03/04/2026
🆘 UWAGA❗ 🦔 Uwolnienie jeża z płotu to dopiero połowa sukcesu❗ 🦔 Nie pozwól mu odejść w cierpieniu❗
Znalazłeś jeża utkniętego w ogrodzeniu? Uwolniłeś go i myślisz, że wszystko jest w porządku? Niestety, to najczęstszy błąd, który kosztuje te zwierzęta życie. 🛑
Długotrwały ucisk powoduje zespół zmiażdżenia. To cichy zabójca. Jeż potrzebuje specjalistycznej pomocy i leków, aby przeżyć powrót toksyn do krwiobiegu.
Czy wiesz, że jeż, którego wyciągniesz z oczek siatki lub spomiędzy szczebli ogrodzenia, może być w śmiertelnym niebezpieczeństwie, nawet jeśli „wygląda zdrowo”?
To tzw. SYNDROM ZMIAŻDŻENIA. Gdy ciało jeża jest uciśnięte przez dłuższy czas, w jego mięśniach gromadzą się toksyny. W momencie uwolnienia, trafiają one prosto do nerek i serca.
💔 Co robić, gdy znajdziesz uwięzionego jeża?
🟢Delikatnie go uwolnij (nie ciągnij na siłę!).
🟢NIE WYPUSZCZAJ GO NA WOLNOŚĆ! Jeż, który ucieka o własnych siłach, może paść w krzakach po 24 godzinach z powodu niewydolności organów.
Co musisz zrobić natychmiast?
🟢Zapewnij spokój: Umieść go w wysokim kartonie z otworami, wyłożonym ręcznikami papierowymi.
🟢Nie podawaj jedzenia: Możesz postawić jedynie płytką miseczkę z wodą, o ile jeż jest w pełni przytomny.
🙏 Jeśli ratujesz jeża z pułapki – dokończ misję. Skontaktuj się natychmiast z najbliższym Ośrodkiem Rehabilitacji Dzikich Zwierząt
Jedź do specjalisty, który zna się na jeżach.
Tylko szybka specjalistyczna pomoc może uratować mu życie.
❗Co znaczy Syndrom Zmiażdżenia:
Zespól zmiażdżenia (syndrom zmiażdżenia) u jeża to stan zagrożenia życia, który pojawia się, gdy zwierzę było uwięzione (np. w ogrodzeniu) przez dłuższy czas. Nawet jeśli jeż nie ma widocznych ran, jego organizm może być w stanie krytycznym.
⚠️ Dlaczego to jest groźne?
Długotrwały ucisk na mięśnie (np. przez szczebel ogrodzenia) powoduje niedotlenienie i śmierć komórek mięśniowych. W momencie uwolnienia jeża z pułapki, krew zaczyna ponownie krążyć przez uszkodzone tkanki. Do krwiobiegu dostają się wtedy produkty rozpadu mięśni: mioglobina, potas i fosforany.
Mioglobina jest filtrowana przez nerki, ale w wysokim stężeniu (charakterystycznym dla zmiażdżeń) zatyka kanaliki nerkowe i działa na nie bezpośrednio toksycznie, co prowadzi do ostrej niewydolności nerek. Może również dojść do zatrzymania akcji serca (przez nadmiar potasu) lub do wstrząsu i silnego obrzęku uciśniętej okolicy (obrzęk nie zawsze jest widoczny po uwolnieniu).
⚠️ UWAGA: Jeże budzące się z hibernacji są w podwójnym niebezpieczeństwie!
Gdy temperatura oscyluje wokół zera, jeże wybudzają się osłabione i odwodnione. Jeśli taki jeż utknie w ogrodzeniu, jego organizm nie ma sił na walkę. Niska temperatura powoduje, że krew krąży wolniej, a toksyny z uciśniętych mięśni kumulują się jeszcze silniej. Nerki jeża po hibernacji i tak już pracują na "wolnych obrotach". Dodatkowy rzut toksyn z zespołu zmiażdżenia po prostu je wyłącza.
⚠️ Nigdy nie ogrzewaj jeża z syndromem zmiażdżenia! Zbyt szybkie rozgrzanie rozszerza naczynia krwionośne i gwałtownie wpompowuje toksyny do serca.
UWAGA❗️ Gdy poprosisz o pomoc Straż Miejską/Gminną lub pogotowie interwencyjne typu Animal Patrol
🛑 Służby mówią: „Jeż jest zdrowy, nakarmimy go i wypuścimy”? REAGUJ❗️
Straż Miejska, Gminna czy pogotowia interwencyjne takie jak Animal Patrole często nie mają specjalistycznej wiedzy o fizjologii jeży. Jeśli po uwolnieniu zwierzęcia z ogrodzenia słyszysz, że „nic mu nie jest, bo się rusza”, pamiętaj:
❗️ Bądź rzecznikiem jeża: Grzecznie, ale stanowczo poinformuj funkcjonariuszy o ryzyku wystąpienia zespołu zmiażdżenia (syndromu Bywatersa). Wyjaśnij, że toksyny z uciśniętych mięśni zabijają po cichu w ciągu 24–48 godzin.
❗️ Żądaj transportu do ośrodka: Poproś o przewiezienie zwierzęcia do wyspecjalizowanego Ośrodka Rehabilitacji Dzikich Zwierząt. Służby mają obowiązek zapewnić opiekę rannym zwierzętom.
❗️ Zabezpiecz sam (jeśli możesz): Jeśli służby chcą go wypuścić na miejscu lub gdzie indziej, poproś o przekazanie jeża Tobie. Włóż go do kartonu i samodzielnie dostarcz do najbliższego Ośrodka lub weterynarza, który zna się na dzikich zwierzętach.
❗️ Zrób zdjęcie/notatkę: Jeśli służby odmawiają pomocy weterynaryjnej dla uwięzionego zwierzęcia i przetransportowania go do Ośrodka , zapisz numer patrolu lub godzinę zgłoszenia. To Twoje prawo jako obywatela dbającego o dobrostan zwierząt (zgodnie z Ustawą o Ochronie Zwierząt)
❗️ Pamiętaj również, że patrole interwencyjne typu Animal Patrol nie mają zazwyczaj zezwolenia RDOŚ na czasowe przetrzymywanie i leczenie gatunków chronionych.
Ryzyko „wypuszczenia byle gdzie”: Z tego powodu patrol interwencyjny może dążyć do natychmiastowego wypuszczenia jeża w najbliższych krzakach, by „pozbyć się problemu” proceduralnego.
❗️ Niestety zdarza się bardzo często, że dzikie zwierzęta trafiają do Schronisk dla Zwierząt Domowych. takie procedury są niedopuszczalne i zabraniają temu przepisy prawa. Jest to sprzeczne między innymi z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa ws. wymagań weterynaryjnych dla schronisk oraz Ustawą o Ochronie Przyrody.
❗️ Twoja rola: Zapytaj wprost: „Czy mają Państwo uprawnienia do zajmowania się gatunkami chronionymi i czy jeż trafi bezpośrednio do Ośrodka Rehabilitacji Dzikich Zwierząt?”
Twoja reakcja może uratować życie jeża 🦔🐾
Udostępnij! Możesz uratować
czyjegoś ogrodowego pomocnika! 🐾
Zachęcamy do pomagania dzikim zwierzętom w potrzebie:
➡️ Mogą Państwo przekazać swój 1.5% podatku dochodowego
na nasze działania KRS:0000619809
Cel szczegółowy: Na ratunek dzikim zwierzętom.
➡️ przekazać darowiznę bezpośrednio na konto Fundacji Dziki Azyl - Centrum Pomocy dla Jeży i Dzikich Zwierząt
Bank Pekao S.A. numer konta:
37 1240 5790 1111 0010 6822 5709
lub
https://www.ratujemyzwierzaki.pl/dziki-azyl
Na zdjęciu jeż, który utknął pod siedzeniem kierowcy samochodu. Mimo, że sytuacja inna skutki takie same i zasady postępowania również. Po uwolnieniu przez Straż Pożarną trafił od razu do Ośrodka.
