22/10/2026
■■■ Dwukadencyjność do likwidacji? Samorządowiec na stanowisku dożywotnio?
Dziś w Sejmie głosowanie nad projektem PSL, który zakłada zniesienie dwukadencyjności wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Głos w tej sprawie zabrała również prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz.
"Jej zdaniem utrzymanie obecnych przepisów oznaczałoby, że w 2029 roku trzeba będzie wymienić 61 proc. włodarzy w Polsce. Pojawia się więc pytanie, czy taka skala zmian jest bezpieczna dla państwa. Pani prezydent przekonuje też, że samorządowców kontrolują mieszkańcy, którzy mogą codziennie zwracać im uwagę na problemy miasta."
Może problemem nie jest to, że samorządowiec może rządzić tylko przez dwie kadencje, ale to, że po kilkunastu czy kilkudziesięciu latach sprawowania władzy staje się niemal nie do pokonania?
■ Wybory wyborami, ale trudno mówić o równych szansach, kiedy urzędujący prezydent czy burmistrz od lat buduje własne zaplecze, sieć powiązań i lokalne układy. Ma rozpoznawalność, dostęp do miejskich struktur i możliwość nieustannego promowania swoich działań. Kontrkandydat musi zaczynać od zera, często walcząc nie tylko z urzędującym włodarzem, ale i z całym systemem, który zdążył wokół siebie zbudować.
Przecież mieszkańcy mogą zwrócić włodarzowi uwagę na ulicy. Oczywiście, mogą. Tylko czy samo powiedzenie prezydentowi, że coś jest nie tak, oznacza jeszcze realną kontrolę nad władzą?
Samorząd wymaga reform, z tym można się zgodzić. Ale zniesienie dwukadencyjności nie musi być receptą na wszystkie jego problemy. Argument, że w 2029 roku wielu samorządowców będzie musiało odejść, brzmi raczej jak obrona ich prawa do dalszego sprawowania władzy niż troska o jakość demokracji.
■ A Wy co o tym sądzicie? Czy prezydenci, burmistrzowie i wójtowie powinni móc rządzić bez ograniczeń kadencyjnych, o ile wygrywają wybory? Czy jednak dwie kadencje to rozsądny bezpiecznik, który utrudnia tworzenie lokalnych księstw i układów?
Dwukadencyjność organów wykonawczych gmin, połączoną z wydłużeniem jednej kadencji do 5 lat, została wprowadzona w 2018 r.
