna to „ewangelizujący” buddyzm, w którego skład wchodzi zen i różne odmiany chińskiego, japońskiego i koreańskiego buddyzmu.
Vajrayāna to „magiczna” odmiana buddyzmu ukształtowana w Tybecie. Obecnie praktykowana jest w Bhutanie i Północnych Indiach.
Buddyzm wraz z bliźniaczym dźinizmem, wywarły znaczny wpływ na hinduizm. Możliwe też wpłynęły na nauki Apoloniusz z Tiany i gnostycyzm. Z całą pewnością wpłynęły natomiast na kształtowanie się filozofii pesymizmu Arthura Schopenhauera (1788 e.v. – 1860 e.v.), która z kolei wpłynęła na myśl Friedricha Nietzschego i Richarda Wagnera.
Źródło: Sabazius X°, „Mystery of Mystery: A Primer of Thelemic Ecclesiastical Gnosticis”, Berkley 2014.
