Jaka jest strona internetowa?

Wolne sądy

Wskazówki dojazdu Strona internetowa Kontakt: organizacja

Zachęcamy do wspierania naszej inicjatywy :
www.patronite.pl/wolnesady Nasza inicjatywa jest oddolna, nie wiążemy jej z żadną opcją polityczną.
(262)

Inicjatywa "Wolne sądy" powstała z potrzeby serca i obywatelskiego obowiązku grupy prawników w lipcu 2017 podczas protestów społecznych w obronie wolnych sądów i praworządności. Od samego początku koncentrujemy się na sprzeciwie wobec łamania w Polsce trójpodziału władzy, praworządności i porządku konstytucyjnego. Naszym pomysłem (od którego rozpoczęła się nasza działalność) było nagrywanie krótkich filmików publikowanych w mediach społecznościowych o tym, na czym polega istota niezależności sądownictwa i niezawisłości sędziowskiej oraz dlaczego jest ona tak ważna dla każdego obywatela. Filmy zyskały bardzo szerokie zasięgi w internecie, niekiedy docierając do kilku milionów odbiorców. Potem inicjatywa zaczęła publikować (i tak jest do dziś) filmy odnoszące się do bieżących wydarzeń, uchwalanych ustaw, dokonywanych naruszeń praworządności, wydawanych wyroków, działań instytucji Unii Europejskiej, zawierające eksperckie komentarze oraz apele. Teraz skupiamy się na aktywnym uczestniczeniu w realizacji odbudowy praworządności. Nazwaliśmy stronę "Wolne sądy", bo to hasło powinno być na ustach każdego, komu nie są obojętne wartości takie jak wolność, równość i demokracja. Jeżeli chcesz wesprzeć naszą działalność przekaż darowiznę na konto: 06 1090 2851 0000 0001 4444 0763 albo zostań naszym Patronem na stronie:
www.patronite.pl/wolnesady

05/10/2026

📉 Od wielu miesięcy obserwujemy pogłębiający się kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego, oczekując przywrócenia mu jego konstytucyjnej niezależnej roli, jaką powinien pełnić.

❗️ Prezydent Karol Nawrocki oraz sprawujący funkcję Prezesa TK Bogdan Święczkowski nie uznają i sprzeciwiają się dopuszczeniu do orzekania czterech legalnie wybranych sędziów, wbrew wydanemu w dniu 5 maja tego roku zabezpieczeniu Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Inny z sędziów, Maciej Berek, mimo legalnego wyboru na to stanowisko, już od ponad miesiąca oczekuje na zaproszenie przez Prezydenta w celu złożenia ślubowania.

🎙️ O możliwych scenariuszach odbudowy Trybunału Konstytucyjnego, w tym pojawiających się często w przestrzeni publicystycznej, opowiadała w audycji Polskiego Radia adw. Kinga Dagmara Siadlak – Członkini Zarządu Fundacji Wolne Sądy.

21/09/2026

🕊️ Międzynarodowy Dzień Pokoju został ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1981 roku. Od 2002 roku obchodzimy go 21 września – jako dzień globalnego zawieszenia broni i niestosowania przemocy.

To dzień, który skłania do refleksji nie tylko nad tym, czym jest pokój, ale także co pozwala go chronić i odbudowywać tam, gdzie został naruszony.

Szczególnie istotne jest pytanie o rolę prawa: czy skutecznie chroni osoby dotknięte konfliktami zbrojnymi? Jakie mechanizmy pozwalają ścigać sprawców zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości? I na ile instrumenty prawa międzynarodowego są rzeczywiście skuteczne w obliczu współczesnych konfliktów?

📘 Właśnie tym zagadnieniom poświęcona została książka „Prawo na straży pokoju. W poszukiwaniu efektywnych mechanizmów ochrony praw osób dotkniętych współczesnymi konfliktami zbrojnymi”, pod redakcją adw. dr Katarzyny Wiśniewskiej, wyd. Krakowski Instytut Prawa Karnego, powstała we współpracy z Fundacją Wolne Sądy.

Lektura publikacji jest szczególnie aktualna wobec współczesnych konfliktów zbrojnych i związanych z nimi dylematów dotyczących odpowiedzialności za zbrodnie międzynarodowe, ochrony praw człowieka, gromadzenia dowodów czy praktycznej skuteczności istniejących mechanizmów prawnych.

✍️ Wśród autorek i autorów znajdziemy wybitne ekspertki i ekspertów z zakresu prawa międzynarodowego, praw człowieka i prawa karnego: Anna Adamska-Gallant, Barbara Błońska, Sylwia Gregorczyk-Abram, Patrycja Grzebyk, Andriy Kosylo, Kaja Kowalczewska, Hanna Kuczyńska, Paweł Wiliński i Katarzyna Wiśniewska (red.).

Zachecamy gorąco do lektury i refleksji nad tym, czy prawo jest w stanie skutecznie chronić człowieka w świecie konfliktów zbrojnych.

🔗 Dostęp do otwartego ebooka znajdziecie w komentarzu.

18/09/2026

⚖️ Komitet Ministrów Rady Europy zgodnie z art. 46 ust. 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka czuwa nad wykonaniem ostatecznych wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

📄 W ostatnich dniach Komitet wypowiedział się na temat stanu szeregu wyroków ETPCz dot. praw osób LGBTQ+ i instytucjonalizacji związków osób należących do tej społeczności w Polsce.

🔎 Co takiego powiedział Komitet? Odpowiedź znajdziecie na naszych grafikach.

17/09/2026

ℹ️ Ministerstwo Sprawiedliwości oraz Krajowa Rada Sądownictwa udzieliły odpowiedzi na wniesione przez naszą Fundację pisma w przedmiocie przywrócenia referendarzom sądowym i asystentom sędziów pozaaplikacyjnej ścieżki dostępu do urzędu sędziego sądu rejonowego.

👉 Przypomnijmy: nowelizacja z 2017 r. pozbawiła tę grupę prawników możliwości ubiegania się o nominację sędziowską bez uprzedniego odbycia aplikacji, mimo wieloletniego doświadczenia orzeczniczego zdobywanego w strukturach sądownictwa powszechnego. Wskazaliśmy, że stan ten narusza zasadę równego dostępu do służby publicznej oraz pogłębia problem wakatów kadrowych w sądach.

📄 W odpowiedzi Ministerstwo w pełni podzieliło to stanowisko – uznając przedstawione argumenty za zasadne i potwierdzając, że materia ta wymaga odpowiedniej regulacji ustawowej. Postulat znajduje odzwierciedlenie w rządowym projekcie ustawy o przywróceniu prawa do niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego na podstawie prawa, regulującym skutki uchwał Krajowej Rady Sądownictwa podejmowanych w latach 2018–2025. Zgodnie z art. 55 projektu, osoby, które utraciły uprawnienie do ubiegania się o urząd sędziego sądu rejonowego na skutek ustawy z 11 maja 2017 r., będą mogły ponownie zgłosić kandydaturę – pod warunkiem spełnienia określonych wymogów, w terminie do 31 grudnia 2029 r.

📄 Z kolei Wiceprzewodnicząca KRS sędzia Aleksandra Wrzesińska-Nowacka poinformowała nas, że złożona przez petycja została skierowana na posiedzenie Komisji ustroju sądownictwa, ochrony konstytucyjnej i analiz prawnych KRS.

Z uwagą będziemy monitorować dalsze losy projektu w Sejmie, jak i działania komisji problemowej KRS. Warto jednak podkreślić, że opisane przez Ministerstwo rozwiązanie stanowi integralną część szerszego projektu ustawy – ewentualne weto wobec jego całości udaremniłoby również i tę konkretną, potrzebną zmianę, pozostawiając referendarzy sądowych i asystentów sędziów bez rzeczywistej ścieżki powrotu do zawodu sędziego.

15/09/2026

🙌 Dziś Międzynarodowy Dzień Demokracji.

Demokracja nie jest genem. Nie przechodzi z pokolenia na pokolenie sama z siebie. Nikt nie rodzi się z wiedzą o tym, czym jest wolność słowa, kontrola władzy czy prawo do zgromadzeń i protestu. Musimy się tego stale uczyć – w domu, w szkole i codziennej rozmowie.

Dziś, w to szczególne święto, przypominamy: zaczynajmy już od najmłodszych lat. Bo im wcześniej ktoś pozna i zrozumie, jak działa demokracja i dlaczego to system, który wymaga zaangażowania obywatelskiego, tym trudniej będzie mu ją odebrać bez walki i poczucia straty czegoś naprawdę cennego.

Demokracja to bowiem nie system, który działa sam – na autopilocie.

Dlatego zapraszamy wszystkie i wszystkich na 🔔 dzwonekobywatelski.pl – platformę edukacyjną, na której znajdziecie materiały i rozmowy z ekspertkami i ekspertami, które pomagają zrozumieć demokrację nie od święta, a na co dzień.

14/09/2026

W gronie organizacji społecznych apelujemy do Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka o uchylenie art. 212 k.k., który kryminalizuje zniesławienie.

Za wypowiedź można dziś trafić przed sąd karny, nie tylko cywilny. Choć od lipca 2026 r. obowiązuje ustawa anty-SLAPP, chroni ona tylko przed pozwami cywilnymi — prywatny akt oskarżenia z art. 212 nadal działa jako furtka do uciszania krytyków, a sądy skazują za to rocznie kilkaset osób. ETPCz wielokrotnie stwierdzał w takich sprawach naruszenia wolności słowa wobec Polski.

Podkreślany, że równolegle warto podjąć dyskusję nad taką konstrukcją ochrony przed świadomymi i zorganizowanymi kampaniami fałszu, która będzie
precyzyjnie wymierzona w rzeczywiste nadużycie, a nie w ostrą krytykę, dziennikarską pomyłkę czy obywatelską kontrolę władzy.

🔗 Pełna lista sygnatariuszy listu oraz więcej informacji na temat jego treści na stronie wolnesady.org

01/09/2026

Dziś, 1 września 2026 r. – sędzia Beata Morawiec kończy swoją pracę i misję jako sędzia, o czym poinformowała publicznie w jednej z niedawno przeprowadzonych z nią rozmów.

To najlepszy moment, abyśmy wszyscy głośno powiedzieli – DZIĘKUJEMY! Historia sędzi Morawiec to bowiem historia tego, ile kosztuje wierność wartościom, gdy władza oczekuje milczenia.

W latach 2002–2010 była członkinią legalnej KRS. W latach 2015–2017 Prezeską SO w Krakowie. Później stanęła na czele Stowarzyszenia Sędziów THEMIS, które aktywnie zabierało głos w sprawie kryzysu praworządności. Za tę działalność spotkały ją represje. W 2017 r. Minister Sprawiedliwości odwołał ją ze stanowiska prezesa SO w Krakowie. We wrześniu 2020 r. prokuratura wystąpiła do Izby Dyscyplinarnej o uchylenie jej immunitetu. W październiku 2020 r. Izba Dyscyplinarna w składzie jednoosobowym uchyliła jej immunitet, zawiesiła ją w czynnościach służbowych i obniżyła wynagrodzenie o 50%.

Zawieszenie to trwało łącznie 238 dni. W czerwcu 2021 r. Izba Dyscyplinarna – tym razem w składzie trzyosobowym – odmówiła uchylenia immunitetu, uznając dowody prokuratury za niewystarczające.

5 lutego 2026 r. Europejski Trybunał Praw Człowieka, powołując się na sprawy Reczkowicz, Tuleya i Juszczyszyn, jednogłośnie potwierdził, że Izba Dyscyplinarna nie była sądem ustanowionym ustawą. Stwierdził naruszenie art. 6 (prawo do sądu), art. 8 (prawo do życia prywatnego) oraz art. 10 Konwencji (wolność wypowiedzi) i zasądził na rzecz sędzi Morawiec 21 000 euro zadośćuczynienia. Pełnomocnikami w postępowaniu przed ETPCz byli współzałożyciele Wolnych Sądów: adw. Sylwia Gregorczyk-Abram oraz adw. Michał Wawrykiewicz.

Trybunał uznał, że zastosowane środki miały poważny i nieuzasadniony wpływ na jej życie prywatne. Uchylenie immunitetu i zawieszenie było ukrytą sankcją za korzystanie z wolności wypowiedzi, miało charakter zastraszający i mogło zniechęcać nie tylko ją, ale także innych sędziów do zabierania głosu w obronie praworządności i niezależności sądów.

Dziękujemy, Pani Sędzio! Dla nas zawsze będzie Pani ikoną walki o wolne i niezależne sądy w Polsce.

31/08/2026

📃 30 sierpnia 2026 r. siedmioro sędziów Trybunału Konstytucyjnego – Magdalena Bentkowska, Marcin Dziurda, Anna Korwin-Piotrowska, Krystian Markiewicz, Sławomir Patyra, Dariusz Szostek i Maciej Taborowski – wydało wspólne oświadczenie, apelując do władz państwowych o wykonanie postanowienia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 5 maja 2026 r.

👉 Sędziowie domagają się dopuszczenia do orzekania wszystkich sędziów wybranych przez Sejm 13 marca 2026 r., co ich zdaniem jest niezbędne dla przestrzegania art. 194 ust. 1 Konstytucji i mogłoby stanowić pierwszy krok do zażegnania kryzysu wokół TK. Sędziowie odnieśli się też do komentarzy polityków na temat sytuacji w Trybunale. Podkreślili, że są niezawiśli, podlegają wyłącznie Konstytucji i wykonują obowiązki bezstronnie, kierując się wiedzą prawniczą oraz sumieniem sędziowskim, a wypowiedzi osób pełniących wysokie funkcje publiczne „nie mają i nie mogą mieć wpływu” na ich działalność orzeczniczą, niezależnie od tego, jaka większość sejmowa danego sędziego wybrała.

❗️ Do dziś wciąż wszystkie losowane w TK składy orzekające pomijają czworo prawidłowo wybranych sędziów (Marcina Dziurdę, Annę Korwin-Piotrowską, Krystiana Markiewicza i Macieja Taborowskiego), co pogłębia chaos w funkcjonowaniu Trybunału. Z tego powodu trzech spośród sędziów formalnie dopuszczonych do orzekania – Magdalena Bentkowska, Dariusz Szostek i Sławomir Patyra – wstrzymuje się od udziału w sprawach.

21/08/2026

Czworo sędziów Trybunału Konstytucyjnego wciąż czeka na dopuszczenie do orzekania. W sprawie tej wypowiedział się już Europejski Trybunał Praw Człowieka, udzielając w dniu 5 maja 2026 r. środka tymczasowego – zobowiązując wszystkie organy państwa polskiego do tego, aby nie utrudniały podjęcia i wykonywania obowiązków sędziowskich przez Marcina Dziurdę, Annę Korwin-Piotrowską, Krystiana Markiewicza i Macieja Taborowskiego.

👉 Pomimo upływu ponad 3 miesięcy – sytuacja skarżących sędziów nie zmieniła się. Na początku lipca ETPCz postanowił zakomunikować sprawę rządowi polskiemu, zadając przy tym szereg pytań do stron w zakresie podniesionych w skardze zarzutów.

20/08/2026

Oświadczenie adw. Pauliny Kieszkowskiej.

Paulino, dziękujemy za wszystkie lata wspólnej drogi i walki o praworządność oraz standardy praw człowieka. Za Twoje zaangażowanie, odwagę i wspólnie podjęte wyzwania. Do zobaczenia na obywatelskim szlaku!

Adres

Warsaw

Strona internetowa

http://wolnesady.org/

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Wolne sądy opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.