31/07/2026
1929r. Z pomroków dziejowych Zagłębia. Koziegłowy. Część2 ost. Zjechawszy tułaj król Stanisław August Poniatowski w r. 1792 potwierdził dawne przywileje miasta, nadał nowe, uznając je za „wolne miastu. Na mocy tego przywileju, tak szlachta, jak mieszczanie, rzemieślnicy, kupcy, zostali poddani juryzdykcji magistratu, wykluczając tem samem wykonywanie prawa przez władze grodzkie ziemiańskie księstwa Siewierskiego oraz dworu koziegłowskiego nad obywatelami miasta, którzy od wyroku miejskiego, mogli apelować wprost do sądów apelacyjnych w Krakowie lub, do sądów assesorskich. Z tego przywileju wynika, że Koziegłowy należały do rzędu tych miast które pod specjalną opieką króla powstawali,. Równocześnie - miasto °- trzymało własny herb pieczętny, przed stawiający na tarczy trzy kozie głowy, każda z dwoma rogami, umieszczone w trójkąt równoboczny i prawo wolnego wyboru magistratu. Mimo tak znakomitych przywilejów już pod koniec XVIII wieku miastoc zaczęto się chylić do upadku. Jako pograniczna miejscowość stale niepokojona przez grasantów niemieckich już od XIV wieku. W r. 1455 zniszczyły miasto bandy Mikołaja Kotwica. Kupy zbrojne Janusza Oświęcimskiego i Przemka z Toszku w r. 1452 splądrowały je doszczętnie. W tym samym czasie złupił miasto Jan z Welczna. Powtórzyły się te napady jeszcze w następnym roku, aż poskromił te rozboje Piotr Szafraniec z Pieskowej Skały. W r. 1655 zniszczyli miasto Szwedzi, zaś w r. 1793 prusacy. W czasie wojen napoleońskich również miasto wiele ucierpiało. chyląc się do ostatecznego upadku. W r. 1860 pozostał o tu zaledwie 10 sukienników, wyrabiających jeszcze sukno znane z dobroci na całą okolicę.Z dawnych zabytków niewiele pozostało do dzisiaj. Zamek typu moczarowego nie istnieje. Widnieją tylko poza miastem w stronie zachodniej wały obronne po nim i kupa rumowiska, pokryta darnią. Był budowlą czworoboczną. Broniły go wały, fosa pełna wody i bagna otaczające. Dawny dwór biskupi w najrozmaitszych przeróbkach mieści dziś szkolę gospodarstwa domowego. Tuż koło dworu stoi starożytny kościółek z XV wieki pod wezwaniem św. Barbary połączony z domem starców, fundacji Koziegłowskich. Ratusz dawno rozebrany. Przepiękny kościół parafialny o dachu gontowym i wieży w dolnej części murowanej, zaś w górnej drewnianej, wzbudza w widzu podziw. Otoczony odwiecznemi drzewami, wpros tonie w ich zieloności. W porze letniej nie widać go zdala, jeno strzelista sygnaturka stercząca ponad gałęzie drzew, wskazuje, że kościół stoi. O tym kościele krąży legenda że zbudowali go zbójcy, jako kapliczkę, którą później rozbudowano. Wnętrze kościoła przedstawia wiele ciekawości. Sklepienie płaskie, wspaniałe drzwi żelazne o cechach starożytnych, prowadzące do zakrystji, następnie wiele nagrobków, z których kilka umieszczone za wysoko, nie dadzą się odczytać. Na uwagę zasługują nagrobki: Aleksandra Koziegłowskiego z r. 1616, Barbary Chromowskiej z Zagórzan z r. 1616, Barbary z Przeremba Kawieckiej, siewierskiej i koziegłowskiej starościny z r. 1679, Stanisława Kawieckiego, kapitana siewierskiego i koziegłowskiego, oraz Wiktorji Wichlińskiej z r. 1820. Obok kościoła od strony wschodniej stoi starożytna plebanja. Każdemu kto interesuje się naszymi zabytkami, radził bym zwiedzić prastarą świątynię w koziegłowach, dojazd łatwy, bo autobusowy. Marjan Kantor-Mirski. Źródło: Iskra. Kurier Zachodni. Dziennik polityczny, społeczny i literacki, 1929, nr 325