Polski Klub Morski (PKM)

Zadzwoń Wskazówki dojazdu Strona internetowa Kontakt: organizacja

Polski Klub Morski (PKM) Polski Klub Morski (PKM) to najstarszy polski jacht klub. Dodane przez Barbara.S dnia ndz., 03/06/2011 - 20:01
Dawno, dawno temu byłam członkiem PKM-u. A.

Zainteresowała mnie jego historia, która jest jest mało znana, a jest ściśle związana z historią Gdańska. Najbardziej zaciekawiły mnie lata trzydzieste i im poświeciłam najwięcej uwagi. Chciałabym pokazać jakie znaczenie miał ten klub dla tamtejszej Polonii. Zbierając materiały natrafiłam na trudności wynikających z braku dokumentów dotyczących działalności klubu, które zostały zniszczone w czasie wojny. Niedawno odwiedziłam ten klub i......, postanowiłam wydobyć swoje dawne notatki i wspomnienia, by przypomnieć o jego dobrych latach. Udało mi się znaleźć nieliczne informacje w Archiwum Miasta Gdańska tj. sprawozdanie Komisarza Generalnego R.P. w Gdańsku dotyczące rozwoju sportu w W.M. Gdańsku w latach 1932-36 i sprawozdania Prezydenta Policji Gdańskiej dotyczące rejestracji klubu pod nazwą Polski Klub Morski z roku 1932. Miałam również możliwość wejrzenia w dokumenty powstałe w stoczni Kruppa- budującej jachty dla klubu z lat 1934-39, a znajdujące się w zbiorach prywatnych p. Jerzego Pettke. Dokumenty te zawierają informacje dotyczące budowy poszczególnych jednostek, a to: "Danuta", dwie szalupy wiosłowe, jolki olimpijskie, s/y "Korsarz" i dwa jachty o pow. 30m2. Wykorzystałam również wspomnienia ludzi mających wpływ na działalność klubu, sterujących nią lub będących jego członkami, a to: Tadeusza Jankowskiego, Alfonsa Olszewskiego m.in. uczestnika Olimpiady w Kilonii w 1936 r. na jachcie "Danuta", Bolesława Reymana, Cecylii Reyman, Edmunda Strzeleckiego, Tadeusza Prechitko, Jerzego Pettke i innych. Wspomnienia te w istotny sposób przyczyniły się do wyjaśnienia wielu wydarzeń z dziejów klubu, jednakże niekiedy były sprzeczne ze sobą co utrudniało pracę. Wynikało to z upływu czasu i zacierania się wspomnień. Zdjęcia udostępnił p. Olszewski i E. Strzelecki. Korzystałam również z prasy polskiej wychodzącej w W.M. Gdańsku, a w szczególności z "Gazety Gdańskiej" jak i czasopism żeglarskich wychodzących przed wojną w Polsce a to: "Morze", "Szkwał", "Sport Wodny", "Żeglarz Polski"; i inne. Działalność klubu wyglądała skromnie na tle organizacji działających przed wojną na terenie Polski lecz PKM był pierwszym klubem żeglarskim działającym w Gdańsku. Działalność klubu jest nieznana szerszej grupie ludzi, żeglarzom, co wynikało stąd , że klub działał w odosobnieniu i na wyizolowanym terenie jakim było W.M.Gdańsk. Dziejów sportu żeglarskiego nie można rozpatrywać oddzielnie od spraw politycznych, ponieważ miały one ogromny wpływ na jego rozwój. Sytuacja polityczna wynikała z powołania do życia w 1920 r. decyzją mocarstw zachodnich Wolnego Miasta Gdańska. Międzynarodowy statut dla Gdańska głosił, że suwerenność Gdańska jest ograniczona na rzecz Ligi Narodów i Polski. W praktyce jednak następowało umacnianie się wpływów Niemiec. Proces ten nasilił się od roku 1933, kiedy do władzy doszła również w Gdańsku hitlerowska NSDAP. Odtąd bardzo ograniczono i tak szczupłe prawa Polaków w tym mieście i dążono do odcięcia Gdańska od Polski i jego faszyzacji. Spis ludności W.M.Gdańska z1929 roku wykazywał ponad 35 tys. ludności polskiej mającej obywatelstwo polskie lub gdańskie. Stanowiło to 9,1% ogółu mieszkańców na tym terenie. Tak mała ilość Polaków na tym terenie wynikała z wielowiekowej polityki Niemiec w stosunku do tego obszaru pozbawienie praw publicznych ludności polskiej. Pozostawiona w Gdańsku pruska administracja wrogo nastawiona do Polski przeciwstawiała się wszelkim bliższym z nią stosunkom, wszczynając już od początku istnienia W.M.Gdańska zatargi z polską, sabotując jej uprawnienia, doprowadzając do zatargów i napięć w stosunkach polsko- gdańskich i odwoływanie się do Ligi Narodów w Genewie, która najczęściej stawała po stronie Niemiec. Właśnie dlatego by bronić resztek samodzielności i zachować pewne prawa Polonii tworzono organizacje polskie takie jak: "Gmina Polska", "Macierz Szkolna", "Koło Miłośników Sceny Polskiej", "Polskie Towarzystwo Muzyczne". Powstały szkoły: Gimnazjum Polskie /1922/, Szkoła Handlowa, Politechnika Gdańska. Działały kluby sportowe: Gedania, AZM, czy tez Polski Klub Morski. Ostatnia z wymienionych organizacji z całą pewnością stawała się odskocznią od skomplikowanych warunków życia i pracy na tym terenie. Pozwalała uciec od wielkich problemów i choć na letniego urlopu oddychać wolnością i cieszyć się urokami życia, samotną walką z surowymi przeciwnościami przyrody. Stawiając czoła potędze żywiołu można było choć na chwilę uciec od wielkiej polityki i nie czuć zbliżającej się wielkimi krokami wojny. Początki żeglarstwa w Gdańsku 1922-1924
Działalność różnych klubów w Gdansku w latach 1924-1932
Powstanie PKM-u i jego działalność
Turystyka
Regaty w 1936 roku
Pierwsze lata po wojnie w działalności klubu 1946-50
Trudne lata pięćdziesiąte
Twierdza Wisłoujście
Zakończenie
Początki żeglarstwa w Gdańsku 1922-1924 ›
Zaloguj się albo zarejestruj aby odpowiadać
Menu główne

⚓ WAŻNY KOMUNIKAT DLA ŻEGLARZY – TWIERDZA WISŁOUJŚCIEUrząd Morski w Gdyni wydał ostrzeżenie nawigacyjne w związku z wyda...
19/08/2026

⚓ WAŻNY KOMUNIKAT DLA ŻEGLARZY – TWIERDZA WISŁOUJŚCIE

Urząd Morski w Gdyni wydał ostrzeżenie nawigacyjne w związku z wydarzeniem „Festiwal Wisłoujście 2026”.

📅 21 sierpnia od godz. 18:00 do 24 sierpnia do godz. 04:30
📍 rejon Twierdzy Wisłoujście / Port Gdańsk

W tym czasie wyznaczony akwen zostaje zamknięty dla żeglugi, rybołówstwa oraz uprawiania sportów wodnych.

Prosimy wszystkich żeglarzy o uwzględnienie tego komunikatu w planowaniu rejsów i niezbliżanie się do zamkniętego akwenu.

14/08/2026

Gdańsk, Wisłoujście. Jacht „Probus” w fosie przy bastionie II. Widoczna brama wjazdowa do Fortu Carré.
fot. lata 1975-1977
Źródło: Zbiory prywatne - Pomuchelskopp / Fotopolska

Parada Morska- terminy prób manewrowych:6,8,11 sierpnia- wejście południowe Portu Gdynia, 13 sierpnia termin rezerwowy d...
29/07/2026

Parada Morska- terminy prób manewrowych:
6,8,11 sierpnia- wejście południowe Portu Gdynia, 13 sierpnia termin rezerwowy do próby generalnej.

WALNE 2026 🫡
01/06/2026

WALNE 2026 🫡

Komunikat  nr 1/ PKM/26 - Uroczyste Otwarcie Sezonu Żeglarskiego w Polskim Klubie Morskim : 02 maj 2026 godz. 14.00 -W z...
28/04/2026

Komunikat nr 1/ PKM/26

- Uroczyste Otwarcie Sezonu Żeglarskiego w Polskim Klubie Morskim : 02 maj 2026 godz. 14.00

-W związku z organizacją wydarzenia „Majówka z Twierdzą Wisłoujście" w dn. 1-3 maja 2026 r., pragniemy poinformować o tymczasowej zmianie organizacji ruchu drogowego obejmującego ulicę Stara Twierdza 1 (nr działki: 226101_1.0073.9; przed mostem na fosie zewnętrznej, aż do bramy wzh tej ulicy w określonym terminie nie będzie możliwy.
(
Dojazd do Klubu - Identyfikator Parkingowy PKM ( do pobrania w Bosmanacie) - do okazania strażnikom na moście.

04/04/2026
s/y Korsarz Regaty SailBook Cup 2011 I edycja
12/03/2026

s/y Korsarz Regaty SailBook Cup 2011 I edycja

Poradnik armatorski po najtrudniejszej zimie od lat
17/02/2026

Poradnik armatorski po najtrudniejszej zimie od lat

Wiosna na horyzoncie – poradnik armatorski po najtrudniejszej zimie od lat
Tegoroczna zima zaskoczyła wielu armatorów. Faktem bezspornym jest, że takiej zimy nie mieliśmy od ponad piętnastu lat. Przez ostatnią dekadę setki jachtów bez większego problemu zimowały na wodzie – łagodne zimy sprawiły, że było to rozwiązanie powszechnie uznawane za bezpieczne. Tym razem jednak dynamika mrozów i brak jednoznacznych prognoz sprawiły, że wiele jednostek zostało skute lodem.
Część armatorów broniła się jak mogła: p***ami mieszającymi wodę, ręcznym wycinaniem lodu, ogrzewaniem wnętrz czy zabezpieczaniem przejść burtowych przewodami grzewczymi. To wszystko wiązało się jednak z dużymi kosztami energii, ogromem pracy i sporym stresem. Mimo tych działań najtrudniejszy okres wcale nie musi być jeszcze za nami.
Największe zagrożenie przychodzi na wiosnę
Wbrew intuicji, sam mróz – przy dobrze zabezpieczonym jachcie – nie jest tak groźny jak wiosenne roztopy. To właśnie wtedy ujawniają się uszkodzenia powstałe zimą: pęknięte zawory, rozsadzane przez lód przejścia burtowe czy nieszczelności instalacji. W praktyce to właśnie na przedwiośniu najczęściej dochodzi do zatonięć jednostek, a nie w trakcie samego zlodzenia.
Dlatego okres odwilży jest kluczowy i wymaga szczególnej uwagi. Nawet jeśli jacht przetrwał zimę w lodzie, nie oznacza to jeszcze, że jest bezpieczny.
Praktyczna rada na czas odwilży
Z doświadczenia warto w tym okresie przygotować dodatkowe zabezpieczenie – swoisty „backup” dla klasycznej pompy zęzowej. Dobrym rozwiązaniem jest domowa p***a 230 V z pływakiem automatycznym, z wężem wyprowadzonym do kokpitu lub za burtę. Taka p***a może w krytycznym momencie dać cenny czas – jeśli po odwilży pojawi się przeciek, będzie w stanie na bieżąco usuwać wodę z wnętrza jednostki, zanim sytuacja stanie się niebezpieczna.
Czy to była wina armatorów?
W przestrzeni internetowej pojawiają się głosy, że obecne problemy to efekt zaniedbań armatorów. Warto jednak spojrzeć na sprawę obiektywnie. Nikt nie przewidywał tak silnych mrozów – przypomnijmy, że podobnej zimy nie było od około piętnastu lat. Dla wielu właścicieli jachtów pozostawienie jednostki w wodzie było decyzją opartą na doświadczeniu z ostatniej dekady, a nie lekkomyślnością.
Wyciągać czy zimować w wodzie?
Trzeba też pamiętać, że wyciągnięcie jachtu tuż przed mrozami nie zawsze jest rozwiązaniem idealnym. Laminat kadłuba jest w pewnym stopniu nasiąknięty wodą – niezależnie od stopnia zabezpieczenia. Gwałtowne przemrożenie takiego kadłuba na brzegu może prowadzić do mikropęknięć i uszkodzeń wynikających z rozszerzania się zamarzającej wody.
Aby bezpiecznie zimować jacht na lądzie, powinien on zostać wyciągnięty co najmniej miesiąc przed nadejściem silnych mrozów, aby laminat miał czas na przeschnięcie. Wyciąganie jednostki tuż przed mrozami bywa paradoksalnie bardziej ryzykowne niż pozostawienie jej w wodzie – gdzie kadłub od spodu ma kontakt z wodą o temperaturze kilku stopni powyżej zera, co stabilizuje warunki termiczne w newralgicznej strefie linii wodnej.
Jak radzić sobie z lodem?
W praktyce wielu armatorów skutecznie radziło sobie z lodem poprzez:
stosowanie pomp ogrodowych mieszających wodę przy kadłubie,
prowadzenie wacht podczas silnych mrozów,
ręczne rozbijanie lodu wokół jednostki.
Były to działania wymagające czasu i zaangażowania, ale często pozwalały ograniczyć nacisk lodu na kadłub i instalacje.
Podsumowanie
Ta zima była dla wielu armatorów trudnym testem. Jednak prawdziwa próba dopiero nadchodzi wraz z odwilżą. To właśnie wtedy należy zachować szczególną czujność, sprawdzić instalacje, zawory i przejścia burtowe oraz przygotować dodatkowe zabezpieczenia pompujące wodę.
Wiosna jest już na horyzoncie – a wraz z nią czas weryfikacji, jak nasze jachty zniosły najcięższą zimę od lat.

Stopy wody pod kilem – cały 2026 przed nami 🌊
01/01/2026

Stopy wody pod kilem – cały 2026 przed nami 🌊

Spotkanie Opłatkowe PKM 2025.Za nami wyjątkowy wieczór w gronie Przyjaciół i Członków Polskiego Klubu Morskiego.Ciepła, ...
24/12/2025

Spotkanie Opłatkowe PKM 2025.

Za nami wyjątkowy wieczór w gronie Przyjaciół i Członków Polskiego Klubu Morskiego.

Ciepła, żeglarska atmosfera, rozmowy do późna, wspólne wspomnienia z rejsów i – jak zawsze – poczucie, że PKM to coś więcej niż klub.

To ludzie, relacje i prawdziwa morska wspólnota.

Wyjątkowa okazja, żeby znów przekonać się, że to właśnie takie spotkania budują klimat naszego środowiska – niezależnie od pogody, sezonu i aktualnych wiatrów.

Dziękujemy wszystkim za obecność, uśmiech i dobre słowo.

Za obiektywem – jak zwykle niezawodny Kuba, który uchwycił ten wieczór w kilku kadrach.

Wesołych Świąt dla wszystkich Żeglarzy!

Niech nadchodzący rok przyniesie Wam spokojne wiatry, dobre porty i wiele bezpiecznych mil.

PKM

Adres

Targ Rybny/Baszta Łabędź
Gdansk
80-838

Telefon

+48507093862

Strona internetowa

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Polski Klub Morski (PKM) opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.

Kontakt: Organizacja

Wyślij wiadomość do Polski Klub Morski (PKM):

Skróty

Udostępnij