09/04/2026
Uposatha już jutro
“Brak złośliwości i brak odwetu [Brahma Vihara cz. 2]”
“Kontynuujmy dyskusję o braku konfliktu. Mam dwa wersy z Dhammapady, rozdział dziesiąty "Przemoc"
"Nie bądź dla nikogo szorstki w słowach; ci, do których tak byś przemawiał, mogliby się odwzajemnić. Gniewne słowa prawdziwie ranią, a odpowiedź może być jeszcze gwałtowniejsza."
Czym są gniewne słowa? Czy to dobór słów? Czy to intonacja? Czy to krzyk? Co sprawia, że słowa są gniewne?
- Twoja intencja.
- Dokładnie.
Intencja, by skrzywdzić. To pierwszy punkt. Wielu ludzi myśli, że słowa są winne i że dobór słów określa intencję. To nie dotyczy tylko słów, ale dowolnych czynów. Określasz, czy czyn jest dobry, czy zły, zdrowy czy niezdrowy, szkodliwy czy nieszkodliwy, przez intencję stojącą za nim. Nie przez sam czyn. Niektóre czyny są zawsze niezdrowe. Np. zabijanie, stosunek płciowy, łamanie wskazań, kłamanie, kradzież. Jak Buddha mówi, to powinno zostać porzucone. Każdy inny czyn powinien zostać oceniony ze względu na intencję. Mowa szczególnie. Najważniejsze to rozumieć motywacje stojące za twoimi czynami. Nigdy nie użyję tego słowa. Nigdy nie podniosę głosu, bo nie chcę wyrządzać szkody. Dostrzegasz szkodę tam, gdzie jej nie ma, co jest błędnym poglądem. Przez to nie widzisz, czym naprawdę szkoda jest.
Podtrzymujesz błędny pogląd.
Możesz wygłosić idealną, terapeutyczną mowę bez mówienia czegokolwiek konfliktowego i jednocześnie być pełnym nienawiści. Może być całkowicie zakorzeniona w złej woli, ale będzie wygłoszona łagodnym tonem i delikatnymi słowami, z promiennym uśmiechem na ustach. Jest sutta, która o tym mówi. Niektórzy towarzysze w świętym życiu, mówią delikatnie, są zgodni i miłowani przez wszystkich, ale mają błędne poglądy. Nie rozumieją źródła problemu, nie widzą wyjścia, niczego nie rozumieją. Ale ujmują wszystkich. Są oni szczególnie godni potępienia. To pogląd czyni ich godnym potępienia. Jest inny rodzaj ludzi, którzy nie mówią miłych rzeczy i nie są przyjemni w obyciu, za to mają właściwy pogląd, wiedzą gdzie jest problem i mogą nauczać. Oni nie są godni potępienia. Dzięki zrozumieniu nie są w stanie mieć złych motywacji. Sposób mówienia nic nie znaczy. Mowa nie może być szkodliwa sama w sobie. Liczy się motywacja, z którą mówisz.
Widziałem wielokrotnie, jak ludzie się z tym nie zgadzają. Ale w suttach jest to przedstawione jasno wielokrotnie. Ludzie tego nie akceptują, bo boją się brania odpowiedzialności za swoje motywacje. Łatwiej ślepo podążać za zasadami typu nie podnoś głosu, nie używaj pewnych słów, używaj określonej mowy ciała itd. To jest ewidentne, widoczne, wykonalne. Nie ma nic wspólnego z rozumieniem.”
Fragment publikacji „Mowy Dhammy”. Mowa 5 “Brak złośliwości i brak odwetu”
„Mowy Dhammy” to zbiór transkrypcji materiałów publikowanych na kanale Hillside Hermitage PL w okresie od marca 2025 do marca 2026. Publikacja powstała w całości dzięki pracy niezależnych ochotników z polskiej społeczności
Link do pobrania: https://theravada.szczecin.pl/hhpl
W piątek (10.04.2026) przypada mała uposatha.
Jest to kolejna okazja do podjęcia praktyki wyrzeczenia i spędzenia tego dnia na praktykowaniu ośmiu wskazań oraz kontemplacji nauk Buddhy. Tradycja dni uposatha przetrwała do dziś dzięki tym, którzy ją kultywują, aspirując do rozwinięcia pełni ludzkiego potencjału.