Towarzystwo Miłośników Rajgrodu

Towarzystwo Miłośników Rajgrodu OPP Ogólne dane o gminie. Nad brzegiem Jeziora Rajgrodzkiego, na wzgórzu znajdującym się na rozległym cyplu, Jaćwięgowie założyli gród warowny. W 1360 r. Po1422 r.

Raj został zniszczony w połowie XIII wieku przez mazowiecko–ruską wyprawę odwetową. Kazimierz Wielki polecił kasztelanowi wiskiemu wybudować warowny zamek w Rajgrodzie. Nie dopuścili do tego Krzyżacy. Rajgród stał się grodem litewskim. W tym czasie otrzymał prawa miejskie i powstała tu parafia. Na początku XVI wieku książę Mikołaj Radziwiłł z dóbr goniądzko-rajgrodzkich uczynił „prywatne państwo”.

Anna Kiszczyna w 1568 r. nadała Rajgrodowi prawa miejskie magdeburskie. Od unii lubelskiej (1569 r.) województwo podlaskie, a więc i Rajgród, weszło do Korony. Od 1571 r. do trzeciego rozbioru Polski Rajgród był miastem królewskim i siedzibą powiatu. 10 lipca 1794 r. pod Rajgrodem prusacy rozbili pospolite ruszenie i złamali opór mieszczan. 29 maja 1831 r. pod Rajgrodem miała miejsce zwycięska bitwa wojsk polskich z Rosjanami. W szarży ułanów poznańskich poległ mjr hr. Franciszek Mycielski. Po powstaniu styczniowym Rajgród utracił prawa miejskie, które przywrócono w 1924 r. W okresie okupacji sowieckiej i hitlerowskiej miejscową konspiracją dowodził por. Andrzej Sobolewski ps. „Lis”, który walczył na Grzędach dowodząc 6. szwadronem 9. psk AK. Gmina Rajgród ma charakter rolniczo-turystyczny. Powierzchnia gminy wynosi 20 716 ha, w tym 5879 ha stanowią lasy, a 1254 ha – wody. Jezioro Rajgrodzkie o powierzchni 1514 ha, a także jeziora: Dreństwo i Tajno, bezpośrednie sąsiedztwo z Biebrzańskim Parkiem Narodowym, a zwłaszcza unikalnym kompleksem bagienno-torfowym Czerwonego Bagna, kompleks leśny – to wybitne walory przyrodnicze i turystyczne. Nad jeziorami znajduje się 10 ośrodków wczasowych. W gminie rozwija się agroturystyka. Grunty użytkowane rolniczo zajmują 58% ogólnej powierzchni gminy. Większość gleb użytkowanych rolniczo zakwalifikowana jest do IV (45%) i V (23%) klasy bonitacyjnej. Poważny odsetek stanowią gleby V i VI klasy - 28% powierzchni gminy. Lasy, które stanowią 28,37% powierzchni gminy, zarówno państwowe jak i prywatne, zarządzane i nadzorowane są przez Nadleśnictwo Rajgród. Od południowego-wschodu gmina graniczy z kompleksem leśnym Biebrzańskiego Parku Narodowego. Nieco ponad 6% powierzchni gminy zajmują wody; głównie są to powierzchnie związane z Jeziorem Rajgrodzkim i rzeką Jegrznią. Przez Jezioro Rajgrodzkie, o ogólnej powierzchni 1514 ha, przebiega granica województw i w granicach gminy Rajgród znajduje się 1000 ha jego powierzchni. W granicach admimistracyjnych gminy znajduje się w całości zatoka wschodnia, część zbiornika głównego (tu znajduje się największa głębia – 52 m) oraz większość malowniczo położonej zatoki południowej. Z zatoki wschodniej wypływa rzeka Jegrznia, która po licznych meandrach wpływa do jeziora Dręstwo (jezioro to nie leży w gminie, granica z sąsiednią gminą Bargłów Kościelny przebiega po części linni brzegowej), następnie z niego wypływa i wpada na rozległy teren Czerwonego Bagna. Natomiast z zatoki południowej bierze swój początek Kanał Kuwasy, który wraz z mniejszymi kanałami i rowami melioracyjnymi tworzy sieć wód powierzchniowych na rolniczej części gminy. Siedzibą władz gminy jest miasto Rajgród, położone nad wschodnią zatoką Jeziora Rajgrodzkiego. Nazwa miasta składa się z dwóch członów: „Raj” – pochodzenia jaćwieskiego i „gród” – pochodzenia słowiańskiego. W gminie mieszka 5969 osób, w samym Rajgrodzie 1799. Poza Rajgrodem w skład gminy wchodzą wsie: Bełda, Biebrza, Bukowo, Czarna Wieś, Ciszewo, Danowo, Karczewo, Kołaki, Kosiły, Kosówka, Kozłówka, Kuligi, Łazarze, Miecze, Orzechówka, Pieńczykowo, Pieńczykówek, Przestrzele, Rybczyzna, Rydzewo, Skrodzkie, Sołki, Stoczek, Turczyn, Tworki, Wojdy, Woźnawieś, Wólka Mała, Wólka Piotrowska. Szkoły w gminie: Gimnazjum im. Ks. Józefa Radwańskiego w Rajgrodzie, Szkoła Podstawowa im. Henryka Sienkiewicza w Rajgrodzie, Szkoła Podstawowa w Woźnejwsi z siedzibą w Karczewie oraz szkoły podstawowe w: Bełdzie i Rydzewie. Pod patronatem Domu Kultury działa orkiestra dęta. Towarzystwo Miłośników Rajgrodu wydaje książki i miesięcznik „Rajgrodzkie Echa”. Do największych przedsiębiorstw na terenie gminy zaliczamy: Zakład Przemysłu Mięsnego „Europa”, Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe „Jędruś”, piekarnię oraz pieczarkarnię. W gminie są trzy oczyszczalnie ścieków, nowoczesne wysypisko odpadów stałych i sięć wodociągowa ze stacją uzdatniania wody. Gmina buduje wodociągi i kolektory sanitarne. Inwestycje gminne ostatnich lat to: gimnazjum z halą sportową, sieci wodociągowe Miecze-Biebrza oraz Kosiły-Rydzewo-Kosówka i boisko ze sztuczną nawierzchnią.

Pamięci Zygmunta Tarnackiego W sobotę, 15 listopada 2025 r., do wielu z nas dotarła przykra i niespodziewana wiadomość. ...
10/12/2025

Pamięci Zygmunta Tarnackiego
W sobotę, 15 listopada 2025 r., do wielu z nas dotarła przykra i niespodziewana wiadomość. Rankiem tego dnia zmarł nagle w swym domu w Rajgrodzie - Zygmunt Tarnacki, były dyrektor Gimnazjum w Rajgrodzie (przez cały czas jego działania), wieloletni prezes Towarzystwa Miłośników Rajgrodu. Pochodził z Wąsosza, gdzie ukończył szkołę podstawową, następnie Technikum Mechanizacji Rolnictwa w Supraślu, w 1981 r. ukończył studia wyższe na Filii Uniwersytetu Warszawskiego w Białymstoku (kierunek historia). Należał do Niezależnego Zrzeszenia Studentów. Obowiązkową podchorążówkę po studiach przyszło mu "zaliczyć" w szczególnie trudnym czasie stanu wojennego.
Dzień przed śmiercią napisał odręcznie na kartce z zeszytu:
"Jako młody nauczyciel po studiach, po raz pierwszy przyjechałem do Rajgrodu w czerwcu 1983 roku. Piękne położenie szkoły nad jeziorem bardzo zachęciło mnie do podjęcia pracy w tej placówce oświatowej. Pamiętam, jak obserwowałem ze skarpy lustro lśniącej wody, sięgające aż do widocznego z daleka kościoła. Postanowiłem zejść z tej skarpy nad brzeg jeziora, żeby zobaczyć, czy woda jest czysta. To zejście okazało się bardzo trudne i ryzykowne, ale szczęśliwie wylądowałem na nogach do miejsca, gdzie obecnie usytuowana jest promenada. Woda okazała się czysta, wręcz przejrzysta i zamoczyłem w niej ręce. Pomyślałem wtedy, że dobrze by było, żeby powstała tu jakaś ścieżka spacerowa z widokiem na piękne jezioro…"
Kolegę Zygmunta poznałem w połowie lat 80. Jako młodzi wówczas nauczyciele historii, mieszkający na stałe w Rajgrodzie, postanowiliśmy robić coś więcej, niż tylko praca zawodowa. Wiedząc o niezwykle bogatej przeszłości naszego miasteczka i okolic, postanowiliśmy reaktywować (tkwiące w uśpieniu po wyjeździe z Rajgrodu do Warszawy prezes Anieli Sadowskiej) lokalne stowazyszenie - Towarzystwo Miłośników Rajgrodu. Dzięki przychylności naczelnika miasta i gminy - Mieczysława Gisztarowicza, udało się to wiosną 1989 r., kiedy byłem już kilka miesięcy na rencie inwalidzkiej. Na Walnym Zebraniu członków TMR w dniu 20 kwietnia 1989 r. powołano nowy Zarząd; kolega Zygmunt został wiceprezesem, ja zaś prezesem. Rozpoczęła się wówczas nasza wieloletnia współpraca, by rzeczywiście realizować cele i zadania naszego stowarzyszenia. To wiele spotkań i wizyt u szefów lokalnych instytucji, właścicieli rodzącego się kapitalizmu, włodarzy okolicznych władz samorządowych, zwłaszcza po roku 1990. Pilnie poszukiwaliśmy sponsorów, bo pomysłów na naszą działalność nam nie brakło. Nie omijaliśmy nawet tych "z najwyższej półki, jak np. nadleśniczy Nadleśnictwa Rajgród, dyrektor BS, prezes "Mlekpolu", czy nawet Wojewoda Łomżyński, który nigdy nie wypuścił nas ze swego gabinetu z "pustą ręką". Wystarczyła krótka nota wojewody Mieczysława Bagińskiego, potem też Sławomira Zgrzywy, by nasze wydawnictwa dofinansował Wydział Kultury UW.
Nasza społeczna działalność zintensyfikowała się po powstaniu "Rajgrodzkich Ech, które powstały w marcu 1990 r., jako biuletyn informacyjny Komitetu Obywatelskiego "Solidarność w Rajgrodzie i TMR. Po zaprzestaniu działalności przez komitety (powołane na konkretne zadanie - pierwsze wolne i demokratyczne wybory samorządowe 1990), przejęliśmy tytuł na wyłączność i jako pismo naszego stowarzyszenia "RE" wychodzą do dziś. Jak zawsze podkreślał śp. Zygmunt Tarnacki, stały się one osią główną naszej działalności. Ale przecież nie tylko "RE"…
Nasza aktywność sprowadziła się do tego, oczywiście przy współpracy wielu innych osób, by rozwinąć działalność wydawniczą (to ponad 70 wydawnictw książkowych, folderów, map, dziesiątki wzorów widokówek), to kilka sesji popularno-naukowych, sympozjów historycznych, współudział w trzech międzynarodowych plenerach fotograficznych, forach ekologicznych "Ekoraj", wystawach itp. Wreszcie starania o kolejne lokale naszego stowarzyszenia i ich zagospodarowywanie. To też sfinalizowanie jesienią 1996 r. stanowiska pracy redaktora "RE" z równoczesnym pozyskaniem nowoczesnego zestawu komputerowego (pierwszego tej klasy w Rajgrodzie!). Wówczas to musiałem zrezygnować z funkcji prezesa naszego stowarzyszenia, bo zostałem etatowym redaktorem "RE", zaś prezesem został kol. Zygmunt i to na kolejne 17 lat.
Z najstarszego czasu naszej wspólnej działalności, wspieranej tak ofiarnie przez innych członków naszego stowarzyszenia, warto przypomnieć kilka z nich:
- wykonanie nowego, postawienie i poświęcenie krzyża Narzymskiego w Rajgrodzie (15 sierpnia 1990); kol. Zygmunt wygłosił okolicznościową mowę historyczną;
- razem z kol. Zygmuntem byliśmy w komitecie budowy pomnika na Grzędach (1994);
- 23-25 września 1994 r. uczestniczyliśmy w ramach delegacji woj. łomżyńskiego w V Kongresie Regionalnych Towarzystw kultury we Wrocławiu, podczas którego uchwalona została Karta Regionalizmu Polskiego;
- 26 września 1994 r. (na drugi dzień po uroczystości odsłonięcia pomnika na Grzędach) zorganizowaliśmy sesję naukową "50. rocznica bitwy na Czerwonym bagnie", podczas której kol. Zygmunt wygłosił referat pt. "Ogólne założenia planu "Burza";
- 6-9 czerwca 1996 r. wziął udział w spotkaniu przedstawicieli regionalnych towarzystw kultury, działających w miejscowościach turystycznych i uzdrowiskowych, jakie miało miejsce w Dusznikach Zdroju;
- 24- 26 listopada 1996 r. uczestniczył w II Ogólnopolskim Zjeździe Historyków Regionalistów w Gdańsku i Starbieninie;
- 7 kwietnia 1997 r. w sali kominkowej naszego stowarzyszenia (piwnica b. Ośrodka Kultury w tzw. kamienicy Nawrockich) prowadził spotkanie z prof. Tomaszem Strzemboszem, znanym historykiem, autorem tylko co wydanej książki "Saga o Łupaszce, ppłk. Jerzym Dąmbrowskim";
- 20-23 kwietnia 1997 r. śp. Zygmunt Tarnacki był delegatem na Kongresie kultury Wsi w Częstochowie;
- 17 października 1997 r. reprezentował Burmistrza Rajgrodu na III Zjeździe "Grodków" [miejscowości mających w nazwie własnej "gród"], jaki miał miejsce w Hradcanach (Czechy); przy tym wizyta w Libicach - miejscu urodzenia św. Wojciecha (w tym roku przypadała 1000. rocznica śmierci tego świętego); jednocześnie nawiązaliśmy kontakt z włodarzem miasta Rajgrad;
- w 1998 r. kol. Zygmunt wchodził w skład delegacji woj. łomżyńskiego na VI Kongresie RTK w Radomiu.
Ponadto zawsze uczestniczył w wojewódzkich spotkaniach regionalnych towarzystw kultury, a w roku 2000, jako prezes, podejmował regionalistów w Rajgrodzie i w naszym stowarzyszeniu.
Wobec niedoceniania i mało poważnego traktowania naszego stowarzyszenia przez miejscowy samorząd, postanowiliśmy włączyć się w wybory samorządowe 1998 r. Towarzystwo Miłośników Rajgrodu wygrało wybory lokalne, tj. gminne, zaś kol. Zygmunt (obok Z. Dziądziaka i S. Kossakowskiego) został radnym I kadencji (1998-2002) Rady Powiatu Grajewskiego; przez cztery lata był członkiem Zarządu Powiatu. Wiosną 1999 r. został mianowany dyrektorem powstającego Gimnazjum w Rajgrodzie. Był niezwykle zaangażowany w sprawowaniu swych obowiązków. Zawsze mocno interesował się budową nowego obiektu Gimnazjum, skrupulatnie dokumentując kolejne fazy budowy i wyposażania wnętrz. Wspólnie z nauczycielami i ks. Tadeuszem Białousem (drużynowym rajgrodzkich harcerzy) jesienią 2004 r. dokonali wyboru patrona rajgrodzkiego Gimnazjum, którym został ks. Józef Radwański. 10 listopada 2005 r. miało miejsce uroczyste poświęcenie i oddanie do użytku budynku Gimnazjum, w czasie której to uroczystości przyszło mu podejmować tak wielu gości. On sam i jego kadra, nie wyłączając uczniów, stanęli na wysokości zadania, kiedy to 17 września 2009 r. miała miejsce uroczystość nadania sztandaru rajgrodzkiemu Gimnazjum.
Gdy był radnym powiatowym i dyrektorem Gimnazjum, nie zaniedbywał obowiązków prezesa naszego stowarzyszenia. Prawie codziennie, chociaż na kilka minut, był w siedzibie naszego stowarzyszenia, uzgadniał ewentualne działania, przynosił teksty jego autorstwa do "RE", liczne zdjęcia, ciekawostki… Przez lata pisał artykuły do cyklu pt. "Co słychać w szkole", przez cztery lata: "Co słychać w powiecie". Pisywał też o sporcie szkolnym i gminnym. Był w zarządzie drużyny piłkarskiej pn. Europa Jegrznia Rajgród, która przez kilka sezonów grała w odpowiednich klasach wojewódzkich. Do wyróżniających się piłkarzy należeli wówczas: Adam Dąbrowski, Paweł Łukawski, Marek Dobrzycki, Maciej Gajdziński i innni.
W 2013 r. śp. Zygmunt Tarnacki zrzekł się funkcji prezesa TMR, gdyż weszły w życie przepisy, zabraniające łączyć stanowiska kierownicze w instytucjach samorządowych z jednoczesnym członkostwem w zarządach stowarzyszeń i fundacji. Następcą jego został kol. Jan Tarnacki. Nadal kol. Zygmunt uczestniczył w naszej społecznej działalności. Zawsze można było na niego liczyć. Na podkreślenie zasługuje fakt, że jako nauczyciel historii - zawsze w pracy z uczniami podkreślał i mocno akcentował wydarzenia lokalne, jakie miały miejsce w naszej małej ojczyźnie w czasie powstań narodowych, wojen światowych i innych. Często zapraszał mnie na pogadanki z uczniami, podczas których razem omawialiśmy konkretną tematykę, jakże często ubogacając werbalny przekaz artefaktami. Z przedmiotów pozyskanych od uczniów i ich rodziców kol Zygmunt zorganizował szkolną izbę pamięci. W roku stulecia odzyskania naszej państwowości, pod jego kierunkiem zorganizowaliśmy szereg prelekcji w poszczególnych klasach, zaś 29 maja rajd szlakiem szarży ułanów poznańskich w czasie bitwy o Rajgród w dniu 29 maja 1831 r. Ostatnia nasza wspólna prelekcja odbyła się w czasie spotkania z uczestnikami konkursu historycznego, jaki miał miejsce 7 marca 2025 r. w rajgrodzkiej szkole. Kol. Zygmunt opowiadał o bohaterze w czasie rajgrodzkiej zwycięskiej bitwy z 1831 r. - hr. mjr. Franciszku Mycielskim, poległym w czasie słynnej szarży na miasto, a także o ks. Józefie Radwańskim, patronie Gimnazjum, rajgrodzkim przedwojennym proboszczu, konspiratorze zamordowanym przez Sowietów.
Poza wybranymi przykładami działalności w TMR, śp. Zygmunt Tarnacki działał również w nauczycielskich związkach zawodowych, zarządzie rajgrodzkiej spółdzielni mieszkaniowej, związkach sportowych, parafialnym oddziale Akcji Katolickiej. Do ostatniego dnia życia pracował zawodowo; ostatnio jako opiekun dojeżdżających uczniów autobusami do szkoły i z powrotem do ich miejsc zamieszkania.
Uroczystość pogrzebowa śp. Zygmunta Tarnackiego miała miejsce we wtorek rano, 18 listopada 2025 r. Mszy św. żałobnej przewodniczył ks. dr kanonik Tadeusz Białous, proboszcz parafii pw. św. Jana Pawła II w Ełku, a w rajgrodzkim sanktuarium zebrała się cała społeczność szkolna na czele ze sztandarem Szkoły Podstawowej w Rajgrodzie im. Henryka Sienkiewicza i również sztandarem byłego Gimnazjum w Rajgrodzie im. ks. Józefa Radwańskiego. Ponadto liczni mieszkańcy parafii, znajomi, przyjaciele… Okolicznościową homilię wygłosił, uczestniczący w koncelebrze, rajgrodzki wikariusz - ks. Jakub Milewski. W nabożeństwie aktywnie uczestniczyli nauczyciele i uczniowie; Wiesława Zimińska, była nauczycielka biologii, wykonała psalm i pieśń. Pod koniec nabożeństwa głos zabrał dyrektor rajgrodzkiej szkoły - Andrzej Graczewski, który przedstawił obecnym podstawowe dane z pracy zawodowej oraz pożegnał zmarłego w imieniu społeczności szkolnej. Następnie, żegnając i dziękując przyjacielowi za lata wspólnej pracy społecznej, podkreśliłem w swym przemówieniu najważniejsze wydarzenia, jakie były udziałem zmarłego w działalności w TMR i "RE". Z kolei córka zmarłego - Karolina (najmłodsza z czworga rodzeństwa) podziękowała ojcu za wychowanie i troskę o rodzinę, za miłość rodzicielską. Zaś syn Dariusz podziękował wszystkim obecnym w imieniu mamy Hanny i rodzeństwa, za wszelką okazaną pomoc w tych trudnych dla nich dniach i za udział w pogrzebie. Na wyprowadzenie stosowny utwór muzyczny na saksofonie wykonał były dyr. Domu Kultury w Rajgrodzie - Wiesław Gajdziński. Zmarły śp. Zygmunt Tarnacki spoczął w najstarszej części rajgrodzkiego cmentarza, zlokalizowanego przy ul. Warszawskiej (przy wylocie z miasta w kierunku Grajewa).
Spoczywaj w pokoju Przyjacielu
Janusz Sobolewski

SPOCZYWAJ W POKOJU  🖤
15/11/2025

SPOCZYWAJ W POKOJU 🖤

Nie dajmy wygłuszyć wołania o pamięć. W poniedziałek, 8 września 2025 r., przypadła 81. rocznica bitwy w okolicy Osowych...
06/10/2025

Nie dajmy wygłuszyć wołania o pamięć.
W poniedziałek, 8 września 2025 r., przypadła 81. rocznica bitwy w okolicy Osowych Grząd, zwanej też bitwą na Grzędach, jaką partyzancki (spieszony) 9 Pułk Strzelców Konnych Armii Krajowej stoczył z Niemcami 8-9 września 1944 r. Obchody 81. rocznicy bitwy rozpoczęły się Mszą św. w kościele pw. Narodzenia NMP w Rajgrodzie, celebrowanej przez ks. dr. Macieja Gilewskiego, proboszcza rajgrodzkiego. Dalsza część uroczystości rocznicowych miała miejsce na Grzędach, czyli na dawnym Choszczewie. Po drodze złożono kwiaty i zapalono znicze przy pomniku w Tamie i krzyżu w Woźnejwsi. Kwiaty złożono również pod tablicą upamiętniającą pacyfikację wsi Grzędy, znajdującą się przy leśniczówce.
Następnie wszyscy zebrani, podążając za Miejską Orkiestrą Dętą OSP z Grajewa i Kompanią Honorową 2 Batalionu Zmechanizowanego z Giżycka udali się pod obelisk upamiętniający poległych w czasie bitwy 8-9 września 1944 r., rozstrzelanych w czasie pacyfikacji wsi Grzędy (16 sierpnia 1943 r.) mieszkańców tej wsi oraz pomordowanych przez NKWD i Gestapo leśników z nadleśnictw Grajewo i Rajgród. Po odegraniu i odśpiewaniu hymnu państwowego, Starosta Grajewski - Waldemar Remfeld powitał poczty sztandarowe, kapłanów, przedstawicieli Parlamentu RP, władz samorządowych wszystkich szczebli, wojska i służb mundurowych, leśników i pracowników BPN, strzelców i harcerzy, uczniów szkół i organizacji społecznych, a także przybyłych mieszkańców okolicznych miejscowości, a przede wszystkim potomków tych, którzy walczyli w bitwie na Grzędach, bądź zostali zamordowani w trakcie pacyfikacji tej wsi.
Dr hab. Krzysztof Sychowicz Naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Białymstoku przybliżył słuchaczom historię wydarzeń z okresu akcji "Burza" w 1944 r. Podkreślił, jak ważna jest pamięć o tamtych czasach oraz wyraził radość, iż tylu młodych ludzi każdego roku uczestniczy w uroczystościach rocznicowych. Powiedział m.in.:
- Dochodząc tutaj od Tamy, mamy przed sobą znaczną część naszej historii. Historii tragicznej i bolesnej, ale i chwalebnej, wspaniałej, którą musimy pamiętać. Musimy pamiętać, bo nikt za nas pamiętać jej nie będzie. Nikt nie będzie się ją chwalił, nikt nie będzie przypominał swoich porażek i zbrodni. My mamy do tego prawo i jesteśmy do tego zobowiązani. Bitwa na Grzędach, związana przecież bardzo silnie z akcją "Burza", która była odpowiedzią na wkroczenie wojsk sowieckich na przedwojenne tereny Rzeczypospolitej, stała się elementem pokazującym, iż Polacy, mieszkańcy tych terenów, nie zrezygnowali z walki o niepodległość…
Senator RP - Marek Komorowski zwrócił uwagę na to, że obecnie mamy czas, kiedy można przypominać i czcić bohaterów i ofiary wydarzeń z lat II wojny światowej., zgodnie z prawdą.
- Z tą prawdą, za czasów Polski ludowej był problem. Z pamięcią był problem, bo chciano wymazać… W dniu dzisiejszym można powiedzieć, że te trzy rzezy: pamięć, prawda i upamiętnienie są na swoim miejscu. A jak są na swoim miejscu, to są na właściwym miejscu - kontynuował senator Komorowski. Zaznaczył też, że zbrodnie i zniszczenia materialne domagają się zadośćuczynienia, o jakie wołał prezydent RP w czasie tegorocznych obchodów wybuchu wojny na Westerplatte.
Członek ZWP - Jacek Piorunek podkreślił, że Urząd Marszałkowski Woj. Podlaskiego jest po raz pierwszy partnerem przedsięwzięcia, w jakim uczestniczymy. Przypomniał, że jeszcze niedawno w pierwszym szeregu ławek siedzieli partyzanci, uczestnicy bitwy, a których już nie ma wśród nas.
- Oni wiedzieli, że wojska sowieckie trzeba tutaj powitać jako gospodarze tego terenu. Oni wiedzieli, co idzie za wojskami sowieckimi i za komunistycznym Związkiem Radzieckim. Oni wiedzieli i przewidywali, jak się skończy wyzwalanie Polski przez armię sowiecką. Stanęli do walki i była porażka, ale są dzisiaj dla nas pięknym wzorem do naśladowania - powiedział J. Piorunek i wyraził zadowolenie, że w uroczystościach rocznicowych każdego roku uczestniczy coraz więcej młodych ludzi.
Dyrektor Banku Spółdzielczego w Szczuczynie Oddział w Rajgrodzie - Stanisław Kossakowski przekazał zebranym pozdrowienia od zast. przewodniczącego SWP - Wojciecha Grochowskiego. Powiedział: - Dziś oddajemy chwałę żołnierzom 9 Pułku Strzelców Konnych Armii Krajowej, którzy nigdy nie złożyli broni, a w obliczu wroga potrafili okazać hart ducha. Między innymi to dzięki ich ofierze żyjemy w wolnej, demokratycznej Polsce, w zjednoczonej Europie, a dziś oddajemy im hołd…
Podczas obchodów są wyróżnienia i uhonorowania osób i instytucji, które przyczyniają się do rozwoju grajewskiego regionu. W tym roku podziękowania złożono Dowódcy 1 Dywizji Piechoty Legionów im. Marszałka Józefa Piłsudskiego - gen. dyw. Norbertowi Iwanowskiemu, za którego statuetkę odebrał płk Michał Kosturbiec z 2 Brygady Zmotoryzowanej Legionów oraz członkowi Zarządu Województwa Podlaskiego – Jackowi Piorunkowi. Podziękowania złożono także członkom Miejskiej Orkiestry Dętej OSP w Grajewie z kapelmistrzem Ryszardem Jasionowskim na czele. Podziękowano również Kacprowi Bućko - dyrektorowi Domu Kultury w Rajgrodzie za pomoc w organizacji uroczystości.
Prezes honorowy Towarzystwa Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych w Grajewie – Antoni Dudziński wyróżnił zasłużonego członka Towarzystwa - Roberta Kowalewskiego, któremu przekazał oficerską odznakę 9 psk, przyznaną za patriotyczną postawę i działania na rzecz stowarzyszenia.
Były Wojewoda Łomżyński i wieloletni samorządowiec, kultywujący historię naszych terenów - Mieczysław Bagiński w swym wystąpieniu przytoczył chronologiczne wydarzenia pamięci o tej bitwie. Przypomniał, że prawdę o bohaterstwie żołnierzy-partyzantów skrywano oficjalnie do lat 80. , ale żyła ona w rodzinach, w spotkaniach grup byłych uczestników tych wydarzeń. Pierwsze upamiętnienie bitwy drewnianym krzyżem miało miejsce na Osowych Grzędach, na miejscu zmagań z wrogiem, i miało ono charakter prywatny. M. Bagiński przypomniał też dwie tablice, jakie odsłonięto w Rajgrodzie i Grajewie (rajgrodzka tablica w kościele została odsłonięta w sierpniu 1977 r.). Dalej kontynuował:
- Miejsce to i zdarzenie było przewidziane planowo do zapominania, ale nie dało się wygłuszyć wołania o pamięć.(…) Do roku 1984 żyła jeszcze liczna grupa uczestników tej bitwy, którzy przyczynili się do powstania pomnika na Tamie. Za dwa lata powstała tablica w kościele w Grajewie. (…) W czerwcu 1992 powstał Klub byłych Żołnierzy 9 PSk. Organizatorzy spotkali się wtedy z ówczesnym Wicewojewodą Łomżyńskim, gdzie uzyskali wsparcie moralne i materialne. Za miesiąc Grajewo świętowało pamięć 9 pułku, tak samo w roku 93 i 94. Wtedy pojawia się Społeczny Komitet Budowy Pomnika tu, na Grzędach, czyi w tym miejscu. Za dwa miesiące odsłonięto pomnik. Wtedy była tu pierwsza Msza św. polowa, podobnie i w roku następnym. Ale wbrew deklaracjom, w latach kolejnych (do 1999) polana ta "wyciszyła się". Miasto Grajewo miało bliższe miejsca i czas na upamiętnianie. Potrzebny był pojednawczy głos do wszystkich okolicznych samorządów, a nie tylko wołanie z Grajewa. Zrobił to pierwszy starosta powiatu w Grajewie. Wspólnym akcentem było wręczenie sztandaru Zespołowi Szkół Zawodowych w Grajewie, na początku roku szkolnego 2000. Zaraz po tym pojawiła się inicjatywa - Towarzystwo Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych…
Były Wojewoda Łomżyński przekazał kilka przemyśleń, m.in.:
- Niech każdy, kto słuchał, odnajdzie się w tym, niech szuka sam siebie, bliskich i swego wkładu , przyszłego zamiaru, wobec tego miejsca i zdarzenia.
- Treścią tą chcę wykazać, że każda prawda przebija się przez pokład wymuszonego milczenia, bo w takim milczeniu nigdy nie będzie ciszy. Cisza krzyczy, a milczenie jest w konflikcie z sumieniem każdego, kto go nie słyszy….
Poniekąd odpowiedzią na powyższe postulaty był utwór "Zdumienie", fragment "Tryptyku rzymskiego" Jana Pawła II, wykonany perfekcyjnie przez ucz. Zuzannę Komor z ZS nr 2 z Grajewa, w którym ujmujące są słowa: "przemijanie ma sens, ma sens i życie…"
Obowiązkowym punktem programu corocznych obchodów jest odczytanie Apelu Pamięci oraz salwa honorowa, którą wykonali żołnierze 2 Batalionu Zmechanizowanego.
Następnie Dziekan Grajewski - ks. Dariusz Łapiński przed wspólną modlitwą za poległych w bitwie, powiedział m.in.:
- Istotą dla nich była wolna Polska i tą wolną Polskę nam przekazali. Powinniśmy sobie zadawać ciągle pytanie: Czy my ją dzisiaj tak kochamy, jak oni ją kochali? Czy dzisiaj, właśnie dla Polski, jesteśmy w stanie pracować, uczyć się, czy jesteśmy w stanie dla niej pięknie żyć?
Po modlitwie delegacje złożyły kwiaty i zapaliły znicze pod obeliskiem. Starosta W. Remfeld podziękował wszystkim za obecność i zaprosił na nieoficjalną część uroczystych obchodów rocznicowych.
Następnie odbył się poczęstunek, któremu towarzyszyły rozmowy i wspomnienia z uroczystości z lat ubiegłych.
Panie z Koła Gospodyń Wiejskich w Woźnejwsi z własnej inicjatywy przygotowały przepyszne gołąbki, którymi częstowały obecnych.
Organizatorami wydarzenia byli przedstawiciele władz samorządowych: Starostwa Powiatowego w Grajewie, miasta Grajewa, gminy Rajgród, gminy Goniądz, a także: Biebrzański Park Narodowy, Nadleśnictwo Rajgród, Towarzystwo Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych w Grajewie, Związek Strzelecki „Strzelec” OSW JS 1011 Grajewo i Zespół Szkół Nr 2 im. 9 Pułku Strzelców Konnych w Grajewie.
Dopełnieniem tych dorocznych obchodów rocznicowych na Grzędach była wspaniała pogoda kończącego się lata.
J.S.

16/08/2025
18/06/2025
28/05/2025

🇵🇱🇵🇱Obraz Szarża Jazdy Poznańskiej pod Rajgrodem - wyjątkowa kopia w zbiorach Domu Kultury w Rajgrodzie. 🇵🇱🇵🇱

W Rajgrodzie, gdzie historia łączy się z kulturą, każdego roku obchodzimy rocznicę pamiętnej Bitwy pod Rajgrodem z 29 maja 1831 roku – starcia z czasów Powstania Listopadowego, które na stałe zapisało się w lokalnej pamięci. W tym roku obchody nabrały wyjątkowego wymiaru dzięki niezwykłej inicjatywie.
Do Domu Kultury zgłosiła się Agnieszka Komor, lokalna artystka, która z pasją i ogromnym sercem tworzy wyjątkowe obrazy. Podczas przygotowań do swojej autorskiej wystawy, którą możecie oglądać w Domu Kultury w Rajgrodzie na pierwszym piętrze pojawił się temat zaginionego obrazu Juliusza Kossaka przedstawiającego szarżę jazdy poznańskiej pod Rajgrodem. Dzieło to, znane dziś jedynie z przedwojennych pocztówek, przez lata uznawane było za utracone lub znajdujące się w prywatnych rękach.
Tak narodził się pomysł odtworzenia legendarnego obrazu – i Agnieszka podjęła się tego zadania z niezwykłą starannością. Korzystając z dostępnych reprodukcji, włożyła serce i kunszt w to, by przywrócić Rajgrodowi ten wyjątkowy fragment artystycznej pamięci narodowej.
Efektem jej pracy jest obraz „Szarża Jazdy Poznańskiej pod Rajgrodem 1831”, który nie tylko zachwyca, ale też staje się nowym symbolem lokalnej tożsamości i pamięci historycznej.

Od teraz to dzieło można podziwiać w Domu Kultury w Rajgrodzie, który z dumą prezentuje je jako swoją własność.

Gmina Rajgród
wśród fanów

08/05/2025

Ogłaszamy konkurs piosenki i poezji patriotycznej.
Serdecznie zapraszamy do udziału dzieci, młodzież i dorosłych.

Do zobaczenia
wśród fanów
Gmina Rajgród
Towarzystwo Miłośników Rajgrodu
e-Grajewo.pl

07/04/2025
15/01/2025

Wspomóż: 33. Finał WOŚP - Gramy na zdrowie! - Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy - zobacz RAJGRÓD - W STAREJ I NOWEJ FOTOGRAFII - MONOGRAFIA cz. fot. (WOŚP RAJGRÓD) (17141170603) na Charytatywni Allegro

Adres

Ulica Warszawska 32/20
Rajgród
19-206

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Towarzystwo Miłośników Rajgrodu umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Ta Organizacja

Wyślij wiadomość do Towarzystwo Miłośników Rajgrodu:

Udostępnij