22/10/2026
🌱 Superfoods to produkty, które mają wyjątkowe właściwości prozdrowotne. Mogą być dobrym rozwiązaniem dla osób chcących dbać o zdrowie naturalnymi sposobami. 💚
Dziś polecimy osiem łatwo dostępnych roślinnych superfoods. 🌿
1. Siemię lniane 🌾
Jest najlepszym źródłem kwasu alfa-linolenowego. Co ciekawe, nazwa tego kwasu pochodzi od słowa len, po łacinie – linum. Kwas alfa-linolenowy to kwas tłuszczowy typu omega-3, który musi być dostarczany z pożywieniem, gdyż organizm sam go nie wytwarza. 💪
Siemię jest też bogate w błonnik i zawiera lignany, które są antyoksydantami, wspomagają zdrowie serca i metabolizm. ❤️ Warto włączyć je do swojej diety, np. dodając łyżkę mielonego siemienia do owsianki albo do smoothie. 🥣
2. Suszone śliwki 🍑
Mają udowodnione korzystne działanie na zdrowie kości – regularne jedzenie 50 gramów dziennie przyczynia się do zachowania prawidłowej gęstości kości. 🦴 Badania przeprowadzono na kobietach w okresie pomenopauzalnym, będących grupą najbardziej zagrożoną osteoporozą. Przyjmowały one suszone śliwki razem z suplementem wapnia i witaminy D. Grupa, która przyjmowała suplementy razem ze śliwkami, zanotowała wyższą gęstość kości niż grupa, która brała jedynie suplementy bez śliwek. W innym badaniu wykazano, że suszone śliwki mają również dobry wpływ na gęstość kości u młodych ludzi w okresie wzrostu. 🌱
3. Nasiona chia 🌱
Stanowiły podstawę diety Azteków, obok fasoli i kukurydzy. 🌽 W Europie dostępne są na szeroką skalę dopiero od lat 90. XX wieku. Zawierają aż 16% pełnowartościowego białka (o pełnym profilu aminokwasów egzogennych), kwas alfa-linolenowy, błonnik, wapń, magnez, mangan, cynk, żelazo, fosfor i witaminy z grupy B. 💪 Mają korzystny wpływ na zdrowie jelit, na układ krążenia (w tym ciśnienie krwi) i poziom cukru we krwi. ❤️
💡 Ważne, żeby przed jedzeniem namoczyć je, aż napęcznieją. Nasiona chia można dodawać na przykład do owsianki czy do roślinnego jogurtu z owocami. 🥣🍓
4. Czarne jagody 🫐
O ich leczniczych właściwościach pisano już w starożytności i średniowieczu. Szczególne znaczenie miały dla Słowian i ludów Europy Północnej. Działanie lecznicze zawdzięczają przede wszystkim antocyjanom (które nadają im ciemny kolor), pektynom i garbnikom. Działają przeciwbakteryjnie na salmonellę i gronkowce, zapobiegają powstawaniu niektórych nowotworów (zwłaszcza jelita grubego), mają korzystny wpływ na naczynia krwionośne. 🫐 Suszone owoce pomagają przy biegunkach, nieżytach żołądka i jelit. Wspierają zdrowie oczu, zwłaszcza w przypadku zaburzeń mikrokrążenia ocznego. 👀
🌿 Wyciąg z liści stosuje się w stanach zapalnych przewodu pokarmowego oraz zewnętrznie na podrażnienia skóry i błon śluzowych. Co prawda, świeże jagody dostępne są tylko sezonowo, ale właściwości zdrowotne dotyczą też jagód suszonych i mrożonych. ❄️
5. Orzechy włoskie 🌰
Uznawane są za najzdrowsze orzechy. Trudno wymienić wszystkie korzyści zdrowotne, jakie daje regularne ich jedzenie. Zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe, magnez, miedź, białko, błonnik, witaminę E, antyoksydanty. 💪 Zaobserwowano, że osoby żyjące dłużej regularnie jedzą orzechy włoskie. Pomagają obniżać poziom złego cholesterolu i zmniejszają ryzyko chorób serca. ❤️ Co zadziwiające, orzechy włoskie, choć niezwykle kaloryczne (na 100 gramów mają aż 654 kcal), to jedzone z umiarem pomagają w utrzymaniu prawidłowej masy ciała, szczególnie u osób z zespołem metabolicznym. Przyczyniają się też do polepszenia składu mikroflory jelitowej. 🦠
🧠 Z uwagi na wyjątkowo wysoką zawartość antyoksydantów mają zastosowanie w prewencji nowotworów. Pomagają też w zachowaniu funkcji poznawczych, wspierają procesy myślowe i pamięć. Wspomagają zdrowy sen – codzienne zjedzenie 40 gramów orzechów włoskich zwiększa wydzielanie melatoniny, poprawia jakość snu i zmniejsza senność w ciągu dnia. 😴
6. Pestki dyni 🎃
Są jednym z najlepszych naturalnych źródeł magnezu. Zawierają też cynk, żelazo, mangan, miedź, fosfor, witaminę E. W 100 gramach znajduje się 15 gramów białka, 20 gramów tłuszczu – głównie nienasyconych kwasów tłuszczowych – i 2,5 grama błonnika. 🌱 Są bogate w przeciwutleniacze, które pomagają zwalczać stany zapalne i chronią komórki przed działaniem wolnych rodników. Obecne w pestkach dyni lignany mogą pomagać zapobiegać nowotworom piersi i prostaty. Jedno z badań wykazało, że kobiety po menopauzie przyjmujące codziennie olej z pestek dyni mają niższe rozkurczowe ciśnienie krwi i wyższy poziom dobrego cholesterolu HDL. ❤️
7. Grzyby 🍄
Są bogate w witaminy z grupy B, selen, potas i miedź. Grzyby zawierają ergosterol, który po ekspozycji na promienie UV wytwarza witaminę D. ☀️ Dlatego przed ugotowaniem warto wystawić je na słońce blaszkami do góry, na co najmniej 15 minut w godzinach 10–15:30. Tak przygotowane podniosą poziom witaminy D we krwi porównywalnie do suplementów.
💚 Inna wyjątkowa cecha grzybów to zawartość cennych przeciwutleniaczy: ergotioneiny i glutationu. Glutation to główny przeciwutleniacz wewnątrzkomórkowy, ma też ważne znaczenie w detoksykacji i wpływa na funkcjonowanie układu odpornościowego. 🛡️
8. Mak 🌸
Zawiera aż 25% wielonienasyconych kwasów tłuszczowych i 20% białka, jest cennym źródłem błonnika, witamin z grupy B i witamin E, C, A. Ma także naprawdę wysoką zawartość wapnia – 1266 mg wapnia na 100 gramów, czyli 140% dziennego zapotrzebowania. 🦴 Zawiera też magnez, miedź, mangan, fosfor, żelazo, potas i chrom. 1 łyżka maku ma tyle samo wapnia co pół szklanki mleka i tyle samo żelaza co 100 gramów buraków. 🌱 Z ziaren maku produkuje się olej, który pozytywnie wpływa na pracę wątroby, nerek i przyspiesza gojenie. 💚
📚 Źródła:
- [https://www.aicr.org/cancer-prevention/food-facts/walnuts/](https://www.aicr.org/cancer-prevention/food-facts/walnuts/?utm_source=chatgpt.com)
- [https://food-forum.pl/artykul/suszone-sliwki-w-profilaktyce-zdrowia-kosci](https://food-forum.pl/artykul/suszone-sliwki-w-profilaktyce-zdrowia-kosci?utm_source=chatgpt.com)
- [https://www.national-geographic.pl/nauka/nasiona-chia-to-naprawde-superfood-oto-naukowe-dowody/](https://www.national-geographic.pl/nauka/nasiona-chia-to-naprawde-superfood-oto-naukowe-dowody/?utm_source=chatgpt.com)
- [https://dietetycy.org.pl/jagody-wlasciwosci/](https://dietetycy.org.pl/jagody-wlasciwosci/?utm_source=chatgpt.com)
- [https://pomorska.pl/to-orzechy-wloskie-robia-z-sercem-i-mozgiem-eksperci-sa-zgodni-to-prawdziwy-superfood/ar/c14p2-28118879](https://pomorska.pl/to-orzechy-wloskie-robia-z-sercem-i-mozgiem-eksperci-sa-zgodni-to-prawdziwy-superfood/ar/c14p2-28118879?utm_source=chatgpt.com)
- [https://zywienie.medonet.pl/narodowy-test-zywienia-polakow/produkty-spozywcze/pestki-dyni-naturalny-sposob-na-zdrowie-serca-lepszy-sen-i-plodnosc/xw231bv](https://zywienie.medonet.pl/narodowy-test-zywienia-polakow/produkty-spozywcze/pestki-dyni-naturalny-sposob-na-zdrowie-serca-lepszy-sen-i-plodnosc/xw231bv?utm_source=chatgpt.com)
- [https://dietetycy.org.pl/polskie-grzyby-a-azjatyckie-superfoods/](https://dietetycy.org.pl/polskie-grzyby-a-azjatyckie-superfoods/?utm_source=chatgpt.com)
- [https://zielona.interia.pl/wiadomosci/polska/news-popularne-grzyby-moga-byc-bomba-witaminowa-wystarczy-prosty,nId,22466434](https://zielona.interia.pl/wiadomosci/polska/news-popularne-grzyby-moga-byc-bomba-witaminowa-wystarczy-prosty,nId,22466434?utm_source=chatgpt.com)
- [https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S030881461730691X](https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S030881461730691X?utm_source=chatgpt.com)
- [https://dietetycy.org.pl/orzech-wloski-wlasciwosci/ #33](https://dietetycy.org.pl/orzech-wloski-wlasciwosci/?utm_source=chatgpt.com #33)
- [https://fit.poradnikzdrowie.pl/diety-i-zywienie/co-jesz/mak-nie-tylko-na-sen-wlasciwosci-lecznicze-i-odzywcze-maku-aa-C5Js-qov1-jyet.html -zdrowotne-i-odzywcze-maku](https://fit.poradnikzdrowie.pl/diety-i-zywienie/co-jesz/mak-nie-tylko-na-sen-wlasciwosci-lecznicze-i-odzywcze-maku-aa-C5Js-qov1-jyet.html?utm_source=chatgpt.com -zdrowotne-i-odzywcze-maku)
Projekt „Spróbuj diety dla planety” realizowany przez Gminę Miasta Gdańska finansowany jest ze środków Fundacji ORLEN dla Pomorza w ramach II edycji programu grantowego „Adaptacja Klimatyczna dla Północnej Polski”