11/05/2026
Dzisiaj rocznica urodzin Alfredy Markowskiej, zwanej babcią Noncią. Poznaj 10 faktów z życia romskiej bohaterki! 👇
1️⃣ Urodziła się 10 maja 1926 r. w Stanisławowie (dzisiejszy Iwano-Frankiwsk w Ukrainie) w tradycyjnej romskiej rodzinie.
2️⃣ W wieku 15 lat jako jedyna przeżyła rzeź swojego taboru w 1941 r., w której zginęła cała jej rodzina. Przed zbliżającymi się nazistami ostrzegła ją miejscowa gospodyni.
3️⃣ Wraz z mężem Guciem z łódzkiego getta trafiła do niemieckiego obozu pracy dla Romów w Rozwadowie, gdzie pracowali przy linii kolejowej.
4️⃣ Alfreda zbierała informacje o masakrach dokonywanych przez nazistów na społeczności romskiej. Jeździła w te miejsca, by szukać ocalałych dzieci, którym zapewniała bezpieczeństwo.
5️⃣ Ratowała dzieci z wagonów zmierzających do obozów zagłady. Wyprowadzała je ukryte pod swoją spódnicą. Następnie organizowała im dokumenty i szukała dla nich schronienia lub sama się nimi zajmowała.
6️⃣ Alfreda ocaliła co najmniej 50 dzieci romskich, żydowskich i polskich przed zagładą podczas II wojny światowej.
7️⃣ Jednym z uratowanych był Karol Parno Gierliński, późniejszy poeta i artysta. Matka podała go Nońci przez okienko pociągu błagając o uratowanie dziecka.
8️⃣ Bibi Noncia przez wiele lat milczała o swoim bohaterstwie. Dopiero gdy miała około 80 lat zaczęto dokumentować jej historię.
9️⃣ W 2006 roku została odznaczona Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski za bohaterstwo i ratowanie życia przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego.
🔟 Alfreda otrzymała tytuł Honorowej Obywatelki Miasta Gorzowa Wielkopolskiego, gdzie mieszkała ostatnie lata życia i zmarła w 2021 roku w wieku 95 lat.
Podziel się wiedzą o tej niesamowitej romskiej postaci z innymi. Udostępnij ten post! 💙❤️💚
Mural autorstwa Dariusz Paczkowski .art
