29/10/2026
Dlaczego Nowy Sącz nazywano miastem kolejarzy? 🚂
Przez pokolenia kolej dawała Sądeczanom pracę, kształtowała miejską przestrzeń i tworzyła środowisko, które miało własne tradycje oraz bogate życie kulturalne. W tym roku przypada 150-lecie sądeckiej kolei. To dobry moment, by przypomnieć tę część naszej historii 🕰️
18 sierpnia 1876 roku do Nowego Sącza wjechał pierwszy pociąg. Uruchomienie linii Tarnów–Leluchów otworzyło przed miastem i regionem nowe możliwości podróżowania, handlu i rozwoju gospodarczego. Był to początek przemian, których ślady odnajdujemy na Sądecczyźnie do dziś 🛤️
W tym samym roku powstały warsztaty kolejowe, z których wywodzi się dzisiejszy NEWAG S.A.. W kolejnych latach dla pracowników kolei i ich rodzin budowano Kolonię Kolejową, pierwsze 37 domów oddano do użytku w 1892 roku. Kolej stawała się coraz ważniejszą częścią codzienności miasta, a wokół niej rozwijała się społeczność sądeckich kolejarzy 🏘️
To środowisko współtworzyło również kulturę Nowego Sącza. W Domu Robotniczym działały chór „Echo”, orkiestra i teatr, a mieszkańcy przychodzili także na seanse filmowe. Historia sądeckiej kolei prowadzi więc od dworca i warsztatów do miejsc, w których wspólnie muzykowano, występowano i spędzano wolny czas 🎶🎭
Kolejarskie tradycje odnajdujemy także w dziejach Sandecja Nowy Sącz. Klub, którego początki sięgają 1910 roku, w 1931 roku przystąpił do struktur Kolejowego Przysposobienia Wojskowego. Po wojnie był związany ze Związkiem Zawodowym Kolejarzy i działał pod nazwą „Kolejarz”. Sport stanowił kolejną dziedzinę, w której kolejarska społeczność zaznaczyła swoją obecność w życiu miasta ⚽
Pamięć o sądeckiej kolei zachowała się także w rodzinnych opowieściach, fotografiach, dokumentach i pamiątkach. Zdjęcia w kolejarskich mundurach i wspomnienia codziennej pracy przybliżają losy ludzi, którzy przez pokolenia współtworzyli życie miasta i regionu 📷
Jubileuszowi poświęcono jeden z numerów kwartalnika Sądeczanin Historia zatytułowany „150 lat sądeckiej kolei”. Zachęcamy do lektury i poznawania dziejów kolei, które tak mocno splotły się z losami naszego regionu 📖
📷 Polona