02/12/2025
W miniony weekend Stowarzyszenie Historyczne "Pasja" była współorganizatorem ciekawego wydarzenia historyczno-edukacyjnego. Razem z UMiG Końskie, Biblioteką Publiczną w Końskich, Koneckim Centrum Kultury w Końskich oraz PTTK Końskie, zorganizowaliśmy spotkanie z wystawą historyczną, aby uczcić 1000 lat korony polskiej oraz setną rocznicę odkrycia cmentarzyska z XI w. w Końskich. Dzięki Państwowemu Muzeum Archeologicznemu w Warszawie, można było obejrzeć 11 zabytków z kilkuset odnalezionych podczas wykopalisk archeologicznych w Końskich w 1925 roku. Wydarzenie rozpoczęło się w dniu 25.11.2025, od projekcji filmów z serii „Tajemnice Początków Polski” z wykładem twórcy i reżysera pana Zdzisława Cozaca. Projekcja miała miejsce na Sali widowiskowej Koneckiego Centrum Kultury w Końskich. W piątek o godzinie 16.00 rozpoczęła się konferencja poświęcona odkryciu w 1925 r cmentarzyska z XI wieku na terenie Końskich. Ciekawą prelekcję na temat odkrycia cmentarzyska wygłosiła pani Joanna Cichońska z PMA. Podczas wykładu można się było zapoznać się z oryginalnymi fotografiami z wykopalisk. Pani Cichońska przybliżyła również metody prac badawczych z tamtego okresu oraz metodach konserwacji pozyskanych zabytków. Zaproszeni goście mogli obejrzeć przywiezione eksponaty. O monetach z cmentarzyska w Końskich w aspekcie rozwoju rynków lokalnych opowiadał w swojej prezentacji dr hab. Mateusz Bogucki. Porównywał analogiczne znaleziska monet w innych cmentarzyskach z okresu wczesnego średniowiecza oraz przybliżył politykę obiegu monet w Europie w XI-XII wieku w Polsce.
W sobotę 29.11.2025 r, wystawa zabytków była dostępna dla wszystkich chętnych. Zwiedzający mogli wysłuchać prelekcji pana dr Bartłomieja Szmoniewskiego i Katarzyny Soboty-Liwoch, którzy opowiadali o cmentarzysku szkieletowym z wczesnego średniowiecza w Lelowie-Ślęzanach. W czasie prelekcji dokonano porównania między badanym obecnie stanowiskiem pod Lelowem, a cmentarzyskiem z Końskich. Następnie pani Katarzyna Sobota-Liwoch, archeolog, antropolog i etnolog, przedstawiła prezentację „Archeologia to jedynie początek …”, gdzie opowiadała o różnych wykopaliskach, w których brała udział jako archeolog i antropolog.
Wykładom towarzyszyły wystawy – zabytki z cmentarzyska w Końskich, repliki naczyń glinianych pozyskanych podczas wykopalisk w Końskich, wykonanych przez pana Pawła Stasińskiego. Do tego można się było zapoznać z kolekcją drzeworytów i stempli średniowiecznych, które reprezentował pan Tadeusz Grajpel. W sobotnie popołudnie odbył się jeszcze jeden wykład, na temat metod wykonania i wypalania naczyń z gliny w okresie średniowiecza. Prelegentem był pan Paweł Stasiński.
W niedzielę o wykopaliskach w Końskich, opowiadał Krzysztof Woźniak, regionalista konecki, który prowadzi stronę internetową „Konskie.org porozmawiajmy nie tylko o historii”. Pan Krzysztof przybliżył szczegóły dotyczące samego odkrycia cmentarzyska jak i wieloletniej pracy badawczej na ten temat.
Sławomir Majewski i Radosław Nowek z SH Pasja, kończąc cykl wykładów, wygłosili prelekcję o współpracy i działaniu amatorów z archeologami na rzecz propagowania historii i legalnych badań poszukiwawczych. Wykładom towarzyszyła wystawa eksponatów z koneckich poszukiwań organizowanych przy wielu inwestycjach w mieście i na terenie gminy.
Ciekawostką wydarzenia było przekazanie przez jednego z uczestników ciekawego zabytku. Na razie symbolicznie, ponieważ zabytek musi oficjalnie trafić najpierw do WUOZ w Kielcach. Zabytek został odnaleziony przypadkiem na początku lat 80 tych XX wieku w pobliżu dawnego cmentarzyska, a teraz przekazany przez syna znalazcy z okazji organizowanej wystawy. Zabytek to końcówka pasa z brązu z motywem smoka
Nie zabrakło też akcentu kulinarnego. Na zakończenie wystawy członkowie SH Pasja częstowali przybyłych gości grochówką z kuchni polowej. Dziękujemy
Urząd Miasta i Gminy w Końskich Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Końskie Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Kielcach Pracownia Archeologiczno - Konserwatorska SZPILA Jakub Affelski Koneckie Centrum Kultury Komisja Opieki nad Zabytkami - PTTK Końskie wśród fanów TKN24.pl Echo Dnia Końskie Echo Dnia Świętokrzyskie Archeolog W Szpilkach