Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii

07/06/2026

Nowy punkt na miłośniczej astronomicznej mapie Polski 🔭😁👍

Województwo pomorskie, choć bogate pod względem historycznym i kulturowym, od lat borykało się z niedoborem publicznie dostępnych placówek dedykowanych obserwacjom nieba. Od teraz zmieni się to – w sobotę 6 czerwca 2026 roku trwa uroczyste otwarcie Sopockiego Obserwatorium Astronomicznego...

01/06/2026

Leszek Benedyktowicz z PTMA Kraków odkrył księżyc planetoidy (3619) Nash!

Polski sukces: amator odkrył księżyc planetoidy (3619) Nash podczas zakrycia gwiazdy — pierwsze takie odkrycie w kraju.

31/05/2026

Są takie zloty, które bardziej przypominają spokojny letni wyjazd z przyjaciółmi niż klasyczne szkolenie — i właśnie taki klimat szykujemy tym razem.

Zostały ostatnie wolne miejsca na kameralny, luksusowy zlot astronomiczny połączony ze specjalnym kursem astrofotograficznym poświęconym całkowitym zaćmieniom Słońca, w tym temu z 2027 roku. Będzie dużo praktyki, rozmów o sprzęcie, ustawieniach, planowaniu ujęć i pracy w terenie, ale bez pośpiechu i bez atmosfery egzaminu. Po prostu kilka dni w gronie 18 osób, które chcą lepiej przygotować się do jednego z najbardziej spektakularnych zjawisk na niebie.

Na miejscu czekają nowoczesne domki, letni klimat, grill, whirlpool bath i wiele godzin szkolenia prowadzonego z bliska, w małej grupie. A ponieważ okolica ma swój charakter, pojawi się też nasz żartobliwy „zlot czarownic na stoku Łysiny” — bez mioteł w programie obowiązkowym, ale z dobrą atmosferą jak najbardziej.

To będzie pobyt dla tych, którzy chcą nie tylko posłuchać o astrofotografii, ale naprawdę ją przećwiczyć, porozmawiać, zapytać, poprawić swoje podejście i poczuć, że przygotowania do wielkiej wyprawy pod zaćmione Słońce zaczynają się dużo wcześniej niż w dniu samego zjawiska.

Zapisy: patrz link w pierwszym komentarzu.

30/05/2026

"Kosmiting Summit 2026" - fantastyczna konferencja dla miłośników astronomii, popularyzatorów, edukatorów a nawet zawodowych astronomów. Trzy dni prelekcji, warsztatów i obserwacji astronomicznych w świetnej atmosferze oraz w doborowym towarzystwie z całej Polski 💫🔭📡⭐️😀
Szkolne Obserwatorium Astronomiczne Bolęcina EASST - European Astronomical Society of Small Telescopes

30/05/2026

LIVE: Trwa drugi dzień "Kosmiting Summit". Zapraszamy na transmisję LIVE! 💫🔭👍

28/05/2026

Co było pierwsze: galaktyka czy czarna dziura? To brzmi jak kosmiczna wersja pytania o j***o i kurę, ale obserwacje Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba pokazują, że młody Wszechświat nie przejmuje się prostymi schematami. Obiekt Abell 2744-QSO1, widoczny dzięki zjawisku soczewkowania grawitacyjnego, pochodzi z czasów, gdy kosmos miał zaledwie około 700 milionów lat. Mimo tak wczesnego etapu, kryje w sobie supermasywną czarną dziurę o masie szacowanej na dziesiątki milionów mas Słońca, co rzuca zupełnie nowe światło na dotychczasowe modele ewolucji struktur we Wszechświecie.

​Najciekawsze jest jednak to, jak mało rozwiniętej struktury gwiezdnej znajduje się wokół tego obiektu. Zwykle podręczniki uczą nas, że najpierw powoli powstają gwiazdy, galaktyki rosną, zderzają się, a w ich centrach przez miliardy lat karmią się czarne dziury. Tutaj układ wygląda niemal odwrotnie: jakby centralny potwór zdążył wyprzedzić własny dom. To mocny ślad, że gigantyczne czarne dziury mogły powstawać bezpośrednio przez szybki kolaps olbrzymich obłoków gazu lub gwałtowne tempo akrecji w pierwszych chwilach po Wielkim Wybuchu.

​Te fascynujące teorie pokazują, że astronomia potrafi zaskoczyć naukowców na każdym kroku. To właśnie dla takich chwil planuje się wyprawy pod ciemne niebo, gdzie podczas wspólnych nocy obserwacyjnych możemy dyskutować o najnowszych odkryciach, patrząc w stronę tych samych gwiazdozbiorów, które badają największe teleskopy świata. Webb nie zamyka tej zagadki – pokazuje nam jedynie, że pytania o początek wszystkiego są o wiele ciekawsze, niż sądziliśmy.

​

28/05/2026

Niektóre układy planetarne wyglądają tak, jakby ktoś zaprojektował je wbrew zdrowemu rozsądkowi.
​TOI-1130 to właśnie taki przypadek: wokół jednej gwiazdy krążą tam mini-Neptun oraz gorący Jowisz – gazowy olbrzym znajdujący się ekstremalnie blisko swojej gwiazdy macierzystej. Problem w tym, że według klasycznych modeli taki kolos powinien doszczętnie zdewastować swoje najbliższe otoczenie i „wymiatać” mniejsze obiekty. A jednak mniejsza planeta przetrwała.
​Najnowsze obserwacje wykonane Kosmicznym Teleskopem Jamesa Webba (JWST) pozwoliły zajrzeć w głąb atmosfery wspomnianego mini-Neptuna (TOI-1130b) i odczytać z niej fascynującą, chemiczną historię wielkiej przeprowadzki.

​W jego atmosferze wykryto ślady cięższych cząsteczek – w tym pary wodnej, dwutlenku węgla oraz dwutlenku siarki. Taki skład jednoznacznie sugeruje, że planeta nie powstała tam, gdzie widzimy ją dzisiaj. Najprawdopodobniej narodziła się znacznie dalej od gwiazdy, poza tzw. linią śniegu (w chłodniejszym rejonie układu, gdzie woda i inne lotne związki występują w postaci lodu). Dopiero później, w wyniku planetarnej migracji, glob ten przesunął się głęboko do wnętrza układu.

​To spektakularny dowód na to, że planety rzadko „siedzą grzecznie” tam, gdzie się uformowały. Układy planetarne bywają niezwykle dynamiczne, wręcz chaotyczne. Webb pokazuje nam dzisiaj, że atmosfery egzoplanet działają jak kosmiczne archiwa: zapisują dawne warunki, pierwotne orbity i miejsca narodzin światów, których z racji odległości nigdy nie zobaczymy bezpośrednio.

​

28/05/2026

Mars właśnie dał sondzie Psyche grawitacyjnego „kopniaka” w stronę jednego z najbardziej intrygujących obiektów Układu Słonecznego.
​15 maja 2026 roku sonda NASA przeleciała dokładnie 4609 kilometrów nad powierzchnią Czerwonej Planety, wykorzystując jej pole grawitacyjne niczym darmowe paliwo. Ten precyzyjny manewr asysty grawitacyjnej pozwolił bez wysiłku zmienić tor lotu i zyskać prędkość potrzebną do dotarcia do głównego pasa planetoid między Marsem a Jowiszem. Cel tej podróży jest niezwykły. Naukowcy przypuszczają, że planetoida Psyche nie jest zwykłą, skalistą bryłą, lecz odsłoniętym, bogatym w żelazo i nikiel jądrem protoplanety, która miliardy lat temu straciła swoje zewnętrzne warstwy w wyniku potężnych zderzeń.

​Badanie tego obiektu to jedna z najbardziej fascynujących misji bezzałogowych tej dekady. Ponieważ nie mamy technicznych możliwości, aby dowiercić się do metalicznego jądra Ziemi, lot do tak odległej planetoidy to jedyna szansa, by dosłownie spojrzeć w głąb planetarnych serc. Sonda wyposażona w magnetometr, spektrometr masowy oraz zaawansowany system obrazowania dotrze na miejsce latem 2029 roku. Udany przelot obok Marsa udowadnia, jak precyzyjna i elegancka potrafi być współczesna mechanika nieba, gdzie grawitacja planet działa jak najlepszy silnik. To właśnie dla takich momentów i odkryć z zaparowanym tchem śledzi się misje, które przesuwają granice naszej wiedzy o kosmosie.

​

27/05/2026

Szanowni Państwo! Zarząd Główny PTMA podjął jednogłośnie uchwałę w sprawie poparcia dla akcji „3% dla nauki, 100% dla Polski” mając nadzieję, że wspólne działania środowiska naukowego oraz środowiska popularyzatorów nauki pomogą w akcji wsparcia nauki w Polsce, oraz przyczynią się do realizacji postulatów szczytnej inicjatywy „3% dla nauki, 100% dla Polski”.
Zachęcamy do podpisywania petycji — LINK tutaj:
www.petycjeonline.com/3_procent_na_nauke
Więcej informacji o akcji:
https://3procentnanauke.pl/info/

27/05/2026

Patronujemy temu wydarzeniu. Zachęcamy do wzięcia udziału! 😀