Stowarzyszenie Westerplatte

Skróty

• Adres
• Ostrzeżenia
• Zgłoś prawa własności
  lub zgłoś wpis

• 

  Chcesz aby twoja organizacja była na górze listy Organizacja Non-profit w Gdansk?

Our Story

Bezpłatny e-book “Westerplatte po wojnie. Krajobraz po bitwie 1939-2009” do pobrania tutaj:http://www.gdanskstrefa.com/wp-content/uploads/2019/05/Westerplatte-po-wojnie.-Krajobraz-po-bitwie-1939-2009.pdf *** Przez lata Westerplatte marniało i niszczało przy kompletnym braku zainteresowania tym miejscem ze strony gdańskich historyków, muzealników i władz miasta Gdańska. Prace mające na celu zabezpieczyć przed ostatecznym zawaleniem ruinę koszar, sprzątanie, malowanie krawężników czy strzyżenie trawników to były tylko doraźne działania, zewnętrzna kosmetyka, przybierająca na sile raz w roku, przed uroczystościami rocznicowymi we wrześniu. Poza tą datą szerzył się na Westerplatte brud i smród, zwłaszcza tam gdzie nie sięgało oko turysty. Każda wizyta na Westerplatte przyszłych członków Stowarzyszenia powodowała coraz większą frustrację. W 2002 r. powstało Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte by rozpocząć intensywne prace zmierzające do zmiany wizerunku Westerplatte i przywrócenia mu należnego wyglądu i miejsca wśród polskich symboli. Stowarzyszenie wyszukuje zabytki i pamiątki związane z Westerplatte, dokumentację techniczną nieistniejących już budynków WST, archiwalne zdjęcia, filmy, relacje oraz inne archiwalia. Kolejne akcje poszły w kierunku zwrócenia uwagi na dewastację i zaniedbania wśród zabytkowej substancji półwyspu. Udało się nam zainteresować problemem lokalne i ogólnopolskie media, które opisały karygodny wygląd miejsc, w których bohatersko walczył polski żołnierz. Stowarzyszenie, jako pierwsze, już w 2003 r. rozpoczęło prace nad opracowaniem nowego planu zagospodarowania przestrzennego, który zgodnie z marzeniem westerplatczyków, ukazałby Westerplatte jako pole bitwy, a nie zapuszczony, brudny miejski park. Plan ten został przedstawiony prezydentowi Gdańska Pawłowi Adamowiczowi w listopadzie 2003 r. Nie spotkał się on z jakimkolwiek zainteresowaniem ani odzewem ani z jego strony ani ze strony podległemu mu Muzeum Historycznego Miasta Gdańska (obecnie Muzeum Gdańska). We wrześniu 2004 r. plan, jak i projekty Stowarzyszenia związane z rekonstrukcją Westerplatte (m.in. śmiały plan odbudowy koszar Składnicy, co było marzeniem Obrońców Westerplatte) zostały opublikowane w załącznikach pierwszego polskiego komiksu historycznego "Westerplatte. Załoga śmierci" (bestseller 2004 tygodnika "Wprost") https://www.facebook.com/Komiks-wojenny-Westerplatte-Za%C5%82oga-%C5%9Bmierci-156429737776432/?tn-str=k*F To dzięki ostrym działaniom Stowarzyszenia były zwoływane konferencje w Urzędzie Miejskim w Gdańsku, na których Paweł Adamowicz, urzędnicy i muzealnicy musieli się tłumaczyć z tego dlaczego przez kilkanaście lat zaniedbywali Westerplatte, dlaczego pozwalają się na niszczenie Westerplatte, w tym symbolicznych grobów na Cmentarzyku Obrońców Westerplatte. Składano puste deklaracje, w pośpiechu sprzątano narosłe przez lata śmieci... Stowarzyszenie, także jako pierwsze, zainicjowało już w 2004 r. ideę powołania nowoczesnego Muzeum Westerplatte, dla którego wzorem byłoby Muzeum Powstania Warszawskiego. Stowarzyszenie stara się także ożywić, mimo stawianych trudności, to ważne dla każdego Polaka miejsce, nie szczędząc przy tym sił i środków, by przypominać tamte ważne dla Polski dni, kiedy "Westerplatte broniło się nadal". Widząc dotychczasowe rezultaty i dokonania Stowarzyszenia, można postawić pytanie, co działoby się na Westerplatte, gdyby zabrakło nam woli do walki z niechęcią urzędników, muzealników, "zasłużonych działaczy" i polityków. Odpowiedź nie jest trudna: byłoby tak, jak do tej pory. Nie działoby się nic. Marazm, wegetacja, powolne zapomnienie. Obumieranie. Dzięki skromnej działalności Stowarzyszenia jest mała nadzieja, że Westerplatte będzie się kiedyś szczycić nie tylko wspaniałą historią, ale że ta historia upomni się wreszcie o godne jej upamiętnienie. https://www.facebook.com/pg/MuzeumWesterplatte/photos/?tab=album&album_id=442988685714131 Kilka lat działalności Stowarzyszenia w odnajdywaniu i pozyskiwaniu archiwaliów związanych z Westerplatte, a w szczególności obroną Składnicy w 1939 r. przynosi cały czas doskonałe efekty. W zbiorach naszego Muzeum Westerplatte są między innymi: armata wz. 1902 z 1917 r. oraz dwa działka Bofors wz. 1936 wyprodukowane w 1939 r., pełen przekrój oryginalnej broni maszynowej jaka była używana w obronie Składnicy, lornetka z Westerplatte, łuska 150mm z pancernika "Schlesien" lub "Schleswig-Holstein" wystrzelona we wrześniu 1939 r., czy zbiór przedwojennej porcelany stołowej z Kasyna Oficerskiego i Podoficerskiego Westerplatte. Nasze Muzeum Westerplatte posiada największy w Polsce zbiór archiwalnych fotografii z 1939 r. pokazujących walki o Wojskową Składnicę Tranzytową. Unikatowym zabytkiem w zbiorach jest Polski Fiat 508 II z 1932 r. (ponad 90% oryginalnych części!). https://www.facebook.com/pg/MuzeumWesterplatte/photos/?tab=album&album_id=311408168872184 W dniach 3-7 września 2008 r. Stowarzyszenie oraz Centrum Nurkowe "Neptun" z Bydgoszczy i Bałtyckie Centrum Nurkowe "Explorer" z Gdyni, zorganizowało pierwszą polską ekspedycję badawczą na wrak pancernika szkolnego "Schleswig-Holstein" pod nazwą "Sophie-X". Celem wyprawy była inwentaryzacja pozostałości po okręcie i zbadanie stanu wraku. To jedna z wielu inicjatyw jakie przedsięwzięło Stowarzyszenie. [media o nas: https://www.facebook.com/pg/MuzeumWesterplatte/photos/?tab=album&album_id=435998196413180 ] Trzy lata wcześniej Stowarzyszenie zorganizowało pierwszą inscenizację historyczną na Westerplatte. W rok później, w 2006 r. w kolejnej "Bitwie o Fort" wzięło udział prawie 100 rekonstruktorów, w tym kilku z zagranicy, wraz z ciężkim uzbrojeniem i sprzętem jak armata i moździerze, karabiny maszynowe, motocykle. Za użyczenie od miasta terenu pod rekonstrukcję walk o Westerplatte Urząd Miasta Gdańska kazał sobie słono zapłacić... Kilkuletnia praca członków Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznej Wojskowej Składnicy Tranzytowej w l. 2002-2006 na rzecz ratowania zabytków na Westerplatte i rekonstrukcji Składnicy do stanu możliwie jak najwierniej przypominającego ten z 1939 r., przyniosła nadspodziewany i konkretny przełom. Wszystkie dotychczasowe uroczystości i rekonstrukcje historyczne na Westerplatte odbywały się wysiłkiem własnym członków Stowarzyszenia, grup rekonstrukcji historycznych i dzięki pomocy ludzi nawet z odległych zakątków kraju. Alarmujące działania Stowarzyszenia zostały wreszcie dostrzeżone nie u lokalnych zarządców, lecz w Warszawie. Niszczejącym półwyspem zainteresowały się osoby na najwyższych stanowiskach w państwie. Na zaproszenie Stowarzyszenia i Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków dr. Mariana Kwapińskiego 26 sierpnia 2006 r., w pierwszy dzień organizowanych na Westerplatte przez Stowarzyszenie II Manewrów Polowych przyjechał Jarosław Sellin, sekretarz stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Przedstawiono mu zły stan zabytków, niszczejące relikty, zapomniane ważne historycznie miejsca. Na reakcję nie trzeba było długo czekać. Dwa tygodnie później Premier RP Jarosław Kaczyński przyznał z budżetu kancelarii premiera 583 tys. zł na opracowanie projektu rewitalizacji, w tym m.in. przeprowadzenie badań archeologicznych i dokonanie pierwszych prac rewitalizacyjnych w terenie. W 2007 r. w 68 rocznicę wybuchu II w.ś. obok świeżo odrestaurowanego schronu placówki "Fort" oraz przy utworzonej ścieżce turystycznej w miejscu dawnej bocznicy kolejowej nastąpiło ważne wydarzenie w powojennej historii Westerplatte. Wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego Jarosław Sellin w obecności m.in. wojewody pomorskiego, metropolity gdańskiego, weteranów II w.ś., rekonstruktorów odtwarzających Wojsko Polskie II RP i licznie przybyłych mieszkańców Trójmiasta, ogłosił powstanie Muzeum Westerplatte. W przeciągu dwóch następnych lat, do 70 rocznicy wybuchu II w.ś. miała powstać nowoczesna placówka muzealna mieszcząca się w odrestaurowanych i odbudowanych obiektach Składnicy: koszarach, kasynie podoficerskim, willach oficerskiej i podoficerskiej, wartowniach nr 1 i nr 4, budynku stacji kolejowej i wielu innych. Cel do którego dążyli przez kilka lat członkowie naszego Stowarzyszenia wydawał się osiągnięty. Odkrycie fundamentów muru Składnicy i bramy kolejowej oraz fundamentów wiaty tzw. elektrogeneratora dzięki pracy i materiałom archiwalnych Stowarzyszenia (2007). W tym miejscu Port Gdański zaplanował wielkie rondo. Projekt udało nam się zablokować. Odsłonięcie fundamentów magazynu amunicyjnego nr 1 i oczyszczenie z krzewów i drzew Placówki "Wał" (2007). Entuzjazm jednak wkrótce przygasł. Objęcie rządów przez Platformę Obywatelską spowodowało, że plany i projekty rewitalizacji Westerplatte oraz budowy Muzeum Westerplatte ugrzęzły w morzu biurokracji i często nieukrywanej niechęci, mimo szumnych deklaracji w mediach zapowiadających budowę muzeum i rewitalizację Westerplatte. W rzeczywistości nowi politycy planowali budowę na Westerplatte mariny jachtowej, restauracji, hoteli i miejsc rozrywki (!). Od końca 2007 r. rewitalizacja Westerplatte nie jest prowadzona, a takie prace jak odgruzowanie Wartowni Nr 6 w ruinie koszar, czy postawienie tabliczek informacyjnych i utworzenie ścieżki edukacyjnej to tylko kontynuacja projektów z lat 2003-2006 i prac rozpoczętych na przełomie 2006/2007. Historycy z Muzeum II Wojny Światowej pod kierownictwem prof. Machcewicza (Szkudliński, Daniluk, Marszalec) woleli skupić się na szkalowaniu członków naszego Stowarzyszenia zamiast ratować zabytki Westerplatte. [Artykuł z miesięcznika "Armia" nr 10/2012 autorstwa kmdr. Maksymiliana Dury: https://www.facebook.com/pg/MuzeumWesterplatte/photos/?tab=album&album_id=600183349994663 ] 1 grudnia 2008 r. dzięki długoletnim staraniom członków Stowarzyszenia Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków dr Marian Kwapiński wpisał do rejestru zabytków dodatkowych 14 obiektów lub ich pozostałości z czasów funkcjonowania. Są to: relikty muru Składnicy, relikty bramy kolejowej, fundamenty budynku stacji kolejowej, kanał inspekcyjny wiaty tzw. elektrogeneratora, Wartownia Nr 4, dwa średnie magazyny amunicyjne, relikty pięciu magazynów małych z wałami ziemnymi, relikty tzw. starych koszar, relikty kasyna podoficerskiego, relikty willi oficerskiej, relikty willi podoficerskiej, magazyn paliw (tzw. Benzinmagazin) https://www.facebook.com/pg/MuzeumWesterplatte/photos/?tab=album&album_id=443545865658413 i metalowy falochron. To zamknięcie ważnego etapu, które rozpoczęli członkowie Stowarzyszenia kilka lat wcześniej. Wpis do rejestru zabytków zapewnił względne bezpieczeństwo westerplackim pamiątkom, ale nie można wykluczyć, że znów pojawią się projekty budowania terminali, parkingów i innych obiektów w miejscach, gdzie znajdują się zabytki po Wojskowej Składnicy Tranzytowej i ślady po bohaterskiej walce polskich żołnierzy... Dziś po kilku latach starań członków Stowarzyszenia oraz wielu osób i organizacji, którym nie jest obojętny los Pomnika Historii - kiedy to przez lata pamiętano o Obrońcach Składnicy i Westerplatte jedynie z okazji rocznicy 1 września - miejsce-symbol powoli odżywa, a efekty działań Stowarzyszenia można oglądać na Westerplatte (choć zasługi z tych osiągnięć przypisując sobie dziś gdańscy urzędnicy, muzealnicy i politycy). Jednakże Urząd Miasta Gdańska - organizator obchodów rocznicowych oraz nowy "właściciel" terenów Westerplatte - Muzeum II Wojny Światowej, odrzucili ofertę Stowarzyszenia dotyczącą pomocy i współpracy przy rewitalizacji Westerplatte oraz organizacji uroczystości rocznicowych. Zorganizowane uroczystości na Westerplatte 1 września 2009 r. w 70 rocznicę wybuchu II w.ś. okazały się wielką porażką i nie udało się tego przykryć przez przychylne rządowi media. Westerplatte niszczeje. Rewitalizacja rozpoczęta w 2006 r., zakończyła się szybko, bo po wyborach w 2007 r. Muzeum II Wojny Światowej wybudowało koszmarne, żelbetonowe gabloty (wbrew przepisom ograniczającym budowę podobnych obiektów na obszarze będącym Pomnikiem Historii) kosztem setek tysięcy złotych niszcząc m.in. jedyne zachowane przedpole polskich stanowisk ogniowych z 1939 r. Niszczony jest symboliczny Cmentarzyk Obrońców Westerplatte. Zasypano ostatnie ocalałe leje po bombach Stukasów - pamiątki po nalocie 2 września 1939 r.; wycięto część drzew zasadzonych ponad 80 lat temu dla zamaskowania wojskowych instalacji; Ponownie zaciera się pamięć o kpt. Dąbrowskim; znów zarosło drzewami i krzewami torowisko Składnicy. Placówka "Fort", którą Stowarzyszenie opiekowało się przez kilka lat, z trudem odrestaurowana, dziś pod opieką urzędników Miasta Gdańska ponownie niszczeje. Powołane ponownie w 2016 r. Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 (od kwietnia 2017 r. Oddział Muzeum II WŚ w Gdańsku) stara się zrealizować projekt budowy muzeum na Westerplatte https://www.facebook.com/MuzeumWesterplatte1939/ W trosce o dalsze losy Westerplatte i pozyskanych zabytków Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte z inicjatywy ostatnich żyjących Obrońców Westerplatte m.in. mjr. Ignacego Skowrona, weteranów II w.ś., żołnierzy Armii Krajowej, mieszkańców Ziemi Świętokrzyskiej, powołało 31 sierpnia 2009 r. Społeczne Muzeum Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte (od 2010 r. pod nazwą Muzeum Westerplatte Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Wtte - w skrócie: Muzeum Westerplatte SRHWST). Nasza idea stworzenia dachu nad głową dla naszych zbiorów może zostać zrealizowana tylko dzięki poparciu ludzi, którzy dumni są z polskiej Historii. Mamy nadzieję, że wkrótce zabytki i pamiątki z Westerplatte oraz z walk na Wybrzeżu w 1939 r. znajdą miejsce pod jednym dachem. Liczymy na pomoc! --------------------------------------------------------------------------------- Throughout many years Westerplatte – a symbolic place where World War II broke out, where 230 Polish soldiers bravely resisted the German invaders – has been deteriorating and going into ruin without any interest of Polish historians, museum workers and authorities of the city of Gdańsk. Works which were to secure the ruins of the barracks against complete destruction, cleaning of the area, painting the curbs or mowing the grass were just makeshift activities, increasing before the celebration of September 1939’s anniversary. In 2002 the Society for the Reconstruction of the Historical Military Transit Depot Westerplatte began intensive actions leading to the change of the image of this important place and to bring back its proper place among Polish symbolic places. Members of the Society are finding historical artefacts and souvenirs associated with Westerplatte, technical documentation of the destroyed buildings, historical photographs, films, relations and other things of interest. Further actions of the Society were directed at drawing the attention to devastation and neglect of the historical part of the peninsula. We managed to interest the local and national media who described reprehensible look of the places where Polish soldiers fought bravely and heroically. In 2003 the Society was the first to begin the work on the land development plan which – to make the dream of people associated with Westerplate come true – would show Westerplatte as a battlefield, and not as a dirty and neglected city park. The plan was presented to the President of Gdansk, Mr Paweł Adamowicz in November 2003, however we have received no reply neither from him nor from the Historical Museum of the City of Gdańsk. In September 2004 the plan, as well as projects of the Society connected with the reconstruction of Westerplatte (among others daring plan of rebuilding the barracks of the depot – a dream of the Defenders of Westerplatte) were published in the appendices of the first Polish historical comic book „Westerplatte. Załoga śmierci” (Westerplatte. The Crew of death). Only harsh actions of the Society caused the City Hall of Gdańsk to make conferences where museum and City Hall workers had to explain why they had been neglecting Westerplatte for so many years. Empty promises were made, and garbage which was gathered through many years was quickly removed. As early as in 2004 the Society was the first institution to promote the idea of creation a modern Westerplatte Museum, based on the idea of the Warsaw Uprising Museum. The Society is also trying to enliven – without any limitation of strength and financial means, without looking at the numerous obstacles – this important place, in order to remind those days which were very vital in the history of our country when „Westerplatte kept fighting on”. Looking at the results and achievements of the Society, one can ask the question what would happen if we failed to find the will to fight against the reluctance of the museum workers, politicians and clerks? The answer is simple: nothing would change, things would remain as they were. Nothing would be going on. Stagnation, vegetation, slow fall into oblivion. Dying down. Thanks to modest activity of the Society there is still a flicker of hope that one day Westerplatte will not only boast about its great history, but also that this history will call for proper commemoration. The few years of the Society’s activity within finding and gatherings the artefacts connected with Westerplatte, and in particular with the defence of the Depot in 1939 have been very successful. In the collection of the Westerplatte Museum we have – among others – cannon MK 02 and two Bofors MK 36 cannons, full range of the original machine guns used by the defenders and the unique collection of pre-war porcelain from the Officers Mess marked by the fire of September 2, 1939. The museum also has the biggest collection of the archive photographs depicting the fights of 1939. Between September 3 and 7, together with the Diving Centre „Neptune” from Bydgoszcz and Baltic Diving Centre „Explorer” from Gdynia the Society organised first Polish expedition to the wreck of the battleship "Schleswig-Holstein". The objective of the expedition was the cataloguing of the remains of the ship and checking the state of the wreck. This is one of many projects undertaken by the Society. Few years of working on saving the monuments of Westerplatte and reconstruction of the state of the Depot to the shape of 1939 gave a surprising and substantial breakthrough. All the celebrations, ceremonies and historical reconstruction happened due to the effort of the Society’s members and historical re-enactment groups and with the help of many people from all the country. Alarming actions of the Society have finally been seen not by the local, but central authorities in Warsaw. Deterioration of the peninsula brought the attention of the most important people in the state. Dr Marian Kwapiński heritage conservator of the Pomorskie region invited Jarosław Sellin, Secretary of the State in the Ministry of Culture and National Heritage to come on the first day of the Field Exercise organised by the Society in August 2006. Mr Sellin saw the weak condition of the monuments, decaying relics, and forgotten – but important – historical place. We did not have to wait long for the reaction. Two weeks later, Prime Minister, Jarosław Kaczyński assigned 583 thousand PLN from the budget of the Prime Minister’s Office to prepare the project of the revitalisation of Westerplatte, including archaeological research and initial works. In 2007, on 68th anniversary of World War II, next to just rebuilt shelter of the Fort section, we witnessed a very important event in the post-war history of Westerplatte. Vice-minister of the culture and national heritage, Jarosław Sellin in the presence of Pomorskie Region Governor, Bishop of Gdańsk and veterans of World War II, re-eanctors and many citizens of Tri-City announced the creation of the Westerplatte Museum. The Museum was to be completed within next two years, just in time for the 70th anniversary of the outbreak of WWII. The modern museum was to be located in the restored buildings of the Depot: barracks, officers mess and villa, in the guardhouse 1 and 4, building of the train station and many others. It seemed that the key objective of the Society had been achieved. The enthusiasm, however, slowly died away. When new politics took the power, the plans and projects concerning Westerplatte got tangled in the red tape and started to face open hostility. On December 1, 2008 the heritage conservator of the Pomorskie region included 14 objects or their remains to the registry of monuments. This was the end of important stage started few years before. The entry to the registry secured the safety of Westerplatte and its monuments, however, one cannot rule out that there will be new projects seeing the construction of terminals, parking places and other objects in the places where relics of the Military Transit Depot are now... Westerplatte is decaying again. Hideous and very expensive showcases have been built, craters from the 2nd air strike by Stuka bombers have been land filled, some of the trees planted more than 80 years ago as a camouflage have been cut down. The memory of the commander of the defending soldiers – cpt Dąbrowski is slowly fading. The City Hall of Gdańsk and new „owner” of the terrain – created by Donald Tusk World War II Museum - rejected our offer of help and co-operation in revitalisation of the Westerplatte and anniversary celebrations. Polish heroes are passing away. There are only two Defenders of Westerplatte alive. In all probability, none of them will long enough to see their greatest dream come true – opening the exposition in the modern Westerplatte Museum located in the rebuilt building of the barracks... In order to care about the fate of Westerplatte, memory of this symbolic place and collected artefacts and monuments, the Society for the Reconstruction of the Historical Military Transit Depot Westerplatte acting on the initiative of the remaining Defenders of Westerplatte, veterans of WWII, soldiers of Armia Krajowa (Home Army) and the citizens of Świętokrzyskie region created Museum of Military Transit Depot in 2009. -------------

https://www.facebook.com/MuzeumWesterplatte1939/ https://www.facebook.com/Rekonstrukcja-Westerplatte https://www.youtube.com/watch?v=PQfcIJIGves&t=35s