21/04/2025
EJ Zwentendorf
Film:
https://www.facebook.com/share/v/163yfGah2J/
W związku z rosnącym zapotrzebowaniem energetycznym w 1969 roku ówczesny rząd Austrii Josefa Klausa zatwierdził projekt budowy pierwszej na terenie kraju elektrowni jądrowej w miejscowości Zwentendorf nad Dunajem w kraju związkowym Dolna Austria. Zgodnie z planami, powstać miał jeden reaktor z wrzącą wodą (tzw. BWR) o mocy elektrycznej netto 692 MW. Koszt budowy miał wynieść 5,2 mld szylingów. Prace budowlane rozpoczęto 4 kwietnia 1972 roku i miały zakończyć się 4 lata później
Budowa elektrowni Zwentendorf budziła liczne kontrowersje i podlegała wielu dyskusjom, także na tle politycznym. Budżet został znacznie przekroczony, a terminy niedotrzymane.
W związku z powyższym 28 czerwca 1978 roku parlament przegłosował przeprowadzenie referendum w sprawie przyszłości projektu. Głosowanie przeprowadzono 5 listopada tego samego roku. Frekwencja wyniosła 64,1%. 50,47% głosujących opowiedziało się przeciwko kontynuacji projektu energetyki jądrowej w Austrii. Po referendum niemal ukończoną już budowę wstrzymano (reaktor został praktycznie załadowany paliwem, wszystkie systemy przezły pierwsze testy, wkrótce miały się rozpocząć testy z załadowanym paliwem jądrowym) i rozpoczęto szerokie dyskusje na temat przyszłości obiektu w Zwentendorf. Jeszcze w tym samym roku przyjęto ustawę, która mówi o konieczności przeprowadzenia referendum przed podjęciem decyzji o budowie kolejnych elektrowni jądrowych na terenie Austrii. Odtąd w Austrii nie powstała żadna inna czynna elektrownia jądrowa.
W 2005 roku elektrownia została zakupiona przez koncern EVN AG, który na jej terenie wybudował elektrownię fotowoltaiczną oddaną do użytku w 2009 roku. Rok później otwarto tu we współpracy z Uniwersytetem Technicznym w Wiedniu centrum doświadczalne w zakresie technologii energetyki słonecznej. Reaktor elektrowni Zwentendorf został zdemontowany w 2011 roku, a do tego czasu pozyskiwano z niego części zamienne do reaktorów w elektrowniach Isar I, Phillipsburg I oraz Brunsbüttel. Obiekt jest wykorzystywany do szkoleń załóg innych elektrowni jądrowych. Od 2013 roku możliwe jest zwiedzanie budynku elektrowni po uprzednim zgłoszeniu. Elektrownia wykorzystywana jest także jako scenografia filmowa. Ponadto na terenie elektrowni odbywają się koncerty i inne imprezy kulturalne.