01/06/2026
Co skrywa kolekcja roślin in vitro Naukowego Koła Botaników z Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie? Część II!
Poznajcie goździka pysznego typowego (Dianthus superbus subsp. superbus L.) – jednego z najbardziej urokliwych i zagrożonych mieszkańców naszych łąk! 🌸
Jest to roślina związana przede wszystkim z wilgotnymi, zmiennowilgotnymi łąkami (szczególnie zmiennowilgotne łąki trzęślicowe ze związku molinion) oraz rzadkimi lasami i obrzeżami zarośli. Przeważnie porasta gleby zasobne w wapń, o umiarkowanej żyzności, ale jego naturalne siedliska dramatycznie kurczą się przez meliorację, zarastanie łąk oraz intensywne rolnictwo. Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną prawną, a w Polskiej Czerwonej Księdze Roślin (oraz na krajowych czerwonych listach) klasyfikowany jest jako takson narażony na wyginięcie (VU).
Kultury in vitro, czyli hodowle tkanek roślinnych w sterylnych naczyniach na specjalnie zbilansowanych pożywkach (bogatych w mikroskładniki i regulatory wzrostu), pozwalają na zachowanie i szybkie namnażanie tego rzadkiego taksonu w całkowicie kontrolowanych warunkach. Metoda ta odgrywa kluczową rolę w ochronie ex situ (poza miejscem naturalnego występowania) roślin zagrożonych wyginięciem. Umożliwia ona nie tylko długoterminowe bankowanie materiału genetycznego, ale też produkcję zdrowych, silnych sadzonek gotowych do ewentualnej reintrodukcji.
W przypadku goździka pysznego kultury in vitro dają naukowcom niesamowitą okazję do badania mikrorozmnażania – od stymulacji rozwoju pędów bocznych, aż po proces ukorzeniania w laboratoryjnym mikroklimacie. Nasi członkowie jako pierwsi opracowali metodę mikrorozmnażania goździka pysznego z wykorzystaniem nasion!
Zapraszamy do zapoznania się ze streszczeniem: https://drive.google.com/file/d/1wjIF2m4hhpTsTATbomdVjDuPUN9JnsYO/view
W kolekcji Naukowego Koła Botaników znajduje się wiele taksonów rzadkich i chronionych, które stanowią bezcenny kapitał dla czynnej ochrony przyrody oraz rozwoju współczesnej biotechnologii i botaniki! 🔬🌱
