14/09/2026
z Kalendarza Liturgicznego...ŚWIĘTO PODWYŻSZENIA KRZYŻA ŚWIĘTEGO
[…] Patrz! Jaki tam krzyż,
Krzyż niebezpieczny-
Maszt się niesie w z-wyż,
Most mu poprzeczny.
Synku! Trwogi zbądź:
To znak zbawienia;
Płyńmy! Bądź co bądź –
Patrz, jak? się zmienia…[…]
„- Gdzie się podział k r z y ż ?
- Stał się nam b r a m ą”
(C. K. Norwid, Krzyż i dziecko)
🌿Dnia 14 września przypada święto Podwyższenia Krzyża świętego. To właśnie święto w niezwykły sposób związane jest ze starożytnymi, dramatycznymi dziejami chrześcijaństwa, które krwawo było prześladowane przez cesarzy rzymskich. W pierwszych wiekach po narodzeniu Chrystusa chrześcijanie byli skazywani na męczeńską śmierć na arenach cyrkowych czy poddawani okrutnym torturom.
🌿 Na początku IV wieku cesarz Konstantyn, który nie był wprawdzie chrześcijaninem, ale też nie przyłączał się do prześladowań wyznawców Chrystusa, szykował się do bitwy z rządzącym Rzymem Maksencjuszem, którego armia miała znaczną przewagę. Starożytny historyk i biskup, Euzebiusz z Cezarei pisał, że Konstantyn zaczął gorliwie przyzywać nieznanego Boga prosząc Go, aby objawił mu, kim jest i wspomógł go w trudnej sytuacji, w jakiej się znalazł. Cesarz powiedział, że „w godzinach południowych, kiedy słońce zaczynało się już skłaniać ku zachodowi, zobaczył na własne oczy znak tryumfalny w postaci krzyża ze światła na niebie, powyżej słońca, i był na nim umieszczony napis, mówiący: Pod nim zwyciężaj. Na ten widok zdumienie ogarnęło i jego, i całe wojsko, które szło za nim w tej ekspedycji i stało się naocznym świadkiem cudu”
(Euzebiusz z Cezarei, Życie Konstantyna I, 28, tłum. T. Wnętrzak, Kraków 2007, s. 117).
🌿Konstantyn odniósł zwycięstwo nad swoim rywalem i kiedy w 312 roku wprowadzał nowe rządy w Imperium Rzymskim, nie zapomniał o „znaku krzyża”. Specjalnym edyktem cesarz zrównał religię chrześcijańską z innym religiami, kładąc tym samym kres krwawym prześladowaniom wyznawców Chrystusa. Konstantyn poszukiwał też wiedzy o Bogu w Piśmie Świętym i troszczył się o miejsca w Ziemi Świętej związane z życiem Jezusa Chrystusa: między innymi odnalazł grotę Grobu Pańskiego i kazał tam zbudować bazylikę.
🌿Dzieło to podjęła także matka Konstantyna, cesarzowa Helena i podróżując na Wschód, „ozdabiała domy modlitwy wspaniałymi klejnotami i nie pomijała kościołów nawet w najmniejszych miastach. Można było zobaczyć tę godną podziwu niewiastę w skromnym i prostym okryciu wmieszaną w tłum wiernych, każdym rodzajem miłego Bogu uczynku dającą świadectwo swojej religijności i czci dla Niego” (Życie Konstantyna III, 45, s. 191).
🌿Helena rozpoczęła również poszukiwania drzewa Krzyża, tego, na którym oddał życie Zbawiciel i wkrótce jej wysiłki zakończyły się sukcesem – odnalezieniem pozostałości Krzyża Chrystusowego. 14 września roku 335 na Wzgórzu Golgoty w Jerozolimie poświęcono dwa kościoły: bazylikę Zmartwychwstania i bazylikę Męczenników, w której właśnie przechowywano relikwie drzewa Krzyża świętego. Tego też dnia odbyła się pierwsza publiczna adoracja odnalezionego Krzyża, wyznaczając dla całego Kościoła Powszechnego początek święta „podwyższenia krzyża”.
🌿Fragment relikwii drzewa Krzyża świętego jest przechowywany i adorowany w lubelskim kościele ojców dominikanów. Warto bowiem pamiętać o słowach św. Pawła: Nauka bowiem krzyża głupstwem jest dla tych, co idą na zatracenie, mocą Bożą zaś dla nas, którzy dostępujemy zbawienia (1Kor 1,18).
Agnieszka Kijewska - oblatka
Obraz: fresk Rafaela Santi "Wizja krzyża" w Sali Konstantyna w Watykanie
Obserwujący
![z Kalendarza Liturgicznego...ŚWIĘTO PODWYŻSZENIA KRZYŻA ŚWIĘTEGO[…] Patrz! Jaki tam krzyż,Krzyż niebezpieczny-Maszt się ...](https://img3.ngos1.com/662/416/1390195606624168.jpg)
