27/08/2026
O modernistycznej architekturze wschodniokarpackich uzdrowisk w opowieści dr Weroniki Grzesiak.
Ciągle jeszcze wakacyjnie, ale niezmiennie w ostatni czwartek miesiąca, zapraszamy na kolejne Spotkanie Karpackie online, które odbędzie 27 sierpnia 2026 r. o godz. 19.
Tym razem naszym gościem będzie historyk sztuki, dr Weronika Grzesiak, która opowie o nie zawsze dostrzeganej i docenianej modernistycznej architekturze wschodniokarpackich terenów międzywojennej Polski.
Opowieść obejmie uzdrowiska mieszczące się w obrębie dwóch ówczesnych województw – lwowskiego i stanisławowskiego. Odwiedzimy kurorty mineralne (m.in. Truskawiec i Morszyn) i tzw. klimatyczne (Jaremcze, Worochta i in.). Porozmawiamy o wyjątkowych cechach tego typu miejsc leczenia i wypoczynku oraz ich podobieństwach i różnicach względem siebie i innych ośrodków. Spróbujemy określić specyfikę uzdrowisk wschodniokarpackich, a przede wszystkim unikatowość ich architektury.
W okresie międzwojennym południowo-wschodni kraniec państwa polskiego był obszarem stosunkowo licznych inwestycji turystycznych, które prowadzone były z inicjatywy zarówno prywatnej jaki i państwowej. Karpackie uzdrowiska i letniska otrzymywały wówczas interesującą oprawę architektoniczną. Popularne od przełomu wieków różne odmiany stylów wypracowanych w oparciu o ludowe budownictwo regionów górskich (szwajcarski, zakopiański, huculski, karpacki), a także bardziej uniwersalny dla całego terytorium Polski styl dworkowy - w latach trzydziestych XX wieku zaczęły ustępować międzynarodowym formom nowoczesnego nurtu modernistycznego.
Nasze spotkanie będzie okazją przyjrzeć się, jak stosowanie tradycyjnej, lokalnej formy w budownictwie spierało się z nowymi tendencjami oraz jak poszukiwano kompromisowych dróg w kształtowaniu architektonicznego oblicza uzdrowisk.
Na koniec dr Weronika Grzesiak opowie o współczesnym stanie przedwojennej spuścizny, także w aspekcie działań konserwatorskich.
---
Weronika Grzesiak - Absolwentka historii sztuki i slawistyki na Uniwersytecie Jagiellońskim, dr nauk humanistycznych, adiunkt w Instytucie Historii Sztuki UJ. Związana z Międzynarodowym Instytutem Badań nad Sztuką IRSA, członkini zarządu Fundacji Wspierania Kultury IRSA. Stypendystka Fundacji Lanckorońskich z Brzezia (2025). Współkuratorka wystawy stałej Przekroje. Galeria Architektury Polskiej XX i XXI wieku w Muzeum Narodowym w Krakowie (2021).
Wybrane publikacje: Uniwersyteckie domy profesorów UJ, National Contexts at the Galician General Provincial Exhibition (Lviv 1894), Architects Zygmunt Sperber and Ryszard Hermelin: Lviv and Truskavets Projects, Zachariewicz von Lwigród Julian Oktawian, [w:] Österreichisches biographisches Lexikon 1815–1950, Stan higieny i zdrowia ludności wiejskiej południowych powiatów województwa stanisławowskiego pod koniec lat 30. XX wieku na podstawie sprawozdań instruktorek kursu gospodarstwa domowego,
Autorka książki Modernistyczna architektura wschodniokarpackich uzdrowisk: dawne województwa lwowskie i stanisławowskie (2025).
---
Spotkania Karpackie online odbywają się na platformie Zoom w trybie webinarium z równoległą transmisją na kanale YouTube Towarzystwa Karpackiego, a nagrania z nich udostępnione będą także na portalu karpaccy.pl.
Osoby pragnące aktywnie uczestniczyć w webinarium (możliwość uczestniczenia w dyskusji) prosimy o przesłanie zgłoszenia na adres: [email protected] do dnia 26.08.2026 r. Zaproszenie z linkiem do zalogowania prześlemy na podane adresy mailowe.
Aby uczestniczyć w spotkaniu jedynie w charakterze widza wystarczy włączyć na YouTube kanał Towarzystwa Karpackiego (w wyszukiwarce YouTube wystarczy wpisać: „Towarzystwo Karpackie”). Uwaga! widzowie transmisji na YouTube, również mogą zadawać pytania i dzielić się swoimi refleksjami - wysyłając w trakcie trwania Spotkania SMS na nr tel. 516167826.
Osoby zainteresowane regularnym otrzymywaniem informacji o Spotkaniach Karpackich proszone są o przesłanie zgłoszenia na adres: [email protected] z następującą adnotacją „Zaproszenia na Spotkania TK. Wyrażam zgodę na wykorzystywanie mojego adresu e-mail tylko przez Towarzystwo Karpackie do wzajemnych kontaktów.”
