Fundacja "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna"

Wskazówki dojazdu

Fundacja "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna" Działalność edukacyjna, badawcza i kulturalna mająca na celu upamiętnianie i upowszechnianie pamięci o żydowskich mieszkańcach Kutna.

W ubiegłym tygodniu wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrod...
23/09/2026

W ubiegłym tygodniu wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej" prezentowana była w Szkole Podstawowej nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Kutnie. O „Zbrodni Katyńskiej” rozmawialiśmy w gronie uczniów pod opieką nauczyciela historii Roberta Małachowskiego. Wyróżniający się wiedzą uczeń otrzymał pamiątkowy „Guzik Katyński”.
O „Guziku Katyńskim” napisano na stronie Instytut Pamięci Narodowej:
Guzik Katyński powstał w ramach kampanii społeczno-edukacyjnej „Pamiętam. Katyń 1940” zainicjowanej w kwietniu 2007 roku przez Narodowe Centrum Kultury. Był to okres poprzedzający premierę filmu Andrzeja Wajdy pt. „Katyń”, a także awansowanie przez Prezydenta RP oficerów zamordowanych w Zbrodni Katyńskiej. Instytut Pamięci Narodowej był od początku partnerem tej akcji.
Biuro Edukacji Narodowej IPN przygotowało nową edycję Guzika w związku z przypadającą w 2020 roku 80. rocznicą sowieckiego ludobójstwa. Guzik jest przypinką, która formą i kształtem symbolizuje guziki z polskich płaszczy wojskowych, wydobywanych z miejsc pochówku – w Katyniu pod Smoleńskiem, Miednoje pod Twerem, Bykowni koło Kijowa oraz Piatichatkach na przedmieściu Charkowa.
Blisko 22 tysiące Polaków - wojskowych, policjantów i cywili – zostało zamordowanych w kwietniu i maju 1940 roku przez sowieckie NKWD. Ciała grzebano bezimiennie, w masowych grobach w lasach tak, aby nie zostały nigdy odnalezione. Guziki, wyposażone w godło II Rzeczypospolitej wydatnie pomogły w identyfikacji ofiar. Zatem atrybut wojskowego płaszcza i munduru – niemy świadek zbrodni, na swój sposób przemówił, stając się materialnym znakiem pamięci.
Warto w tym miejscu zacytować fragment wiersza Zbigniewa Herberta pt. „Guziki”, dedykowanego przez poetę jego krewnemu, kapitanowi Edwardowi Herbertowi, oficerowi Krakowskiej Brygady Kawalerii, zamordowanemu w Katyniu:
„Tylko guziki nieugięte
przetrwały śmierć świadkowie zbrodni
z głębin wychodzą na powierzchnię
jedyny pomnik na ich grobie, (…)”

A teraz kilka słów o wystawie…
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasto Kutno. Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik.

Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/
Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie i Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.

Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!", w ramach którego wykonano wystawę, objęte jest Patronatem Honorowym Mariusz Sikora - Prezydent Miasta Kutno, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz TSKŻ-Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.

Dziękujemy za Wasze zainteresowanie, uważne słuchanie i rozmowy... Dziękujemy Pani Joannie Jankowskiej Dyrektor Szkoła P...
18/09/2026

Dziękujemy za Wasze zainteresowanie, uważne słuchanie i rozmowy...
Dziękujemy Pani Joannie Jankowskiej Dyrektor Szkoła Podstawowa nr 2 im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Kutnie oraz nauczycielowi historii Robertowi Małachowskiemu oraz uczniom dwóch klas za dwa spotkania...
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasto Kutno. Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik. Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich – na holu (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).

Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/, którą założył Luc Albinski. Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie oraz Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!" objęte jest Patronatem Honorowym Mariusz Sikora - Prezydent Miasta Kutno, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz TSKŻ-Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.

"Księga Pamięci Kutna i okolicy" napisana po 1945 roku  przez  żydowskich mieszkańców Kutna zawiera wiele ważnych, inter...
16/09/2026

"Księga Pamięci Kutna i okolicy" napisana po 1945 roku przez żydowskich mieszkańców Kutna zawiera wiele ważnych, interesujących, choć nieznanych większości dzisiejszych mieszkańców Kutna, informacji.
Dziś, w związku z tym, że we wrześniu każdego roku wspominamy bohaterskich żołnierzy 37 pułku piechoty stacjonującego w Kutnie praktycznie od zakończenia I wojny światowej aż do wybuchu II wojny światowej piszę o bohaterskich żołnierzach 37 pp żydowskiego pochodzenia walczących w kampanii wrześniowej, w bitwie nad Bzurą.
Wolf Mańczyk w artykule pt. „Kutno w czasach wojny” wspomina:
„Pamiętam, jakby to było wczoraj, pierwszy raz mobilizacja w Kutnie. Miało to miejsce 21 marca 1939r. Już wtedy wydawało się, że zbierają się ciemne chmury wojenne nad naszymi głowami. Następujący żołnierze żydowscy byli zmobilizowani w armii polskiej: Załman Kirsztajn (ojciec Adama Kerstena – przypisek autorki), Meir Fast, Abraham Sztift, Hersh Kozak, Leib Bibergal, Tuvia Hirszberg, Moshe Welcman, Abraham Bennett, Maurice Szapszewicz, Zelik Lifszic, Albert Kajn, Jurek Ogurek, Całeł Grinbaum, Lajbusz Kanał, Yonah Rozenblum, Shiya Fajber, Wolf Nosol i inni. Część z nich nie wróciła już do domu. W czasie walk w obronie ojczyzny młodzież żydowska Kutna poległa w walce z hitlerowskim agresorem. W ten sposób zginęli na polu bitwy Załman Kirsztajn, Meir Fast i Wolf Nosol w obronie Sochaczew – Abraham Sztift, Leib Bibergal, Tuvia Hirszberga, stawiającego opór wojskom niemieckim niedaleko Łowicz – polegli Hersz Kozak, Abraham Bennett i inni na polu bitwy.
Zaraz po zajęciu Kutna przez Niemców, ekshumowano zwłoki Sztifta, Bibergala i Hirszberga, sprowadzono do miasta i odbył się wspólny pogrzeb i pochówek.
Niektórzy żydowscy żołnierze z Kutna w polskiej armii, tacy jak Albert Kajn, Yurek Ogurek, Lajbusz Kanał schwytani przez hitlerowców, zostali zabici. Innym się udało uciec do Rosji po upadku wojska polskiego: Zelik Lyfszic, Shaye Fajber, Maurice Szapszewicz. Niektórzy dali się przekonać i wrócili do Kutna, gdzie podzielił tragiczny los wszystkich: Szlomo Kowalski, Henoch Chabus, Chane Blum, Szmuel Sobótka.
Fotografie z archiwum Instytutu Pamięci Narodowej. IPN BU 4210_6

Intercyza to umowa majątkowa małżeńska, którą małżonkowie mogą zawrzeć przed ślubem lub w trakcie trwania małżeństwa. In...
12/09/2026

Intercyza to umowa majątkowa małżeńska, którą małżonkowie mogą zawrzeć przed ślubem lub w trakcie trwania małżeństwa. Intercyza może być zawarta wyłącznie w formie aktu notarialnego. Najczęściej celem intercyzy jest ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami.
Wśród aktów notarialnych spisywanych przed notariuszami w okresie przedwojennym znalazłam kilka dotyczących intercyzy…
"23 marca 1922 roku przede mną Stanisławem Dunin-Borkowskim – Notariuszem, w obecności dwóch znanych mi osobiście i przez prawo wymagane przymioty posiadających świadków: Jana Szmida i Mateusza Rudnickiego w mieście Kutnie zamieszkałych, stawili się znani mi osobiście i do działań prawnych zdolni: Chil Hersz Kibel i Blima Moszkowicz, pełnoletnia panna, oboje w Kutnie zamieszkali i mieszkanie to prawnie sobie obierający i zeznali akt treści następującej:
Chil Hersz Kibel i Blima Moszkowicz oświadczyli, że pragnąc połączyć się węzłem małżeńskim, urządzają swe stosunki majątkowe na czas pożycia małżeńskiego w sposób następujący:
Majątek, jaki każdy z przyszłych małżonków posiada obecnie i posiadać będzie w chwili zawarcia małżeństwa, niemniej wszystko to, co jednemu z nich lub drugiemu w czasie pożycia małżeńskiego przybyć może przez spadek lub darowiznę, stanowić będzie wyłączną własność każdego z nich, czyli co do swego mienia ustanawiają między sobą oddzielność majątkową. Wszystko zaś, cokolwiek w ciągu pożycia małżeńskiego przybędzie przyszłym małżonkom z pracy, oszczędności lub zrządzenia losu, stanowić będzie wspólną własność obojga małżonków.
Blima Moszkowicz oświadcza, że jej osobisty majątek obecnie stanowią:
a) Suma marek polskich sześćset tysięcy gotowizną,
b) Wyprawa i meble wartości ogólnej marek polskich jeden milion, mianowicie: pościel, bielizna osobista i stołowa, garderoba damska, meble dębowe – stół sześć krzeseł, szafa, dwa łóżka, otomana pluszem dywanowym kryta, lustro w czarnych ramach, dwa nocne stoliki, bieliźniarka mahoniowego koloru, kołdry, kapa tiulowa, firanki do trzech okien, dywany biurko, serwis fajansowy na 24 osoby, szklany serwis na 12 osób, [nieczytelne] nakrycia na 12 osób, całe urządzenie kuchenne, biżuteria: dwa pierścionki z brylantami i zegarek złoty z bransoletką na rękę.
Chil Hersz Kibel oświadcza, że on swego osobistego majątku obecnie nie wykazuje, przy czym nadmienia, że przyszła małżonka Blima Moszkowicz wniosła do jego domu wyżej wyszczególnione rzeczy i meble, jak również sumę marek sześćset tysięcy, którą przed sporządzeniem niniejszego aktu otrzymał i z odbioru kwituje."
Ze zbiorów Archiwum Państwowe w Płocku Oddział w Kutnie, Zesp. 60, sygn.7

11 września 2026 roku rozpoczyna się Nowy Rok 5787  w kalendarzu żydowskim.Życzenia dobrego i słodkiego 5787 roku przesy...
10/09/2026

11 września 2026 roku rozpoczyna się Nowy Rok 5787 w kalendarzu żydowskim.
Życzenia dobrego i słodkiego 5787 roku przesyłamy wszystkim Rodzinom, Przyjaciołom - tym żydowskim i tym nieżydowskim - wszystkim, którzy świętują!
A dziś mam niesamowitą niespodziankę! Kolekcjoner regionaliów kutnowskich Tomasz Spychała podzielił się ze mną swoją radością - nowym nabytkiem ze swojej kolekcji - kartką świąteczną na Nowy Rok 5689. I wyraził zgodę na jej publikację... Dziękuję!
Genia Kowalska wysłała tę kartkę z Kutna z datą 1 tiszri 5689 roku. Data ta w kalendarzu żydowskim odpowiada w kalendarzu gregoriańskim dacie 15 września 1928 roku. Była to sobota... Rozpoczynał się Nowy Rok... A treść życzeń w języku hebrajskim brzmi:
„Obyście zostali zapisani na dobry rok”
Kartka jest do obejrzenia na stronie:

Życzenia dobrego i słodkiego 5787 roku przesyłamy wszystkim Rodzinom, Przyjaciołom – tym żydowskim i tym nieżydowskim – wszystkim, którzy świętują!

"Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej"Wystawa edukacyjna pt. "Podwó...
09/09/2026

"Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej"

Wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej", na początku września wystawa zawitała do
Szkoła Podstawowa nr 2 im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Kutnie

Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasto Kutno . Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik. Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).

Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/, którą założył Luc Albinski. Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie, a w ostatnich dniach patronat honorowy przyznało nam Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.

Kilka słów o wystawie… Wiosną 1940 roku funkcjonariusze sowieckiego NKWD zamordowali blisko 22 tysiące obywateli II Rzeczypospolitej. Wśród ofiar byli oficerowie Wojska Polskiego, policjanci, urzędnicy i przedstawiciele inteligencji. Była to zaplanowana zbrodnia wymierzona w elity polskiego państwa. Wśród zamordowanych znaleźli się także Polacy pochodzenia żydowskiego. Historycy szacują, że wśród ofiar było ponad 500 żydowskich oficerów Wojska Polskiego. Większość z nich to oficerowie rezerwy – w cywilu lekarze, farmaceuci, inżynierowie i prawnicy. System mobilizacyjny II Rzeczypospolitej w dużej mierze opierał się właśnie na takich ludziach: wykształconych specjalistach, którzy w czasie pokoju pracowali w swoich zawodach, a w chwili zagrożenia stawali do służby wojskowej. Dlatego na listach katyńskich tak wiele jest nazwisk przedstawicieli wolnych zawodów. Po agresji Związku Sowieckiego na Polskę 17 września 1939 roku tysiące polskich oficerów trafiło do niewoli. Osadzono ich głównie w obozach NKWD w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. Wiosną 1940 roku wszyscy zostali zamordowani. Los żydowskich oficerów Wojska Polskiego jest częścią wspólnej historii Polaków i Żydów – i świadectwem celowego zniszczenia elit II Rzeczypospolitej.
Warto zatrzymać się przy planszy poświęconej Jakubowi Landesbergowi, kutnowskiemu lekarzowi, który został zamordowany w Katyniu.
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!" objęte jest Patronatem Honorowym Mariusz Sikora - Prezydent Miasta Kutno, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz TSKŻ-Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.

Wernisaż wystawy edukacyjnej pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej" odbył się 21 maja 2026 roku na holu Szkoły Podstawowej nr 9 im. Władysława Jagiełły w Kutnie. Otwarcia wystawy dokonali prezes Fundacji "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna" Luc Albinski, Zastępca Prezydenta Miasta Kutna Zbigniew Wdowiak, przewodnicząca Rady Fundacji Wanda Albinska i regionalista, zajmujący się tematyką „Zbrodni Katyńskiej” Andrzej Olewnik. Dyrektor Iwona Pietrzak zaprosiła nas z wernisażem wystawy do Szkoły. Wystawa gościła już w II Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Kasprowicza w Kutnie oraz w Zespole Szkół Zawodowych nr 2 im. dr A. Troczewskiego w Kutnie.

Luc Albinski
Prezes zarządu Fundacji „Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna"

3 września 1939 roku o godzinie 16.00 na stacji kolejowej w Kutnie wśród zabitych, w wyniku niemieckiego nalotu lotnicze...
04/09/2026

3 września 1939 roku o godzinie 16.00 na stacji kolejowej w Kutnie wśród zabitych, w wyniku niemieckiego nalotu lotniczego podczas bombardowania, znalazła się także rodzina Goldmanów zamieszkała w Kutnie:
Moniek Goldman, kupiec (syn Lejzera Mendla i Chaji z Jeziorów) urodzony w Gostyninie, miał 35 lat;
Estera Goldman zajmowała się kupiectwem (córka Lejzera Mendla i Chaji z Jeziorów) urodzona w Gostyninie, miała 39 lat;
Symche Goldman, kupiec (syn Lejzera Mendla i Chaji z Jeziorów) urodzony w Gostyninie, miał 44 lat;
Anna Goldman urodzona w 1904 roku w Gostyninie (córka Lejzera Mendla i Chai z Jeziorów), miała 35 lat.
Dokumenty ze zbiorów Archiwum Państwowe w Płocku Oddział w Kutnie Zespół 119, syg. 2897.
Fotografia z archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, IPN BU 4210_6

Wrzesień 1939 roku w Kutnie we fragmencie relacji ze zbiorów Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelblum...
03/09/2026

Wrzesień 1939 roku w Kutnie we fragmencie relacji ze zbiorów Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelbluma:
"Kutno
Już 1 września [19]39, o 6.30 rano został zbombardowany pociąg z uciekinierami. 300 zabitych, w tym 4 Żydów. Ludzie myśleli, że to katastrofa kolejowa. O 9.30 był już drugi alarm lotniczy. Kutno było ważnym węzłem kolejowym i dlatego było celem niemieckich ataków lotniczych. W ogóle trzeba powiedzieć, że miasto to ucierpiało niewiele – [zburzonych] 5 domów i 16 zabitych Żydów. 6 września cywilna władza polska opuściła Kutno. Władzę przejął komendant placu – oficer wojskowy, który nominował radę miejską – burmistrza, zastępcę burmistrza i 4 ławników – 2 Żydów i 2 chrześcijan. Rada miejska powołała milicję obywatelską, w której składzie znalazło się około 40% Żydów. Zarząd miejski z milicją sprawował władzę do wkroczenia wojsk niemieckich. 16 września, drugiego dnia Rosz ha – Szana, Niemcy ostatecznie zajęli Kutno. Ludność (zarówno Żydzi, jak i chrześcijanie) zebrała się na placu, niemiecki oficer zażądał, by wszyscy oddali broń (w tym noże) – polski tłumacz to przetłumaczył. Stali na placu pełne 5 godzin pod gwałtowną ulewą, z daleka słychać było kanonadę, a nad placem latało dużo samolotów. Stopniowo wszystkich zwolniono – początkowo mężczyzn powyżej 60 roku życia, następnie coraz młodszych i młodszych. System trzymania w strachu. Po trzech dniach, między 5 a 7 po południu, zorganizowano generalną obławę na Żydów – zatrzymano też określoną liczbę chrześcijan. Do mnie do domu przyszło kilku niemieckich żołnierzy i mimo że byłem w rannych pantoflach i bonżurce, sam z moim dwuletnim synkiem, zabrano nas w tym, w czym byliśmy. Zatrzymanych zgromadzono w kościele i kinie „Moderne”. Po całej nocy nie wypuścili nawet do ubikacji. Rano przydzielono Żydów do różnych prac przymusowych – grupę 200 osób posłano do cywilnego obozu jenieckiego do Łęczycy, gdzie ich mocno bito i męczono, nie dostali niczego do jedzenia, bardzo ciężko pracowali, wszyscy zostali ponumerowani. Po odsiedzeniu 4 dni zostali z powrotem odesłani, pieszo, do Kutna (...)."

Dokument nr 22.
b.d., Warszawa – getto. N.N., Relacja pt. [„Kutno”]. Wrzesień 1939 r. i początek okupacji w Kutnie. Sytuacja ludności żydowskiej.
[tłum. z j. żyd. Sara Arm]
Fotografia z archiwum Instytutu Pamięci Narodowej IPN BU 4210_6

Żydowski Instytut Historyczny / Jewish Historical Institute w ostatnim newsletterze zaprasza w dniu 3 września 2026 roku...
31/08/2026

Żydowski Instytut Historyczny / Jewish Historical Institute w ostatnim newsletterze zaprasza w dniu 3 września 2026 roku na uroczystość przekazania egzemplarza doktoratu Emanuela Ringelbluma z własnoręczną dedykacją autora dla profesora Marcelego Handelsmana do zbiorów ŻIH. Emanuel Ringelblum (1900-1944) zanim założył tajną grupę „Oneg Szabat” poświęcił się badaniom historycznym dotyczącym dziejów społeczności żydowskiej w Warszawie. W 1932 r. wydano jego pracę doktorską pt. „Żydzi w Warszawie. Od czasów najdawniejszych do ostatniego wygnania w r. 1527".
Pomyślałam, żeby poszukać w internecie pracy doktorskiej Emanuela Ringelbluma i znalazłam... warto zajrzeć...
https://mbc.cyfrowemazowsze.pl/dlibra/doccontent?id=21732

Nieraz zdarzyło się, że Jehoszele, w zamyśleniu, wchodził już niemal w dalszą, nieżydowską część ulicy Synagoskiej. Wówc...
24/08/2026

Nieraz zdarzyło się, że Jehoszele, w zamyśleniu, wchodził już niemal w dalszą, nieżydowską część ulicy Synagoskiej. Wówczas wychodził wysoki, dobrze zbudowany pułkownik, (którego wówczas już nazywano „generałem”, bo wiedziano, że w Petersburgu planuje się podnieść go do wyższej rangi) i pozdrawiał „wielkiego rabina”, salutując. Wyprężał się przy tym jak żołnierz przed generałem lub generał przed carem. Oczywiście reb Jehoszele odpowiadał kiwnięciem głowy i zawsze łagodnym uśmiechem. Dość często również żona generała, młoda piękna dziedziczka, wyglądała przez okno frontowe i pozdrawiała skinieniem głowy, drogiego gościa. Oboje też spoglądali za nim długo, jak stąpa powoli, krok po kroku, roztaczając niemal boską poświatę.

Do prawdziwego wyrazu uwielbienia, doszło jednak dopiero wtedy, gdy reb Jehoszele zachorował. Wówczas to generał kazał na całej ulicy pomiędzy besmedreszem a synagogą rozłożyć słomę, która miała stłumić stukot kroków przechodzących i turkot przejeżdżających wozów, by nie zakłócać spokoju chorego. Prócz tego, magistrat ustawił po obu stronach ulicy policjantów, którzy nie wpuszczali żadnego wozu z żelaznymi, stukoczącymi kołami, poza dorożkami na gumowych kołach, które musiały jechać wolno, by nie słychać było kroków konia. Ciężkie wozy policjanci przekierowywali na boczną ulicę, po drugiej stronie synagogi.

Przez cały czas jego choroby, nie było wśród miejscowych Żydów normalnego życia. Chodzili zatroskani. Niewiele pracowali, a nawet mało handlowali, zaś w besmedreszu całymi dniami paliło się światło i Żydzi odmawiali psalmy, prosząc, by Pan Wszechświata zesłał na chorego ozdrowienie. Kobiety biegały na cmentarz i gorliwie modliły się nad grobami cadyków o ich wstawiennictwo u Boga, by ów się zlitował i uratował swojego Jehoszele.
Ale, jak się okazało, nie pozostało mu już wiele lat życia i po długiej chorobie wyzionął ducha...
To jest mały fragment z artykułu pt. "Garść wspomnień o reb Jehoszele Kutnerze", autor: M. J. Szotan (Montreal) przetłumaczonego przez Annę Szybę z jidysz zawartego w "Księdze Pamięci Kutna i okolicy" pod redakcją Dawida Sztokwisza.
Więcej możecie przeczytać tutaj: https://kutnowskisztetl.pl/do-pobrania/publikacja-ksiega-pamieci-kutna-i-okolicy-wybor-tekstow/
Fotografia Izraela Joszuy (Jehoszuy) Trunka z "Księgi Pamięci Kutna i okolicy"

Adres

Ulica Jagiełły 2 M 3
Kutno
99-301

Strona internetowa

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Fundacja "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna" opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.

Skróty

Udostępnij

Organizacje Non-profit w pobliżu