Stowarzyszenie Straż Ochrony Przyrody w Polsce Oddział Mazowiecki

01/05/2026

Zadbajcie o swoje bezpieczeństwo podczas tej majówki. Miłego i bezpiecznego wypoczynku.

Wójt gminy Baligród zwraca się z prośbą o zachowanie szczególnej ostrożności w związku ze wzmożoną aktywnością niedźwiedzi na terenie naszej okolicy.

W ostatnim czasie odnotowano częstsze przypadki pojawiania się dzikich zwierząt w pobliżu zabudowań oraz szlaków spacerowych i leśnych. W trosce o bezpieczeństwo prosimy o:

- unikanie samotnych spacerów w terenach leśnych i ich sąsiedztwie!
- zabezpieczanie odpadów i żywności, które mogą przyciągać zwierzęta!
- zachowanie szczególnej ostrożności podczas spacerów z dziećmi i zwierzętami domowymi!
- niezbliżanie się do dzikich zwierząt oraz niepodejmowanie prób ich dokarmiania oraz fotografowania!

W przypadku zauważenia niedźwiedzia należy zachować spokój, oddalić się w bezpieczne miejsce i niezwłocznie poinformować odpowiednie służby.

Dziękujemy za rozwagę i współpracę.

25/04/2026

Nie wszystko co się wije jest wężem czy żmiją.

Padalec zwyczajny, którego znajdziesz pod kamieniem lub przy kompostowniku, nie ma zamiaru cię ugryźć. Ma zamiar zjeść ślimaki i pędraki, które niszczą twoje korzenie.

Padalec zwyczajny (Anguis fragilis) to najczęściej mylony gad w Polsce — większość ludzi bierze go za węża i zabija. Jest jaszczurką. Bez nóg, ale z powiekami, zewnętrznym uchem i możliwością odrzucenia ogona — czego żaden wąż nie potrafi. Jest całkowicie niegroźny dla człowieka. Bez jadu. Bez zębów zdolnych przebić skórę. Bez najmniejszego zainteresowania tobą. Porusza się powoli, miękko i chowa się, zanim zdążysz dobrze go zobaczyć.

Co robi z dużą skutecznością:
poluje na dżdżownice, ślimaki nagie i pędraki bezpośrednio przy korzeniach roślin — w glebie i ściółce, dokładnie tam, gdzie żadna pułapka nie dociera
eliminuje larwy ślimaków i chrząszczy glebowych przed wyjściem na powierzchnię — zapobiegając szkodom zanim staną się widoczne
sygnalizuje ogród z żywą glebą — żeby się tu osiedlić, potrzebuje wilgotnego mulczu, płaskich kamieni i spokoju pod nimi

Rozpoznasz go łatwo: ciało brązowomiedziane lub szarobrązowe, błyszczące, jednolite bez wyraźnego wzoru, porusza się falistymi ruchami jak wąż ale z widocznymi powiekami i małymi usznymi otworami po bokach głowy. W obliczu zagrożenia zastyga nieruchomo lub odrzuca ogon — który odrasta przez kilka miesięcy.

Padalec objęty jest w Polsce ścisłą ochroną gatunkową na mocy ustawy o ochronie przyrody. Jego zabicie jest przestępstwem, nie wykroczeniem.

Jeśli znajdziesz go pod doniczką, płaskim kamieniem lub w kompostowniku — zostaw go. Poluje w tej glebie od sezonów, prawdopodobnie zanim jeszcze cokolwiek w niej posadziłeś.

To cichy łowca korzeni warzywnika. Zostaw go w spokoju. Wcale nie jest tobą zainteresowany. 🐍🌿

18/04/2026

Ciepła i słoneczna pogoda sprzyja kąpielom słonecznym. Uważajcie na żmije.

Wraz z nadejściem cieplejszych dni żmije zygzakowate budzą się ze snu zimowego i stają się bardziej aktywne. Wiosna i lato to okres, kiedy najłatwiej natknąć się na tego jadowitego węża w Polsce. Jak rozpoznać żmiję zygzakowatą, gdzie można ją spotkać i jak postępować w przypadk...

12/04/2026

Pokaż jak mieszkasz, a powiem Ci kim jesteś.

Znalazłeś gniazdo w ogrodzie i nie wiesz czyje? Położenie, materiały i kolor jaj wystarczą do identyfikacji gatunku. Od kwietnia do sierpnia większość ogrodowych ptaków jest w pełnym sezonie lęgowym. 🐦
W żywopłocie:
- Kos (Turdus merula) — miskowate gniazdo z trawy i błota, jasnoniebieskawozielone jaja z brązowymi plamkami
- Pokrzywnica (Prunella modularis) — mała miseczka z mchu, jajeczka intensywnie niebieskie bez plam
- Pokrzewka czarnołbista (Sylvia atricapilla) — lekka miseczka z suchej trawy w gęstych krzewach
W rozwidleniu gałęzi:
- Zięba (Fringilla coelebs) — starannie ukryta miseczka obszyta porostami, jaja brązoworóżowe z ciemnymi plamkami
- Grzywacz (Columba palumbus) — prymitywna platforma z patyków, dwa białe jaja
- Wilga (Oriolus oriolus) — wiszący koszyczek z włókien pod gałęzią w koronie, kremowobiałe jaja z czarnymi plamkami
W dziupli lub budce:
- Sikorka modra (Cyanistes caeruleus) — budka 26 mm otwór
- Sikorka bogatka (Parus major) — budka 32 mm otwór
- Pleszka zwyczajna (Phoenicurus phoenicurus) — budka lub dziupla, jasnoniebiskie jaja
Przy ścianie lub pod okapem:
- Strzyżyk (Troglodytes troglodytes) — kopułkowe gniazdo z wejściem bocznym w bluszczu lub gęstym pnączu
- Kopciuszek zwyczajny (Phoenicurus ochruros) — w szczelinach muru, na parapetach
- Wróbel domowy (Passer domesticus) — w szczelinach budynków, za okiennicami
Na ziemi:
- Skowronek polny (Alauda arvensis) — ukryte w trawie na polu lub łące
- Pliszka żółta — przy strumieniu lub wilgotnej łące
- Świergotek łąkowy — głęboko w trawie
Na platformie / wysokich strukturach:
- Myszołów zwyczajny (Buteo buteo) — duże stos z gałęzi w koronie drzewa
- Bocian biały (Ciconia ciconia) — platforma na słupie, dachu lub specjalnym kole 🌿
Szybkie zasady: jaja intensywnie niebieskie bez plam = pokrzywnica; gniazdo widoczne przez gałęzie jak platforma = grzywacz; kopuła z wejściem bocznym = strzyżyk; błoto w strukturze gniazda = jaskółka.
Nigdy nie dotykaj zajętego gniazda. Pisklę na ziemi między majem a lipcem prawdopodobnie uczy się latać — rodzice są w pobliżu. Nie strzyż żywopłotów od kwietnia do końca sierpnia.

11/04/2026

Czy to znaczy, że jesteśmy 100 lat za ...?

Wczoraj zakończyliśmy I wyprawę niemiecką 2026 (Górna i Dolna Frankonia), bo średniowieczu na święta się nie wojowało. Zdobywaliśmy obszar północnej Bawarii i południowej Turyngii.cztery dni, w tym jeden w warsztatach, bo rumak okulal. Razem 45 zamków.
Poniżej zamek Bibra (Grabfeld, Turyngia)

09/04/2026

Wiosna! Ach to ty!

03/04/2026

ENTY w Kampinosie? Tolkien był wizjonerem.
Wesołych Świąt Wielkanocnych.

Ciekawostka naukowa w Kampinoskim Parku Narodowym 🌲
Zespół Nauki I Monitoringu Przyrody Kampinoskiego Parku Narodowego od kilku lat prowadzi obserwacje wybranych drzewostanów sosnowych na obszarach wydmowych i w ich bezpośrednim sąsiedztwie. Początkowo badania miały charakter rutynowy - dotyczyły dynamiki odnowień, reakcji drzew na zmieniające się warunki wilgotnościowe oraz wpływu presji turystycznej.
Jednak w trakcie analiz natrafiono na zjawisko, które trudno było jednoznacznie wyjaśnić w ramach dotychczasowej wiedzy o ekologii drzew 🌿. W kilku lokalizacjach, w odstępach rocznych, odnotowano nieznaczne, lecz powtarzalne zmiany położenia wybranych osobników sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris). Przesunięcia te (rzędu od kilkudziesięciu centymetrów do nawet kilku metrów w ciągu kilku lat!) nie korelowały ani z procesami erozyjnymi, ani z działalnością zwierząt, ani też z ingerencją człowieka.
Co istotne, zjawisko to dotyczyło głównie młodszych drzew rosnących na granicy siedlisk - tam, gdzie warunki świetlne i wodne podlegają dynamicznym zmianom ☀️💧.
Analiza systemów korzeniowych wykazała ich nietypową asymetrię, sugerującą stopniowe „przesuwanie się” całej bryły korzeniowej w kierunku korzystniejszych warunków.
Hipoteza robocza zakłada, że mamy do czynienia z dotąd nieopisywaną strategią adaptacyjną 🌱, polegającą na bardzo powolnej, wieloletniej zmianie położenia drzewa w odpowiedzi na lokalne warunki środowiskowe. Mechanizm tego procesu pozostaje przedmiotem dalszych badań 🔍.
Naukowcy podkreślają, że choć obserwacje są powtarzalne, wymagają dalszej weryfikacji i dokumentacji. Być może to właśnie na terenie Puszczy Kampinoskiej obserwujemy jedno z najbardziej niezwykłych zjawisk w świecie roślin!
AG
📷Maciej Szajowski

28/03/2026

Podbijamy prośbę. Chociaż to powinno być oczywiste ale dla wielu nie jest. W Parku Narodowym nie schodzimy ze szlaku.
Miłego weekendu.

26/03/2026

Nie przechodźmy obok problemu obojętni. Wypalanie traw to zbrodnia na żywych stworzeniach. Widzisz. Reaguj.

Wypalanie traw zabija!

Wraz z pierwszymi ciepłymi dniami powraca jeden z najgroźniejszych mitów: przekonanie, że ogień użyźnia ziemię. W rzeczywistości wypalanie traw to bezmyślny proceder! Ogień to żywioł, nad którym nie da się zapanować! Wystarczy podmuch wiatru, by pożar przeniósł się na lasy lub domostwa, zagrażając życiu ludzi.

To, co dla człowieka wydaje się „oczyszczaniem pola”, dla natury jest ścianą ognia, przed którą nie ma ucieczki. W płomieniach i dymie giną tysiące niewinnych zwierząt: młode zające, jeże, sarny oraz ptaki gniazdujące przy ziemi, takie jak skowronki czy kuropatwy. Razem z nimi giną nasi najwięksi sprzymierzeńcy: pszczoły, trzmiele, biedronki i mrówki. Bez nich nie ma zapylania ani równowagi w przyrodzie.

Wypalanie traw jest surowo zabronione, a kary nie ograniczają się już do pouczeń!
Sprawcom grożą mandaty do 5 000 zł, grzywny sądowe sięgające 30 000 zł, a nawet kara do 10 lat więzienia, jeśli pożar zagrozi mieniu lub życiu.

Jeśli widzisz podpalacza, dzwoń pod numer 112 i nie pozwól, by bezbronne zwierzęta ginęły w męczarniach.

OTOZ Animals - Organizacja Pożytku Publicznego
Krajowy Rejestr Sądowy - KRS 0000069730

20/03/2026

Dobre wiadomości z Kampinosu. Przyrod potrafi o siebie zadbać sama jeśli jej nie przeszkadzamy. Ale jako gatunek mamy poważny dług do spłacenia. Mądra pomoc jest zawsze wskazana.
Miłego weekendu.

23/12/2025

Częsty gość naszych ogródków.

Subskrybuj Echa Leśne: http://www.youtube.com/channel/UCJ64kgsc0thZq_6GFUnC5Pg?sub_confirmation=1WoooHoooo!!! Pobuuuuuuudkaaa!!!! Już 6:00!!!Bogatka jest naj...