18/05/2026
Chciałbyśmy poniformować, że Fundacja VERDA za chwilę rozpocznie realizację grantu pt.: Czytanie Rosji na nowo. Literatura wobec imperializmu.
Projekt finansowany jest przez Centrum Mieroszewskiego!
Klasyczna literatura rosyjska przez dziesięciolecia funkcjonowała w polskim i europejskim obiegu kulturowym jako kanon o rzekomo uniwersalnym, apolitycznym charakterze. Interpretowana była przede wszystkim przez pryzmat indywidualnych doświadczeń bohaterów, psychologii postaci czy walorów estetycznych, z pominięciem kontekstu historycznego i imperialnego, w którym powstawała.
Taki sposób lektury skutkował m.in:
- marginalizowaniem doświadczeń narodów podporządkowanych rosyjskiemu
imperium,
- normalizacją narracji władzy i przemocy symbolicznej,
- utrwalaniem obrazu kultury rosyjskiej jako odrębnej od praktyk politycznych państwa.
Po 2022 roku ten model interpretacyjny uległ kryzysowi. Jednocześnie w przestrzeni publicznej nadal brakuje pogłębionych, dostępnych dla szerokiego grona odbiorców działań, które proponowałyby nowe, krytyczne narzędzia czytania rosyjskiej klasyki –zwłaszcza w odniesieniu do autorów kanonicznych, tj.: Mikołaj Gogol, Michail Lermontow, Fiodor
Dostojewski czy Aleksander Puszkin. Projekt Czytanie Rosji od nowa. Literatura wobec imperializmu odpowiada na tę lukę i jest procesowym przedsięwzięciem edukacyjno-kulturowym, którego celem jest rozwijanie dialogu i krytycznej refleksji nad klasyczną literaturą rosyjską z perspektywy doświadczeń
Europy Środkowo-Wschodniej oraz Kaukazu.
Wydarzenia realizowane dzięki dofinansowaniu Centrum Dialogu im. Juliusza Mieroszewskiego.
