Fundusz Obywatelski im. Ludwiki i Henryka Wujców

22/10/2026

Może i leje, może pogoda jest okropna, ale jesteśmy. Jest nas wiele. I będziemy tak długo, jak będzie trzeba - słyszałyśmy dziś pod Sejm Rzeczypospolitej Polskiej 🇵🇱 .

6 lat po wyroku Trybunału Konstytucyjnego 🟥 22 października, Czerwona Kartka za Aborcję w wielu miastach Polski.

Dziś, 22 października, mija 6 lat od wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który zaostrzył prawo aborcyjne i wywołał jedne z największych protestów społecznych w Polsce po 1989 roku.

Co zmieniło się od tego czasu? Niewiele.

Przedwczoraj Sejm przegłosował dwie ustawy dotyczące aborcji. To jednak wciąż daleko do zmian, na które czekają kobiety w Polsce, a dalsze losy ustaw pozostają niepewne.

🟥 Solidarność naszą siłą - słychać dziś było pod Sejmem 🇵🇱. Jesteśmy i będziemy tak długo, jak będzie trzeba.

21/10/2026

🟥 22 października, Czerwona Kartka za Aborcję w wielu miastach Polski.

22 października mija 6 lat od wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który zaostrzył prawo aborcyjne i stał się impulsem do największych protestów społecznych w Polsce po 1989 roku.

Co zmieniło się od tego czasu? Niewiele.

Wczoraj Sejm przegłosował dwie ustawy dotyczące aborcji. To jednak wciąż daleko do zmian, na które czekają kobiety w Polsce, a dalsze losy ustaw pozostają niepewne.

🟥 22 października wyjdźmy na ulice! Pokażmy solidarność i przypomnijmy, że prawa kobiet nie mogą dłużej czekać.

📍 Sprawdź, gdzie odbywa się protest w Twoim mieście, i dołącz:
https://www.facebook.com/share/p/1HtjZYm7Ri/?mibextid=wwXIfr

Inicjatywę wspiera Fundusz Obywatelski.

16/10/2026

X jubileuszowy OFIP – spotkania, rozmowy o solidarności, odwadze i działaniu dla wspólnego dobra. Za nami!

„Zróbcie coś mocą oddolnej solidarności” - ta myśl, oddająca m.in. filozofię działania Jacka Kuronia, wybrzmiała podczas naszej sesji plenarnej. Trudno o lepszy punkt wyjścia do refleksji o tym, czym dziś jest społeczeństwo obywatelskie i jaką siłę mają ludzie, którzy chcą działać razem.

Za nami 2 dni spotkań, sesji i warsztatów. Przyglądaliśmy się temu, co wydarzyło się przez 30 lat kształtowania społeczeństwa obywatelskiego i rozmawialiśmy o tym, jak zachować sprawczość w trudnych czasach, budować przestrzeń do dialogu między pokoleniami oraz odporność społeczną.

Podczas sesji „Międzypokoleniowa rozmowa o wolności, solidarności i odwadze” spotkali się Ewa Kulik-Bielińska – wieloletnia dyrektorka Fundacja Batorego) i działaczka opozycyjna, Piotr Frączak z OFOP-u oraz Dominika Lasota z Inicjatywy Wschód. Rozmowę moderowała Katarzyna Batko-Tołuć z Fundacja dla Polski.

💬 Wybrzmiało znaczenie organizacji społecznych jako przestrzeni wolności i samoorganizacji.

💬 Historia KOR-u, a później „Solidarności”, pozostaje ważną lekcją tego, jak się komunikować i działać razem – również dziś.

💬 Nie zabrakło refleksji o wewnętrznej wolności, która pozwala zachować niezależność nawet w najtrudniejszych czasach i nie oznacza konformizmu.

Jako Fundacja dla Polski i działający w jej ramach Fundusz Obywatelski byliśmy partnerami jubileuszowego OFIP-u. Współtworzyliśmy i uczestniczyliśmy także w innych rozmowach, m.in. o uspołecznieniu wyboru Rzecznika Praw Obywatelskich (Nasz Rzecznik, Helsińska Fundacja Praw Człowieka) oraz o dezinformacji w internecie. Rozmawialiśmy również o filantropii: budowaniu kultury dzielenia się, finansowaniu organizacji społecznych, elastycznym wsparciu i reagowaniu na kryzysy. Bo skuteczne oddolne działanie potrzebuje zarówno zaangażowanych ludzi, jak i zaufania oraz zasobów, które pozwalają organizacjom realizować ich misję.

Dziękujemy za spotkania, rozmowy i inspiracje. Róbmy dalej swoje mocą oddolnej solidarności!

14/10/2026

Trzy lata więzienia za pomoc humanitarną?

MSWiA chce rozszerzyć art. 264a Kodeksu karnego.

"Normatywny sens proponowanego rozwiązania jest taki, że każda pomoc osobie, która przekroczyła granicę nielegalnie będzie podlegała karze, bez względu na motywację i intencję. To kolejny przykład nieumiejętnego tworzenia prawa i skutecznych rozwiązań, który nie poprawi bezpieczeństwa na granicy, a może uderzyć w osoby niosące pomoc humanitarną" - komentuje mec. Radosław Baszuk na łamach „Rzeczpospolitej”.

🔗 Cały tekst: https://www.rp.pl/prawo-karne/art45319611-wiezienie-za-pomoc-migrantom-mswia-chce-surowo-karac-aktywistow-na-granicy

To właśnie on bronił m.in. Piątki z Hajnówki - pięciorga wolontariuszy, którzy w marcu 2022 roku pomogli na pograniczu polsko-białoruskim rodzinie z siedmiorgiem dzieci oraz rannemu obywatelowi Egiptu. Podali im jedzenie i wodę, przekazali ciepłe ubrania i pomogli dotrzeć do pobliskiej miejscowości. Groziło im za to do pięciu lat więzienia. We wrześniu 2025 roku wszyscy zostali uniewinnieni.

Według mec. Baszuka Piątka z Hajnówki zostałaby prawdopodobnie uznana za winną i skazana, jeśli przepisy proponowane przez resort spraw wewnętrznych obowiązywałyby.

Fundusz Obywatelski im. Ludwiki i Henryka Wujców wspierał inicjatywy solidarnościowe z Piątką z Hajnówki. Wiemy, jak ważne jest wsparcie dla osób, które stają w obronie praw człowieka - szczególnie wtedy, gdy ich zaangażowanie wiąże się z osobistymi kosztami i możliwymi konsekwencjami prawnymi.

Dziś wraca pytanie o prawo do niesienia pomocy humanitarnej.

Mec. Radosław Baszuk jest laureatem Nagrody Obywatelskiej im. Henryka Wujca. To wyróżnienie przyznawane tym, którzy w wyjątkowy sposób wspierają osoby i organizacje broniące praw człowieka. Do 19 października trwa nabór do kolejnej edycji Nagrody.

14/10/2026

⏰ OSTATNI DZWONEK! Jeszcze tylko do 19 października! 🏆

👉 Wypełnij formularz i prześlij zgłoszenie: https://forms.gle/dhPPPiBQNEJ5yU2m6

Znasz osobę, organizację, grupę nieformalną lub instytucję, która w wyjątkowy sposób wspiera obrończynie i obrońców praw człowieka w Polsce? 🫶

To ostatni moment, żeby ją docenić! Zgłoś ją do Nagrody Obywatelskiej im. Henryka Wujca.

📅 Zgłoszenia przyjmujemy tylko do 19 października, do godz. 16:00!

💛 Ktoś przychodzi Ci do głowy? Nie zwlekaj, prześlij zgłoszenie!

🔗 Więcej informacji: https://www.funduszobywatelski.pl/nagrodaobywatelska/

12/10/2026

Susza dotyka Polskę, a my wciąż niszczymy mokradła - nawet pod hasłami ochrony klimatu. 🌿

💧 Mokradła to jedne z naszych najważniejszych sojuszników w walce z suszą. A mimo to wciąż są niszczone, często bez realnych konsekwencji dla sprawców.

Dlatego wspieramy inicjatywy, które nie tylko alarmują, ale też skutecznie działają.

Biuro Interwencji Bagiennych, powołane przez Centrum Ochrony Mokradeł, pomaga chronić mokradła od strony prawnej i eksperckiej. W pierwszym roku działalności wsparło 55 inicjatyw na rzecz ich ochrony, angażując się w postępowania administracyjne i interwencje.

Bo samo dostrzeganie problemu nie wystarczy - potrzebne są wiedza, czas i konkretne narzędzia, by skutecznie reagować na niszczenie przyrody.

Cieszymy się, że jako Fundusz Obywatelski mogliśmy wesprzeć tę inicjatywę. 💚

10/10/2026

Dziś mija rok od śmierci naszego dobrego ducha, profesora Adama Strzembosza. Był członkiem Kapituły Funduszu Obywatelskiego.

W zeszłym roku pisaliśmy o jego skromności i autentyczności. Przypominamy to, co pisaliśmy wówczas by jeszcze raz zachęcić Was do refleksji nad prawością i wyborami życiowymi.

"Dlaczego nie piszemy nic o wielkości Profesora? Bo to najlepiej zobaczycie ją sami, słuchając wywiadu z Nim przeprowadzonego podczas Obywatelskich Dni Skupienia w Niepołomicach, w 2018 roku. To wydarzenie dało środowisku obywatelskiemu okazję do namysłu nad tym, co dzieje się w Polsce, jak działać, jak widzieć się pomiędzy pokoleniami. Kto był naszym kompasem? Oczywiście profesor Adam Strzembosz. Ale chyba najbardziej zachęcamy Was do posłuchania tego wywiadu dlatego, że ten niezwykle skromny człowiek pokazuje jak można myśleć o swoich zadaniach. Jak szykować się do zmiany systemu, choć nie ma na to żadnej nadziei. Jak nie wejść tam, gdzie będzie trzeba robić rzeczy niegodne. Jak w odpowiednim momencie po prostu działać.

Niech ten wywiad-pamiątka: nieformalny, intymny i zabawny da nam wszystkim da nadzieję i wskazówki na przyszłość!"

Wywiad z prof. Adamem Strzemboszem podczas Obywatelskich Dni Skupie...

09/10/2026

♻️ System kaucyjny rok po starcie - jak nam idzie?

Czy Polki i Polacy korzystają z systemu kaucyjnego? Co działa, a co wciąż wymaga poprawy? I jaki wpływ na to, czy odpady dostaną drugie życie, mamy my - obywatele?

✋ W Funduszowej Piątce przedstawicielka Polskie Stowarzyszenie Zero Waste opowiada o tym, jak działa system kaucyjny i dlaczego liczą się zarówno nasze codzienne wybory, jak i decyzje podejmowane na szczeblu systemowym.

🎬 Zobaczcie, co każdy z nas może zrobić i czego warto oczekiwać od decydentów, by odpady dostawały drugie życie.

08/10/2026

„Równość wyborów nie jest przywilejem partii ani parametrem technicznym. Jest prawem każdej obywatelki i każdego obywatela do tego, by ich głos ważył tyle samo, niezależnie od miejsca zamieszkania. Dziś tak nie jest”.

Kilka dni temu pisaliśmy o spotkaniu w Szczecinie Grupy Wybory, w której działamy. Dziś udostępniamy apel Fundacja Odpowiedzialna Polityka do Prezydenta RP o podpisanie ustawy uchwalonej przez Sejm 4 września i przyjętej przez Senat 24 września 2026 r.

Dlaczego to ważne?

Co to oznacza w praktyce?
Wyobraźmy sobie dwa okręgi, które wybierają po 10 posłów. Jeśli w jednym mieszka 800 tys. wyborców, a w drugim 1,2 mln, to na jednego posła przypada odpowiednio 80 tys. i 120 tys. wyborców. Każdy oddaje jeden głos, ale jego siła w wyborze reprezentacji nie jest już taka sama.

Chodzi o to, by podział mandatów dostosowywać do zmian liczby mieszkańców. Jeśli w okręgu przybywa wyborców, powinno być tam odpowiednio więcej mandatów; jeśli ubywa - mniej. Tak, aby na jeden mandat przypadała możliwie podobna liczba wyborców w całym kraju.

Przyjęta przez Parlament ustawa ma wprowadzić regularny mechanizm takiej zmiany, oparty na aktualnych danych z Centralnego Rejestru Wyborców, zamiast każdorazowej decyzji politycznej. Chodzi o zasadę równości wyborów, a nie o interes którejkolwiek partii.

Dzięki temu wybory parlamentarne w 2027 roku mogłyby odbyć się już według aktualnego, bardziej równego podziału mandatów.

👉 Udostępniamy apel i zachęcamy do zapoznania się z argumentami Fundacji Odpowiedzialna Polityka.

🗳️ Każdy głos powinien ważyć tyle samo. Dlatego apelujemy do Prezydenta o podpisanie nowelizacji Kodeksu wyborczego.

Wybory powinny być równe - brzmi jak oczywistość? Powinno. Tymczasem dziś w wyborach do Sejmu to, gdzie mieszkasz, wpływa na to, jaką realną „wagę” ma Twój głos.

Dlaczego? Liczba mandatów przypisana do poszczególnych okręgów od lat nie nadąża za zmianami demograficznymi. Przeprowadzamy się, jedne regiony zyskują mieszkańców, inne ich tracą – a podział mandatów pozostaje praktycznie zamrożony od 2011 r. Państwowa Komisja Wyborcza wskazuje, że korekty wymaga już 23 z 41 okręgów sejmowych - problem dotyczy więc większości z nas.

Dlaczego nikt z tym nic nie zrobił? Bo obecny mechanizm wymaga każdorazowo zmiany Kodeksu wyborczego, a więc decyzji politycznej większości parlamentarnej oraz podpisu Prezydenta. Przyjęta przez Parlament nowelizacja Kodeksu ma to zmienić.

Zamiast czekać na polityczną decyzję, PKW będzie co roku ustalać liczbę posłów wybieranych w każdym okręgu na podstawie aktualnych danych z Centralnego Rejestru Wyborców. Czyli: zmieniła się liczba mieszkańców → zmienia się odpowiednio liczba mandatów. Bez politycznego targowania się o granice reprezentacji.

To ważne, bo równość wyborów nie jest technicznym detalem ani rozwiązaniem korzystnym dla jednej czy drugiej partii. To konstytucyjna zasada oraz prawo każdego i każdej z nas, by nasz głos miał porównywalną siłę niezależnie od kodu pocztowego.

Dlatego, w ślad za PKW, zwróciliśmy się do Prezydenta RP z apelem o podpisanie ustawy.

⏰ Czas ma znaczenie. Podpisanie jej teraz pozwoliłoby przeprowadzić wybory parlamentarne w 2027 r. już według aktualnego podziału mandatów. Bo w wyborach naprawdę powinno być tak prosto: jeden wyborca, jeden głos – i każdy głos waży tyle samo.

👉 Pełny apel i więcej o proponowanych zmianach znajdziecie na naszej stronie.
https://odpowiedzialnapolityka.pl/sites/default/files/publikacje/apel_prezydent_korekta.pdf
______________________________
Publikacja jest elementem działań Fundacji Odpowiedzialna Polityka finansowanych przez Komisję Europejską w ramach Programu Równych Praw realizowanego ze środków programu CERV finansowanego ze środków Komisji Europejskiej w ramach programu „Obywatele, Równość, Prawa i Wartości” na lata 2021 – 2027.

Fundacja Batorego Program Równych Praw