Żydowskie Stowarzyszenie Czulent

09/06/2026

Czulent, podobnie jak inne organizacje zawiadamiające o przestępstwach motywowanych uprzedzeniami, wielokrotnie zwracał uwagę na niespójność procedury karnej: instytucja społeczna mogła zaskarżyć odmowę wszczęcia śledztwa, ale nie mogła zaskarżyć jego późniejszego umorzenia.

Projekt Ministerstwa Sprawiedliwości zmienia art. 306 § 1a pkt 2 k.p.k. i przyznaje instytucjom społecznym prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie o umorzeniu śledztwa.

To ważna zmiana dla spraw dotyczących przemocy motywowanej uprzedzeniami. Umorzenie często kończy postępowanie, zanim sąd oceni, czy właściwie rozpoznano motyw sprawcy, kontekst czynu i sytuację osoby pokrzywdzonej.

Zażalenie nie przesądza wyniku sprawy. Daje jednak możliwość sądowej kontroli decyzji, która zamyka postępowanie przygotowawcze.

To zmiana proceduralna, ale jej znaczenie jest praktyczne: wzmacnia kontrolę publiczną tam, gdzie osoba pokrzywdzona często zostaje sama wobec kosztów, stygmatyzacji i ryzyka wtórnej wiktymizacji.

Więcej o propozycji Ministerstwa - LINK W KOMENTARZU

09/06/2026

W ramach projektu TRACE powstał krótki film dokumentalny przedstawiający działalność Czulentu. Pokazuje on, w jaki sposób populizm i dezinformacja polaryzują debatę publiczną oraz dlaczego systematyczne monitorowanie mowy nienawiści jest dziś niezbędne.

Czulent nie ogranicza się do samego nazywania problemu — prowadzi publiczną platformę zgłaszania przypadków, zapewnia pomoc prawną ofiarom dyskryminacji oraz współpracuje z policją i prokuraturą nad zmianą systemową wykraczającą poza pojedyncze sprawy.

This short documentary explores the work of Czulent, a Polish organ...

15/05/2026

Często pytacie nas, czy jest sens składać zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa motywowanego uprzedzeniami.

Jest.

Zazwyczaj piszemy Wam o problemach: o umorzeniach, przewlekłości, brakach systemowych, trudnościach z identyfikacją sprawców i bagatelizowaniu antysemickiej mowy nienawiści. Dziś chcemy podzielić się sprawą, która została przeprowadzona naprawdę wzorcowo. I jest miodem na nasze serca.

W kwietniu 2025 r. złożyliśmy zawiadomienie dotyczące antysemickich komentarzy opublikowanych na portalu sadistic.pl. Zawiadomienie dotyczyło jednego autora wpisów. W toku sprawy prokurator Jakub Litwińczuk z Prokuratury Rejonowej w Hrubieszowie oraz funkcjonariusz Komendy Powiatowej Policji w Hrubieszowie wykonali kawał bardzo dobrej roboty.

Nie tylko ustalili tożsamość osoby, której dotyczyło zawiadomienie — co, patrząc na akta sprawy, wcale nie było oczywiste — ale także ustalili tożsamość kolejnych osób komentujących pod tym samym materiałem.

Efekt? Akt oskarżenia przeciwko 4 osobom.

Z wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Piszu z 11 maja 2026 r. wynika, że sprawa dotyczyła publicznego nawoływania do nienawiści na tle narodowościowym, pochwalania zbrodni ludobójstwa, nawoływania do popełnienia zbrodni ludobójstwa oraz znieważenia grupy ludności narodowości żydowskiej.

Anonimizując dane sprawców:

Osoba posługująca się pseudonimem „htr83” została skazana za komentarz pochwalający ludobójstwo i znieważający Żydów. Kara: 5 miesięcy ograniczenia wolności i 20 godzin nieodpłatnej kontrolowanej pracy społecznej miesięcznie.
Osoba posługująca się pseudonimem „Dzordz03” została skazana za komentarz pochwalający ludobójstwo i znieważający Żydów. Kara: grzywna 180 stawek dziennych po 10 zł.
Osoba posługująca się pseudonimem „AdrianoItaliano” została skazana za komentarz nawołujący do nienawiści i do popełnienia zbrodni ludobójstwa. Kara: 5 miesięcy ograniczenia wolności i 20 godzin nieodpłatnej kontrolowanej pracy społecznej miesięcznie.
Osoba posługująca się pseudonimem „UnderCloud” została skazana za komentarz nawołujący do nienawiści na tle narodowościowym. Kara: grzywna 180 stawek dziennych po 10 zł.

Dlaczego o tym piszemy?

Bo ta sprawa pokazuje, że zawiadomienia mają sens. Nawet jeśli często mierzymy się z trudnościami systemowymi, dobrze przeprowadzone postępowanie może doprowadzić do ustalenia sprawców i skierowania aktu oskarżenia.

Dziękujemy prokuratorowi Jakubowi Litwińczukowi z Prokuratury Rejonowej w Hrubieszowie oraz funkcjonariuszowi Komendy Powiatowej Policji w Hrubieszowie za rzetelną pracę w tej sprawie.

Antysemityzm w internecie nie jest „tylko komentarzem”.

Jeśli widzisz antysemickie treści — zgłoś je.
To ma sens.

06/05/2026

Ekspertka Żydowskiego Stowarzyszenia Czulent, Joanna Grabarczyk-Anders, wzięła udział w konsultacjach „Cyfrowa Przyszłość Młodzieży” z udziałem Prezesa Rady Ministrów Donalda Tuska, Minister Edukacji Barbary Nowackiej oraz Ministra Macieja Berka.

Spotkanie było poświęcone ochronie dzieci przed zagrożeniami w internecie, przeciwdziałaniu cyberuzależnieniom oraz dyskusji o możliwych regulacjach dotyczących korzystania z mediów społecznościowych przez osoby poniżej 15. roku życia.

Joanna podkreślała, że platformy społecznościowe nie są dziś bezpieczną przestrzenią — nie tylko dla dzieci i młodzieży, ale także dla osób dorosłych.

Problem nie polega na braku deklaracji ze strony platform, lecz na braku skutecznego działania. Nielegalne treści są często usuwane zbyt wolno albo wcale, reakcje na zgłoszenia bywają pozorne, a współpraca z organami ścigania — niewystarczająca.

Dlatego potrzebujemy twardych obowiązków dla platform: jasnych terminów reakcji, obowiązku usuwania treści bezprawnych, zabezpieczania i przekazywania danych sprawców oraz realnych sankcji finansowych za systemowe ignorowanie zgłoszeń.

Konieczne są także prace nad penalizacją deepfake’ów i innych form przemocy cyfrowej oraz skuteczne wdrożenie DSA.

Bezpieczeństwo dzieci w internecie nie może zależeć od dobrej woli globalnych platform. Potrzebujemy prawa, które da się realnie egzekwować.

DDonald TuskBBarbara NowackaKKancelaria PremieraMMinisterstwo Edukacji Narodowej
https://www.facebook.com/ministerstwo.edukacji/posts/pfbid0U1cbGMX2mfKVZ9N9AkyKrV9YEWCBq7u3ufZzR88VXG4QQQ4ex47gSg9p5YZazBK9l

04/05/2026

W Żydowskim Stowarzyszeniu Czulent od lat podkreślamy, że skuteczne reagowanie na przestępstwa motywowane uprzedzeniami wymaga specjalistycznej wiedzy, doświadczenia i praktyki.

Dlatego bardzo wierzymy w rozwój specjalizacji prokuratorskiej w tym obszarze.

Joanna Grabarczyk-Anders z zespołu Czulentu, przewodnicząca Zespołu doradców przy Prokuratorze Generalnym ds. przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami, była jedną z osób szkolących podczas konferencji Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury.

W naszym zespole Joanna odpowiada za litygację strategiczną oraz działania monitoringowe i rzecznicze. To właśnie połączenie wiedzy eksperckiej, doświadczenia procesowego i realnych spraw, które prowadzimy jako organizacja, pozwala nam pokazywać, jak przestępstwa motywowane uprzedzeniami wyglądają w praktyce — nie tylko w teorii.

Nasze sprawy, interwencje, zgłoszenia i monitoring są ważnym materiałem do analizy. Mogą służyć jako case studies dla osób, które na co dzień będą rozpoznawać, kwalifikować i prowadzić postępowania dotyczące mowy nienawiści, antysemityzmu i przemocy motywowanej uprzedzeniami.

Przestępstwa z nienawiści mają znaczenie dla bezpieczeństwa publicznego. Uderzają nie tylko w osoby bezpośrednio pokrzywdzone, ale także w całe społeczności.

Dlatego potrzebujemy instytucji, które potrafią je rozpoznawać i skutecznie na nie reagować.

20 kwietnia 2026 roku w Ośrodku Szkolenia Ustawicznego i Współpracy Międzynarodowej w Lublinie odbyło się kolejne wydarzenie z cyklu VeRdykt, tym razem zrealizowane w odświeżonej formule programowej. Wprowadzane zmiany są odpowiedzią na potrzeby...czytaj więcej >

30/04/2026

📢 Dezinformacja historyczna pod lupą
W ostatnich latach narracje o przeszłości coraz częściej są wykorzystywane w kampaniach dezinformacyjnych. Fałszywe przekazy wzmacniają uprzedzenia, pogłębiają podziały społeczne i osłabiają zaufanie do instytucji demokratycznych. Przykłady takie jak agresja Rosji na Ukrainę czy zniekształcanie prawdy o Zagładzie pokazują, jak manipulacja historią wpływa na bezpieczeństwo społeczne dziś.
🔍 W ramach projektu „Historia w sieci. Kompetencje przyszłości wobec dezinformacji”, prowadzimy badanie cyfrowej przestrzeni cyfrowej w kontekście dezinformacji historycznej. Przeprowadzimy także cykl warsztatów skierowanych do przedstawicieli i przedstawicielek administracji publicznej, instytucji kultury oraz organizacji pozarządowych. Uczestnicy i uczestniczki spotkań zdobędą wiedzę na temat rozpoznawania fałszywych informacji, reagowania na treści nielegalne oraz komunikowania wyzwań związanych z dezinformacją historyczną.
Fundacja PZU,
Projekt finansowany ze środków Fundacji PZU

30/04/2026

Ekspertki i eksperci Żydowskiego Stowarzyszenia Czulent prowadzili zajęcia w ramach programu doskonalenia kompetencji kuratorów oświaty i wizytatorów:

„Budowanie bezpiecznego środowiska edukacyjnego poprzez przeciwdziałanie dyskryminacji, wykluczeniu, mowie nienawiści oraz antysemityzmowi”.

Rozmawialiśmy o tym, jak rozpoznawać antysemityzm i inne formy uprzedzeń w środowisku szkolnym, jak reagować na mowę nienawiści oraz jak budować instytucje edukacyjne oparte na bezpieczeństwie, odpowiedzialności i szacunku.

Szkoła ma kluczowe znaczenie w przeciwdziałaniu przemocy motywowanej uprzedzeniami. Dlatego tak ważne jest wzmacnianie kompetencji osób, które wspierają i nadzorują system edukacji.

Dziękujemy za zaproszenie i możliwość udziału w tym ważnym programie.

Ministerstwo Edukacji Narodowej Ośrodek Rozwoju Edukacji UNESCO

29/04/2026

Antysemityzm nie zaczyna się dopiero wtedy, gdy dochodzi do przemocy fizycznej.

Zaczyna się wcześniej: od „żartów”, memów, komentarzy, uproszczeń, od języka, który powoli oswaja nienawiść. Zaczyna się w internecie, ale coraz częściej wychodzi poza ekran.

W ostatnim czasie coraz wyraźniej widać, jak antysemickie treści stają się częścią codziennego obiegu: są powielane, udostępniane, lajowane, traktowane jak prowokacja albo niewinna zabawa. Ale dla osób, których dotyczą, nie jest to zabawa. To realne poczucie zagrożenia.

Czulent monitoruje takie zjawiska, reaguje na incydenty, wspiera osoby dotknięte przemocą i działa tam, gdzie nienawiść wymaga konkretnej odpowiedzi.

Przekazując 1,5% podatku na Czulent, wspierasz działania, które są potrzebne tu i teraz: interwencje, pomoc prawną, dokumentowanie incydentów i przeciwdziałanie antysemityzmowi.

To prosty gest, który ma realne znaczenie.

👉 KRS: 0000226390

Fala nowego antysemityzmu zalewa internet i przedostaje się do świata realnego. Jego paliwem są toczone przez Izrael wojny na Bliskim Wschodzie, ale silnik wydaje się raczej krajowej produkcji.

28/04/2026

Parlament Europejski uchylił immunitet Grzegorzowi Braunowi.

Sprawa dotyczy wydarzeń z 10 lipca 2025 roku w Jedwabnem, gdzie podczas obchodów 84. rocznicy masakry ludności żydowskiej blokowana była droga dojazdowa do miejsca pamięci.

Pamięć o ofiarach Zagłady i przemocy antyżydowskiej nie może być zakłócana, relatywizowana ani wykorzystywana jako narzędzie politycznej prowokacji.

Jako Żydowskie Stowarzyszenie Czulent od lat monitorujemy antysemityzm, dokumentujemy incydenty i podejmujemy działania prawne tam, gdzie dochodzi do naruszeń prawa, szerzenia nienawiści, negowania Holokaustu lub zniekształcania historii.

W ramach naszych działań prawnych złożyliśmy zawiadomienia dotyczące wypowiedzi europosła, które w naszej ocenie noszą znamiona kłamstwa oświęcimskiego.

Nie chodzi wyłącznie o jedną osobę ani jeden incydent. Chodzi o konsekwentne reagowanie na proces normalizacji antysemityzmu w życiu publicznym.

Naszą rolą jest reagować: dokumentować, wspierać osoby poszkodowane i domagać się odpowiedzialności.
LINK W KOMENTARZU.

Wspieraj działania Czulentu.

👉 KRS: 0000226390

28/04/2026

W tym roku obserwujemy wyraźny wzrost incydentów antysemickich w przestrzeni offline. Od początku roku do 28 kwietnia odnotowaliśmy 29 takich zdarzeń, podczas gdy w analogicznym okresie ubiegłego roku było ich 9. Oznacza to wzrost o 32%.

Za tymi liczbami stoją konkretne osoby i realne doświadczenia przemocy. Wzrost incydentów offline to sygnał pogłębiającej się normalizacji nienawiści w przestrzeni publicznej oraz rosnącego poczucia zagrożenia wśród osób należących do społeczności żydowskiej i innych grup narażonych na przemoc motywowaną uprzedzeniami. To także wyzwanie dla instytucji publicznych i organizacji społecznych, które każdego dnia reagują na te zdarzenia, wspierają osoby poszkodowane i pracują nad systemowymi rozwiązaniami.

Zostały tylko dwa dni, aby przekazać swoje 1,5% podatku na Czulent. To realne wsparcie dla osób dotkniętych przemocą – pomoc prawna, interwencje i działania, które mają znaczenie tu i teraz.

To prosty gest, który przekłada się na konkretne działania.
👉KRS: 0000226390